장음표시 사용
301쪽
species,quo pacto ipsa, de plusquam numero,
non est praedicabilis,eu in respectu ipsius, tantum sint numero subiecta,rta vι reIa quum foret de Per accaaons ini. Confirmo doctrinam insccunda intentione genesis , quae res pectu omnium generum eli species ,& sic, ut dixi inus,elt Praedicabilis de pluribus tantu numero d4 fferentibus, quin hoc impediat videre,
quod subiecta , quibus ineit lecunda intentio generis, sint dili meta, non solum numero, sed ipeeie, Sc amplius, v. g. obstam o,accι dens, Ge. & tamen considerata verius secundam intentionem generis sub modo speciei , resolutamus supra, quod plusquam numero non poterant differre: ergo a simili. . et 8 Ad confirmaticinem responderi debet, negando antecedens, stando lcmper in hoe, quod genus insimum, Pluiquam in specie non possit praedicari de pluribus. Vnde dico,quod animal eonsideratum infimet,vel non respiciet irrationale, vel si irrationale respiciat, ipsum respiciet ut infimam specie in ita ut reliqua vltra irrationale sint v x pure indiυν uantia cenias en la. Ratio est consimilis supra positae ; quia si animal coi sideretur υt infimum respectaurationalis,& rationalis,tunc verius infimitatem animalis sunt iam advertendae differentiae
ipsi immedia taedia vi sicuti animal inquantum infimum, aeque vertitur ad illas, sic illae aequό sint considerandae versus animat: ergo sicuti quia infimum respectu rationalis, quidquid ultra habetur, cons deratur ut nurnericum , quia aeque infimum respectu irrationalis, ut pure numericum debebit considerari quidquid vitta habeatur. Unde ,respectu speciei humanae,
vi summe infimum considerabitur irrationale, cum exercitia versus animal uni sormiter expleantur. Hinc applica confirmationem praecedentis doctrinae.
as Dixi etiam, quod ut genus infimum,
sentio inconveniens. Dices tequi , quod ani mal , ut genus iri fimum, non haberet elle praeiadieabile de pluribus specie differentibus, cumron foret infimum nisi respectit hominis v. g. Dico, nil inconvenire, quod animal in quantum infimum non habeat plusquam unam speciem,diim plii res immediate trabeat in quatum genus Quod in quantum genus plures species ha beret,suadetur; quia in quatum genus, dicit secundam inten: ionem generis, praecisam a seia eunda intentione infimi,& inter ieeti; sed sieanimal subseeunda inteatione praecisa genς-ris , non potest non habere plures species immediatas:ergo. Suadetur minor;quia si immediatet animal noci dicit Leonem,& I um,lcd irrationale, oritur ex eo,quod animal sit subsecunda intentione generis Interiecti , seu se balterni t ergo hac praecita , non poteit plures species immediatas non habere. Inseruntur line ex Scoto in 7. 29. Univerc. in fine. 3o Dices, si animal ut insimum,solam speciem humanam respiciat , ex quo tunc di iat intuetur ab speciei Dico,quod propter plura; sed principaliter ex eo, quod animal, etsi ut insimum solum respiceret hominem, attamen poterat stibelle fecundae intentioni generis iubalterni, cui nulla species subrile potest: unde 1ἴper ex infimo salvaretur in animali stis sciens diti in tio stricti generici cum specifico. Addo hi ne pro confirmatione doctrinae antecedentis,quod etsi animal, ut infimum, non praedicaretur de pluribus speciebus, temper tamen praedicaretur de pluribus in specie differentibus. 3i Dubitab. quot uplex sit species praedicabilis' Resolvo , L ,lam speciem infimam esse speciem praedicabilem. Sic censeo' Scotum in nive .; praecipuz t. mcn in qua l. et r. Ver ad tertium dicitur, ubi haec Permittit: dat tamen Porphyrani dua puta speciei des uitiones unco aratione Magen I , d cιt enim, hae qMidem signatist , mi cet , Praedicarido pluribus &c. feci e Pecialι si a est,qua solum species est. Suadetur; quia species prae dieabilis eli illa,quae piaedicatur ut tota elleti tia; sed lota celes infima sic praedicatur:erto sola species infima cit species Pi aedicabilis. Diiaees,qui,d etiam specisis iubalternae,V. g. vivens, sentiens, praedicantur υt icta es lentia; nam si homo v. g. praedicatur ut tota essentia , quia quidquid homo esl,dicitur de inferioribus,etiaquidquid est vivens sentiens,de inferioribus diise itur. Sed contra; male enim sic circa tota mellentiam discurrunt; patet,quia sic nulla ponset excogitari praedicatio partis,eo quod quida quid pars Bret ,praedicaretur de toto. ergo. Ita que debes hinc notare,quod homo non praedi iacat ut tota essetia dς indiuiduis,quia quidquid homo est, de individuis praedicat; sed ideo de illis praedicat ut tota ellentia , quia quidquid
individuum,v. g. Petrus, essentialiter,& spectisfiees est, praedicatur ab homine:ergo. 32 Suadetur resoluti aliter ex eo , quod si intermedia forent species praedicabiles , nullum daretur genus:ergo Prob. antecedens:quia si praeter speciem infimam darentur aliqua inter med a praedicabilia,ut speetes,maxime antismat,vivens, corpus, &e Sed si illa forent speetes,nil restabat, quod postit esse genus: ergo. Deinde , haec possunt confirmari ex eo , quod eadem natura , etsi per diversos respectiis,utpote Per respςctum ad superius , possit ei le
302쪽
speetes sebi jeibilis,& per respectsi ad inserius,
pr aedicabilis; non autem potest eadem natura per respectit m ad inserius esse genus,& species. Denique,ex quo Potest convinci, quod species infima, v. P. homo, non fit genus ut animali non aliunde,nis quia homo praedieatur ut i ta essentia, non autem animal et ergo quidquid Mcin praedicet ut homo, qui est species infima,
33 Nec valet, si dicas, plures alias esse species stricte , utpote species subalterna ad
omnes subalternas, suprema ad supremas&e. Non valet;quare debes notare, quod quando ratio subalterni v. g. consideratur respectu omnium tubalternatum, est tunc strictissima species , sed tamen est infima, quia, ut toties dixi, omnia subalterna sunt iub secunda intentione suba iterni tatis,quae m alias in speeie balter nitatis rationes non est di isibilis, si que erit speetes infima,utpote de solum numero differentibus praedicabilis. Similiter ratio sup e mi generis ad omnia suprema, transso matur in speeiem, de hoe, Ae de illo supremo Plaedicabilem, ita ut supremum, quod prim6 intentionaliter erat supremum, & sub secun da intentione generis respectu non supremo Sum , ponatur deinde sub secunda intentione speeiei respectu omnium supremorum 3 quomodo supremum manebit i nfii num,sicuti queis libet alia steicta species infina. In quibus d bes considerare illu eumdem transitum, quem
de sprete subi jeibili, dum ut sebii et bilis erat praedi eabilis, in quaestione an cedenti conta
3 Dubitab. e. an natura divina possit esse i pretes praedirabilis' Respondeo affirm vive iuxta diffuse propugnata in ιιb. 3. in vers. α'. 3. q. vltim ubi ella universalem deffundo. Solum noto hine , quod etsi cons quenter ad illa , este praedieabiliter universa lam dessendam, tamen quoad punctum essendi specierti,soIum diectur talis ab imperfectionibus speeiei erratae praeelsa a quia certum est, quod non videatur sic dependenter ex partibus materiali, Se formali, illo rigore composita.
