장음표시 사용
231쪽
xueo Dig. Pronum. XII. Lib. IV. Cap. III.
ex delicto , vel ex variis causarum figuris . Iure R mano tamen cautum est ν, ut in iudicis arbitrio sit , si possessor ad mandatum non restituat, etiam de illis iudieare. Unde rei Dindicatio dicitur arbitraria.
f. CCXLVIII. Efectus dominii intuitu aliorum est , ut taJ illi facultatem pro lubitu de re mea disponendi impedire, & turbare nequeant . Sane , cum Deus euiquc hominum facultatem dederit rem occupandi, 3c de re illa disponendi , alii facultatem hane a Creatore concessam turbare, & hoc jus naturali ratione quaesi tum occupanti auferre absque iniuria non possunt ;quia concessionem divinam interverterent, & iusAuum cuique non tribuerent. LbJ Ur si rem alterius, etiam bona fide , tenent, eam domino restituere teneantur, quia jus alienum tenent. Haec autem restituendi necessitas des nil si possessor rem hanc alienam non amplius tenet, sed eam, etiam . pendente lite, alienat. Actor enim rem vindicare non potest, nisi a possessore ; & reus rellituere per rerum naturam non potest rem, quam non tenet. Vid. f. praeced.
CCXLIX. Ultimo loco notandum est , dominium acquiri posse vel plane, vel sub certis legibus γv. gr. a) sub lege census; unde bona censitica , emphyleutica, &α ιγ sub lege fidelitatis , & serviti rum ; quo pertinent seuda. Atque haec negotia valent juxta leges pacti f.
De modis amittendi dominii in ea sectiona finali
f. CCL. Dominium, seu rei proprietatem, iurenam turae variis acquirimus mediis ; & quidem i. ex facto nostro , a. iure rei nostrae, 3. per continuationem familiae, i. e. iure successionis ab intestato o non Vera per
232쪽
De Jure Rerum. I 644. per praescripti nem , nedum 3. per testamentum. De quibus singulis nunc agemus .
De acquisitione dominii ex Facto nosero. S. CCLI. FACTO nostro dominium acquirimus ,
I. occupatione rei, quae nulliuς est : a. Ipecificatisne squo etiam pertinet confuso , & commisio : 3. occupatione rei hostilis, A. perceptione frustuum ex re aliena r
f. CCLII. Primo igitur ius in re acquirimus ρον occupationem rei nullius . OCCUPATIO est actus , quo rem, quae nullius est, in potestatem , & custo. diam ea intentione redigimus, ut res ipsa nostra sit r. f. CCLIII. In praecedentibus demonstravimus , ab initio rerum omnes res hujus terrae fuisse nullius , i. e. in nullius bonis, & proprietate g. 142. ) adeoque, unicuique ius competiisse res illas occupandi , easque suas faciendi, g. I43. . Certum igitur est , sccupationem esse modum acquirendi naturalem . Unde JCti Romani quoque eam retulerunt ad jus gentium, quod cum ipso genere humano ortum est . . Haec occupatio recte dicitur acquisitio originaria ' , quia in primo hominum statu hic modus unicus suit, quo res in proprietatem hominum transiit. g. CCLIV. Requiritur autem ad hanc acquisti nem , ut res in potestate nostra corporali sit constituta , ita ut facultatem naturalem habeamus rei insistendi. Nam per dominium intelligimus facultatem pro Iubitu de re disponendi, eam perdendi. M. st . Hanc facultatem in actum deducere non possumus , nisi res Sam.de Cocceii latriis Grol. L i ita
233쪽
iu re trario, cupat censetur IV ser . , quae laqueo capta se amplius e tricare nervix b H es
in piscinis , non vero in Tms privatis ν .
α , non vero m sylvis circumleptas i . VII. Res
hostiles uuae intra fines nostros pervenerunt .s CCLV' occupare, i. e. dominium acquirere Poss. o riserim cui maturum iudicium habent, & rem,
codando, Venando, margalitas legenda , Wς p suam aliis addixerunt, statim Mod mmprui trent ipsis quibus nem per alios aequiτi peste , iati ..
