장음표시 사용
121쪽
1 o 8 Francisci Leuerae R omani
eorrespondet nostro mensi Septembris, &diei a 7. eiusdem, secundum dictas Rein-holdi regulas, & horis I 8. circiter p.m. in meridiano Alexandriae. Quod autem hic obseruatio Hipparchi fuerit die 27. Septembris hor. I 8. circiter p. m. & non dis 26. Septembris eadem hora 18. circiter p. m. demonstratum iam ein per obseruati nem eiusdem Hipparchi secundam, qua huic relativa est , ac colligata in eodem die, & eadem ferme hora p.m. ex rationi. hus,quas ibi deduximus. Si itaque hanc
obseruationem conseramus cum Obseruatione facta a Tychone anno Christi I 187. qui pariter fuit tertius post bissextilem die
13. Septembris hor. 9. 26 . p. m. sub meridiano Uraniburgi; primo addita, ut supra eidem tempori hora I. 3 L pro differentia meridiani Vraniburgi, & Alexandriae, apparet fuisse in Alexandria die I 3. Septem. bris anni Iuliani hor. I r. rL p.m. Secundo inueniemus, quod cum ab anno Iuliano ante Christum labente I46. usque ad annum Christi II 87.praeterierint anni II 32.& propterea anticipauerit hoc aequinoctili
autumnale diebus I . hor. Io. 2 q. tempus
aequinoctij anni ante Christum I 6.laben. tis Ideo his additis tempori aequinoctii autumnalis a Tychone,ut supra obseruati, resultat twmpus dicti aequinoctij ab Hipparcho obseruati sub meridiano Alexandriae in die et 7. Septembris hor. 2I. 2 . p. - & sic per tres horas, & amplius pariter tardius'ab Hipparchi obseruation rquod similiter a praefatis causis exoriri po
Sexta donique obseruatio aequinoctii autumnalis Hipparchi fuit anno I79. ab obitu Alexandri, & tertiae periodi Calippi
anno 33. Intercalarium die vespere, ac proinde anno I s. ante Christum bissextili, ut supra visum est: qui mensis , & dies correspondet nostro mens Septembris, ac diei a 7.eiusdem,secundum ditias Rein hol. di regulas hor. . post merid. circ. in meri. diano Alexandriae. Si itaque hanc obsese
Natiouem conferamus cum obseruatio
Tychonis facta anno Christi 1188. dio
Ιχ. Septembris hor. I . I L p. m. Uran iburgi ; Primo addita, ut supra eidc tempori bona. .si . pro differentia dictorum ,
meridianorum, fuit Alexandriae die ra. Septembris hor. I 6. So . p.m. Secundo inueniemus, quod cum ab anno Iuliano ante Christum labente I 63. usque ad annum Christi is 88. praeterierint anni I73 a. &ideo praeuenerit hoc aequinoctium autumnale a Tycone obseruatum diebus I 4.hor. Io. 2 c. tempus squinoctij anni ante Christum I 4s.labentis,ab Hipparco obseruati,
propterea his additis tempori aequinocti, autumnalis a Tychone ut supra obseruati , & redacti ad meridianum Alexandriae, resultat tempus dicti aequinoctij ab Hipparcho obseruati in die a7. Septembris hor.3. Ic. p. m. & sic paulo citius vespere obseruato ab Hipparco : quae obseruatio, &ς quinoctium magnam habet collia gantiam cum obseruatione , di aequinoctio anni I 7. ante Christum, qui pariter fuit bissextilis annus, & incidit in die 27. Septembris hor. 3. 38 .p.m. ut supra dictum est in tertia obseruatione Hipparchi. Examinemus modo obseruationes inuinoctii verni ab eodem Hippareo factas, di posteritati relictas per Ptolem sum in dicto lib. 3. mmagesti cap. a. Et primo primam anni I 8. ab obitu Alexandri,& tertiae periodi Calippi anno 32. die 27. Mechir, hor. . diei, uti verisimiliore, quam de inane secudum Longomontanum quoque in lib. t. theoric. cap. I. pag. 226. cui correspondent anni Iuliani 166. labentes
ante Christum, & annus tertius post bissextilem,& mensis noster Martius,diesque et . secundum regulas Rein holdi, dehor. a 3. post meridiem in Alexandria; eamque conteramus cum equinoctio vernali a Tycone obseruato anno Christi i 87. tertio pariter post bissextilem,die Io. Martii anni Iuliani hor. I 4. 36 . p. m. Vraniburgi, quod aequinoctij tempus redactum ad meridianum Alexandriae, addita hor. I. 3S . fuit in Alexandria die Io. Martii hor. I 6. 31 . post merid. dicto anno II 87. propterea, cum ab anno Iuliano I 46. ante Christum Iabente usque ad annum I 3 87. post Christum, praeterierint anni r73 a. Iuliani completi, quorum unusquisq; constat diebus 363. & horis sex, ac proinde redierit aequinoctium Veris diebus i . & horis Io. 24'. citius, quam fuerit in dicto anno 166.
122쪽
Astronomiae restitutae Lib. . Iose
ante Christi aduentum,ut videre est in Tabulis annorum maximorum solarium,quas infra exarauimus in c. II. de ratione ad-
inueniendi tempora aequinoctioru: Si addantur dicti dies r . & horq Io. a . dicte diei io. Mariij, & horis I 6. 3IL p. m. annii 387. illico apparebit hoc squinoctium Veris in Alexandria contigisse in dicto anno I 6. labente ante Christudie Ma til hor. 2. ys . p. m.&sic quatuor horis fere tardius a dicta obseruatione Hipparchi; Quod pariter causam habere potuit, tum
ab armillis non exquisitis, tum a refraelio. nibus non consideratis, nec cognitis ab
Hipparcho. Post haec vidimus Scaligerum in secun . da editione libri si1i eruditissimi de emed.