m iudividuo se eundo insentionaliter
3 s π N praesenti quaestione non venist bat arendum de principio indivi
duatinnis naturae communis, ra
tione euius natura eonstituitur haec , de singularis,ita vi ratione metaphvsieae indivi mi lita-dis, nulli ultra communicabilis reddatur. Solum ergo hine agere debebatur de individuologiee considerato , quo pacto in spieitur, ut secundam intentionem speciei correlatam i dice is, quem modum eonsiderandi individua
experte habuit Scotus 3n2. d. 3. q. a. g. con-ννa illa primo. Verum enim vero, tametsi in
libris Mataph. de individuo prim6 intdinti naliter considerato,quaestiones agere deee n mus,non pollumus hine om mittere, at iqua de 4llo examinare; tum quia praedictx indi vidua iariones nimis respiciuntur; tum quia telebris illa quaestio de ratione omnibus individuis communi, hine solet a pluribus exagitari, ut plurium Logicorum desideriis satissaeiant. Quare, ut talium indivuluationum notitia plenius intelligatur, prius sentio deeidendam quaestionem de individua communitate; adi-eendis liquidem in ea,caeterorum notitia prε-
3s Sed pro elatiori decisionis intelligeniatia ,hreviter noto, quod individuum. a Iiud est primo intentionale, de aliud seeundo intem ionale. Individuum prim6 intentionale solet disi, quodvis inserius naturae speei sic , sive aecidentalis, sive substantialis, secundum ra, quet absque aliqua illecllectus comparatione habet. Hoe secundum accidentia ut eommuniter existimatur , definivit Porplayrius , quia datur in lividua Deitas, di in aliis individua
immateria Iitas, quibus illa collectio extranea
tur,esthliud , de quo dixit Porphyrius, esse
oollamonem proprietatum , in alio non re
pertam. Tale etiam individuum solet eo muniter diei,esse indistram in fess= dιυ fama quolibet alιo, sentio tamen , sic male exprimi, eum plura sint sub modo individuationi opposto, de nullum sit, quod sie in se non ει indi .isum, dc divisum ab alio Sce. 3 Individuum secundo intentionale,dieitur quodius inserius naturae speelsep prout eomparativa intellemone aliquod esse reeipit. io modo solet dici subi icibile , vel prae
dicabile. Vnde solet etiam deduci,quod sicuti speele v. g. est eoncretum dicens de sor malilaeundam intentionem, Jc de connotato nais tutam, se individuum potest concipi ut eo niae retum, de materiali dicens entitatem numeri-oam a parte rei existentem, dc pro formaIi se
eundam intentionem,sic eam denominantem.
Vbi etiam notatur, quod sicuti species per unurespectum redditur subiicibilis,ui potet per reia pectum resultatem ex comparatione ad genus, Ac per alium respectum redditur praedicabilis, utpote per respectum celutantem ex compa
303쪽
ratione ad individua; , servatis servandis,inis
dividuum, ut comparatur ad speciem , deuominatur subiicibile ,& prout comparatur adentitatem ipsam , quam denominat individuam , denominatur praedicabile. Itaque, ut subiicibile, prout loquimur, terit dici, rer-mmus, 'ecι sica natura immedιate subιectan
pro elucidatione principalis di Heultatis, sichreviter expositis, inquirendum venit, an abvItimis naturarum individuaram differentiis,
aliquis conceptus in re,vel in ratione cci in mu
nis possit abi trahit Pro quorum clari Ori examine, sit. ΑRT. I.
hacce Garra, dab irasit conceptua
I tum exagitari. Pri in6, as abvltimis differentium entitatI- x possit abstrahi aliquis conceptus, ita in re commutiis, quod detur convenientia prim6 intentionalis a parte rei, sicuti datur inter bominem , dc br atum per conceptum animali si secundo , an possit per operationem intellectus abstralii aliquis conceptus,qui tametti non sit realitatis per realitatem contrahi bilis, sed solum sit purae rationIs, sit tamen Uni voce, dc per modum quid dicibile de omnibus t Circa primum , affrmant aliqui, quibus consentire videtur Dyonis. in 3. Ds. 8. q. a. F. 1.
communissimam Nostris,& Scoto,passim citato in lib. I. Entis ιntent natis , dc intib. 3. VisiversaI. Necnon infra videndo. Suais detur a. quia si inter Petrum , & Paulam daretur in re communitas extra ratio nem humanitatis, natura humana non Praedi eat et de illis , ut tota ellentia illorum ι ergo. Prob. antecedens; quia id in re non praedicae ut tota essentia de inferioribus,quod non evita cerat praedicando , quidquid ei lentialiter est inferioribus cona mune; sed in re datur conceptus essentialis extra rationem naturae humane, qui est inferioribus communis , quin talem con plum,praedieando de illis,evisceret natura humana. ergo si inter Petrum, & Paulum daretur in re communitas extra humanit tem,natura humana non praedicaret de illis,ut tota iIlorum essentia.
