장음표시 사용
161쪽
ubi tune teperientur ijdem significatores per eundem pariter motum directionis, de se successiiud usque ad annos Iao. ubi post dictas a s. circulationes quadriennales Solis per Vniuersum denuo redeunt in exitu anni Go. quia loca directionum significatorum omnium pricipuorum cuiuslibet datae radicis , seu exordij, tunc sunt ibidem in dicto gradu Ixo.vbi ijdem quoque significatores sunt permotum reuoluistionis quadrienalis Solis per Universum',
&singulariter etiam tunc permotum reuolutionis eiusdem Solis annuae per Zodiacum . Nunquam enim contingit ut Sol per motum reuolutionis annus,& per motum pariter reuolutionis quadrienalis reperiatur ibidem in puncto cuiuslibet annuae reuolutionis, nisi in complemento sui
anni maximi, nempe Ia O. annorum.
Ratio autem, ερ methodus inuestigandi quando post singulos quatuor annos deue. nient significatores omnes praecipui radi-
cales cuiuslibet datae nativi tatis, seu alterius principii permotum reuolutionum quadriennalium ad loca sua radicalia,facile habetur, si quis consideret annos aeta. tis elapsae a data radice natiuitatis: nam si almi aetatis elapse fuerint E. G. 2 o. completi, erit dictus aduentus significatorum praecipuorum omnium ad loca sua radiea. Ita quando in anno illo a I. labente , praeterierint grad. ao. progressivi annui,atque etia tot minuta progressionis annuae,quot mensesdeu minuta directionis an miς pr terierunt a puncto reuolutionis dicti annia r. labentis, scilicet 4 r. circiter minuta motus directionis , quae simul unita cum ,
dictis ro. gradibus progressiuis,important
dies a I. hor. a I. a s , a puncto reuolutionis dicti annia r. labentis, ut in Tabula progresssionum videre est. Tutius autem fiet haec supputatio,si quatuor vicibus summenriar simul anni .dies o. & hor 2, 4i. 33ν. ex qua summa resta-tabunt ultra annos a o. dies a I. hor. 2I.aa . ubi deuenient praecipui significatores
omnes per motum reuolutionis ad loca
sua radicalia, & per motum progressionis
Ratio vero inuestigandi, quando postsnsulo. quatum annos deuenient dicti
praecipui significatores omnes per motum reuolutionis ad loca suarum directionum, tam squalium, quam inaequaliu,est quando exactissime peruenient dicti significa. tores in anno dictε reuolutionis quadrienis natis a data qualibet radice natiuitatis per motum progressionum annuarum illius eiusdem anni ad tot gradus, & minuta Zodiaei in progressionibus aequalibus,&ad tot gradus, & minuta aequatoris in progressionibus inaequat ibus, quot gradus, &minuta praterierunt ab aduentu prsce dente eorundem significatorum ad loca suarum directionum in quadriennio praeterito usque ad praesentem aduentum eo.
rundem significatorum ad loca suarum directionum annuarum praesentium, qui ut diximus, ab una reuolutione quadrien Iali ad alteram sunt gradus q. 8 . 2o'. quae important in motu progressionum annuarum dictos dies so. hor. 9. . 3 e. ut si E.G. anno I 6 a. fuerint ad loca suarum directionum significatores omnes praecipui ra. dicales die I Martii; Anno I 6 6. erunt ad loca suarum directionum die a o. Aprilis,&Anno I fiso. erunt die Io. Iunij,& Annor 6sq. erunt die 3 r. Iulij,&r638. erunt die xi. Septembris circiter, &c. Demum harmonia, & nexus inter motum Solis, de motum progressionum annuarum, manifesth patet ex eo etiam,quia subtracto motu diurno annuarum progres sonum , qui est min. ψ. ' - . amotu diurno progressionum menstruarum , qui est min. M.qq. ς'. remanet praecise simplex motus medius Solis diurnus min. 9 2ος . ut late diximus ubi de Progressionibus, earumque origine. Proportio vero, ac relatio,consensus,de cognatio, quae inest inter motum directio.
