장음표시 사용
91쪽
7a Caput XVII. Quantum ex his pro Augusta sua
Rursus in Contextu Aquinoctio Vindobonam:
AVGUSTAE VINDELICUM. M. P. XX.
Hoc ipso nomine aut cognomine usus est Geographorum sui. id est, Antoninorum aevi celebratissimus Ptolomaeus , qui dum in descriptione Germaniae primum Rhaetiae, deinde Vindeliciae situm exsplicasset. inter enarratas hujus urbes designat his verhis nostram : Sub his Augusta Vindelicorum. Et Tabula Theodosiana cum urbis illustris , duarum nempe turrium, nota Augusta Vindelicilin. Demum quod mirere etiam dum sub Rhaetiae secundae divisionem ac provineiam post Constantini tempora incidit, cognomine hoc. Utiit altero simul assumpto non excidit; ita enim Notitia utriusque Imperii: L IAI. Praepositus the aurorum
Rhaetia Secundae. Εdit. Atque ita per antonomasiam aut nomen Augustae solum, ut insuper GronoV. in Geographo Ravennate videre est seu Saeculi VII. seu XI. Scriptor de Addo , quod Viri Illustres Eccardus & Beretia componant) a Viciore Augusto: aut Vindelicorum simul, a devictis populis , semper u-
'' surpatum , atque per omnes aetates ad nostra usque tempora continuatum esse non tantum ex Velsero discimus , Catalogum Authorum recitante , quibus nos Ausonium jungimus in Mosella canentem :- - - - nec promta in undis
Sola, sed Auguste veniens quod moenibus urbis Spectavit junctis Native Patrisque triumphos. Sed etiam ex Lapidibus testibus plane antiquissimis utut non rarbmalὶ habitis, ast nihilominus incorruptis) intelligimus, quibus Patriae nomen cut apud milites moris esse Fabretius docet) Mindelicis nimirum per vocis compendium VINDEL. vel VEIN.
adscriptum plerumque, etiam apud Velserum in monumentis Au-Cl. s. n. . gustanis non semel, uti Sc Bassum gente Mindelicum apud Reinesium invenimus I ego vero nulla re magis, quam ex Inscriptionibus Columnarum milliarium in hoc ipso Itinere nostro Augusta Veronam nempe vel hodie extantium, utpote qui constanter Augustae tantum
92쪽
nomen praeferunt, convincor: Des Velserus affert, hodiedum Ursinii in agro Augustano spectabiles , qui Severum Imp. cum filiis Caracalla & Geta ad annum Christi aoa. testantur:
Ab Aug. M. P. XXXXI. M. P. XXXXV. , & M. P. XXXXIII.
Quartum Parthani, hodie ' credo Parthan --B-peresse asserit. Quintum denique prope milthaimium c milthinam seu Veldidenam vult dieereb ejusciem tenoris affert. Nec a vero abludit, etsi modti non amplius ibi, sed in ampla Celeberriamae areis Ambracensis area se conspiciendum eum quinque aliis praebeat, ex oenipontana vicinia cui Vir nobilis marmundus YglVolderthurn apud Archiduces olim nostros in Camera Aulica rationum Praefectus in annotatis ad Chartam πνα iis Geographicam anno r6oa. impressis advertit illuc Anno Is 87. allatiis, in q- legere est post dictos jam titulos in candido marmore:
Et iterum alius ex marmore, qui Iulianum Imp. praefert, nescio unde translatus, cum numerus hunc in Vindelicia olim positum indicet, qui sic expressus:
93쪽
ra XVII. ex his pro Augusta siua m.