temp.lib. . pag. 773.conferre hoc squinoctium Ueris Hipparchi,cum dicto aequino
ctio Ueris Tychonis anai Christi Is 37. &ferme penitus conuenire cum hac nostra collatione, in ijs potissimum omnibus, quae spectant ad anni caelestis magnitudinem
veram inuestigandam in quibuslibet seculis. Conuenit enim, quod ambo anni utriusq; obseruationis fuerint ante bissextum,& quod inter has obseruationes effluxerint anni 1732. Et quod disserentia inter utrasque obseruationes sit dierum I . In horis autem solum discrepat, quia supponit hora dictae Hipparcheae obseruationis veriorem filisse de mane circa Solis o tum, quam hora quinta diei, ac proinde differentiam dierum I . & hor. I. 19'. cum verior sit hora quinta diei, de consequenter dierum I & horar. 6. 29 . o modo
demonstrabitur; Qui dies r6. & horae λαρ . redacti ad secunda, eaque distributa
AE annis I732. important minuta II . ILtemporis, demenda ab anni magnitudine
Iuliana, non autem minuta temporis II
4IL 27 f. quemadmodum supputat Scaliger ubi supra ad rationem dictorum dierum I . & hor. I. 29 . & ideo subtractis ab anni magnitudine Iuliana dierum 363. &hor.6. dictis minuta H In resultantibus a dicta veriori differentia dierum I &hor. 6. 29 . inter dictas ambas obseruationes , fit anni magnitudo etiam tempore Hipparchi,dierum 36s.& hor. I. 8 8 . I a Lsubtractis vero d. minut. II: εIL 27 L se- eundum Scaligeri copu tum ab eadem anni magnitudine Iuliana , fit anni magnitudo pariter tempore Hipparchi dierum 36I . hor. S. 68'. I 8 . 3 3'. Quare eadem serme anni magnitudo resultat etiam rempore Hipparchi, vel dictum aequinoctium Veris Hipparcheu, fuerit in ortu Solis,vclliora quinta post ortum Solis, ut paulo in. fra latius demo strabimus in versiculo,an Lmaduertendum secundo. Quod autem hoc aequinoctiu Ueris fuerit secundum Hipparchum in d. die a I. Martis circa meridiem, cogit ad id fatendum, aequinoctiu autumnale proxime prε- cedens eiusdem Hipparchi anno i 77. ab
obitu Alexandri, & tertiae periodi Calippi
anno 3 I. Intercalarium die q. quod nece Liario fuit secundum Hipparchum,ut visum est, die a 7. Septembris hor. 18. p.m. nam litteruallum ab aequinoctio autumnali ad aequinoctium Ueris, cum esset secundum Hipparchum, & Ptolempum, dierum II 8.& hor.6. circiter, ut patet In l. I. alma g. c. q.
Equidem a die a 7. Septembris hor. 8. p. m. d. anni 177. usque ad diem Σs. Martii huius anni I78. in meridie sere, ubi conti.
sit dictum ςquinoctium Autumni, & Ueris secundum Hipparchum, sunt dies I 78. &horq 6. circiter: quemadmodum etiaria, squia secundum Tychonem, dictum aequinoctium autumnale ab Hipparcho obae uatum fuit die a T. Septembris hor. I .et p. m. vi diximus, di interuallum ab aequia noctio Autumni ad aequinoctium Veris, sit secundum Tychonem I 78. dierum,& hor. II. I9 . circ. Ideo a die a T. Septembris hor. II. 37 . post meridiem usque ad diem 2 3. Martii hor. a. s . p. m. vi diximus secundum Tychonem,sunt dies I78.hor. II. I 8 . circ. Quae etiam aifirmauit Scaliger in lib. 8. de emend. temp. in princ. pag. 38 I. primae editionis: Et pariter, quod hoc aequinoctium Veris fuerit circa meridiem
cogit quoque ad id fatendum aequinoctiuAutumnale proxime sequens anni r78. ab obitu Alexandri ,& tertiae periodi Calip picae anno 32. Intercalarium die q. quod etiam Ptolemetus existimauit fuisse debere circa meridiem; nam interuallu ab requinoctio Ueris ad aequinoctium AutumnaIecum esset secundum Ptolemium, & Hipparchum
123쪽
parchum I 87. dierinn, prosecto a die et s. Martis in meridie fere, ubi contigit hoc aequinoctium vernale, usque ad diem 28. Septembris in meridie sere, ubi incidit st- eundum Ptolemaei existimationem illud
AEquinoctium autumnale d. anni I78. ab obitu Alexandri, sunt dies 387. Quemadmodum etiam, quia secundum Tychonem, ut vidimus hoc aequinoctium vernum fuit die et . Marti; hor. a. y t. p. m. & aequinoctium Autumni sequens fuit die a 7.Septu-bris hor. 21. 23'. p. m. & interuallum ab aequinoctio Veris praecedente usque ad aequinoctium Autumni sequens,est hoc aeuo secundum eundem Tychonem dieru I 86.&hor. I8.3o . Idcirco a dicta die 21. Mart ij hor. 1. 3 '. p. m. Usque ad diem 27. Septembris hor. a I. 2 t. p. m. sunt dies I 86.
echor. 18. 3o'. quemadmodum exquisitissimae Tychonis obseruationes huiusmodi interualloru requirunt hoc nostro aevo; de quibus late dicemus in c. .& 6.de Apogeo Solis, eiusque motu . Ex his itaque liquet, quam infeliciter Longomotanus in Astronomia Danica ultimo edita in comm. do Sole in fin. pag. I 88. elicit anni quantit rem a collatione huius obseruationis Tychonis cum eadem Hipparchi obseruatione ; hallucinatur enim enormiter in die,&hor. 19. p. m. seu, quod idem est, die a . Martis hor. II. ante meridiem: Bulialdusve ro cum Lans bergio afirmat hanc obseriuationem fuisse anno I 7. ab obitu Alexandri, di cum eadem obseruatione inter alias statuunt ipsi quoque anni magnitudinem a Longo montano diuersam,omnecque infeliciter. Secunda obseruatio AEquinoctij Verna- Iis fuit ab Hipparco facta anno I 89. ab obitu Alexandri, & tertiae periodi Calippi
anno q3. die a . Mechir, ultra media noctena, cuius mane fuit dies 3 o. ut legitur in Ptol. l. s. almag. c. a. cui respondent
anni Iuliani iss ante Christum, qui fuit secundus post bissextilem, & mensis noster
Martius, ac dies xq. eiusdem mensis, & insuper hor. I 2. p. m. 8e amplius, quamuis se- eundia regulas Rcinholdi in tab. Pruthen. ubi supra reseratur ad diem a 3. Marti ;sumus enim in eodem casu, in quo'suimus
in quarta obseruatione AEquinoctij autu-nalis ab Hipparco facta, pariter ultra mediam noctem; nam praeter alia cum Aquinoctia Veris tempore Ptolemaei fierent dieaa. Martis anni Iuliani, & p. m.etiam dictet diei xi. ut infra dicemus: De tempori vero Hipparchi fierent per dies duos cum dimidio circiter tardius; & extra annos
bissextiles etiam usque ad tres dies scitardius, ut supra diximus; Impossibile est hanc Hipparchi secundam Veris obseruationem esse potuisse die a 3. Martii hor. t T. p. m. Sed possibilis tantum per diem ta
dius, nempe die hq. Mariij hor. I T. P. m.& amplius. Si itaque ea conseramus cum aequinoctio vernali a Tychone obseruato
anno Christi I 386. secundo pariter post bissextilem die ro. Mariij anni Iuliani hor.