num annuarum, & motum progressionum pariter annuarum, non solum est, ut diximus, quia motus directionu, & motus progressionum unus, ct idem specie est , &ab
eadem radice procedunt, nec inuicem differunt nisi tarditate ,& velocitate motus scum progressiones Ia. annoru, nihil aliud sint quam directiones 3 c. vicibus veloci res directionibus, ex quo motus directioinnum est unius gradus singulis annis,& motus progressionum est 3o. graduum singirin
162쪽
Astronomiae restitutae Lib. I. Iq9
Iis annis: Immo in eo in quo differunt inuicem , nempe in tarditate, & velocitate motus , inest analogia, dc proportio quaedam mensure velocitatis motus unius , cutarditate motus alterius,& tarditatis unius cum velocitate alterius; nam quemadmodum motus directionum singulis mensibus solaribus, nimirum singulis diebus trigi
ta hor. Io. 29'. est minutorum . prscia se , ita motus progressionum annuλrum
est singulis diebus minutorum prsei κοῦ& sicuti singulis diebus motus directi
num est secundorum Io . praeci se, ita motus progressonum est singulis diebus minutorum 3'. praecise , ut diximus in dicto cap. de Progressionibus. Quinimmo arcta relatio,dependentia, & harmonia mirabi- Iiter apparet inter motum directionuin, &motum progressionum, ex eo etiam, quia, ut supra incidenter dixi , addendo annos aetatis elapsae triginta vicibus signifieat ribus omnibus praecipuis radicalibus cniuslibet datae radicis natiuitatis, seu alterius exordis, nempe addendo eis M. vicibus motum directionis, qui hactenus in data radice natiuitatis praeterijt vflue ad annum, cuius reuoliatio, & progreisones annuae quaerunturiillico ducuntur dicti significatores ad gradum, & minutum, ubi sunt per motum progressionus aram arum in exitu illius anni, in quo dictae progressiones quaeruntur: Ac proinde habentur gradus, & minuta , quae deuenerunt addictos significatores radicales per motum progressuum aequalem in exitu cuiuslibet anni, quando anni aetatis elapsae 3 o. vicibus additi dictis significatoribus , fuerint
tot gradus Zodiaci, quot anni aetatis,cum
quaeritur motus progressionum annuarum
aequalium, vel quando anni aetatis elapsae, ut supra 3 o. vicibus additi dictis significatoribus radicalibus, fuerint totidem partes aequatoris,quot anni statis ci apst,cum quaeritur motus progressionum annuarum inaequalis, seu obliquus . Insuper colligantia inter motu annuum Di remouit, & inter motum annuum Progressionum, & inter motum Anni maximi Iolaris, patet etiam in eo, quia sicuti m tus annuus progressionum,quarum peri dus est Ia. annorum, mensuratur singulis annis, Go . minutis temporis motus Primi mobilis per Universum I ita motus anni maximi solaris mensuratur Iaci. annis se laribus, seu rao. periodis motus Solis per Zodiacum. Item sicut motus directionum, quarum periodus est 36o. graduum, seu temporum motus primi mobilis, mensuratur '. minutis temporis motus eiusdem Primi mobilis singulis annis,quae .. nuta sunt 3o. pars Izo. temporum, quibu&. mensuratur motus Progressionum annukrum; Ita motus Reuolutionis. maximae solaris, cuius periodus cst I 2 o. annorum , numeratur Ia . minutis temporis singulis annis, quae sunt pariter 3 o. pars 36o. Iem
porum quibus mensuratur motus Directionum .
Quamplures aliet instat harmoniae, cognationes, analogiae , & relationes inter motus Directionum, Progressionu, & Reuolutionum annuarum Solis inuicem, d
quibus late diximus in tria. de Progressionibus relativis ad Zodiaci aspectus, di in tractatu de pluribus principijs seetuur
quas harmonias, proportiones, di confor mitatus , quia facile quisque de per se experiri poterit, eas hie dimittimus . .
Quoniam igitur per huiusmodi colli.
gantiam, cognationem, & proportionem, quam hactenus recensuimus , adeo inuicem deuincti sunt dicti tres motus, nimirum Directionum, Progressionu, & Reu Iutionum solarium, ut alter alterum quo. dammodo secum trahere,& choreas simul semper ducere videatur, in quarum principio primo existit potentissimus, & pri
ceps, ac tardior motus Directionum, quo dato, dantur reliqui motus successive velociores ordinatissimi,& primo motui Di. rectionum tardiori in mensura velocitatis. corum proportione deuinctissimi, ita ut alter motus sine altero, minim E dari lege Naturae possit, ex quo ab eadem radice
procedunt omnes , nimirum amotu Primi
mobilis, & luminarium, veluti lath proba.utinus, ubi de Directionibus ,& Progressbus, earumque origine, & in cap. de harmonia inter motum Solis,& Ptimi mobilis, di reliquorum Planetarum : adeo ut quemadmodum Planetae Omnes Solis m tui arctissime collisantur, secundum coinmunem
163쪽
munem Astronomorum sententiam ue ita
Sol, & reliqui Planetae motui Primi mobilis necessario, & consequenter alligentur, a quo perpetuo ducuntur ab oriente in occidentem: &hoc sane est illud vinculum Naturae ,& concentus , atque cateoailla Platonis, & chorda caelestia admiran. da,quae ubicumque tangatur tota resonat, atq; rotae illae quamplures,& inuicem p portione diuersae caelestis horologii, quarum una mota,reliquae simul comouentur. Ex his necessario consequitur, ut altero ex tribus hisce motibus, nempe Dii ctionum,Progressionum,& Reuolutionum annuarum, existente vero In suis numeris, periodo, & mensura, sit quoque necessario verus alter earundem motus, in suis pariter numeris, periodo, & mensura, &tertius quoque earundem motus; ac proinde si verus est motus progressi ominia, annuatum 3 o. graduum singulis annis, sit quoque necessario verus motus reuo- Iutiomim annuarum 87. graduum singulis annis , & motus reuolutionum quadriennalium 36o. graduum singulis quatuor annis , ct diebus Io. horis s. . 33'& motus reuolutionis maxime solaris gra. Huuin 36o. singulis I 2 o. annis: Superius enim deductae relationes, analogiae,& proportiones inuicem in hoc, & illo annorum exitu, vi teque decursu, minimh vn- quain dari possent inter motum progressionum annuarum, & motum reuolutio. num annuarum, quando in minima etiam particula motus alteram n ruria ut excederent, aut deficeret inuicem alteruter motus earum supra, vel insea dictum numerum, ac periodum motus lege Naturs eis praescriptum: sed semper magit a inter dictos motus cssct difformitas, dissonantia, da diserepantia, eaq; in dies, & annos perpetuo crescens ; quae quidem differentia
in motibus caelestibus minime datur, n metiam si inequaιi simi videantur, tamertas habet unusquisque aequalissimam, ac regulatistit m periodum, atque in unum eumdemque motum ,&consequenter in unum idemque tempus perpetuo aequalissimum , aliorumque omnium motuum mensii fana.doine identε, & concurrentem, atque conspirantem, Mumpe in motum
primum Primi mobilis, a quo quotidie pari modo ducuntur secunda mobilia omnia
per uniuersas cadorum, & terrarum regiones, & qui motuum omnium est mensura,& tempus , ut late probauit Arist. lib. 4. physic.tex. I 3 2.& I33. Quamuis enim motus Primi mobilis, & Sotis, sint diuersi, a que inuicem diuisi, tempus tamen ubique est idem, quia numerus unus, & idem ubique est, qui est aequalium, di simul, ut etiadixit lib. a. de caelo a tex. 3 3. Cum itaque inter motum Progressiona
annuarum, & periodum motus earundem,
quς 12. annorum est post singulos duo. decim annos redit, & motum Di rectionu,& periodum motus earundem, qui 36o.