Et demum octavus, quem in monte Pyrenaeo ciprenner hodie haud procul Vipiteno te inglub iter monstrasse iterum ex numeri,
Hodietque ad telonium aut beniungvulgb ad pedem montis Brer
neri muro insertus visitur. His addo Lapides milliares non Inscriptos, quos binos Ambracensis area, & unum praegrandem Via Regia ab Aligusti Veronam ante pagum Reit superesse non semel vidimus, hos ipsos vero eaeteris antestare, & ad Augusti aevum perti- . r. nere in Antiquitatibus Gallicis illustrissimε nos Scipio Massejus instruxit: quas Ccilumnas milliares sustentare firmareque Augustanam Coloniam posse, nemo non dixerit; eum si Augusta ipsius Augusti tempore non floruisset, neque viae ab hac aut ad hanc dirigi potuissent, quod ramen tune factum fuisse, hi Lapides ad oculum momstrant. Et haec interim de Augusto , Coloniae Augustae Vindelic Tum authore propugnando, sufficere credimus, unico adhuc Sexti. Rum testimonio adjecto . paulo post Alpinos ab Augusto devictos asserenti times inter Romanos M Baroaros ab Augusta Vindelictim per Noricum Pannonias ac Moesam est constitutus. Quod sine militari Colonia utique nemo facilὶ defenderit. Hanc igitur Augustam Vindeliciae Caput & urbem Principem Augusti & Hadriatii, Coloniam ac Municipium , ejusdemque inter Romanos ac Barbaros limitem , in Itinere Veronam directionis Caput, saepius de Pannonia termianum, Praepositi Pesaurorum Rhaetiae secundae mansionem, ac tot Lapidum memoria etiam in Rhaetia nostra Alpestri superstitum cele-hratissimam ignissimo huius consuli Velsero minimε invitus co Cedi: addito etiam hoc, urbem fortὶ longh illustriorem Veldidena futue, cum Loca Limitanea ob majorem ibi militum, Ducumqua
numerum, commerciorum commoditatem, ae per Omnem
Germaniam traositum exornari firmarsque, frequentius contingat. Diuitigod by Coost,
94쪽
CAPUT XVII LGHiam cum Vindellaia non debere aut posse
Cum asserente Gellio unumquodque genas, cilm casti pudiesque o I. r. natur , fit illi rius, cam fucatur atque presinitur, si praestigiosum: etiam nos Veldidenam nostram, postquam Coloniam Augusti, ac Rhaetiae Caput nobis vindicavimus, castε jam ac pudi-ch ornabimus: Atque ne fucare ac praelinire dicamur, non circum scriptionibus, seu coloratis ut vocant, titulis, aut petitis a longi quo metaphoris utemur, sed expressis ae conceptis Authorum Romanorum verbis, verbis inquam cui Scholae significanter quidem. sed minus latinὶ loquuntur) formes s Uyl sinu. Diversam hacte- nus Rhaetiam nostram a Vindelicia, ac a populis Vindelicis fuimnec semel, nec obiter diximus, talemque a Romanis Scriptoribuaad Constantini M. usque, imo vel ultra hujus Principis aevum compellatam, quin etiam neque tum Augustam Rhetorum Coloniam v citatam fuisse, cum Rhaetiae secundae Caput fuerat, & utraqMe provincia sub Rhaetiarum promiscuo veniret nomine, sed semper& us que in hodiernam diem Augustam Vindelicorum audiisse, authorumae monumentorum fide ex ordine dabimus. Excutiamus igitur pH- .mum Augusti aevum, & videamus, quid Geographorum antesignanus Strabo hac de re senserit: Supra Comum, quod est ad radices epium stum, habitant versus Orieηtem Rhaeti S Hemones &c. Et ite tum: Rhenus quoque, inquit, in magnas paludes. magnum laeum diffunditur, quem attiηgunt RHAETI ET VINDELICI partim
Alpibus, partim supra Alpes habitantes. Pergit idem paulo inferius e 133. Deinceps montium partes, quae ortam 'ectabaxi, S ad meridiem vertuntur, RHAETI ET VLN LICI tenent, Helvetioris es Boj frum contermini, quorum campis imminent. Rbati usque ad Italiam ne idient , supra Veronam S Comum &e. D: pGκlantissaei non
95쪽
C ut XVIII Rhatiam eum Vindelicia LICORVM habui fiunt Li alii , Clautinatii V Vennones, RHAE
TORVMκucantii, Cottiantii, Hestiones quoque Mindelicorum sunt, SBrigantii. Et demum : Lacum c Brigantinum RHAETI exigua