234쪽
disponere potest, ut voluntas sua ab alia pendeat. At quo hoc casu actio non est agentis , sed cansae ; &commodum actionis non ad instrumentum pertinet, sed ad causam . g. CCLVII. Secundo, acquirimus dominium, etiam ignorantes, sit res ab illis nostro nomine occupatur,
qui in potestate nostra sunt; nimirum, a servis , ac filiis familias R . Hinc verum non est , quod Grotius ait, discrimen, quod traditur in liberas personas, semiles, circa acquisitiones esse iuris civilis , auacquisitiones ciυiles pertinere. Nam servus naturali ratione est instrumentum domini, quia omnes facultates naturales agendi servi alterius dominio sublunt , quod egregie testatur Democritus . f. CCLVIII. Tertio, imperantes acquirunt omnia,
quae a subditis bello capiuntur; quia subditi sunt instrumentum imperantium φ : quicquid enim in bello agunt, iure, & nomine imperantis agunt . Hinc admitti non poteti distinctio , quam Grotius affert, interres mobiles, & immobiles . quasi res immobiles demum captae cedant Principi; mobiles autem , quae exintra ministerium publicum capiuntur, occupanti . Nam
utrobique eadem est ratio. Causa belli ad imperantem pertinet; subditi eius iure, & nomine agunt : qui . quid igitur tanquam instrumentum imperantis occupant , uon sibi , sed causae acquirunt s adeoque subditi sim inper, quae capiant, actu bellico capiunt: quo casu ipse Grotius fatetur, capta acquiri imperanti e . f. CCI IX. Q arto, Tutores quoque , & curatores, quibus naturali ratione defensio earum personarum injuncta est , quae se ipsas defendere , rebusque suis praeesse nequeunt quae occupant nomine pupill rum , &c. his acquirunt f.
235쪽
gh Protum. XII. Lib. IV. Cap. III.Ses.I. f. CCLX. Occupari possunt RES NULLIUS, i. e. du in nullius bonis , & proprietate sunt . Si enim
alius jam occupavit, ei ius voluntate Creatoris u vote qui cuique hominum propriam facultatem occupandi concessit ) qua situm est , quod illi ab ue injuria auferri nequit .
g. CCLXL Inter res, quae NULLIUS dicuntur ,
ouaedam ita nullius esse , diximus, ut ipsa proprietas occunari possit ; quisam ita , ut proprietas acquiri non possit, sed solus usus. In illis res ipsa per occupationem aio itra fit, in his usus saltem . f. CCLXII. Res , quae sua natura occupari non possunt, sunt 1. mare adeoque & aqua marina, alisveus & littora : 2. flumina publica ; adeoque aqua profluens, alveus, & littora fluminis : g. aer: & q. via publica rin. 1. NDARE tribus partibus constat e aqua manna, alveo, o littoribus, de quarum occupatione quiri potest . Aqua marina occupari natura hequit , cujus rei rationem supra g. 2I9. exposuimus. Aloeus maris itidem propter naturam rei occupari non potest . Res enim nostra tunc demum fit , quam do facultas naturalis nobis competit rei insistendi: at per rei naturam possideri non potest alveus quamdiu aqua tegitur θ . Quod adeo verum est, ut locus , quem mare inundat, desinat esse meus, & fiat publicus i . Littora possunt quidem occupari sua natura, quia
aqua non perpetuo teguntur t at cum ad usum maris necessaria sint , eatenus in proprietatem venire non possunt . Hinc ICti dum mare , & littora ad res communes reserunt, notanter addunt , mare , oe per hoc littora maris: ut nimirum, littora communia sint, quatenus Istiora ad usum maris pertinent. Cum enim Creator maris usum communem esse voluerit , ex medii necessitate sequitur , etiam littorum usum communem
236쪽
De Iinre Rerum. Iues esse voluisse, quia sine littoribus usus maris exerceri
non potest. ἡ Certum ergo est, mare occupari non posse, nec t tum nec pro parte i.
