Moriæ encomivm. By Des. Erasmus. Annotated by G. Listrius

341쪽

sum quoque Christum, quo stulti- ae mortalium sub venaret, cum esset

sapientis patris, tamen quod a InmOdo stultum esse factum, cum , hominis assumpta natura, 'habitu inventus est ut homo ' quemadmodum kpeccatum factus est, ut peccati mederetur. Neque alia ratione medeta 3oluit, quam per stultaciam crucis,

talem, & alia id genus bona uae huius mundi sapientes tantum non oderunt , con

stercora reputant, dumque contem Plat ne nediis,&peri quutione saginantur,stuuihuiui mundi sapientibus habentur . . Sapuntia patrui Paulus prima ad Corinth. i. vocat Christum dei virtutem dei sapien-Οzuhumus sinu, Non quod in Christo

sit ulla stulticia, sed quod homineae assumpsit, humana natura, quantum viii a vi eum ollata , stulta est, sicut

Habitu inventuas ut homo Ad Philip . . Et peccatum m sic Paulus ait a. ad

pto nobis peccatum fecit, ut nos essemus ulti

342쪽

pientia deterrens cum eos ad puerorum, liliorum sinapis, passerculorum exemplum provocat , erum stupidarum ac sensu carentium, soloque naturae ductu , nulla arte, nulla sollicitudine, vitam agentium ' pra terea cum vetat esse sollicitos qua es

sent apud praesides oratione usuri

cumque ma ad Corinthio primo : Nam quia in dei sapientia non cognovit mundus per sapientiam deum, placuit deo , per stulticiam praedicationis, salvos facere credentes. s puerorum me pueris habetur Matthabicecimooctavo, ubi veritas dicit, Amen dico vobii nisi conversi laetitia, de efficiamini sient parvuli nodi intrabiti in regnum coelorum. Et Lucaeis: Quicunque non acceperit regnum dei sicut puer, non intrabit illud. De liliis, M tth. V. De sinapi, Matth. & Lucaei . De passerculis sive voluctibus coeli,

Matth. 6.

zraeterea cum vιto esse Est Lucaeir: Cum autem inducent vos in synagogas, d ad magistratui, potestates, nolite solliciti ess qualiter aut quid respond'atis aut dicatis Spiritus enim sanetus docebit vos in ipsa hora.cumque Hur icit A i. i. Non est vestrum

nosse.

343쪽

tempora vel momenta temporum videlicet, ne quid fiderent suae prudentiae, sed totis animis ex ipso penderent. Eodem pertinet, quod deus ille orbis architectus interminatur , icquid de arbore scientiae degustarent; perinde quasi scientia felicitatis sit venenum. Quanquam Paulus aperte scientiam, veluti inflantem perniciosam, improbat. Quem divus Ber- nardus , opinor , sequutus, montem eum in quo lucifer sedem statuerat, scientiae montem interpretatur Fortasse nec illud omittendum videatur argumentum , ratiosam esse apud superos stulticiam, quod huic soli datur erratorum venia, sapienti non ignoscitur: Niguidis arnreselantia Est Genes.seeundo , ubi deus ad ipsum me 1τοπλα dicit '

bole scientiae boni: mali non comede ab ea. Improbat Cum ait prima ad Corinth. 8: scientia insat, cacita autem aedilicat.

344쪽

cit ut unde qui veniam orant, etiam si prudentes peccaverint, tamen tu liciae praetextu patrocinioque utrin, tur. Nam sic Aaron sororis poenam deprecatur in Numerorum , si satis commemini, libris: Obsecro, domine mi , ne imponas nobis hoc pecca. tum, quod stulte commisimus. Sic Saul apud David culpam deprecatur ' Apparet enim , inquiens , quod stulte egerim Rursum ipse David ita blandit ut Domino: Sed precor, Domine, ut trans seras iniquitatem servi

tui, quia stulte egimus perinde quasi

non impetraturus veniam, nisi stulticiamin inscitiam obtenderet. Sed illud acrius urget, quod Christus in cruce, cum oraret pro suis inimicis, 'Pater, ignosce illis non aliam praetexuit excusationem, quam imprudentiae . quia nesciunt, inquit, quid faciunt. Ad eundem modum Paulus scri

345쪽

seribens ad Timotheum ' Sed ideo misericordiam dei consecutus sum, quia ignorans feci, in incredulitate. Quid est, ignorans feci, si per stulticiam feci, non maliciam 2 Quid est, ideo misericordiam consecutus sum, nisi non consecuturus , ni stulticiae patrocino commendatum Pro nobis faciti mysticus ille Psalmographus,

qui suo loco non veniebat in mentem: ' Delicta juventutis meae,in ignorantias meas ne memineris Audistis quae duo praetexat, nimirum aetatem, cui semper comes esse soleo , mignorantias, idque numero multitudinis , ut ingentem stulticiar vim intelligetemus. Ac ne quae sunt infinita persequar, utque summatim dicam, videtur omnino Christiana religio quandam habere cum aliqua stulticia cognationem, minimeque cum sapientia convenire. Cuius rei sit desideratis argumenta, primum illud animadve

S.diti0Est ad Tim. primae capite I. velicta iuventutu ast Psalmo vigesimo. quarto. Et decole Moriae friaxu oblivionem,