annorum, seu temporum est, atque inter motum Reuolutionum annuarum , & periodum motus earundem, non solum quadriennalem, sed etiam Izo. annorum perpetuo insit, & pcrmaneat constantissimus ordo, nexus,& colligatia, in toto period tum suarum decursu,& post nouos earundem reditus, ac te uolutiones, & periodos constantissimh perseueret, idemque consensus, relatio, ac proportio, tum in in teruallis, do figuris, seu configurationibus inuicem, tum in numero circulationum in reuersionum, semper inspiciaturie quidem exploratissimum est,hos motus, At periodos reuolutionum solarium esse verissimos, & certissimos, & aliter se habere nequaquam posse:nam ut dictum est propor.
tiones, relationes, colligantIae, di conserum itates inuicem, quas hactenus recensui. mus,nullo modo daren rur, quando etiam in minima particula alteraretur numerus motus annui Reuolutionum solarium,tum annuarum,tum quadriennalium,iam cenis
tum viginti annorum, & semper grandior dissensus, difformitas,&discrepantia inter eas fieret, non solum in decursu multorum annorum, & seculorum, sed etiam in breui decursu annorum vitae uniuscuiusque. Immo ex deductis colligantiis, ac nexu in ter Di restiones , Progressiones, & Reuolutiones, mani estissimum quoque fit, tum
directionum ultra id, quod date probauimus in dicto capitulo de Directionibusae si se non posse nisi unius gradus aequatoris singulis annis in diroetionibus in qualibus a
164쪽
Astronomiae restituta Lib. I. I ς l
bus, seu obliquis derectis, & unius gradus.Zodiaci singulis annis in Directionibus a qualibus , & similiter motum Progressi num esse uo posse nisi 3 o. graduum AEqua toris pariter singulis annis in Progressionibus inaequalibus.scilicet obliquiwδε rectig,& 3 o. graduum Zodiaci singulis annis in Progressionibus aequalibus, ut etiam dic mus in cap. 14. de Reuolutionibus solaribus ; di late probauimus in cap. de Directionibus . IProportio autem, analogia ,& consensus, qui inest inter reuolutiones Solis amnuas per Zodiacum secundum ordinem signorum reuolutiones Solis quadrien, nates per Universum contra ordinem signorum Zodiaci; & reuolutionem Solis
viricam , nempe annum Solis minimum Ia O. annorum per Lodiacum, ac Pur Uni-ilersum contra ordinem signorum; illam reuolutionum solarium veritatem, ac certitudinem , quam hactenus probauimus , confirmat cuidentius: nam dicta proportio, & consensus inter reuolutiones istas solares apparet ex eo,quia post annos 1Σ .peragrato a Sole Ia . vicibus Zodiaco secundum ordinem signorum , nimirum ab Occidente in Orientem , peragrat, di illustrat una vice Universum orbem Caelom,& Terrarum , contra ordinem signotum a Zodiaci, nimirum ab oriente in occidentem. Secundo, quia tunc tantum Sol ex. plet unicam reuolutionem suam per Zodiacum , atquc per Vniuersum contra dinem signorum , quando non solum ex inpleuerit Iro. reuolutiones per Zodiacum secundum ordinem signorum, ut diximus, sed simul etiam 29. reuolutiones per Vui uersum contra ordincm signorum. Harmonia autem, & colligatio inter numerum dictarum 29. reuolutionum Solis per Universum cotra ordinem signorum, cum
singulis reuolutionibus Solis per Lodia cum secundum ordinem signorum , elucescit primo ex eo, quia multiplicando tribus vicibus 1 9.reuolutiones Sol is per Vniuersum, quo fiunt singulis.ras. annis a So. Ie, resultant reuolutiones M. Soliς per Vniuersum contra ordinem signorum Zo diaci singulis 36o. annis, qui numeruS 87. reuolutionum solutum per Universum contra ordinem signorum , est numeruς quoque graduum 82. singularum reuolutionurn annuarum Solis consectarum poeVniuersum contra ordinem signorum , &etiam numerus 36o. annorum, est numerus 36o. graduum Zodiaci, sicut etiam est
numerus motus , & periodus motus Dire
caelestes inuicem conuertuntur.