praedicare vi icitam illorum essentiam , quia etsi conceptus ille individuationis sit in re ensentialis indiuiduis , est tamen extra concepistum essentialem naturae,seu essentiae specificae, quae sic totam individuorum essentiam exambit. Sed contrὸ,& in primis, nunquam dissolvitur argumentum ς quia elsi conceptus rationalis,qui est ellcntialiter in Petro,sit extra puram rationem viventi ,δt sentientis,nunquam dicitur de animali, quod vi tota essentia prae- dieet de Petro,non aliunde, nisi quia supra eta sentiam animalis totaliter dictam de Petro, datur adhue in Petro unus alter conceptu x, nempe, rationalis, aequc Omnibiis communis ergo si supra conceptum hominis detur adhuc in Petro unus alter conceptus petro essentialis, nempe individuario , eis individuatiost conceptus, qui sit In Petro extra puram rationem nominis, nunquam dicetur, quod homo praeis dicet ψt tota essentia de individuo , est6 alter
conceptus ellentialis, mnibus aeque Commu
nis,adiit. A s summum enim poterat dies,quod genus tori praedicabat ut tota essentia , si uri species, Sc quod species praedicabat vi tota esissentia , ut generi contraposita I nunquam in men poterat dici, quod species praedicaret a sollite, ut tota essentia abs aluta,cum supra eL sentiam speciei, daretur conceptus essentiaI
ter praedieabilis; quem debere diei ab speeie,
hiie usque intelleximus;alias variabimus intentiones praedicabilium , dc haec aliter nomin bimus.
ruε ut tota essentia specifica posset praedicarae P rtro.Suadetur; quia id intellieitur esse i ta esse otia specifica Petri,quod est intrinsectim Petro , & est de ipso sub secunda intentione speciei praedicabilis; sed extra rationem h manitatis datur conceptus a parte rei intrinse-eus Petro,& praedicabilis, ut species: ergo. Ndicas, quod est species, illa ratio communis individuationis, per aliam lineam , ita ut se speetes disparata. Contra; quia est non minus intrinseca Petro: ergo iam hoc sufficier,ut potasimus dicere , quod neutra praedicat de Petro, ut species,iuxta omnem lineam specificam Petri. Contra a. quia respectu Petri, semper so-rer proprior gradus speciei individuae: ergo huius praedicario sciret singularior per modum speeiei.Si reas,quod una species est alteri su Ordinata. Contra; quia vel utraque est infima, vel noni Si si: ergo impossibilis est subordinatio. Si nomergo natura humana non erit infima species,cum altera,infima debeat esse; aliti non foret linea Iadividua , posterior linea
304쪽
humanitatis, sed prior; quod intrinseee in om
' Contra aliter,& arguitur secundo,inissetendo, quod in tali ea tu non posset , immediate I altim, praedicari species de ilatro :sed illa est praedicatio speet et , quae est immediata individuo: ergo. Huic rationi respondere viis detur P. Peinado tract. 3 o. i. Sect. 3. quod licet prae dicatum indι viduum proximius sit Petro, quam homo , haec praedicatio Petrus est
homo, immediata ellet adhuc fundamentaliter ex parte obiecti ἔ quia praedicatum animiadaeum inepte assumeretur pro medio, ad affirmandum de Petro hominem, sic: Petνus est iniasiimiduum t ergo est homo. Inferretur autem recte,elle hominem,ex eo,quod sit individuum naturae humanae; at ut affirmetur, esse individuum nature humane, non est medium notio,
quod sit individuum, sed quod sit homo.
3 Sed contra;quia etsi conceptus indivia
duationis non sit inductivus humanitatis, nunquam ..ultatur mediat in inconveniens intis Petrum,& humanita emet ergo. Prob. antec
dens; quia etsi nil, quo τxcitetur humanitas, mediet inter ipsam , de retreitatem , mediabit omen id , eui priπo pol sit applicari humani eas, υtpote conceptus individuus, qui ut superior debet esse prior Petrei tercrgo iam prius, in immediatius , quam de Petreitate, debebudiei humanitas de illo conceptu individuo. Deinde: quia nec Petreitas v. g. quae est princiarium formale individuationis, est secundume inductiva humanitatis; aliis nunquam po L. et ex parte obiecti praescindi, neque posset ita abstrahi conceptus naturae ab individuis, eum individua semper elle humanum dicerent; sed licet.Petreitas non sit principium inductivum humanitatis, tamen, si prius quam Pauleitati,
uniri deberet Petrei rati, nunquam diceretur bene quod imπediate uniebatur Paulo: ergo asinsili. Itaque dico,quod etsi incipiente eonsideratione ab humanitate,non deducatur ex in dividuationis eo neeptu; attamen si praedicanseomprehenderet totum concretum ,& rectum ordinem praedicandi, concipere deberet,quod hoc praedicatum homo U.ς primo debebat diaei de imi raediat inri,quod esse conec Ptum com
-- Α liter etiam a quia saltim secund6 inatentionaliter,& in actu signato, pr. iis,& pr ximius deberet diei de conceptu individui, quam de Petro. Suadetur ; quia sicuti genus in actu signato , pro immediato termino solum respicit speciei conceptum ut sie , se eum deiaeensus speeiei ad individua si proporticina tus , debebat consimiliter speetes pro termino immediato habere in ritro conceptum individuaticinis ut sie,in ipso a parte rei idemptifieatvmtergo secundum id,quod speetes secundum se dieit,prius quam de hoc , deberet diei de individuationis conceptu. 3
s Dices duo. Primum, quod eo ipsis,
quod specificus gradus ellet in conceptu individui, iam foret in hoc, nempe in Petro , quia repugnarer, quod conceptus individui, qni pollet este omnibus communis, foret homo, dum homo, omnibus rerum individuis non possit elle communis. Secundum , quod foret imperceptibile, quod species primὁ intentionalis foret communicabilis per deseensum ad individuum ut sic, cum species rςquirat plura,& eonceptus individui sit unicus. Vndε,adhue dato,quod species secundo intentionalis posset salvari eum ordine ad Omnia individua in
communi concepta; secus pi irro intentionalis.
