장음표시 사용
311쪽
noni Lucinae; moriens, Veneri Libitinae nummum pendebat, Seruia lege. at in Aristocratia pauci stilaorum , iidem optimates sunt & sena tores. ut apud Lacedaemonios, Pharsalios, He braeos. Atq; haec depopulari &optimat si statu. Monari Restat de Monarchia dicere, cuius tametsi chia unum genus est, varias tame complectitur sor- paro . mas. quinque ab Aristotele constituuntur, in quo refellendo ne longior sim, id cuique iudicandum relinquam. Monarchiam appello, quui summa potestas est in uno qui iure imperat aut iniuria. hic tyrannus; illius Rex appellaturi finis huiuslionestasMithus voluptas. neque enim - . rum est quod ait Aristoteles: Rege euadore tyrannum cum vel aliquantulum imperat con-cra populi voluntatem. nam ista ratione mil-rii sint reges ac Moses ipse iustissimus & sapientissimus princeps , idem tyrannus omnii , maximus iudicaretur, quod omnia pene iuberet ac prohiberet coatra populi voluntatem.
quanquam popularis sit , non regia potestas , cum arbitrio populi Respublica gubernatux a lRege : quoniam status a populo pendet. Quare
cum Aristoteles hanc definitionem tueretur, coactus est nullos usquam esse reges confiteri. Tyrannorum igitur alius alio iniustior, omne tamen scelere ac iniuria coniuncti. Regum autem, qui iure imperant,duo sunt genera: alteri quidem nulla tenentur lege alteri legibus ob
312쪽
METHODvs His TOR. xesia, sine vilis legibus, olim imperia iustissime gubernarunt; quales fuisse dicuntur reges
veterum Graecorum ante Lycurgum &Draco nem,id est antequam leges vllic sanciretur. ta
Ies quoque in It lia veteri Regum status fuisse memorantur, cum nec regibus,nec priuatis leges vllae serrentur: sed tota Respublica iusque ciuium in arbitrio principis positu e sset,ac manu regia, ut Pomponius scribit, sine certo iure gubernaretur. nam Iosippus eo argumeto collisit, Mosem antiquissimum omnium fuisse le- slatorem,quod Homerus in opere tanto γε - ρου verbum nusquam usurparit. ac tametsi postea leges inuentae fuissent; priuatis tamen, non regibus ferebantur et nec nisi sero admodum principes legibus obligari volueruleat ne regibus quidem urbe exactis Consules suum imperium ac potestatem lege teneri patiebantur . est enim ac semper suit vetus illa inter potentes ac tenues grauis controuersia, quae ma gnis imperiis exitus attulit valde calamitosos: quod potentes arbitrio suo imperare, ac legi bas solui, tenues aequabili iure omnes teneri volunt. itaqueTerentius ArsaTrib. pleb. lesem tulit ad populum, ut consulibus leges coni criberentur, ne plebs ab eorum arbitrio pederet: quae lex, inquit Dionysius, a Consulibus annos clx Oppugnata, *d extremit perlata est. hinc decem uiri legibus seribendis creati. sed longe a
313쪽
riturae maius argumentum Platoni visum est , quam si magistratus legi, non magistratui I imperet. illud tamen valde pericu losum , Regem ita creari, ut nullis omnino legibus teneatur, sed omnia nutu arbirrioq; suo gerati atque
haec disputatio grauiter est ab Aristotele tractata ubi quaerit, an praestabilius sit imperium ho- ini tribuere, quum legiὶ & quam aequius esse dixi siet virum bonum imperare, si modo talis lin Republica suturus est. postea subiecit:Impe- ixium Deo tribui , cum legi tribuitur: cum au- ltem homini communicaretur, elluam adiun-si: propterea quod homines Variis perturbationibus ab aequitate distrahi solent. sed cum interprete lex egeat; nec omnia quae ex in finiata locorum temporum &causarum varietate occurrunt, possint legibus comprehendi: D- l cesse putat quaecunq; possunt , ea legibus complecti oportere: caetera hominum aequitati ac freligioni dare. quae ut vera sint, non tamen ad principes, aut eos qui summam Reipubli- caepotestateiri habent, sed ad magistratus pertinere videntur. nam qui iubent legem , si pe-utiores legibus esse oportet, ut eam vel a G-sare, vel ei derogare, vel obrogare, vel obrogare possint: vel etiam si res ita posulat, antiquari patiantur. quae fieri non possunt, ii lenoi teneatux is qui tulit. Itaque Demosthen