9. 8 . p. m. Uraniburgi, cui tempori addita, ut supra hora I. 3 . pro differentia meridianorum, fuit in Alexandria die a Mar- iij anni Iuliani hor. Io. 3 .post merid. Propterea cum ab anno Iuliano i 3 s. labente ante Christum,ulque ad annum I 385.post Christum pariter labentem , praeterierint anni 17ao. ac proinde redierit aequinoctiuVeris diebus I & hor. citius, quam Q
rit in dicto anno a 3 s. ante Christum ; Si addantur dicti dies I . & hor.3. dictae diei
Io. Mariij hor. 1 o. 63 p. m. anni Iulianiis 86. Incidit hoc aequinoctium Ueris in Alexandria die I . Marti j hor. I8.63'.p.m.& sic per horas sere sex tardius a dicta obis seruatione Hipparchir quae differentia paritet facile ortum habet, ut supra, ab armillis, & refractionibus, alijsque similibus
Tertia obseruatio aequinoctii Uernalis Hipparchi, fuit anno Iss. ab obitu Alexandri, & tertiae perrodi Calippi anno die prima Phameuoth, sub occasum Solis, ac proinde fuit annus ante Christum ras.& binxtilis ; Non fuit autem annus I96. ab obitu Alexandri, quia fuisset tertiae periodi Calippi annus 6 o. & consequenter ante Christum anno r28. & primus post bissextilem,ut erronee nonnulli existimat,& mani sestum est ex ijs , quae supra diximus ; Qui men sis Phamenoth, ct dies correspondent secundum Regulas Pruthenicas Reinholdi mest nostro Martio ,& diei 2q. eiusdem hor. 6. circiter p. m. Si ergo
124쪽
Astronomiae rem tuta Lib. I. I II
eam comparemus cuin squinoctio vernalia Tychone obseruato anno Christi is 8 . pariter bissextili die 9. Marti j hor. 2 I. 39. p. m. Vrani burgi, cui tempori addita, ut supra pro differentia meridianorum hor. r. 3s . fuit in Alexandria die 9. Matiij hor. Σ3. I . p. m. dicti anni 138 . Iuliani; Idcirco cum ab anno 12y. Iuliano labent ante Christum usque ad annum II 8 . pariter labentem post Christum, essiuverint
anni I7 12. ac proinde redierit aequinocti una veris diebus i q. hor. 6. 2 . citius , quam fuerit dicio anno i 29. labente ante
Christum; Si addantur dicti dies iq. hor.6.1 '. dictae diei 9. Mart ij hor. 13. I . P. m. anni Iuliani I 38 . Incidit hoc aequinoctiuVeris in Alexandria die et . Mart ij hor. S.
29'. p. m. & sic per dimidiam horam circiter citius,quam obseruauit Hipparchus. Animaduertendum autem est, quod pzr- scinio collationum,& comparationum priscaruin obseruationum cum modernis, seu modernarum cum vetustissimis, non consistit in conuenientia earum in eadem hora, sed primo, & principaliter, & necessario, in eadem die, & deinde in eadem hora : etenim dari saepe potest casus, viduae obseruationes aequinoctiorii inter se quam plurimis annis distantes conueniant in eadem hora circiter; Sed in uno eodemque die nusquam, nisi illi temporum litterual- Io dictarum obseruationu adhibeatur debita intercalatio dierum,nempe pro singulis i 2 o. annis Intercalatio unius diei; Idcirco, & admirationes Ptolemaei in lib. 3. Alina gesti cap. a. & lamentationes Tyclionis in lib. I. progum n. pag. IIS.& Longomontani ubi supra , propter aberrationem plurium horarum in obseruationibus aequinoctiorum Hipparchi, eorundeinque
correctiones ratione abaci aberrati , ut Ptolemaeus putauit, vel ratione refractionis , & armillarum , ut Tycho, & Longo- montanus, non attingunt rei integram veritatem mam impossibilitas collationis ob.
seruationum modernarum cum vetustioribus, & antiquissimis,non est simpliciter, per aberrationem scae circiter, aut plurium etiam horarum, quae fieri potuerit ab Hi in parco in vero puncto aequinoctiorum assignando in hac, dc illa sua obseruatione; sed est in diebus, nempe in incognita, seu indebita numeratione nostra dierum illorum , qui intercalandi, seu addendi sunt iuxta interuallum , & distantiam modernae nostrae obseruationis ab illa obseruatione prisca: si enim Ptolemaeus notitiam habui λset duorum illorum dierum,cum quadran.