6 Sed contra ista potius insurgam;quia si gradus spee ficus non possit percipi in eo ceptu individui, quin sit hoc:ergo quia est impossibile,quod in haecce ita te, naturam huma nam individuante, detur a parte rei alia ratio indi viduans , quam hae. Deinde insurgo conistra causalem sictrep ignat per Mos, quod nat ra speeifica idempti ficetur eum conceptu india vidui 1 parte rei communis, eum sic natum communis non seret tergci multo melius r pugnabit, quod in Petro, qui est, natura spectis εἰ ea minus communis,detur conceptus a parte rei idemptificatus,cum sic esset Petrus,quidquiri omnia forent,dum Petrus solum ellet a par
rei quidquid unum. Contra seeundum est in promptu instantia ex ipsorum solutione; quias species requirit plura individua, erit conseia quens, quod a parte rei non dabitur quod reia quirit,eum a parte rei unicus sit individuati
I Diees statim , communissimum essevpud Motistas, quod licet a parte rei detur co-eeptus unicus naturae humanae v. g. in omniabus, saltim negativus, tamen dentur tot natu-
ae communes, quot a parte rei indiuiduatio nes rergo similiter, etsi a parte rei unicus si eoneeptus individuus, poterit compati, quod tot sint eo ne tus, quot individuat ac perconsequens semper habebit species pluralitatem in inferioribus. Sed contra ἰ ex eo nos dicimus, quod eo neeptus naturae sit totuplex, quot uapte et individuorum, quia etsi natura secundum Iepetat esse unam , attamen individua secuna dum se non exercent, quos petit natura r ergo si non solum detur m mmuni tas ex parte natura, sed etiam ex parte individuationum, n ndabi-
305쪽
dabitur principium , ex quo natura sit aliquomodo intrinsece multiplex. Patet;quia repugnantia In compositionc alicuius exercitis si Ium potest delumi ex parte extremorum i si enim Ircocerbus,nee secundum se, nee secundum omnipotentiam repugnaret, polIet extra caulas exerceri: ergo si non solunt natura ly-eifica secundum se dicit convenientiam , ted etiam lianc secundum se,principia individuantia dicunt,non erit ex quo a parre rei sit natura
intrinsece divisa,quin noc possit exerceri absique repugnantia.
8 Inito aliter contra praecipue nune die ta , & confirmo resolutionern; quia si species non posset contrahi ad gradum individui ut sie,
quin foret in hoc determinante,ex eo quod Individui conceptus a parte rei sit omnibus individuis communis,& non sic conceptus speeiei, sequeretur, quod omnia individa a forent primo intentionaliter eiusdem rationis, & sie, quod Petreitas,& llucephaleitas, non differiarent magis,quam Petreii a S,N Palleitas,quod forte ipsi dii sic illinum erit. Nunc sic: ex quo pollet deduc , quod natura humana v. g. non posset contrahi pur principia individuantia natura n leoninam' hoc scire cupis, & interdum
in contrarium aruuis sic : omnia principiamin dividuantia sunt a pat te rei eiusdem rationi frergo natura humana non minus communis,&eontrahibilis est per Petreitatem, dc Paule Itatem,qua per reliqua principia numerica: ergo ex motivo inexistendi sic communis natura
humana , ae quidditas individua , non desinit contrahi ad gradum individui ut sic,quin sitia
9 Arguo denuo contra primam responissionem Peinadi, si aliquis, aut ipse,a parte rei intendat alloqui. Dicebat enim,quod eis inter
Petrum , & naturam humanam mediet conceptus individuI ut sie , hic tamen non sciret homo. Arguo sic,& suppono, quod in per se ordinatis de primo ad ultimum ,& devstimo ad primum, rectus , & aequalis servatur Otaci secundum gradus descendentis,& ascendentis. Nune sie; sed est i nperceptibile , quod inter animal,& substantiam mediet a parte rei corpus,quin corpus a parte rei sit substantiar ergo& erit impercepti bile, secundum ordinem viaque ad ultima ser .atum,quod inter Petrum,&hominem mediet individui conceptus a par orei, quin hie sit homo.
so Dire , & sorte intendens maiorem partem nostrae doctrinae evertere. Dices igitur, quod conceptus individui non eist medius inister hominem ,& Petrum M. g. sed est ipso Petro posterior. Contra; quia conceptus Ud vidui esset ultimum in serie praedlaamentali, Benon ultimum utcumque, sed a parte rei vhimum; ex quo sequetretiir , quod Petrus a parte rei non foret complete indὲeiduum; nec non, quod naturae deficiebat complementum a parte rei,cum deficeret,quod a parte rei ultimum
erat.Sequeretur deinde altera in ordinatio,vtis potet, quod linea entium inciperet convenientia,& universalitate,& his similiter desineret.
Tum etiam, quia nunquam vitatur prima ratio ; si enim sit imperceptibile secundum persectum ordinem entium , quod animal sit vivens μ quod posterius animali non sit viveni; non minus erit in. perceptibile, quod Petrus se homo,& quod homo non sit gradus ipso pol terior,& dum realiter ideniptificatus Si dicat aliquis , q.. od sunt in aequali linea Petrus , See nceptus individui et Contra ; quia ex hoe si queretur, quod gradus superior,& inferior Brent insimul,& ad convcrtentiam. s a Suadetur secundo resoluti O,appheando hine pro individuis, efficacem rationem Moti pro in communitate gς DCrum primo intentionalium in quos I . iniverK s. ad quaestionem dιcatur. Arguta sic: non minus dis tinguuntur genera omnia primis intentionaliter intellecta, quam sic intellecta omnia prin-eipia individuantia ; sed ab omnibus naturis generieis, v. g. animal, substantia &e. primo Intentionaliter sumptis, nequit abistrahi ratioeommunis,in qua conveniant,ut eadem generi, definitione definiantur:ergo neque abomiambus entitatibus vidi uiduis, prino intentionaliter intellectis, poteritabstrahi ratio communis,in qua conVeniant, ut eadem individui definitione definiantur. Maiorem existimo veram ἡ quia omnia genera primo intentionaliter intellecta , pollunt ad summum ita disti gui, quod sint vel prinita, vel ultimo diversa, vel ita,quod unumquodque non possit seeu dum tuam propriam rationem amplius distingui: sed quodlibet individuum sic per principium indix id uationis a parte rei distinguitur:
ergo. Minorem convincit Scotus,eo quod solum possit abstrahi ratio communis, quatenus possunt sibesse eidem secundae intentioni generis;& ne in hoc detineamus,si aliquod genus
primis intentionale posset abi trahi, signent illud. Si dicas,quod ratio generis ut se abstrahi potest. Dico , quod signes mihi secundam intentionem generis. Profecto usque adhue, nullam aliam,quam generis rationem agnosco.