314쪽
ytinis legem ob id reiecit, quod euerteret im- 3 perii statum. tulerat enim Leptines rogationem adpopulum, ne a populo cuiquam ii munitatem dare liceret, & qui petiisset, is capite puniretur. at cum Romani lege sacrata decreuissent, ne priuilegia cui qua irrogare liceret,subrogariit,nisi comitiis centuriatis: alao-
qui populus sitae legis abrogandae potestatemeton habuisset, quod absurdum est, cum nemo sibi legem dicere possit, quin ab ea recedere ei liceat Isiquis. in princip. de leg. 3. l. a Titio. demb. obligat. atque haec Vna causa fuisse videtur,cur Augustus primum, deinde Vespasianus. accepta imperii summi potestate , legibus sunt a senatu soluti; sed in eo tamen saepe fraus imperio sit. honesta quidem oratio est, oporteredegibus superiorem esse qui legem iubet, pro-rter ea quae diximus et sed lege lata,sammoque
omnium probata consensu, cur non teneat
princeps ea lege quam tulit hac enim ob causam lata est lex Cornelii Tribunitia, qua cau' tum est, ut Praetores suis edictis obligarentur. nec semel fixa refigere aut mutare possent, cum ambitiose arbitrioque suo contra quam edixerant, decernere cosueuissent, o Asconius scribit. quae autem ratio Praetoris est ad edictu;
eadem Principis aulpopuli ad legem. igitur si aqvum est ut quod quisque iuris in alium statuit, eodem j se teneatur : quanto est aequius
P incipem aut populum suis I bibus obligati r
315쪽
quare populus Romanus iurabat in lege quam ipse iusserat, ut est apud Appianum li. I. ac propterea Metellus Numidicus, quod Appias te
ges non probaret, nec iurare vellet, in exilium in liliis est. cum igitur sua lege populus tantisper teneretur, dum abrogari aequius esset: co- sequens est Principes quoque teneri. at sophismate aduersus populum utebantur, cum 1e Ii sibus ita solutos esse dicerent , ut non modo legibus superiores essent, sed etiam ut nulla ratione iis obligarentur ; quodque turpius est , quae sibi placuissent, vini legum haberent. cui Ia ne opinioni, Pomponius & Vlpianus, plus a liquanto quam Iurisconsultos deceat, bladiuntur: Paulas grauiter;Inuerecundum essePrinciapem ex imperfecto testamento quid capere; tantaeque Principum maiestati decere, leges eas seruare,quibus soluti videntur. iisdem tempo' i ibus Alexander Seuerus , primus omnium id suo rescripto consumauit:post etiam Theodo- sius de Valentinianus, se legibus teneri oratione plane regali testati sunt ; Digna vox, aiunt, lmaiestate regnantis, legibus alligatum se prin-
cipem profiteri. adeo de auctoritate iuris iam stra pedet auctoritas & re vera maius imperio est sabmittere legibus principatum: & oraculo prς sentis edicti,quod nobis licere no patimur, aliis interdicimus , sed pauci Principes legem hanc sibi latam putant. neq; enim Turcarum, nec Persarum , nec Scythuum, nec Britanno
316쪽
Tum,nec Aby ssinorum reges: at ne Pontifices quidem Romani legibus vllis se teneri volunt; dc ut eorum verbis utar , nunquam manus sibi ligant. cum igitur legum ac rerum omnium dominos se ferant, eo similes sunt regibus iis, quos Aristoteles dominos appellat , qui velut patresfamilias, Rempublicam quasi suam tue' .