te circiter intercaladorum, propter interuallum 27 o. annorum,& amplius, ut supra
diximus inter suas obseruationes , & illas Hipparchi, ac proinde cognitionem vergmagnitudinis anni caelestis dierum 36s. && hor. S. 8'. sane ad inuenisset obseruationes suas cum illis Hipparchi magis conuenire,&abaci, aliasque suspiciones erroris in eis deposuisset,ut etiam nouit Scaliger in lib. . de emend. temp. ubi de anno caelesti pag. I 8i .& I9 2.primς edit.Et similiter si Tycho, Longomontanus, & reliqui recentiores , qui in anni magnitudine sere inuicem consensiliat, sciuissent anni caelestis magnitudinem veram esse minor mi,
eamq; quam nos Reipublicae literariς, nucdiuino annuete Numine pandimus,& consequenter si interuallis inter syas, Hipparchi, & Ptolemaei obseruationes addidissent dies, dierumque partes plures, quam addiderunt, nimirum dies, & horas, quae
pro intercalatione debentur verae magnitudini anni caelestis,ut latius in si a dicemus in collationibus aliarum obseruationum
magis recentiorum cum illis Hipparchi,&Ptolemaei,& Tychonis: prosteio suas diligentes obseruationes omnes rite, & recte comparassent cum eis, veluti ex infra dicendis semper clarius elucescet. Animaduertendum secudo est,exiguam admodum fieri aberrationem in anni vera magnitudine, per collationem inuicem duarum obseruationum aequinoctiorum , quarum una sit vetustissima, & alteia recens , quam iiis exquisitae non essent ambae huiusmodi obseruationes, vel altera carum, sied a Uero puncto aequinoctii per aliquas horas ambae, vel una ipsarum distaret. In obseruationibus vero vetustissimis distantibiis a modernis per annos I 8o O. circ. sex horae aberrationis a vero puncto aequinoctioru variare non valent anni magnitudinem caelestem veram, nisi in secundis duodecim circiter temporis: & ideo
125쪽
eum inter omnes Hipparchi obseruationes a nobis hactenus relatas, secunda aequinocti; autumnalis differat, per horas sere sex; di tertia obseruatio eiusdem per horas S. cum dimidio circiter,non considerata dis- ferentia temporis ob motum Apogaesi Solis, per quam disserunt minus, ut infra in
cap. 9. & ptima obseruatio aequinocti j Ucris differat per horas fere quatuor , & secunda eiusdem per horas sex a selectissimis obseruationibus Tychonis, cum quibus eas comparauimus : quarum veritas
fundamentum solidum habet in instrumentis , & organis perfectissimis a Tychone semper administratis , & in grandiori ipsius lumine acquisito a traditionibus, & iniiciatis praedecessoriam suorum Ptolemaei, & Hipparchi, aliorumque. Hqc differentia sex ad summum horarum , cuius in culpa fuit Hipparchus propter obseruationum suarum impersectionem, variare non potest anni magnitudinem caelestem,nisi per scinda I 2'. circiter magis, quam reuera sit; Diuisis enim in dicta secunda obseruatione Hipparchi diebus Io.& hor. 7. differentiae inter utramque obseruationem Hipparchi, 3c Tychonis ad secunda ir3q8o, . redactis, per dictum in
teruallum annorum I 7qq. proueniunt minuta Ic. 8 '. i . quibus subtractis ab anni magnitudine Iuliana dierum 36 .6chor. 6. sit anni magnitudo etiam de tempore Hipparchi dier. 357. hor. . q8 . Ia . Quemadmodum similiter in prima obseruatione
aequinoctij Veris eiusdem Hipparchi diuisis diebus i q. & hor. 6. 29'. dii serentiae inter utramque obseruationem Hipparchi,& Tychonis ad secunda Ia 328So. redactis per in teruallum intereas a linoria I 732 proueniunt min. II. i . quibus subtractis ab anni magnitudine Iuliana, ut supra,sit anni magnitudo etiam de tempore Hipparchi dierum 36 F. hor. . q8 . 8I 2 '. se re coincideus cum Scaligero in collatione harum obseruationum facta l. 7.de emend. temp. pag. 773. secundae editionis,ut dixi. Et propterea ex his arithmeticis demonstrationibus euidenter apparet, anni magnitudinem ab Hipparchi seculis usque ad praesentem aetatem insensibiliter ferme excelsisse min. 48'. supra horas F. & dies 363. etiam in collationibus priscarum obseruationum Hipparchi, per diei quadran.
tem erronearum cum modernis exquistissimis Tychonis, ut latius infra.
Deveniamus modo ad obseruationes aequinoctiorum, quas diligentillimus Ptolemaeus fecit pariter in Alexandata, ut legitur in eius Almagesto lib. 3. c. a. & primo ad obseruationem aequinoctii Autumnalis ab ipso factam anno II. Adriani Imperatoris, qui sccundum omnes Astronomos
fuit annus et a r. post Christi aduentum,&bissextilis de mense Athir. die 7. hor. a. sero post merid. qui mensis, & dies, secundum Rein holdi praecepta, fuit Septembris dies
23. hor. 2. sere p. m. in Alexandria; cainque conseramus cum obseruatione facta a
Tychone anno Christi is 88. pariter bissextili die 12. Septembris hor. II. II .p.m.
Vraniburgi, cui tempori addita pro differentia meridianorum hor. I. 33 . filii in Alexandria die i2. Septembris hor. I 6. yo
p. m. dicti anni Iuliani is 88. Ideo cum ab anno Iuliano r3 r. post Christi aduentum, usque ad annum Is 88. eiusdem Christi, effluxerint anni Iq3 6. unusquisque dierum
363. de horarum lex, ac proinde redierit aequinoctium autulani diebus Iet.& hor. 3.ΙΣ . citius, quam fuerit in dicto anno 131. labente post Christum, ut habetur in tabulis annorum maximorum solariti, de quibus infra in c. I a. de methodo ad inuenien di tempora aequinoctiorum ; si addantur dicti dies tr. hor. 3. I 1 . dictae diei Ia. Ic-ptembris, & horis I 6. O . p. m. d. anni Italiani is 88. incidit hoc aequinoctium Autumnale die et .Septembris hor. 2 o. 2. p. m.& sic cum differentia horarum sere 6.citius dicta obseruatione Ptolemaei; quod vel a refractionibus, di armillis non undiq; exaetissmis, vel ab alijs exilibus causis similibus,ta ob motu in Apogaei considerandum; de quo nos late in cap. 6. & plene in c. 9.dicemus circa has Ptolemaei obseruationes, potuit ortum habere. Similem collatione . facit etiam Tycho in l. I. pro in n. pag. o.sed ad alium finem,nempe ad prae ccisionem aequinoctiorum pro anno sidereo inueniendam.