N-- - - - Helvetii S IU I ILLI I montanas colunt planities: Rhaetiverὸ ae Νοrici ad Alpium summa assurgunt, verumque Italiam vergunt. Post Strabonem Pa-
COS ac Noricos, Pannonicimque novas Imperio nostro subjecit provin-
, --δc Tiberius divisis partitas RHAETOS VINDELI NVE ageressi; rursumque : Ego
fui, ego a te is VINDELICIS, ego in Pannonia, ego in Germania donatus sium. Et demum : quis enim dubitare potest, quin Tiberius) ordinatisque rebus Orientis ovans triumphare debuerit, O VINDELICORUM RHAETOR IN E mctor curru arbein ingredi ' i'ost medium Saeculi ab Augusto , est nato sub Augusto Coeli terraeque Domino, La. e. ao. primi, Plinius afferendus est: His contermisi, inquit, RHAETIS VINDELICI, omnes in mustas civitates divis, Rhaetos Tuscorum prO- Iem arbitrantur a Gasiis pulsos Duce Rhare. Et in Trophaeo Alpium post enumeratas gentes alpinas , Rhaeticas etiam nostras ex communi omnium hodie Authorum consensu addit: VINDELICURVM gentes quatuor Corauantes, mrucinates, Licates, Catenates &c Saeculum hoc Epigrammatibus binis Martialis claudamus. Me tibi VINDELICU raptum narrabat in oris Vescia nec nostri nominis Arctos erat, Si non ignota est docti tibi t/rra Catulli
Ubi sanὲ Rhaetos supra Comum & Veronam cum Strabone ' Vindelicos autem ad Polum pene Arcticum ad Septentrionem , ex Licentia licet poetica, non tamen omnino falsa, sed plus iusto remotiores ab invicem collocat. Saeculum a reparata salute alterum Tacitum protulit, in haec verba scribentem : Ni RHARTO D
96쪽
non debere aut posse confundi monstratur. 77
rum: Moricis animos dabant Alpes atque nives, quo bellum non posset L e. ra. ascendere , sed omnes illius cardinis populos BRI NOS, Vennones atque VINDELICOS per privignum suum Claudium Drusum perpacavit. Brennos autem, quos & He insana Horatii editio inter domitas Rhaetorum gentes habet) nemo hodie est, qui non Rhaetos ad Brennerum montem nostrum percelebrem circum quaque accOlentes intelligat ; Florum Suetonius sequitur : Domuit autem, in-In Aug. a.
quit, partim ductu, partim auspiciis suis Cantabriam, Aquitaniam. Pannoniam, Dalmatiam cum Illyrico omni, item RiLAETIAMS VIM DETICAS gentes inalpinas et rursumque post haec : Comatam GaI- Inrib. q. tiam anno fere rexit, o barbarorum incursionibus, o principum discor
dia inquietam. Exin RHAETICVM VINDELICVMQVE,
inde Pannonicum, inde Germanicum bellum gesit, Rhetico atque Via- delico grates Alpinas, Pannonico Breucas S Dalmatas subegit. Saeculum demum etiam quartum Eusebium dedit ita differentem: Nib
riui de RIGETTIS, VINDELICIS, O Pannoniis triumphavit.
Ubi & Sextum Aurelium Vietorem ita narrantem audias : Iste Augustus Cantabros Bue Aquitanos, RHAETOS, VINDELICOS,
Dalmatas numero provinciarum Populi Romani conjunxit. Eadem de Augusto ejusdem aevi quarti nempe Scriptor in Breviario suo adnotavit Eutropius: Romano adjecit Imperio AEgyptum , caηtabriam, Sylib. l. Dalmatiam, sepe ante victam, sed penitus tunc sivbactam; Pannoniam, ι.ε.
Aquitaniam, IDricum, RHAETIAM, VINDELICOS, O M-
Ihbos in Alpibus: ut adeti labente jam Imperio, saeculo nimirum quarto , non desint nobis , qui utramque provinciam Rhaetiam uni Sc. Vindeliciam diversam commemorent. Apertius adhuc illos a se invicem Geographorum saeculo altero primipilus Claudius Ptoloniaeus distinguit: dum primo Rhaetiae, dein Vindeliciae, post Norici, Pannoniarum & demum Illyridis silium exsplicat: RHAETIAE situs. Rhaetis occidentale Laius terminatur monte Adula, Stanea, quae l. a. e. I s. est inter Capita amnium Rheni atque Danubii; Latus Septentrionale pamte terminatur Danubii, que a fontibus est usque ad Oeni fluminis scisionem, Orieηtale Laius ipso Oeno termiηatvr , meridionale Alpibus supra Italiam extensis - juxta principium L ci amnis, quive RPLAGI IAM a VINDELICIA disjungit, habitant magis Septentrionalia K 3 Brixan-Diuiti od by Gorale
97쪽
8 XVIII Maetiam cum Vindelicia
Brixantes, magis Australia Manetes N Regusi: quae inter hae sunt.