Secundo, quia sicut expictis quatiror vi, cibus 8 . gradibus reuolutionu solarium annuarum consuetarum per Universum contra Ordinem signorum in singulis qua tuor annis, fiunt gradus 3 8. motus reuolutionum solarium annuarum per Uni uersum contra ordinem signorum singuli aquatuor annis I Ita expletis quatuor vicibus 87. reuolutionibus Solis per Vniuersum contra ordinem signorum in singulis 364o. annis, fiunt 348. reuolutiones sola res per Universum contra ordinem signo. rum singulis I 44 o. annis: & quemadmodum numerus I 6 o. quando annorum est, refert 3 8. reuolutiones Solis per Universum; ita iden, numerus 'Iq o. quado mensium est,refert Iχo. reuolutiones Solis per Zodiacum secundum ordinem signorum , & 19. reuolutiones Solis per Universum contra ordinem signotum, & unam reuolutionem Solis per Zodiacum, & Vniue sum,contra ordinem signorum,quia 344o. mentes sunt praecise a 2oo Anni; & idem
numerus Iss o. quando est ex minutis horarum, refert unicam reuolutionem perfectam diurnam Solis, & Primi mobilis pedVniuersum cotra ordinem signorum, quia
pe dies unus exacte; Vnde etiam inter menstruas progressiones simplices absolutas dierum 3 o. & hor. Io. 29 . & inter Solem eiusq; motum simplicem, medium, , absolutum, apparet similiter harmonia &nereus : nam dictae menstruar progressiones conficiunt in horis 24. exacte scilicet inminutis I o. teporis minuta I9 .8 . Eo Lodiaci, qui est medius motus simplex Solis diurnus. Itemq; diuinae progressiones, simplicus, & absolutae, quae sunt duorui adierum cum dimidio, & minut. set . conficiunt in horis duabus exacte, videlicet in
165쪽
is a Franci lci Leuerae Romani
diaei, qui est medius motus Solis diurnus, ut diximus late in cap.de Progressionibus,
earumque origine. Insuper analogia, & eonsensus inter re uolutiones Solis annuas consuetas 87.gra. duum aequinoctialis singulis annis contraordinem signorum Zodiaci ,& inter reuolutiones Solis quadrientiales 3 8. graduuaequinoctialis singulis quatuor annis ex iste expletis,pariter contra ordinem signorum Zodiaci,& inter 87. reuolutiones s lares singulis 36 o. annis, & inter 348. reuolutioncs pariter solares singulis I o.
annis; constat etiam ex eo, quia tam numeri 87.simul inuicem additi cum suis notis 8. & 7. faciunt numerum I .quam nu
meri 3q8.qui pariter simul inuicem additicum suis notis 3. de q. & 8. faciunt numerum suntliter II. qui numeri I.& s. simul inuicem additi,conficiunt numerum 6.ne. senarium, qui inter numeros perfectos,
di paucissimos nempe quorum Omnes par. tes aliquotae simul sumptae sunt aequales toti, eumque reddunt est primus, & princeps, secundum Euclidem in lib. 7. defin.
2 2. A summa autem numerorum, qui describuntur ab I. usque ad dictum num. I sis
videlicet a progressione arithmetica incipiente ab unitate , & progrediente ad numerum I . fit numerus Iao. qui est numerus Anni maximi solaris. Elucescit praeterea harum Reuolutionutardissimarum solarium cu aliis Reuolutionibus , & periodis eiusdem SoIis minus
tardis, harmonia, & consensus ex eo, quia cum coditor Naturae Deus instituerit motibus, alterationibus, & mutationibus rerum inferiorum, plures periodus insignes
motuum , dc exinde actionum corporum
caelestium 1 & motibus, di alterationibus , & mutationibus rarioribus rerum subluna. rium,motus, periodos,& actiones caelestes tardiores, & durabiliores ;& motibus, ac alterationibus frequentioribus, motus,periodos , & actiones caelestium corporum
velociores,& minus durabiles; ac proinde quemadmodum motibus, & mutationibus rarioribus rerum inferiorum sublunarium instituit motus, & periodos tardiores, &durabiliores , quae sunt per motum Directionum motus vero, de periodos ceti estes velociores,&minus durabiles,instituit m tibus , & alicrationibus frequentioribus , qui sunt permotum Progressionum,& Reuolutionum tardiorum, & succeFuὸ velo.
ciorum: Ita motibus, de alterationibus, ac transmutationibus adhuc rarioribus instituit motus ,ac periodos caelestes adhuc lata
diores, & durabiliores, qui sunt per motus, & periodos magnarum Coniunctionuduorum superiorum Planetarum: & praetcrea motibus, & transinutationibus rari L
simis, instituit motus, & periodos caelestes tardissimas, quae sunt per motus, & periodos septem omnium Planetarum, secunduordinem posituum caelestium,& sphetrarum
eorundem. Et ideo quemadmodum periodus motuum Di rectionum est 36o. anno. rum, qua elapsa incipit denuo noua ea.demque periodus motus Directionum ; &quemadmodum periodus motus Progressionum , ac Reuolutionum tardiorum, de velociorum, est multiplex, ut supra diximus ; & periodus magnarum Coniunctio num duorum superiorum Saturni, & Iouis est 8oo.annorum fere, Ita periodus 7. Planetarum est a 2 o. annoru, & singulis Planetis 36o. annorum,quot nimiru sunt Zodiaci gradus, sub quibus unusquisque e
rum perpetuo progreditur, quos vetustiores Astronomi vocarunt magni orbis Dominos, ut refert Cardinalis de Aliaco C me tacensis in suo libro de Concordautia Astronomiae cum Theologia, dc historica narratione, & Lucas Gauricus Episcopus Ciuitaten. in suis Ephemeridibus circa finem Isagogicarum, vers. incipiendo a Saturno, dc a Cancro, de ab anno Diluvij. Cum igitur in motibus ,& transnutationibus rarissimis periodus actionis, de dominij uniuscuiusque Planetae sit 36o. annorum, hoc q uidem dominium, & actio , ac periodus planetarum, siue incipiat a Saturno, siue a Luna, indubitatum est, quod haec actio, dominium , ac periodus Solis, qui in medio omnium Planetarum
existit, tanquam in centro eorum, erit ab anno Io 8 o. usque ad annum I-o. dc proiapterea haec periodus actionis , di domini, Solis harmonica est, dc analoga cum ena rata periodo 87. Re uolutionum Solis in singulis annia 36o.& 3 8. Reuolutionum