s a Forte dicet aliquis , quod non potius differunt inter se differentiae individuales , vetales,quam 'cificae, ut tales; sed ab speeifiei abstrabitur ratio communis differentiae specificaeet
306쪽
seaei ergo & ab individualibus poterit abstrahi. Sed neque hoe dictum valet propter duo. Propter primum;quia differentiae specificae,&sequaevis dissimilitudo, non est ultim6 determinata,& quod ex suis praedicatis non est vltimis determinatum, potest esse indifferens,' ratione talis indifferentiae sundare,ad hanc, &illam dissimilitudinem,rationem communita. tis; non autem id poterunt individuationes, quia eum diversitas sit iani ultima, quin iudicium contradicatur , non potest ulterius excitare eonvenientiam. Proptet secundum , remagis ad propositum a quia simi liter dicemus, quod ab illis speei scis differentiis non potest abstrahi eonceptus primo intentionalis , cum omnes desiniantur, ut substini secundae intentioni differentiae essentialis: de si non , talem differentiam primo intentionalem rogo'Dic igitur,quae superius, laque ratio erit in suavi. 13 Suaderi tandem potest eo ne lusici omnibus illis rationibus,quibus eam suadere solitum est. Prima: quod a prim I dix ersit nil potest abstrahi eommune. Seeunda:quod si vitima determinatio posset sundare aliam,non so-ret ultima determinatio. Tertia: quod si quia
diseonveniunt, conveniant , erit impossibilis purae diseonvenientiae conceptus. Quarta;quod si disconveniendo possint aliqua convenire, etiam non disciarrendo possent aliqua discurrere , & non singularizando singularizare; sicuti di eunt,quod singularizando, non singularietare possunt; non enim magis opponuntur dilaonvenientia ,& eonvenientia, quam discurrentia, & non discurrentia , &e. Quinta; quod si principia individuantia possint haberea parte rei conceptum individuationis visita& hune poterunt habere a parte rei divinae Personae; quem si concedas, debes Se infinitum
Si dicas ad primum , quod non sunt imo diversa, sed ultimo. Contra: quia sic sebet primό diversum circa esse primum,quam ultimis diversum circa esse ultimum: sed ea imperceptibile , quod primo diversa incipiant conveniendo per aliquid antei ergo Sc erit impereeptibile quod ultim 6 diversa terminetur,conPeniendo per aliquid post. si dieat alius, quod sunt primo diversa, Ic quod a primis diversit potest prescindi ratio sienata ,non autem exercita,& quod signata potest praescindi,quia eo ipso ouod sint prim6 diversa convenient in ratione primi diversi, Contra: quia sie etiam exemita ratio polyet praescindi , eum a parte rei etiam exercitε sint primo diversa, & sie, ut sunt primo diversa , ratio primi diversi posset praescindi.Contra deinde ex eo,quod ex praedicto modo distinguendi, non inseratur,quod a parte rei loquamur, sed per actum ratione
mum , quod nullus conceptus est a parte rei prae se indibi lis a per sonis,quia ibi ex haecce itate datur υltima determinatio.Contra; quia in praesenti loqui mur de ipsis haereeitat ibus, ita ut natura prout in Petro, non minus sit Mo,quam
natura prout in Patre aeterno. Tum etiam exeo,quod in divinis personis si sit impraeseindi-bi lis a parte rei personalitas,uel quia sunt magis diversae in ratione personae, quam individua in ratione haecceitatis; vel quia sunt minus diversae 'Non erit impreseindibilis propter
ultimum;quia quo aliqua minus distant, tanto minus disconveniunt De inde,non propter primum ; quia individua sunt tantum diversa, quantum esse pollunt,& tamen ex ipsa maiori diversitate fundant apud eos unitatem per indistinctionemr ergo dec. s 6 His ita, circa quaestionem , ut a parte rei intellectam, decissis, examinare venit, an per rationem , aliquis conceptus communis possit omnibus adaptari l Circa quod , adhuc inter ipsos Seotistas, n6 leve inveni dissidium P. Mailrius dis . io. Io .pIures Scottiatarum modos impugnat, ei nimis displicens opinio tenentium , inter individua solum dari 'namdam convenientiam analogam , ipse strictiorem convenientiam opinans , haneque, contra novem dicendi modos, pugnacissime
listis , re Iurranis Scorizanda, controversia formatur.