n. 2. Eadem ratio est in FLUMINIBUS PUBLICIS. Nam haec quoque constant ex aqua prouente , alveo , Ο ripis . Aquam profluentem occupari non posse , supra et I 8. ostendimus. Sed & alυetis propter naturam rei , & quia possideri nequit in proprietatem nostram venire non potest is . adeo ut is, cujus ager inundatur, possessionem agri ρ ρ & si flumen novum alveum iacit , dominium quoque perdat P. Hinc ICtus ait, impossibila esse ut alveus inon fit publicus , s fumeu publicum et v . Ripas fluminis publici oecupari non posse , vel e Seu constat, quia earum usus ad usum fluminis publici necessarius est y adeoque eadem ratio hic obtinet, quς in littoribus; nimirum , quod occupari noo possint, quatenus ad usum fluminum pertinent. Hinc iam facile colligitur, littora maris, ripas , acalveum fluminis publici, extra usum publicum maris,& fluminum, occupari natura posse. Sane, jure Romano , insulae in flumine natae, & alvei derelicti, cedebant vicinis , quibus flumen pro limite datum est ρ.
lent nobilibus, qui prauia mari vicina possident. n. AER quoque occupari per rerum naturam ue-quid: usus enim aeris omnibus hominibus patet. Hinc unusquisque aucupium in quocumque loco, etiam alieno, exercere potest; cuique licet aedes suas tollere in
237쪽
infinitum , nec alius aedificantem prohibere potest , &c. . n. 4. Denique VIA PUBLICA quoque occupari,
i. e. transitus impediri nequit; quia rus transeundi per vicina territoria est ius commune hominum ε, quod nemo eis auferre potest. n. 3. In his igitur rebus, quae sua natura occupari, i. e. in singulorum dominium Venire non possunt, usus necessario omnibus hominibus communis est , quia nemo est qui ius prohibendi alios sibi arrogare possit ais. . De littoribus ait JCtus , ea nullius esse ,
ct ideo omnibus vacare Atque haec ratio est : cur hae res dieantur publice Iure Gentium, quia omnibus gentibus patent, nec ullus hominum ab hoc usu exeludi potest. d. f. et I 6. n. s. Equidem IMPERIUΜ in has res , quarum
proprietas naturali ratione nostra fieri nequit, occupa- pati potest , cujus effectus est , quod imperans legem dicere possit circa usum illarum rerum, quatenus non pertinent ad usurn publicum. Sic Leges Romanae pro hibuerunt , ne littora occupari possint , etiam extra usum maris; ne aedificia ibi ponere liceat absque Praetoris consen ju, &c. μ
3. CCLXIII. Ad res, quae NULLIUS sunt, at
Meupari possunt , omnes reliquae res referuntur , quae sua natura in singulorum proprietatem venire possunt,& quae ab aliis nondum occupatae sunt, vel in aliorum dominio esse desierunt. n. I. Tales res, quae in dominium nondum pervenerunt, sunt L ferat υ, quae scilicet sua natura non nisi vi in nostra potestate manent . Hae igitur ubicunque eapiuntur, etiam in alieno, fiunt capientis F. Cur ergo domino fundi datur actio injuriarum contra eapientem, si hic suo iure utitur, & seram, quae
238쪽
De Iure Rerum. 167 nullius est, occupando suam iacit n8 Resp. Dco hie stratactus: I. occupatio serae, quae licita est , quia hactenus domino cuius sera nunquam suit non sit ia-iuria a. ingressus in alienum sendum invito domino; qui actus est illicitus. Ingrediens enim contra ios domini agit, adeoque propter hanc iniuriam conveniri
Ex his principiis solvitur antinomia , quae hactenus
extricata nondum est, inter L p. 3. ff. Ususti de l. 26. E. Usur. In prior. Ulpiau. ait, venaticinis quoque usum pertinere ad fructuarium: in posteriori Iulianus asserit, venationem non esse fructum fundi. Utrumique verum est: ferar enim non sunt utilitu, quae ex
fundo provenit; adeoque rectς Julianus ait, venationem non esse fruEtum fundi: at quia serae sunt res nullius, fructuarius si feram capit, eam suam facit iure gentium . Neque domino fit iniuria , quia fera nunquam in proprietate domini suit 9 quae ratio. di serte a Tryphonino allegatur b; us ructuarium venari in saltibus, vel montibus pinsegionis , probe dicitur ; nec aprum, aut cervum, quem ceperit, ΝΓ. propνium δε- mini rapit; sed fructus aut jure citati nimirum qu tenus ex fundo proveniunt aut gentium quatenus rem nullius occupat suos facit. n. a. II. Res quoque nullius sunt adeoque occupatione nostrae fiunt α iuventa in littore ς, si
thesaurus, qui est vetus depostia pecuniae , cujus non extat memoria, ita ut jam dominum non habeat 4 ;cedit igitur inuentori tanquam res nullius, quia paria sunt, non esse hominum, & non apparere; idque verum est , sive in suo, sive in alieno inveniat.