166쪽
Astronomiae restitutae Lib. l. is 3
Solis in singulis annis I o. quae sunt qua
tuor vicibus 87. reuolutioncs sola res , si is cuti vicibus additis a Saturno,vel a Luna antiis 36o. deuenitur ad Solem , & sit actio influxus, di dominium eius per suos
annos 36Q. nempe usque ad dictum num C. rum annorum I 4 o. a data radice, leuprincipio insigni; Anni autem 36o. sunt
quoque numerus motus , seu periodus motus Directionum, ut diximus. Et quon;am, ut supra late exposuisus, gradus, partesque caelestes, ti tempora in . uicem conuertuntur, & ex partibus caelestibus, nempe signis , gradibus, & minimiis , fiunt anni, mentes, dies, horae, di mi nuta temporis motus, di vice versa ex mi nutis , horis, diebus, mensibus, & annis, fiunt secunda, minuta, gradus, partes, &signa caelestia,propter harmoniam,& pr Portionem, quae inest inuicem I ex his fit, vi horae illae,& minuta temporis, quae supersunt poli 363. dies ad hoc ut Sol motu
suo totum Zodiacum percurrat, videlicet horae s. 48. sint harmonicae, de consonantes cum signis, di gradibus caelestibus; nam horae s. convcrtuntur in signa caelestia duocu dimidio, ac proinde in gradus Zodiaci,
seu partes caelestes 7 s. aequinoctiales minuta vero 68' conuertuntur in gradus, seu partes caelestes aequinoctialis I a. quae simul iunctae conficiunt 8 .gradus, seu patates caelestes, quae singulis annis in reditu
Solis ad idem Zodiaci punctum praetercui, ut diximus, , dicemus plene in c. 4. direuolutionibus annuis solaribus . Et dicta duo signa caelestia cum dimidio harmonica sunt, &consonantia cum motu menstruo progressionum annuarum, qui dia
rum graduu cum dimidio est, & d. gradus,
seu partes II. harmonicae sunt motui earundem progressionum annuarum,qui est xx. signorum Zodiaci in annis I a. Numexus enim I 2. est adeo colligatus cum toto Zodiaco, ut ipse Zodiacus tam constet exfradibus, seu numeris II. vicibus Io. qua ex gradibus , seu numeris 3 o. vicibus I .
Et silerit gradus duo cum dimidio sunt I 2. pars unius ex duodecim signis Zodiaci, nimirum 3o. graduum ipsius Lodia cir ita unum ex duodecim signis Zodiaci, nimirum 3 o. gradus ipsius Lodiaci, sunt Ia. pars totius Zodiaci. Insuper sicut 68. mentes sunt 3 o. pars I o. mentium , Ddm PeIa . annorum, qui mentium, & armorum
numerus est periodus integrε Reuolutionis maximae solaris: ita q8 minuta horarum sunt 3 o. pars IqqO. minutorum horarum,
seu Unius diei , qui dies est periodus in t grae Reuolutionis Primi mobilis per Unῖ- uersum. Ex ijsdem patet, quod horae illae
s. supra dictos dies 36 I. cuiuslibet anni 1 sunt etiam mirabiliter harmonicae, & consonantes cum partibus,seu gradibus Primi
mobilis 3 8. qui semper pertraia seunt post
singulas quatuor reuolutioncs solarcs annuas expletas a qualibet data radice , nam horae s. redaciae ad minuta sunt 3 oo.minuta,quibus,additis minutis q8. summantini. nuta 3q8.harmo uaca exactissime dictis 3 8.
partibus Primi mobilis, quae singulis quatuor annis pertranicunt post singulas quatuor reuolutiones annuas solares cxqui litEcompletas. Admirabilem insuper viri intem, ac vires, quae In hoc numero q8. m nutorum temporis inest,palam demonstrat
summus aestus maris, qui in diuersis locis , & partibus Orbis terrarum incipiendo a die noviluni; , ac pleniluniis, fit quotidi tardius q8. minutis temporis, quam pridie exactissime, ascribiturque aduentui Luns ad meridianum superum, & inferum: cuius aettus regulas certissimas Naucleros lmultis ab hinc annis sibi condidisse testatur Crescentius in lib.3. Nauticae Medite raneae cap.3. & Furnerius in lib.ς. Hydr graphiae cap. z. 3. & in quorum authorulibris citatis, & speciatim Furnerij exhibμtur Tabulae exquisitae horarum , di minutorum dictae aquae plenq, seu summi aestus maris quo iis die .
Et tandem experientia, quq rerum omnium magistra est,& tanqua sacra qusdam
anctiora, seu portus omnis veritatis, exporientia inquam quotidiana, continua,&perpetua actionum triplicis huius Reuolutionis solaris, nimirum Annuae 3 6 s. dierum ,&hor. s. q8 . &Quadriennalis quatuor annorum, & insuper dierum so . di
quet facile deducetur a quacumq; vera radice natiuitatis , seu cuiuslibet alterius exordij, patefaciet semper euidentius, at-
167쪽
u s 4 Fclaricisci Leuerte Romani
me illustrisis horum motuum solarium, critatem, conlia unam, firmi ta tum peris retuam ἰ nam quemadmodum acceadi se lent effodius Directionu Imminencium in aduentibus progressi uis annuiSirum aequa
libus , tum inaequalibus promisso turn, &potissimum loci diruectionis imminentis ad signi steatorem suum , vel dictus aduentus sit permotum progressiiuim annuu aequa lena, ut dixi, aut etiam inaequalem, ducto motu progressivo secundiura circulum positionis dicti significatoris dimetionem in .
minentem habentis, ut late diccmus uicap. I de Reuolutionibus annuis; ita ac eendi solent etaetus Diructionum imminentium in aduentibus per motum harum reuolutionum solarium annuarum quadriennali inra ad significatores directionem
mincntem habentes, promissoris , seu loci directionis eorum; Ncque indigentduxilio ad actiones suas isti motus, quia desiit natura statim atque adueniunt, ac- cen dere valent, non ita transitus, line ho-
tum motuum opor ecbiicut quando Dire- etiones suos essectus iam producunt, tunc in dictis aduentibus progressivis annuis promissorum ad significatotes, fiunt sensibiliores, di cui dentioren ita in his aduem tibus permotum reuolutionum,de quibus dicemus late in d. cap.de Reuolutionibus .annuis ,&latissimε diximus in tractatu de
pluribus principijs Retuum ,&in tractatu de ingressibus, & progressonibus, dc temporibus accensionums&c. tomo a.