s D Ater Mastrius,paulo ante citatuς, L pro viribus propugnat, quod ab
υ Itimis haeeeeitatibus possit abia trahi eo neeptus individuationis visie,qui non solii sit in nomine comunis, verum etia in ipsa ratione heceeitatis, ita ut assignata ratione, equidsit hueeitas, ta intrinsece, & quidditati ve participabunt Petreitas,& Pauleitas ratione haecceitatis, ac Petrus, & Paulus participant ratione humanitatis. Deinde,etsi alterat. possedari conceptu individuationis ut sic, nota mendatu in aliqua e5mum realitate,quae sit per aliam rea litate Contrahibilis,& quae per ipsuadaequale exprimatur,si uti per conceptu an iis malis adaequale exprimitur Vna realitas , quae
307쪽
tionis fundatur,vel in pluribus differenti j, in-di. idualibus inadaequater conceptis , vel in
una,nempe, Petreitate, inadaequale concepta, adeo, ut concePlus adaequate Petreitatis vi sic, sit utique simplex quoad realitates,com Postus tamen apud intellectum ex c ceptu communi,& proprio quid Per intes lectunt inadaequa- teco ucipienten ,eadem pro rius realitas a parte rei dividi potest, de parι iri in duos concei tus,quo ruin unus sit communis, de contrahi ni Iis, alter Proprius, de contractivus.s 3 Deinde,quod hec sit propria,& genui
quam formati ter nci dant ambo. Ex quibus verbis Mastrius resoluti Mnem exhibuit, ut habetur supra, sic conceptum unum dessensans, ut sit supra omnem analogiam; de quo statim formabitur controversia. Masstrium sequitur ad literam P. Grosio, noviis inus Scotista,mossert. I 2. Elucr d. . de ambo sequi videntur Rothericum q. I. Praedica b. art. T. Ex altera parte sunt etiam celebres Scottilae , nulluinὐnum crinceptum amplectentes,sundati i erbis oti,tam in a. d. 3. q. 6. quam alibi citandi, tenentis elle primo dixersa;adducentes alia videnda infra,quae nou levioris roboris api' rent; de quo in argum euiis, a Poncio , α aliis,
s o Re sol vo,quod liotest dari secunda intentio individuationis,quae possit elle sermo, cui omnia individa ritia subsint; ita tamen, ut alis conceptus intentionalis abstrahibilis sit ab omnibus, ut proportionabiliter se habent: hoe est, quod sietuti se nabet haec cellas, seu Petreitas ad Petrum, si e se habet Paule itas ad Paulum: quam proportionem resolvo este fundanientu vilitatis conceptus intentionalis. Si Mastrius,Grosso, & prior ipsis Rothericus, liaee dicere intendant,eis sublcriba; sin autet aliud cupiant,
tatque se ibi ad 7. ὀ .iu qua signat modum,quo
una itilentici disparata praedicetur de altera. Melius tame videatur Scotus in z. Reportat d. It .q s. Expressiu 3n .Rγρrtaι d is q. est. vers. Ad a Lud, quod non ψbstrahitur, ubi ait potest tamen ab ultim ιι distinitioris , aliquis conceptus communιι abstrahι σc. de in lente
tiariis passim citatur ab Scotistis. Vid atur Grollo supra. In quo etiam sensu intelligam Scotum,pro Minrio,& aliis adductum. 6o Propugnatur re tolutio, & de principalieotra Scoti lias hinc no cosetietes. Suadetur igitur: si coceptus unicus intentio nis omnibus in diυiduis repugnaret de Sciato,de rationi, maxime,quia primo intelionaliter erat diversa: sed ex hoc eius de secudae Intentionis coceptus non repugnat: ergo. Maior est Omniu,& Praecipue Nostratu fundamentu;quia omnζs ali j scotis tae,id negant ex ScotD, Dcςnte in I. d. 3. q. 3. de alibi, differentias individuales esse primo diversas;&deinde,quia primo intentionalit et abest unitas,& conveni zntia in individuis,dis veru sit, imo comunis imu,dictu Scoti,pluries
a me expositu in tib. I. Entιs ιntention .d. I . q.
I. 2.2 AIus, quod si res a parte rei ad conveniendu habeant repugnantia, neque intelligi biliter eam deperdent. Minor convincitur, &essicaciter apud Scotizantes quia apud Scotum supra ιη d. i. q. 1 .st . circa generis essentia, rationibus expositu,non repugnat,quod idem conceptus secundae intentionis generi, sit uni voci dicibilis de omnibus generibus primis in-t tionaliter diuersis,& per locu intrinsecu ea de ratione generis primo in tetionali ter repugnatibus,ut diximus de animali, colore, si testatia,&c:eigo neq; repugnabit,quod ide sit om nibus indi viduationibus intentionis coceptus eis huc,sie primo intutionaliter repugn tibus. 6 i Formal reatur asia mptu , & elucescit nostra liter alis resolutio Vt conformis Scoto,& ut combinanda cum pri mae clasis iacit istis. Ex eo enim apud Scotum,& iam in qua l. ge- ineris formatam rationem , potest dari unitas secundae intentionis generis, respectu unitatum a parte rei repugnantium, quia Ut eidem
308쪽
seeundae intentioni generis subsint, sat est,quod proportionaliter se habeant, videlicet, cinquit Scotus quod sicuti se habet color ad albedi nem v. g.sic se habeat animal ad hominem; sed proportionaliter etiam se habent individua, quia stetiti se habet Petreitas ad Petrum , sie se habet Pauleitas ad Paulum , illo ipso modo, quo praedicta genera se habent: ergo sicuti in illis primis diversis potest applieati eadem secunda intentio generis; & in litis primo diversis poterit applicari eadem secunda intentio
individui . Videantur dicta in quast. I. ct 2. generis, in quibus haec corroborantur,& soluistiones praecaventur.
6r Propugnatura. ex doctis, & erudiistis rationibus Scoti in I a. ct 3. versat Sirepugnaret praedictus intentionis conceptus respectu individuorum, maxime, quia repog naret singulari concipi sub modo universa Iitatis:nec non,quia repugnaret,quod post ψItLmum entis conceptum, adhuc alter perciperetur; sed ex neutro repugnati ergo. Maior esteontrariorum Aquiles,ut supra in art. 1. P
vidimus. Minorem probo quoad primum:
quia non minus repugnat generi eisse speciem, quam repugnet individuo eile universale ; sed ut in quaelii Ombus citatis de genere exposui ianius, non rςPugnat, quod genus percipiatur
sub modo speciei:ergo nequε repugnabit, Juod individuum percipiatur sub modo universalis. Maior, ni fallor, probabilissima videtur; quia penus intrinsece est pars,& superius secundu se ei ebus: Deinde genus seeundum se petit hahere sub se gradum infimum universalem, utpote infimam speciem: Denique sunt ab intrin- Deci distinctae notiones, quae sine fictione non valent eo ulundi; sed non minus repugnar
od pars ab intrinseco non sit pars,& quod supelius sit inserius; nee non quod idem ct ipsum, quod sub se habetur, transeundo ad gradum infimum, quod insimum a se distinctum
requirit;quam repugnet, quod singulare, i nfinium,& in serius transeat ad gradus oppositost ergo eum id sequatur Ox utroque gradus transitu,non minus repugnabit,quod genus sit speetes , quam quod universale sit individuum. Vnde ait Scotuq in s. Univers. quod haec pro-rtisitio, plurale erangulare,est vera, ut plurale accipitur ut quιd, & singulare ut mo-63 Prob. quoad secundam partem ; quia
non minus genus petit esse ante speciem,quam singulare post universale; sed non repugnat, quod genus percipiatur sub modo, qui ante speciem non sit:ergo neque repugnabit, quc dindividuum percipiatur sub modo, qui post
universale non adsit. Maior persuasa manet in immediate dictis,de secundum se currere videtur pariter. Minor explicatur amplius; quia genus,dum,ut definitur,concipitur sub modci speciei, non potest esse ante Jplum modum, sub quo concipitur, ali s denominaretur per scirmam, antequam percipiebatur existens: ergo.