Secunda obseruatio aequinoctii autumnalis a Ptolemaeo facta fuit anno tertio
126쪽
Astronomiae restitutae Lib. I. I i 3
Antonini Imperatoris, qui annus secundum omnes, fuit I 39. post Christi aduentum , & tertius post bissextilem de mense Athir. die ς .hor. I. post ortum Solis:hic au. tem mensis , & dies secundum Reinboldi praecepta correspondent nostro menti Septembris, & diei 16. eiusdem hor. r. post ortum Solis, ac proinde diei a s. Septembris hor. I9. postmer. in Alexandria, ut modo demonstrabimus: Si itaque eam compare mus cum obseruatione facta a Tychonoanno Christi II 87. pariter tertio post bis. sextilem die 13.Septembris hor. 9. 26.p.m. Vraniburgi, cui tempori addita pro differentia meridianorum, ut supra, hor. I. 33 fuit in Alexandria die r3. Septembris hor. II. 1'. p. m. dicti anni Iuliani Is 87. Ideo
cum ab eode anno Iuliano I 39. post Clui. 1li aduentum usque ad annum II 87. Prae terierint anni a 4 8. & propterea redierit aequinoctium autumni diebus I a. hor. I. 36 . citius, quam fuerit in dicto anno I 39.
post Christum labente; Si addantur dicti dies ra. hor. I. 36'. dictae diei I 3. Se-Ptembris hor. II. I p.m. dicti anni is 87. incidit hoc aequinoctium autumnale inis Alexandria die a 3.Septembris hor. I 2.37'. p. m. & sic cum disserentia horar. 6. cum
dimidio sere citius, quam fuerit a Ptolemaeo obseruatum; Quod pariter originem habuit, vel a refractione non plenὸ cognita , de obseruata, vel ab alijs supradictis
causis. Quod autem hoc aequinoctium autumnale fuerit secundum Ptolemarum dicta die as. Septembris hor. 19. p. m. cogit ad id confitendum aequinoctium vernale proxime sequens ab eodem Ptolemaeo obser uatum anno I4o. post Christi aduentum, quod fuit die a a. Martis hor. I. seth postmer. pariter in Alexandria. Etenim inter. Mallum ab aequinoctio autumnali ad squinoctium Veris, cum esset secundum Hipparcum, & Ptolemarum I.3. Alma gesti c. q. dierum I 78. & hor. s. 31 . profecto a die et s. Septembris, & horis I9. p. m. vsqueis ad diem a1. Mariij,& hor. I. ferc p. m.anni sequentis I o. bissextilis, sunt ut sup . putat ubi supra Ptolemaeus ipse, dies I 78 & hor. 6. fere,ex quo mensis Februarii, eo nuo bissextili I o.constitit ex diebus 29. Quemadmodum etiam quia secudum Ty-ehonem, dictum aequinoctium autumnale
tilem a Ptolemaeo obseruatum , incidit in die as. Septembris hor. I 2.37 . p. m. vi diximus , & interuallum ab aequinoctio autumni ad aequinoctium Ueris , sit secunduΤychonem hoc nostro aevo IT 8. dierum , & hor. I I. 2o . circiter: Ideo a die et F. Septembris hor. Ia. 37 p. m. usque ad diema I. Martii hor. 23. 76 . p. m. ubi incidit aequinoctium Ueris secundum Tychonem, ut modo apparebit, sint dies I78. hor. I I.
Rursiis cum a die,&hora aequinoctij autumnalis primi a Ptolemso obseruati anno I 3 a. post Christum die as. Septembris hor. 7. p. m. usque ad hoc secundum et qui . noctili autumnale a Ptolem so pariter ob seruatum anno I 39. post Christum, effluxerint anni septem completi: si addantur secundum Ptolemaicam anni magnitudinem singulis annis hor. 6. fere a dicto squia noctio autunali dicti anni I 3 a. post Christum ; Resultat secundum eundem Ptole- meum dicto anno I 39. aequinoctium autumnale in dicta die as. Septembris hor. I9. p. m ut cuilibet supputanti facile elucescit. Qirin immo cum annus I o. post Christum fuerit annus bissextilis ,& idcirco aequinoctium autumnale necessario i ciderit eadem die , & hora fere, qua fuit dicto anno I 3 1. videlicet die et s. Septembris hor. I. 3o . p.m. secundum rei verita tem , & secundum Ptolemaeum eadem die a F.Septembris hori serE L post mer. Equiadem anno antecedeti, videlicet anno I 39 qui fuit tertius post biffextilem , necessario fuit per horas I 8. tardius circiter, ac proinde die et s. Septembris hor. 2 o. p. m. circiter,secundum Polemaeum , sed secundum rei veritatem die as. Septembris hor. I 6. I.. p. m. vi etiam iit manifestum in simili casu,nempe in secunda obseruatione aequinoctii autumnalis Hipparchi. Vel igitur Ptolemaeus assumpserit diem illum s. Athyr. ab ortu Solis, stii a media nocte, seu more Astronomico hor. 19.p. m. die 8. Athyr, certum ex deductis est diem illum referri ad as. Septembris hor. I9. pἀ
127쪽
i i 4 Franciis ci Leuerar Romani
progvmi ac pag. I. Quod autem Longo-
montanus in sua Astronomia Danica vitimo edita lib. I.theor. pag. I7 .sentiat pro. pter refractiones a Ptolem po non conlide. ratas, alia'; insqualitates, quas ipse opi. natur, prefata Ptolemei obseruatione suis schor.6. p.m.diei 8. Athyr,& Buliald .lib. a. Astron. philol. pag. 7 .corrigendo Longo-inontanum,a firmet eandem Ptolemsi ob. seruationem non distulisse tribus horis vltra mediam noctem diei 9. Athyr; Mirum non est, quia cum omnes Astronomi arbitrentur anni magnitudinem grandiorem csse , quam revera sit, libenter numerant semper pauciores horas, 3c dies intercalandos , seii addendos in qualibet comparatione, & collatione suarum obseruationucum antiquissimis , & in qua uis multitudine annorum fiat huiusmodi comparatio: Dies enim, & horas intercalandas, seu addendas opinantur ad ratione ab ipsis existimatae magnitudinis anni; secus autem ad rationem verae magnitudinis anni caelestis,& recentiores generaliter diem unti, seu horas Σ . circiter minus, addendas putant in collationibus obseruationum sua-
tum eum illis Hipparchi: Idcirco, inqua, nil mirum , est si ad hoc, ut collationes ,
quas faciunt suarum obseruationum cum obseruationibus Hipparchi,ac etiam Pto. lemaei, convcniant cum eis, & praestent illam anni magnitudinem ab ipsis existima. tam; alij ascribant errorem abaco, ac proin inde, vel anno vetustae Obseruationis Hipparchi , quo casu differentia in loco Solis