Ex his igitur euidentissimum est, tantam isse colligantiam , nexum, proportionem,S Gsensum inter motum Reuolutionum, Directionum, & Progressionum, ut altersit alterius index, figura, & vestigium: distcunt namq; omnes Originem suam ab c dem fonte, nimirum amotu Primi mobilis, & Luminarium : quamuIS enim neque notus Directionum, neq; motus Progres.sionum, neque motus Reuolutionum, sint vere motus Primi mobilis, e vere sint Lu. nationes, nec vere motux Solis; tamen ab
psis trahund suam primam, & poturimam
toriginem,& cautam,tanquam proles a Patre, quae Pater nop esi, sed Qt Patre . Qui curnq; ergo hos motus non callent, digniorem, ex pta stantiorem totius doctri-
nae altrorum partem ignorant, etenim non soliun carent doctrina motuum validorum adaceensiones,adiumenta, diminutiones, ct impedimeta effectuum Di rectionum, de Reuolutionum, sed etiam cognitione plurium motuum esciqntium plures euentus, ae etiam principia. di dulationes eorum nesciunt. Motus enim secundi, nemph se cundorum mobilium, denotant actiones, influxus, di promtisiones Planetarum m tus vero primi, seu a Primo derivantes, quales sunt Directionum, Progressionu, di Reuolutionum, demonstrant tempora di etarum actio m , influxuum, di pro imisio.
num; &.qui callet secundos motus,& noa istos primos , ignorat nobiliorem Astro-n- partem , quia quamuis scire possit actiones, influxus , di promissiones Planetarum , tamen ignorat tempora dictarum actionum, influxuum , & promisitonim .
Quinimmo , cum adhuc in abscondito fit integer, & periectus motus secundorum mobilium, nempe Planetarum; sane a cognitione perfecta totius Primi motus, uenitur in cognitionem persectam Secun.
di motus, ut vidimus, Secus autem a Co
gnitione Secundi motus, minime deueni tur ad cognitionem Primi motus.Ideo qui nescit Primum inotum, ut usq; graduS, nu. merum , & mensuram , atque harmoniam cum Secundis, eiusque harmoniae nume rum , de quo hactenus diximus , nescit actiones primas, & tempora actionum secundorum omnium motuum, quia Primus motus est motuum omnium inseriorum, di sui ipsius numerus, tempus, & mcnsura,VLdocuit Aristot. in lib. 8. physic. te X. 7s. α133. di proptcrea ignorata analogia nu meri,& mensurae Prunt motus cum Secun
dis motibus , latet numerus,&mCnsura Secundorum motuum, & ignoratis viri', motibus, latent actiones Omnes,& tempo ra actionum amborum motuum ι Omnes
enim motus Secundi caelestium corporum continentur a Prima latione, ab aq: per petuo ducuntur, dum suo proprio motu moventur corpora caelestia omnia , di sine Prima latione ali1 motus non sunt,ut Arist. lib. ra. methaphys. a tex. 3 3.ad qo. Et ideo quando etiam absoluta , oc integra cognitio Secundi motus daretur, mInime exinde
168쪽
inde sequeretur persecta, & integra cognitio Primi motus, tum simplicis, tum compositi, seu uniti cum Secundis motibus,de quo hactenus dictnm est in hoc capitulo,
ac proinde ignoraretur nobilior, & sublimior Astronomiae pars , quae circa tempora actionum , influxitum , di promisnonum Planetarum, atq; Astrorum omnium versatur, ut dictum est.
De Apogaeo Solis, eiusque motu, ω situ sub Zodiaco in retroacti αι sis , ciusdemque Periodo secundAm Actronomorum obseruationes, γ supputationes: γ de varaa Solis M ora in Signis Borealibus, ου Auctralibussecun m eo dem.
seculis est ab Astronomis, Solem temporibus squalibus inaequales arcus con ficere , semperque tardio
rem esse in suo simpliei, &aequali, seu medio motu, qui dietim minutorum 39 . 8 est, quando percurrit unum Zodiaci semicirculudem- perq; velociorem in dicto suo medio motu, quando percurrit alterum Zodiaci immicirculum,ita ut quando velocissimus est absoluat in una die minuta 6IL 2IL dc quando tardissimus est, conficiat in una
Pariter die min. 37. q. magisq; inaequalis visus est in tempore motus in uno Lodiaci quadrante , quam in altero in diuersis seculis. Propterea quia Astronomi impossibile esse viderunt, Solem inaequaliter in suo circulo, & circa centrum sui proprij
circuli moueri, hanc inaequalitatem motus Solis diuersitati centrorum adscripserunt, Centrum circuli solaris extra Terrae centrum agnoscentes, & distantiam huius cir . Culi a centro terrae Excentricitatem Solis appellarunt: Et quia motum eius tardissimum esse obseruarunt, quando Sol a centro terrae maxime distat, punctum illud, Apogaeum nuncuparunt: Et quia velocissimum quando Sol a terra minime distat, α existit in opposito dicti punisti Apogari, punctum illud, Perigaeum dixerunt. Haec autem duo puncta in sphaera solari Antiquitas existimauit esse fixa, atq; immobi- Iia, donec pyst Ptolem eum, Albategnius vidit ea moueri , etenim cum ab Hipparcoefuerit obseruatum punctum Apogaei Solis
in grad. 3.3o'. ra anno I 2 o. circiter ania
te Christum. Albategnius illud obseruauit anno 88 o. circiter post Christi aduentum in grad. 2 a. I 6. G Immo Astronomi Persae, ut testatur Bullialdus in fin Astronomiae suae philol. pag. 2I 8 ante Al. bategnum, videlicet anno Christi .632. illud obseruarunt in grad. 17. - . ra Deinde Alpnon sini anno Christi Ih 12. secundum Rein holdum in theor. Purbae cliij, in grad. 28.4o . ra Deinde a Copernico anno Christi Isis. fuit obseruatum in grad. s. 8. 69. & demum 1 Tychone anno Chrb. sti r388. in grad. s. 3o'. 69. In Epocha autem Christi secundum Alphon sinos, suit supputatum Apogaeum Solis in grad. Q
as . 23'. ra ut relari etiam Reinerius in
Tab. Me dic. vltimo editis pag. 3. & secvn. dum Copernicum in grad.6. ra &se. cundum Longomontanum in grad. 8. 7 . H& secundum Keplerum in grad.8.2o . rast secundum Lansbergium in grad. s. 9 Π & secundum Bulialdum in grad. Io. 8. Π & secundum Ricciolum in grad. p. 28.6st. nin lib. I. Alma gesti sui cap. 33.