Itaque,si quod est secundum se ante,potest periseipi, sub modo, qui sit post; & quod est secuniadum se poli, poterit concipi sub modo , qui stanterergo si species,quae est post genus, potest percipi, quin supra se habeat genus; & indivia
duatio, quae est post univer tale, poterit perci pi,quin repugnet post se habere universiale. Un
intentio dis arata Pradιcetur de auera,dicis tum es q. 3.dc a nobis in g. 1.ct z. de genere ,σ in q. a. de Pecte,dub. I. O . Propugnatur 3. non minus repugnat,
quod a summe a parte rei actu idem plificatis loquor nunc eum Auctoribus alterius e lassis a nosti ab abstrahatur conceptus distinctionis,
quam quod a sum meca parte rei actii distinctis abstrahatur eoneeptus idemetitatis; sed a summe a parte rei actu idemptiticatis, puta a praedicatis divinis , potest abstrahi conceptus dictinctionis, vel virtualis, ut Iesultae, vel rationis, ut Angelieit ergo & altim mea parte rei distinctis, puta praedicatis numericis, poterit abstrahi conceptus idemptitatis,vel per virtua litatem,ut primi,vel per rationem,ut secundi. Intendo alti mptum. Non potest in his ereatis esIe elevatior gradus distinctionis,quam in illis divinis sit elevatus gradus idemptitatis; quia si omnis excogitabilis distinctio sit in creatis, omnis excogitabilis idemptitas est in divinis:ergo si eum omni excogitabili idem pintitate potest abstrahi aliquis eonceptus distine tionis ,& eum omni excogitabili distinctione poterit abstrahi aliquis conceptus idemptita
6s Diees , quod in ereatis,iuxta opinio
nem nostram non daretur omnis exeogitabili, distinctio, siquidem magis distinguerentur
individuationes, si ita distinguantur,quod n quε unitati per rationem relinquant locum. Contra;quia neq; in divinis, iuxta eoru opinionem,daretur Omnis excogitabilis idemptitatas, siquidem , si neque distinctioni per rationem relinquerent locum , magis idempti scarentur. Dices,quod in divinis datur omnis excogitabilis idemptitas, quae potest compati eum Deitate; quia si talis idemptitas daretur, quod distinctionem per rationem impediret, non possent ilJa opposita,quae solet veri fieari,
309쪽
compati. Contra; quia etiam in erratis datur omnis exeogitabilis distinctio,que dari potest in ereatis;quia si talis distinctio daretur in hisce itatibus, quod uni sormitatem per rationem impediret,non posset veriscari proportio, neque aequalitas in rationibus individuis,ut pote, quod sieuti Petreitas reddit hanc naturam,non unam genere , neque specie , sed numero , se Paule itas reddit aliam.Vnde seret impossibile
sor mare cognitionem taceeitatis , cum Vnaquaeque sic foret distincta ab alia, quod si haee se distinguebatur a genere ,& specu ; aItera non sic, sed aliter genus, & speciem respice
66 Dicent plures,quod ad praedictos eo eeptus haeeeeitatis,susscit illa praedicta e venientia analoga. Contra pro nunesquia simili modo possemus dicere,quod praedieata divina non distinguebantur absolute per rationem,
sed per analogiani;ita ut difficili me posset ini pugnari ,qui talem distinctionem vellet ibi sta
tuere. Vnde,seuti in creatis daretur convenientia analoga,non quia in re,& absolute petrationem daretur eonceptus unitatis, sed quia dabatur proportio ad alia,quae consimiliter se habebant, dum talem unitatem rationis habeabant absolute. & se quod ad munera individuorum uniformia, taIis unitas analoga fum eiebat; se pariter in divinis daretur distinctio analoga, non quia in re adhuc per rationem distinguerentur,sed quia daretur proportio ad alia,quae per rationem distinguebantur; quod a d munera divinorum opposita , aeque foret suffieientissima. Delude, quia si ex uniformitate haecceitatum in ratione taceeitatis,solum insera ni co nve nientia m per analogia m, simia iter de omnibus conceptibus analoga convenientia poterat deduel: posset siquidem diei,
quod omnia entia scitu proportionaliter conaveniebant in ratione entis, & omnes homines in ratione humanitatis; quia sicuti Petrus per suam humanitatem est homo, & Paulus per suam. Unde, ut rectέ notat Mastrius, possent facile quaecumque praecisiones obiective evelli. Similia dieent, & eυellent, qui convenie tiam individuam,convenientiam per aequiv
67 Propugnatur . Sc vltim6, it Ia electa ratione Moti 1n I. d. 3. q. 3. firma enim est omnibus doctrina,quod ad perfectam erectionem syllogismi in naris requiratur, quod medium verbum sit terminus uniuersalis , &volvoeus; sed in syllogismo in Daris persecte
erecto,potest conceptus individui esse medium vel bum : ergo Ze esse universalis, & univocus. Maior est communis doctrinae,cum in maiori propostione medium verbum sit sublectum,de quo omni maior extremitas dieitur; re in minori ipsum medium verbum dicitur de aliquo, vi de tali aliquo possit maior extremitas diei in consequentia, iuxta illud, αν sunt eadem mni cte. Minor non minus certa videtur , xteostat ex hoc syllogismor omne inri viduae mest ρνι mo diversum ς sed Petrus est indaviduum : ego Petrus est Primo diversum. Vbi non minus intrinsece, Sc quiddilative,non en,& rationem primi diversi participat Petrus ex nomine , & ratione individui, ae per hune syllogismum omne individuum est homo; sed Petrus est indι viduum rergo Petrus est homo, partiei pet nomen, dc rationem quidditati jam hominis, ex nomine,& ratione individui. Dieent aliqui, quod per iIlum coneem tum communem individuationis formatum in maiori propositione, non exprimitur aliqua ratio communis individuation s ut sic, sed im mediatό,& indeterminale omnes. Sed contra;
quia illatio ex illa maiori deducta, est certa,re ex cursu syllogistieo praemissarum evidenti sima i sed ex eommunibus Philosophoru mprincipi js,omnis evidentia per illationem νη- massarum ,requirit determinatam , εe strictam univocationem in aliquo ex principi isi ergo quia per modum unius exprimitur in illa premissa,eone tus individuationis ut M. Contra deinde:quia illa propositio,si sie indetermina. te dicta de omnibus,posset deducere cognitio. nem eertam , & scienti Mam , similiter pollet quilibet, circa O mnia pr incipia eouel usionum
1eientificarum philosophate, Se sie ab stricta
syllo rationis armonia aures avertere. Ita que posset dicere,quod ut medium verbum s rei universale,& suffieiens prine id, ut maius extremum diceretur de minori , sufficiebat, quod med um ita foret universalius minori extremo, quod dum minus extremum solum pro uno supponeret determ itate, medium verisbum indeterminatε supponeret pro Gmnibus.