datae obseruationis vetustae ab uno anno ad alterum est i , . minutorum,& in tem
pore est sex horarum fere, ut superius diximus; vel ascribant errorem diei in abaco eiusdem datae obseruationis,quo casu differentia in loco Solis dictae obseruationis est unius circiter gradus, & in tempore est
2 q. horarum; vel ascribant tum anno,tum diei, quo casu aberratio fit horarum 3 o. fere r Alii attribuant errorem instrumentis, & organis; alij refractionibus, alij parallaxibiis, alij declinationi Solis ab Ecliptica non bene assiimptae; alij altitudini
poli, similibusque fallacijs, & alij pluribus ex his simul iunctis, alij inaequalitatia uni, & dierum. Itaque non est mirum si Viri in Astronomia Principes nusquam potuerint obseruationes suas accuratissimas,& exquisitiis mas conferre, neque comparare cum obseruationibus distantissimis, qvrandoq; exquisitis, aliorum praestantium Astronomorum, nec Ptolemaeus cum illis Hipparchi, nec Tycho , eiulque sectatores Longomontanus, & Keplerus, suas cum-ν
illis Ptolemaei, & Hipparchir qui Ptolemaeus nullam fere dierum anticipationem dari existimauit, & posteriores Astronomi minorem dierum intercalationem, seu additionem,quam revera detur.Annus eni in Tychonicus, quia exuperat annum caelestem verum in secundis 4sq. temporis: Ideo dicta secunda que L post annos εα dant mi. nuta q3 . temporis, in quibus est maior annus Tychonicus anno caelesti vero, dc post
annos IIo. dant horam unam, dc 3o'. ii ,
quibus est maior tardior annus Tychonicus, & tardiores ingressus Solis in pun-ctss aequinoctiorum, quam sint in anno vero caelestit In annis autem et O. fit tardior horis 3. ti in annis 8 o. in horis 6. & in annis 96o. in horis I a. & in annis Istro. in horis 2 . seu die una, &c. Qui vero putant armi magnitudinem esse dierum 363.& horarum s. 9'. eo casu in annis 6o.mOtus, & ingressus Solis sunt tardiores motu vero Solis caelesti minutis fio. seu per horam unam & in annis Ιχ o. per horas duas,& in annis asso. horis quatitor, & in annis 48 o. horis 8. & in annis 96o. horis I 6. &in annis I92o. sunt tardiores per horas 32. nempe die uno, & horis 8. Ex his demum cessat id, quod sensit Scaliger in l. 8.de Emend. temp.pag.qoq. primae editionis
existimans longe meliorem obseruatione aequinoctii autumnalis a Ptolemaeo factam anno Christi I 3 a. quam hanc anni Christi I 39. Tertia obseruatio Ptolemaei fuit A quinoctij Vernalis anno pariter tertio Antinnini Imperatoris, qui secundum omnes Astronomos fuit 1 o. labens post Christi aduentum, & bissextilis, & a Nabonassaro anno 887. di ab obitu Alexadri anno q63. AEguptio mense Pachon die 7. hor. I. sero p. m. in Alexandria: qui mensis,& dies, secundum Reinholdi praecepta in Pruthenicis tabulis correspondet diei dia. Martii
128쪽
Astronomiae restitutae Lib. I. II s
hor. I. seia p.m. etiam secundum Scaligerum in I. . de emend. temp. ubi de anno caelesti pag. I92. primae edit.& pag. 33 I. se, cundae edit. Si igitur eam coferre velimus cum aequinoctio vernali a Tychone obsediuato anno Christi Is 88. pariter bimextili die V. Martii anni Iuliani hor. 2 O. 4 . p. m. cui tempori addita pro differetia meridianorum hor. r. 3 fuit in Alexandria die o. Martis hor. 12. aci . p. m. dicti anni Iuliani I 388. Propterea cum ab anno Iulianor 3. post Christi aduentum labente,vsque ad annum I 88.effluxerint anni I 48. &unusquisque dierum 363. & hor.6. ac proinde redierit squinoctium Ueris diebus Ia.& hor. I. 36 citius, quam fuerit in d. anno Iqo. post Christum; Si addantur dicti
dies II. &hor. I. 36 d. dieis. Marti 1 hor.
22.2o dicti anni I 188. Iuliani, incidit hoc quinoctium Veris in Alexandria die a I. Martis hor. 23. 16'. post meridiem , & siceu sola differentia unius horς citius, quam a Ptolemaeo fuerit obseruatum : quae uti modica differetia ascribi etiam potest mo dicae causae , nempe armillarum aliquali imperfectioni,nam de refractionibus in eo Solis fastigio , non est fieri dubitandum , sed considerato motu Apogaei nulla differentia est, ut dicemus in cap.9. Si vero comparare velimus hanc Ptolemaei obseruationem cum tertia,& vltima obseruatione Hipparchi anni Iast. ante
Christu, similiter bissextili, squinoctij Ueris, quod, ut visum est, incidit die a . Mar- iij hor. 6. circ. p. m. cui correspondet secundum regulas Pruthenicas dies r. Phamen oth. sub occasum Solis pariter in Al xandria ; Idcirco cu ab anno Iuliano I 29. labente ante Christi aduentum, usque ad annum I o. post Christum , praeterierint anni 268. Iuliani unusquisque dierum 36 . di hor.6.di propterea redierit squinoctium Veris per dies duos , & hor. . 36 . citius,
quam fuerit in o. anno I 29. labente ante
Christum : si addantur dicti dies Σ. &horis. 36 . dictae diei χχ. Mariij hor. I. D. re post meridiem dicti anni I o. Iuliani post Christum ; Incidit hoc squinoctium, Veris in Alexandria die x . Martii hor.6.35'. p. m. & sic per dimidium horae tardius, quam fuerit ab Hipparco obseruatum , ut supra in tertia squinoctii Ueris obseruatio. ne ab Hipearco iacta patet. Si vero iupputare velimus disserentiam
ab anni vera magnitudine , quae resultat per collationem inuicem dicte obseruatio nis Ptolemaei, & Tychonis, diuisa differentia inter utrumque Ptolemaei, & Tychonis quinoctium , quae est dierum I 2. hor. Σ. O . ad secunda nimirum redacta,quq sunt Io46 oo. per dictum interuallum annorum I 448. quod fuit ab una obseruatione
ad alteram, proueniunt minuta Is.2 39 .