Iure Romano I. domino loci, sive publici, sive privati , dimidia tribuitur. 2. Si quis data opera, in ali
239쪽
no loco, vel sacro, thesaurum quaesivit, portio inventoris in poenam fisco tribuitur. s. Si quis vetitis artibuq thesaurum, etiam in suo, q aesivit, fisco cedit e .. γ Res pro derelisio habitae f. Cum enim dominus ex mente rem abiiciat , ut in numero rerum sua rum esse nolit, res redis in pristinum statum, i. e. fit nullius . Ad derelicta pertinent etiam ea , quae in tempestate navis' levandae causa eiiciuntur a ; nisi ejiciens expresse declareret , se hoc animo , ut si salvus foret, haberet, ejecisse : hoc enim casu inventor , cui de eo constat , & rem non restituit , furti tenetur ἐNon vero pro derelictis habentur quae de riaeda cur xente non intelligentibus dominis cadunt; nec quae levandar havis causa in tempestate ejiciuntur: si scilicet dominus declaret, eo animo se abiicere δεβ. Admpora, seu res hero carentes r. f. CCLXIV. Species occupationis II. est SPECIFICATIO ; quando, nimirum, ex aliena materia n sero nomine novam speciem conficimus u. Equidem nota est dissensio Scholarum apud Roma nos. Sabinus, & Cassius statuerunt, dominum materiar etiam dominum esse speciei, quae ex materia fa Ha est; quia sine materi nulla species emci possit k'Econtrario Nerva, & Proctilus docuerunt , eum esse. dominum, qui fecerit, quia quod factum est, i. e. nova species antea nullius fuit: 'N. I. Paulus, aliique , mediam sententia in amplexi sunt distinguendo, an species nova ad pristinam materiam reverti possit , an non . Priori casu, dixere ,
240쪽
pristinam formam mutatam quidem esse, sed non exstinctam '; rem eandem manere) : indeque rem priori domino salvam esse Q. Poseriori casu rem ipsam quodammodo extingui , & interire putarunt ν, novamque speclem quae antea nullius fuit . facto facientis demum incipere esse in rerum natura ν; & nihil proinde hic esse, quod pristinus dominus vere suum dicere possit , et indeque concludunt, dominium rei per specificationem acquiri facienti . Atque hanc mediam sententiam approbavit Iustinianus, eique vim legis perpetuae dedit v. n. a. Equidem de posteriori casu, quando scilicet sorma rei ita mutata est, ut ad prii linam speciem reverti non possit, ratio naturae certa est. Nam Ir verum est, speciem priorem in Derpetuum desiisse V, eoque omne jus prioris domini in illam spe etem extinctum esset quod plenius demonstrabimus infra, ubi de modis amittendi dominii agetur. 2. Certum est, novam speciem nunquam prioris domini suisse x; facto enim alterius demum in rerum natura esse incipit ν , cum antea nullius fuerit L. Si proinde dominus ille materiam vindicaret, simul vindicaret novam hanc speciem, qua ante nunquam ejus fuit. Sane, 3. res aliter exitum habere non potest e duo hic concurrunt jura, ius materiae,& ius formae; in illam solus dominus , in hane solus
faciens ius habet : utrique res tribui non potest. Inlo igittar iurium concursu, merito praesertur dominus