Postea quam itaque Astronomi cognouerunt Solis in squalem a terra distantiam annuam non esse fixam in uno, eodemque semper Eclipticae loco, sed dicta puncta maximae, k mi nune Solis distantiae a terra, nempe Apoggiam,& Periggum Solis,squaliter nIoueri, orta est controuersia, an hoc
169쪽
1 1 6 Francisci Leuerte Romani
ueantur, an iniqualiter,& secundum serie signorum Zodiaci tantum,cuuis in equalitatis Author fuit Arrachel, post Alba te-gnum annis ferme 2oo. Promotor autem
in equalitatis eiusdem motus Apoggi,secudum ordinem tamen signorum fuit deinde Copernicus; sed tandem Astronomi recenistiores ducti a numerosioribus tam suis,qua priscis obseruationibus Solis , Apogium equaliter , & secundum seriem signorum Zodiaci semper moueri , ac progredi firmarunt: nihilominus dissent icntes fuerunt sere omnes in annuo motu dicti Apogei, di consequenter in periodo motus eiusdeper Zodiacum : Alij nimirum , quia tam si os , quam predecessorum obseruationes exactissimas fit iste crediderui, etiamsi difficillime sint, & multis fallacijs cxpositae hae Apogetorum obsieruationes,cx quo sunt
puncta inuisibilia, ut ArZachel , & Copemnicus: Alij quia alicui suorum praedecessorum obseruationi affecti sunt,ut Tycho, qui sola obseruatione Valtheri de Apogeo Solis in grad. 4. Is . M anno I 488. centum videlicet annis ante ipsum Tychoncm, contentus fuit, quia ut ait in I. I. Progymn. pag. q. eius intentio fuit particularem motus Solis restitu tionem proce. tenorum aliquot annorum decursu ad aptare : non autem uniuersalem in cunctis
seculis : Ald quia huic motui Apogaei prς-
ter obseruationes, alia principia meditati, dc commenti sunt, ut Longomon tanus in lib. I .Theor.Astron. suae Danicae c. 2.
de Sole pag. 187. quia Apogaeum Solis in principio Y eollocauit in mundi exordio,
scilicet anno ante Christi aduentum, secudum ipsius Longomontani supputationc , 3964. & Keplerus post Longomontanum, pariter in o. v. censuit fui Te dictum Apogaeum anno ante Christum 3993 quem annum mundo condito ascribit, exinde firmantes ambo motum Apogsi Solis annuu, alter minuti o . alter nempe Keplerus min. IV 2'. S ita congruere locis Apogaei obseruatis ab Hipparco, Alba tegno, di Tychone. Ricciolus vero in suo Alma.
gesto nouo lib. I. cap. a . Pag. I 38. quia
statuit mundi initium fuisse anno o 63. ante Christum, & tunc Apogeum Solis
suisse in o. v Ideo cum a mundo condito ad suam obseruationem Apogaei Iaris,effluxerint anni 37oy.in quibus ab ini. tio Y. progressum est Solis Apoggum gradibus 97.min. a 6 .sec. 13 inuenit, his rei lutis in tertia,annuum motum Apoggi Solis I . IL Io . quem secure retenturum affirmat, donec meliora quis proserat. Praeterea Astronomi fere omnes discrepant inuicem in situ Apogaei, non solum quia Apogaei solaris diuersum motum annuum esse existimant, sed etiam, quia in obseruatione situs eiusdem Apoggi in uno, eodemque seculo sensibiliter differunt. Tycho enim,de cuius diligentia,& incomparabilibus instrumentis, nemo dubitare potest, Solis Apogaeum Obseruauit anno Christi is 88. in gr. 3. 3o . , ut videre est in lib. I. progymn. a pag. 23. ad as. Longomontanus pariter, & Keplerus ibidem , & Bullialdus etiam fere ibidem supputauit Apogaeum in dicto anno I 1 88. &Vendetinus anno I 6oo. illud adinvenit in gr. s. Αχ . . Absurdum itaque videtur, quod Ricciolus anno I 6 6. ad inuenerit Apogaeum Solis in gr. 7. 26. , ut late
affirmat in dicto lib. 3. Almagesti sui c. 14.