quibus subtractis ab anni magnitudine Iuliana dierum 363.& hor. 6 fit anni magnitudo etiam de tempore Ptolemaei dierum
36 . &hor. F. 4T . IT . ar Si vero consideremus interuallum dierum , & horarum, ac minutorum, quod vere est, ac esse debet secundum veram anni caelestis magnitudinem, a dicta obseruatione a Ptolemto facta anno Christi I o. ad annu eiusdem is 88. hoc cassi quia interuallum illud est dierum i a. & hor. i. 36. exquisitissime, hi dies,& horae redactae ad secunda sunt Io42 6 o. quae diuisa per dictum interuallum annorum I 8. proueniunt ab
huiusmodi diuisone minuta I 12 exactissime; quibus demptis ab anni magnitudine Iuliana, quae 363. dierum est, & horar. 6. remanet anni vera magnitudo 363. dierum, & hor. . 48. Sive igitur addatur dictum interuallum dierum I a. & hor. I. 36
dictae obseruationi Tychonis anni I 388 ut
resultet verum momentum caeleste qquinoctij Ueris de tempore Ptolemgiditae dematur dictum interuallum dierum a d cta obseruatione Ptolemaei anni I o. post Christum ,ut remaneat verum momentum dicti
aequi noctii Ueris de tepore Tyehonis,quia disserenia inter has duas obseruationes limrum insignium Astronomorum est unius horae tantum; haec quidem hora demenda potius est ab obseruatione Ptolemaei , qua addenda obseruationi Tychonis, uti in strumentis exquisitissimis longe magis in. structi, quam Ptolemaeus, de clariori lumine doctrinae astronomicae illustratus per inuenta Ptolemaei,& aliorum praedeecGrum eius; ac proinde statuendum estisquinoctium a Ptolomeo obseruatum incidisse
129쪽
ridiano Alexandriae d. die Q. Mariij; Retnissa infra ad cap. 9. aequatione temporis
ei debita ob motum Apogaei Solaris perquam nulla sit differemia temporis ab ipsa Ptolemaei obseruatione. Considerandum atq; conserendum Iemanet solstitium aestiuum a Ptolemo Obseruatum , licet quia de nocte potius supputatum, seu prae obseruatum, quod in lib.
3. cap. Almagesti,ac etiam antea in cap. a. narrat obseruasse anno 463. ab obitu
Alexandri die II. mensis Messori post me.
diam noctem, cuius mane fuit I 1. d. mcnis sis ; Sed quonia Ptolemaeus, non tam confisus est in hac obseruatione suae diligentis , 5c instrumentis , quam Hipparchi traditionibus, qui firmauit ab pquinoctio vernali ad tropicum aestiuum intercedere dies 9 . cum medietate diei, ti tempus, quod est a tropico aestivo usque ad aequinoctium
autumnale esse dierum 9 a. cum medietate diei; Propterea cum diligenter obseruasset Ptolemeus eodem anno q63. ab obitu
Alexandri,& 887. Nabonassari scilicet an .no i o. Christi Domini bissextili aequinostium vernale, & dictum solstitiu aestiuum ei sequens, & aequinoctium autumnale eis prscedens ,& viderit inter dictum squinoctium vernale dictumque Solstitium aestiuum, & aequinoctium autumnale anni proxime praecedentis, intercedere dictum tempus ab Hipparco existimatuin nempe
M. dies, & medietatem diei ab squinoctio
veris ad solstitium statis; Quae latius narrat Ptolemotis in d. cap. . lib. I. Alma gesti, pro cereo habuit se perfecte obseruasse dictum solstitium sstiuum . Sed sane, nec illud interuallum V . dierum, di horaruma a. ab Y ad 69. vcrum est, sed dierum tan.
tum 93, & horarum quatuor circiter,ut in.
ira patebit in collatione solstitiorum aestiuorum, & dixi in c. 6. dc vero situ Apogsi Solis, & plene in cap. p. neque dicti solstitii estiui obseruatio Ptolemaica perfecta est, sed erronea per diem unum , & horas scies. amplius, cum dimillims de sui natura fine secundum ipsum Ptolemsum,& experimenta sychonis, aliorumque recentio in vim omnium Astronomorum, Obseruationes solstitiorum respectu obseruatibnum aeqtii uoctiorum, dc ferme inperscrutabiles,
ut Iath probat Tyelio in lib. I. progymn.
pag. 18. quando inquit: Qua in parte Ptolemaeium, Cr eius Aaree Sres , Albasegniumque deliquus , sispicio non istuma moueri potest , eo quodsimitiales iuressas , μι minrme fune exacte perscrutabiles , io consilia rastra a Lbuerant , ct Herculei esse lusoris vitare iasospitys, errorem quadrantis die r. dixit Uille brordus S nellius in notis ad obseruationes Hassiacas : Si enim erratam fuerit in altitudine poli, aut Salis , aEtpayallaxi Is .f-cunias , error erit inso Τιιιο, υno integro die: Sι Wro ου'. secundis, erraν eri/semiiueι: Si demum quatuor secandis, error eris quadrantis
diei; Vt notat etiam Ricciolus in lib. I. Al- magesti sui noui c. I . pag I32. Cum ergo Ptole nasus in dicta obseruatione solstiti j aestiui ob supra dictas causas, & rationes
plurimu aberrauerit; collatio huius obseruationis praetermittenda est : Aberratio enim fuit unius diei,dc horarum fere 8. nam dies II. mentis Messori respondet diei a Iunii anili Iuliani secundum Rein holdi praecepta in Tabul. Priaten. & secundum Sealigerum in d. l. 8. de emend. temp.pag. εο 3. & qo . edit. I. ubi do consideratione cycli Solis,& de hac obseruatione Ptolemaei loquitur; ac proinde fuit die Eq. Iu
nij hor. I a. p. m. fecundum Ptolemaeu ias,
sed vere fuit secundum dieta Tychonis in.