tenent calaeones es Hennonetes. Et haec cόrrectiora sunt. Iichi non sine mendis: caeteris, quae nec ad rem pertinent, nec Controversam movent, aut dirimunt, consulto omissis. Sequitur VIM
DELICIAE situs hisce verbis: Qua magis Septentrionalia sunt, V NDELICI tenent, Ranicates, sub his Levni V Consuanates, plus melauni, post Breunt, Ψ juxta L ciam savium Licatii: civitates autem sunt in Vindelicia penes Danubium Artobriga, BoDdurum , sub his A rara Vm LMORUM: Nec diversa ab his more
suo tradit tabularum Ptolomaicarum Author Agathodaemon , insuperque etiam urbem insignem Vindellate Augustam Vindelicam vocat. Sunt quidem aliqua ex dietis, erroribus obnoxia, res autem nostras a Vindelicis diversas apprime confirmant ; quare minimε negligenda esse duximus. Ptolomaeo alium Geographum etiam Graecum jungimus teste Grono vio ad initium III. Saeculi Celebrem I Agathemerum nempe, qui Libro secundo Geographiae suae haec de Danubio habetr termi
p. a a. nat Germaniam a viciηis gentibus RHAETIA , VINDELICIA, ta Norico supra Alpes ta Italiam plitis. Quod autem pene fidem
superat, & titulum huic Capiti praenxum omnino roborat, hoc est. quod etsi ingentem monumentorum numerum Augusta possideat, Lapidem tamen ne unicum quidem ostendere possit, in quo Rhae-tia cum Vindelicia esset confusa, aut in quo Augusta haec Augusta Rhaetie vel Rhetorum diceretur. Imo ne talem quidem Lapidem re- peries, in quo vel solum Rhaetiae aut Rhaetorum vocabulum in urbe vel agro Augustano his Antiquitatum reliquiis alias refertissimo occurrat, sed potius haec urbs, ut vidimus. sum AUGUSTA VIN
DELICVM, & populi sub VINDELICORVM voci mulo ex
primuntur ; Insuperque, quod praeprimis notandum est, ne unicum iterum Authorem antiquum , quorum tamen Ultra centum de Rehus Romanis scripsere invenire est: In quo AUGUSTA RHAAZIAE aut RHAETORVM vocetur, sed constantimimo semper
98쪽
non debere aut posse exfundi monstratur. 79
yladelitata, utriusque demum Imperii Notitiae in Praepostis thesi rorum iteri mAagusta Vindelicisos Rhaetis secunda audit: Sed hic tamen verbulum deprehendunt Velseri patroni: Augusta Rhatia occurrit: sed caveant, ne suis se armis confodiant, qui haec oggerunt, sidenter enim assero : verba haec Notitiae rebus meis ne minimhmouid officere, etiamsi hoc aperth amrmassent, quid enim unicus testis contra tot 8 Verum ad rem ipsam: Dico enim, etiam illo aevo, quo sub Rhaetiae secundae jam nomine tota comprehendebatur Vindelicia, non tamen Augusta haec, Augusta Rhaetiae simplieiter hi l qui amamus) aut Rhaetorum, sed antiquo potius jure, minus tamen Latino jam cognomine Mindeliciensis audiit. Qu' autem tempore Vindelicia sub Rhaetiae secundae nomine venerit, si nosse desideratis, fontes dabo, ex quibus non dubia amplius hodiedum hausta est sententia, nonnisi deficiente jam , atque concusso ubivis a barbaris Imperio id cognominis huic Regioni obvenisse. Juvat iterum Authorum , qui binas produnt Rhaetias , verba , ae aetatem recitare:
Mentionem igitur utriusque primam J. Capitolinus qui teste Vose so Antoninum Pium Diocletiano, & Clodium Albinum a se scriptos Constantino dedicavit) his injicit: statimque Rhetias ae Noricum ab hostibus vindicavit. Plurium numero etiam Scriptor cui Vossius cre- naee p. dit Constantini aevo Flavius Vopiscus in Probo utitur: post hoc IL is 3. Hricum petiit, Sprius quam veniret. Rhaetias sc pacatas reliquit, ut il- l. p. tic ne susspicionem quidem vilius terroris relinqveret: Hos Ammianus
Marcellinus, qui sub Gratiano ac Valentiniano vixit, iteratis, qua-P'Τε 'rum dimidiam duntaxat partem brevitatis causa assero , superat testimori iis , dum resert: Re hae modo Inita paulo tost S Lentien bas l. is. Allemannicis pagis indictum est besium. Collimitia sepe Romana latias irrumpentibus, ad quem procinctum Imperator egressus in Rhetias, campo que venit Caninos: tum e assiduis nuntiis terr atur Imp. Constan-I. I tius) S certis indicantibus, Suevos Rhaetias incudare. Et rursus : Ρ-Li . thungi Asiemannorum pars Italicis conterminans tractibus Rhaetias turbulente vastabant, adeo, ut etiam oppidorum tentarent ob dia praeter solitum. Et iterum: Alios per mediterranea Rhaetiarum milites sub I. at . mittit Julianus . Denique: Asiemannos gentis ante dicte metu disper- l. ag.
sos aggre1sus per Rhaetias 1 eodosias ea tempestate Magister Equitum.