346쪽

336 stite, pueros, senes, mulieres, ac sa- tuos , sacris ac religiosis rebus praeter caeteros gaudere, eoque semper altaribus esse proximos , solo nimirum naturae impulsu. Praeterea videtis; primos illos religionis autores, mire simplicitatem amplexos , acerrimos literarum hostes fuisse. Postremo nulli motiones magis desipere videntur, quam hi, quos Christianae pietatis ardor semel totos arripuit adeo sua profundunt, injurias negligunt, falli sese patiuntur , inter amicos cinimisos nullum discrimen ; voluptatem horrent inedia vigilia, lachrymis laboribus, contumeliis saginantur vitam fastidiunt, mortem unice optant breviter, ad omnem sensum communem

prorsus obstupuisse videntur, perinde quasi alibi vivat animus, non in suo corpo Ie. Quod quidem quid aliud est, quam inianire Quo minus mirum videri debet, si apostoli mn sto temulenti sunt visi ' si Paulus judici

Festo musto tintilentisunt Esthoe Actuum apostolotum capite secundo.

347쪽

Festo visus est insanire sed postea quam semel' λ induimus, age doceamus, illud, felicitatem Christianornm, quam tot laboribus expetunt , nihil aliud esse quam insaniae stultitiaeque genus quoddam abstin-Vidia verbis rem ipsam potius expendite. Iam primum illud propemodum Christianis cou venit cum Platonicis, animum immersum alligatumque esse corporeis vinculis , huiusque crassitudine praepediri, quo minus ea quae Vere sunt, contemplari fruique possit ' prorum vices moserto, ubi Paulo narranti quo pacto ad Christum tractus fuisset, de nam ob rem ibi Iudaei infesti essent, magna voce di xit Festus judex: Insania,Paule arultae te literae ad insaniam convertunt. TMλ-τM Id est, Leonis exuvium quo significatur petina magnifica assumpta ab homine humili sumptum ab asino illo fugitivo, qui apud Cumano aliquandiu se gessit pro leone. Vnde etiam ortum est illud proverbium, O ος παρά Κυμαιου: id est, Asinus apud Cumanos in indocto asinos, qui tamen ali quando apud ignotor habent ut propter cul

tum in preci O.

348쪽

proinZe philosophiam definit esse

mortis meditationem, quod ea mentem a rebus visibilibus ac corporeis abducat: quod idem utique mors facit. Itaque quamdiu animus corporis ornanis probe uti lux, tamdiu sanus appellatur Verum ubi ruptis jam vin-cntis, conatur in libertate asserere sese, quassique fugam ex eo carcere meditatur, tum insaniam vocant. Id si forte contingit morbo vitioque organora, ptorsus omnium consensu insanin est. Et tamen hoc quoa genus homina ridemus sutura praedicere, scire linguas, ac literas, quas ante nunquam didicerant, omnino divinum quiddam prae sese terre. Neque dubium est inde accidere , quod mens contagio corporis paullo liberior, incipit nati-

4 vantύ τιθAσiν. - θεία ν τ υ τεθνα-s id R. Quicunque recte philosophiam attigerunt.vi dentur latuisse caetetoi homines, Rod nihil

aliud ipsi st deleat q meanti, utqzemoc te osseat.

349쪽

ENco Metu M. Duam sui vim exerere Idem arbitror esse in causa, cur laborantibus iacina morte simile quiddam olet accideres, ut tanquam affati prodigiosi quaedam loquantur. Rursum si id eveniat studio pietatis, fortasse nonςstidem in faniae genus, sed tamen adeo confine, ut magna pars hominum meram insaniam esse judicet, praesertim cum pauculi homunciones ab universo mortalium coetu tota vita dissentiant. Itaque solet iis usu venire, quod juxta Platonicum figmentum opinor

accidere iis qui in specu iacti rerum

umbras Id arbitrare sintausa socrates in Apologia sua, cum tarn damnatus esse moriturutaque, sic ad Athenienses, qui eum damnaverant, ait et ou ut sim a 'ξυμλυμῖε καὶ 'αιῖθα, ο - Ἀθρι πιι, mirri, ain ADt id est Post haec autem desideto vobis, qui me condemnastis divinate etenim iam illic sum , ubi maxime divinant, quando videlicet mori debent. Iuxta Platanisum figmentum De specu Platonieo qnem ipse finxit septimo de Rep. libro, in quo vulgus sedem miratur umbras pro veris rebo, diximus supra.

350쪽

reverius in antrum, veras res vidi e

sse praedicat illos longe falli qui prae

ter miselas umbras nihil aliud esse credant. Etenim sapiens hic commiseratur ac deplorat illorum insaniam, qui tanto errore teneantur illi vicissimillum veluti delirantem rident, atque ejiciunt. Itidem vulgus hominum ea quae in axime corporea sunt, maxime miratur, eaque prope sola putat esse.

Contraiij, quo quicque propius accedit ad corpus, hoc magis negligunt,

Fulistis AP Plato postquam descripsit il-

ad specus , diei Quod ii unus illorum sordentium in specu per aspera saxa atque ardua tutium traheretur . videretque apud superos solem diali ai rei verat, sicque postea ad pristinum specum reverteretur, putaret haud dabie illos, qui apud eor, qui inspeca sedeat, in summo honoce essent, miserrimo esse. Ad hae dicit silum revellam iam in specum nihil visatum, proptete qaod repente ex clacissimo sole in profundissima tenebras venireta ec ideirco cum nihil umbrarum videret, omnibus in specu sedentibus risui fore explosamque it . simul atque de rebus veris disparare inciperet tauquana stultam di apud superoιcozzzPtam.