pag. I sq. si secundum motum annuum
Apogaeo solari, ut supra ascriptum ab eodem Ricciolo, unius minuti, & unius secundi,conficere non potuit ab anno I 88. usque ad annum I 6 6. nisi minuta 39. circiter,& sic esse in gr.6.3o circiter. Ubi etiam secundum Longomontanum, &Keplerum esse debet dicto anno i6q6. & non in gr. 7. a 6 . Uerum dicta adinventio Apogaei solaris dicto anno 16 6. per Ricciolu laeta, pace tanti viri, euidenter claudicae , quia innititur duabus tantum Obseruationibus aequinoctialibus, quarum altera erronea est tribus horis tardius,quare vera fuerit,videlieet squinoctium Veris anni I 647. ut plene vidimus in cap. 3. decollatione prisc. obseruat. cum moderniS,& interualla motus Solis a Se ad T errois
nee sumpta sunt i & suspicio parallaxium solarium in Apogaeo Solis Kepleri, quod
idem est ac illud Tychonis, cessiat ferme prorsus, cum exiguam in Sole Keplerus admittat parallaxim, ut similiter Ricciolus, veluti Lupra late diximus. Et quidem cuin
170쪽
Astronomiae restituta: Lib. L i R
error unius gradus in loco Apogaei sol iris in supputationibus motus Solis prope Λ-pogaeam, vel Pc rigaeum, euari et aequatio
nem , seu pios laphzresim Centri per minuta duo , & amplius, incredibile est Tychonem diligentissinum, & expertillimum
Astrononnim, ab anno I 388.vihuc ad annum Itio I. in quo Obijt,nuquam ammaduertis Ie hos errores minutorum duorum in supputationibus, & obseruationibus motuum Solis propc Apogaeum, & Pcrigaeum
propter erroneum a se assiimptum Solis Apogaeum, cum c tiam declaret sua studia adeo exquisitis instrumentis prouidis . , tantaeq; magnitudinis ad Solis motus, &positus inuestigandos, eaque e solido metallo , ut non solum singula prima scrupula, sed & horum tertiam partem discrinu-natim caperent,ut videre est in lib. I. pro- gymn. pag. 68. veluti ad positus , di motus stellarum fixarum pag. IAI. pariter adeo exactis armillis, ut singuli gradus omnium minutorum capaces fuerint,& singula minuta discriminatim continerent; & cuinetiam in eodem lib. I. pro gymn. pag. 77, praesentiens quodammodo suam Apogaeitolaris ad inuentionem in controuersiam ituram, exhibeat duas obieritationes suas anno I 3 86. initas, Sole circa perigaeum, cxistente, alteram nimirum diei 1. Dcccmbris anni Iuliani, & alteram diei I 6. De
cembris eiusdem anni, Ne quιs,inquit,obν ciat nos locis intermeos circa assumocria solum oti , ubi euidens in Apogaeo , υel Per Doaberratio, quae etiam aliquot sit graduum, risensibiliterSolis cursum apparentem Variat, Ut
ob id sultem illinc concludi posit Eccentriciω- tem nosram recte se habere, ApEaeum vero naitem , quare, cir circa sol rium ' nim hy-bernum , quod melius in his Boreatibus locis
obseruationa paret, quam aestistio,idque ob n/mium lucidas noctes, ct diutinam Solis super
horta tem moram , Or alias etiam ob causas,
qua non patiuntur modum sol ita obseruandi, a nobis excogitatum aqae .stiuo e brumali tempore exerceri, id imum aueniati s i &paulo post subdit Constat itaque circa I/ermaum quoque locum Sotis e nostras Iabulιs csicissi obseruatione rate congruere: nec e quod
aliquis inaspicetur refradrionem , vel parallaram eias in declitu sim aliquid impedimentitissenuas: Siquidem ea solummodo declinationem Solis alterare poterint, non autem a censionem rectum, o hinc derivatam longit
rinem,crc. Et similia exempla exhibet aliarum obseruationum a te faciatu pag. Io3.
ut suarum tabularum solarium usus cum
caelestibus obseruationibus congruentissimus elucescat. Ex quibus, ut diximusvncredibile est Tychonem ab anno Is 88.ubi Solis Apogaeum accuratissime observavit, usque ad annum I r. ubi ob ijt, nunquaanimaduertisse dietos errores minutorum duorum in supputationibus motuum Solis
prope Apogaeum, & Perigaeum propter erroneum locum Apogaei Solis ab ipso ob
seruatum, seseq; nunquam correxisse qua- do veritatem dicti Apogaei aliunde comprobare non potuisset; eius enim ingenuitas passa non esset huius rei in correctionem, ex quo iam antea se correxit ob paucto maiorem eccentricitatem, & Apogaeu, ac interuallum Solis ab T ad quam credidit de anno Is 83. ut legitur in d. . I. pro in n. pag. 26. a T. dc a 8. Et sane diuturnas diligetias, stimptuosisima,& exquisitissima instrumenta , numerosa'; obse uationes, quas Tycho in suae vitae decursii
feliciter egit, nullus Astronomorum sectLse legitur, & vix unquam facturum, dissicile creditu est, ut diximus etia in cH. an. tum itaque aestimandae sint simplices asseristiones plurium Astronomorum de situ Apogaei solaris sine eollatione eorundem motuum solarium cum pluribus obstru rion ibus tam suis, quam aliorum insigniu
plis pluribus eorundem motuu Solis,unuia quis que de per se satis cognoscere valet. Ij idem ex causis, nimirum ob impersectionem, & fallaciam obseruation uinstronomi dissentiunt in mensura interuallorum ab uno aequinoctio ad alterum, etiam in eodem seculo obseruatorum : Alii enim dicunt interuallum , seu moram Soli in
semicirculo Boreali a o Υ a o A esse dierum I 86. hor. a. o. D . in dicto semicircu.
Io Borealio dierum I 79. hor. 3. 8. 6 . in semicirculo Australi,ut Co pernicus in lib. 3. reuolui. cap. I 6. Alii ut Lansbergius in Thesauro obseruationa , dierum I 83. hor.