ες Diuent ali j, quod in minori propositione syllogismi datur aequivocatio penes no men,siquidem haec Propositio,Petrus sindia viduum,idem exprimit inre,ae Petrur est Po- reus. Sed contra;quia per eursum scientiseum habeo ex illosvllogismo notitiam de eo,quod Petrus si primo diversum tergo b indινι ain minori,non exprimit idemptieum,sed maiaioris extremi universalem gradum. Dices, habere certam notitiam de eo , quod Petrus sit individuum,seu prim6 diversum,quia ad hane notitiam sufficit, quod sciam , quod Petrus sit Petrus. Contra et quia ut in alio syllogismoeotam notitiam haberem de eo, quod Petrus
310쪽
erit homo,sume labat seire, quod Petrus erat Petrus ,& sica cognitione cuiusvis individui completi in concreto, ut a primo principio omnes gradus praedicamentales deducere. Contra deinde;quia etiam in ratione,istae pro
postiones non convertuntur,v. g. Petrus est
.ndividuumrergo individuum est Petrus.Dires,quod illa ratio individui,quae est in Petro, convertitur eum ipso, quia talis ratio est , eis trus,& se idem est dicere ,individuum est Pe-arus,ae Petrus es Petrus. Contra; quia i ndiis duum habet nomen, & rationem: ergo si ratio individui idem exprimeret,ac Petrus, v. g. i disiduum tergo Petras, sequeretur,quod Petrus foret individui omnis ratio.Contra dein
de;quia si in i liter posset quis ipsum prineipium petere , in quibus eumque, di sie dicere , quod
idem erat Petrus est homo,ae Petrus est Petrus,
quia Petrus solum dieitur homo ab ilIa natu ra,quam habet in ipso, quae in ipso est Petrus. Itaque,cum ratio individui eo neepta, omnem illam communitatem respectu huius, & illi istinfundat menti, quam quilibet alius gradus,
non potest a paritate aliquid 'pponi , quod
fecit leam resolutionem evertat. το His ita praeiactis, resolvo controversam eum Seruistis , & dieo prim6 , Seotitias omnes,qui Rothetiei, & Mastri j expositiones sequantur, debent dieere, quod praedicta unitas rationis debet fundari supra proportionis unitatem,ita ut proportio, non sit formali sit ma unitas intentionis individuae , sed sund
mentum, & octasio, cui alelmi Motus ut intellectus sine rerum prim6 diversarum repugnantia , possit excitare unum e ceptum rationis , sub quo omnes illas res percipiat, Nper eamdem definitionem exprimat;eci modo, quo in q. q. de genere diximus, quod etsi omnia genera nullum habeant eone tum primis intenti Unalem , quo univoeε definiantur , sin autem dant Meaeonem ex omnium prop. tione , ut omnibus una seeunda intentio generis competat, sub qua omnium generum ratio nes definiri queant. Videantur dicta in cy. s. reneris in solutione primi argumenti, in quo quilibet Seotista, prae sentem resolutionem i veniet in Seoto evidentissimam. Videantur etiam dicta in q. t. generis, praecipuε in prima rat cine resolutionis. Itaque sie praediet rum Seotistarum intelligentiam admitto; ali
7r Sie dico seeundo , sinistre sectietare
omnes illos,qui praefatum rationis eo epinmdenegent. Primo, quia Scotus,ut unam rati onem generis omnibus generibus inveniat, s tum requirit proportionem , ut passim dixi mus . ergo est s unitas proportionis detur in individuis,non possum eum fide Moti, praedi tae rationi disset tire. Deinde, quia Scotus certi si ime deffendit in supra citatis q. q. Univer Mai. quod potest intentio individui percipi vemodus specificus tergo vel debent dicere, quod 4nseeunda intentiones ei et non datur conisceptus unitatis;vel debent coneedere, quod ta- Iis conceptus unitatis datur in individuis, siquidem in istis dari potest apud Seotum eoninceptus speciei. Haec sunt evidentissima apud doctrinam, & literam Seori, quin hine aliqua phystica expositione abutamur. Corro rabuntur, &elueescent amplius in solutione
in nostram resolutionem contrarie scotirantes irruunt, sor- matur ex irrefraga Lili doctrina Scoti, a me diffuse expositi in Ah. I .muis intemsonalis, praecipue in e . I. ct 2. in quibus firmiter docet Scotus, quod non potest intellectus,adhuc intentionaliter applieare,& concipere in naturis id,quod ipsae naturae secundum se repugnanti ergo si a parte rei individuationes sunt primo diversae,& secundum se convenien tiam repugnantes, erit imperceptibile, quod adhuc intentionaliter possit intellectus, sine intelligibili contradictione,eom mun talem in risco ipere. Id ipsum docet Scotus in a. Re-
tura extra animam , quae in esse simpliciter est hae,ex se est talis,quod repugnet eo m munie ri pluribus; sed natura speciei est talis per te loquitur Motus contra opinantes , substantiam materialem este de se hac rergo ei repugnat,pluribus communieari. Confirmat Scotus intentum in aliquibus. Primδ in natura divi na , quae nequit pluribus alijs individualibus communieari, quia de se est hac. Meund6 in ratione Philosophorum i quia mi ex se convenit unum oppositorum,sibi repugnat ex se oppositum aliud esti; sed esse ex se bae, de posseeommunieari pluribus, sunt oppositaetergo euieompetat esse hae , sibi repugnabit polle e m- munieari pluribus. VItini6,haec omnia iterum confirmat exeontradictione intelligendi:quias essentia extra animam determinat sibi quod si bae , intellectus intelligens essentiam , ut