terualla ,& traditiones certissimas die a 3. Iunij hor. q. Io . p. m. iv d. meridiano Alexandriae,nam si diei et r. Martis, ubi postmeridiem obseruauit Ptolemeus dicti m ,
aequinoctium vernale anno Christ. Iψo.ad
datur dictum interuallum dieru 93. de horar. q. circ. resultat punctum dicti scit stiti j aestiui in die Σ3.Iunij hor.*.circ. Pan. nulla tamen habita ratione ad motum Apogaei, de quo insta in c. q. Examinemus modo duas illas obscrua. tiones aequinoctii autumnalis, quas accura xiis me secisse testatur veritatis, & laboris amans Ricciolus in Alma gesto stio nouo lib. 3. de Sole cap. I & II. pagina I 38. quarum primo scribit illam anno Io di. die I a. Septembris anni Iuliani lior. Iq. 6. p. m. sub meridiano Bononiae, &d inde notat alteram obseruationem anni I 6 3. die pariter I a. Septembris anni luliani hor.a I. 27 . p. n. Bononiae, quam-
130쪽
Astronomiae restituta: Lib. I. I IT
uis in abaco dieat hor. 22. a I p. m. noalioquin alterutra earum necessario vera non esset , quia inter eas non daretur illa
distantia dierum, quae requiritur ad anni magnitudinem ab ipso, alijsique etiam Astronomis omnibus determinatam, nempedierum 363. & hor. I. 9 . circiter, sed singulis annis per minuta 2 o. foret maior,
quod absurdum, & incredibile ita est, ut errori abaci illa hora sit omnino ascribenda r Et quoniam has duas obseruationes
sumit ad firmandam anni magnitudinem per collationem earum cum duabus obseruationibus Hipparchi.& primo per Collationem , & comparationem suae obseruationis anni Christi 16 6.cum illa Hippar. chi anni 11 9. ante Christi aduentum, nempe anni a C. tertiae periodi Calippi die prima Intercalarium sub ortum Solis: Secundo per Collationem alterius suae obseruationis d. anni 16 3. eum illa Hipparchi anni is 8. ante Christum videlicet annia I. tertiae periodi Calippi,die prima Inter. calarium in meridie; sed huiusinodi colla. tiones , & comparationes pace tanti viri absque felici successu peractae int ab eo, quemadmodum etiam euenit Longomon. tano, Bullialdo,& alijs non solum propter aberrationes eorum in annis, sed etiam in diebus Pristarum huiusnaodi obseruationum, ut sit pra vidimus t Annus enim Ioatertiae periodi Calippi non fuit IS9. ante Christum, sed I 18. ae proinde,nec secundus post bissextilem , sed tertius post bita
sextilem, neque dies mensis correspondes diei a 6. Septembris hor. I 8. p. m. sed diei a T. Septembris hor. I 8.p.m. ut late probauimus superius in secunda obseruatione
Hipparchi, & propterea haec suppositio
continet, ob annum alteratum, errorem
sex sere horarum, &ob diem alteratum e rorem etiam horarum 24. quae in totum sunt horae 3o. sere differentiae a veritate
temporis aequinoctij in dicta obseruatione Hipparchi, ut supta visum est, item'; annus ei sequens a I. tertiae periodi Calippi, non fuit annus I 8. ante Christi aduentu, sed I 7. &cosequenter neque tertius post
bissextilem , sed bissextilis more Iuliano ructum his dimissis conseramus istas seduli Riccioli accuratas obseruationes cum obtseruatione Hipparchi ad rationem verae magnitudinis anni caelestis,nempe dierum 35 I. hor. F. 48. ad cuius rationem singuli
anni solares maximi sunt Iro. annorum,
de quibus late in d. cap. I a. de methodo ad inueniendi tempora aequinoctiorum ,&solstitiorum dicemus: & primo obseruatione aequinoctij autumnalis d. anni I 6 6. die I a. Septembris anni Iuliani hor. Iq. 36'. p m. Bononiae cum illa facta ab Hipparco anno 1 o. tertiae periodi Calippi, qui fuit Is 8. ante Christum die I. In cercalarium sub ortum Solis videlicet die 17. Septem bris hor. I 8. p. m. vi supra satis dilucidauimus. Primo itaque addita dicto tempori pro differentia meridianorum Alexandriet,& Bononiae hor. I.43 . secundum eundem Riceiolum ubi supra I hoc aequinoctium fuit in Alexandria die I a. Septembris anni Iuliani hor. 16.18:.Io . p.m. d.anni Christi
I 6 6. dc cum ab anno a 3 8. ante Christum usque ad annum I 6. post Christum praeterierint anni I 8os. Iuliani completi, ac proinde redierit aequinoctium Autumni secundum dietam mensuram competentem
verae magnitudini anni caelestis dieb. I s.&hOr.o. 36 . Citius, quam iuerit in dicto anno a 38. ante Christurii,&non diebus Ig.& hor. I. 32'. ut credidit Riceiolus seeunda anni magnitudinem a se, ac etiam a Tychone se th existimatam; si addantur dicti
dies I . horio. 36 . d. diei Ia. Septembris,&hor. 16. 28. p m. d. anui I 6 6. Iuliani ιIneidit hoc aequinoctium autumnalC in s Alexatadria die a7. Septembris hor. I7. φ. p.mia prope momentum temporis d. aequinocti j autumnalis ab Hipparco obseruati anno praedalisto II 8. ante Christum. Uersi, quia annus ille I 18. ante Christum fuit
tertius post bissextilem , & propterea tam aequinoctia, quam solstitia per horas sex fere tardius inciderunt, quam si fuisset annus secundus post bissextilem, ut supposuit Rieciolus; Idcirco si conferamus dictam Hipparchi obseruationem in anno illo I 18. ante Christum facta cum obseruatione aequinoctij Autumnalis anni pariter terti post bissextilem ab eodem Rieciolo diligenter peracta d. anno I 6 3. sub eodemeridiano Bononiae die ra. Septembris anat Iuliani hor. II. II . p.m. & primo addita