His sub Theodosio M. Sanctus Ambrosius accedit, Vilentiniani Le-l. 27. adgatus Maximum objurgans: in medio Romani Imperii Iuthungi popu- V-iqn , abantur
99쪽
8o Caput XVIII. Maeliam eum Issi Miria m.
labantur Rhetias: & paulb post: Tu fecisti incursari Rhaetias. Claudat hoe agmen sub Theodosio Juniore Zosimus, & cum hoc plerique, ut ipse Vel serus advertit, qui post Constantinum scripsere. Rhaetiarum nomine usi Scriptores : Ille igitur de Gratiano sic testa-L . tur : versus Alpes aufugiebat , eas cηm nullo prodio munitas reperisset.
versus Rhaetias S Noricam , U Pannonias g Masam superiorem tendebat. I. ir. tit. His Omnibus pro eolophone accedat Codicis Τheodosiani auia x s. l. i s. thoritas: exceptis his, quas Rhaetiarum limes expeditiones Adrica, quas p. 3 t. palitas translatio militaris, vel pro necessiste vel pro solemnitate deposcunt. Caeterum haec nomenclatio usque ad ipsam nominis mutationem , Rhaetiarum nempe in Noricum perdurasse. dein etiam eum gentibus migrasse, imo evanuisse videtur : Saeculo enim adhue sex- Uar. I. r. to reliquias ejusdem in Cassi odorio invenimus, ibi enim Epistolam ep. 1 r. p. inscribit Theodoricus Rex: Servato Daci Rhetiarum. Et in formula Dueatus Rhaetiarum haec ingerit: Rhaetiae namque munimina sunt Italiae, o Claustra provinciae. Saeculo autem proximo Longobardis jam Ducatum Tridentinum adeptis Rhaetiae,& Rhaetiarum nomen omne in Noricum transiit: Noricum denique saeculo circiter decimo teristio, quod nostram Rhaetiae partem attinet, in Regionem ad Athesin Soenum, in montana V Alpes,dc sequentibus demum in Drolense mutatum est. Ex quibus omnibus sedulo perpensis luce meridiana certius inclarescit, duplicatum Rhaetiarum nomen nunquam sub Hadriano qu1 enim tot Authores hoc siluissent, plerique autem
post Constantinum attulissent 3 sed longissimε post hujus Principis tempora institutum fuisse.
100쪽
Nec diυisionem illam in Rhaetiam L. N IL Hi.driano ,sed Imperatoribus Saeculi primum
Im tribuendam esse. amquam Rhaetiam & Vindeliciam usque ad Constantini fe-rε tempora, ac taculis proin tribus Authores ritε a se invi- .cem distinxerint, quemadmodum Capite praecedente monstravimus ; binos tamen ex his aevi melioris ac proin momenti gravioris contra nos in aciem producit doctissimus Vel serus , qui prima fronte non levem nobis incussere formidinem : Livii Epitomatorem nempe, quem non ex suo, sed Liviano aevo censet; & ma gnum Tacitum: verum quemadmodum huic jam supra satisfecimus, ita & Εpitomatorem paucis dimittemus; Hunc Florum stasia ex communi ferE Eruditorum Consensu &nos dicimus, qui in suo de Rebus Romanis libello Brennos & Vennones nostros a Mindelicis l. 4. e. I L. apertε distinxit; unde suspicatus mox sum, hoc Caput Epitomes non Flori, sed inepti cujusdam ac deterioris aevi librarii esse: quam conjecturam consulta etiam postea Fabricii Bibliotheca Latina non ina- l. r. e. x r. nem deprehendi apertἡ testantis , hoc & sequens Caput in Manu- p. m. I so. scriptis desiderari, nec a Floro confectum. Verum pergit in suo systemate his non attentis Velserus, cre dens, utrumque populum in unam provinciam Rhaetiae nomine coactum , & inde Vindeliciae vocabulum paulatim desuetudine obsolevisse : cumque sic confusum velit utrumque, nomine Vindeliciae absorpto, aliam in Rhaetia jam ex asse ut opinatur, sua, celebriorem urbem, quam Augustam ne cogitare quidem potuit. Neque aliter rationes suadebant, si enim una provincia fuit, quis praeter unam aliquam urbem in illa principem adhuc aliam requiret 8 His addit s. r. Rhaetias numero plurium Hadriani temporibus usum obtinuisse, Provinciae divisionem ab hoc ipso manasse, eundemque Hadrianum