tur. neq; enim con tra naturam est, aut contra
ius gelium; ut princeps in Republica rerum o-mRium ac legum dominus sit , modo imperia suis armis & san uine partum iuste tueatur :crim paterfamilias non modo bonorum quae a se quaesita sunt; sed etiam quae a seruis,& seruo ταm quos iure gentium dominus sit. hoc igitur primum genus est principum. Alterum est eorum, qui no modo magistratus ac priuatos, verum etiam sei psos legibus constringunt , ut Principes Christiani paucis exceptis ac Poeni t
qua cum iactis initiantur. magno Iureiurando
verbis conceptis a Pontificibus& regni proce xibus sese obligant, ex legibus imperii dc aequo bono Rempublicam gesturos. sormula quidem initiationis regum nostrorum , non modo verborum & antiquitatis eximia specie, sed etiam pondere &grauitate sententiarum put cerrima visa mihi est rin eo maxime,quod Princeps ante Pontifices per Deum immortalem urat , se omnibus ordinibus debitam legem ac rustitiam redditurum: δc quanta poterit in- integritate ac religione iudicaturum, neq; ve
317쪽
eto iuratus fidem violare facile potest'; aut si
possit,nolit tamen : ius enim illi dicitur*t priuato cuique, Si isdem legibas tenetur. leges
autem totius imperii proprias conuellere non potest , nec de anoribus ciuitatum & antiquae consuetudine quicquam immutare, sine trium ordinum consensu. Hrnc illa grauis ac diutut - na cotrouerita Regem inter & populam Nasebonensem de titulo possessionis antiquae, qua ex suis , iisdemque Romanis moribus, ut Cogantur docere, in ciuile ac iniustum esse aiunt. haec quaestio multoties ampliata est, ad exissemum a Rege, vel potius ab adulatoim. ει qua- ldruplatoribus omissa. Ex his perspicuum fico
pinor,errave Aristotelem , cum reges eos Prilegibus obligantur,reges non esse scribiti sie- .nim summu imperium habent, lane reges fiant, aut ne populus quidem Romanus sit num Reipublicae ius habuit, cum iureiurando legibus obligaretur. perniciosius tamen Iurisconsultorum interpretes, cum Vlpiani ac Pompo
nii dicta de principibus Romanis quos non l
modo legibus soluunt, sed etiam eorum ax bi- trium legem esse aiunt ad omnes principes
pertinere aisirmant. turpius etiam quod Iaso caputlegis bene a Zenone coram rege Ludo uico X II. anterpretatus, omnia principis esse etemere affirmauit. quae interpretatio non solum abhorret ab huius imperii moribus ac le- Libu , YςIunic Liam ab omnibua omnium Ιri
318쪽
peratorum ac Iurisconsultorii edictis & respo-cis : alioqui omnes rexum vindicationes tol- Iantur, si nemo rei cuiusquam dominus est. Ad possidetisnguli dominio. omnia sunt in imp obligantur:alteri sunt omnino soluti. Alterum est cum creantur, aut nascuntur a stirpe Regii: quod regni genus Aristoteles Barbara cum ap
pellauit. atque hi quidem perpetui sunt. eorum vero qui leguntur, alteri in perpetuum ; alteri ad breue tempus: si hoc ; Dictator Latinis cum optima lege creabatur, Archus Thessalis, AE- mnetes Mitylenaeis, Harmostes Lacedaemo-His , Archon Atheniensibus ante popularem statum et Balia Florentinis: sed haec suit multorum . hi enim summum imperium belli pacis, poenarum ac praemioru sine prouocatione ha- Duerunt. si Vero perpetuam potestate accipiunt ab optimatibu,,aut plebe, Reges ab Aristotele vocamur: quales fuisse scribit heroicis tempo-xibus,cum iustissimus ac prudelissimus quisq; omnium.consensu dux belli perpertuus, iurisv
ac sacrorum interpres eligeretur. Iales etiam eligebant Romani veteres , ac maiores nostri
Franci, Arabes, Scγthae, Dani. Noxυ egi, Poloni, xio Caesaris, in patrimonio Propria. Sit igitur
319쪽
lungari. nam a suis creatu Selis
ad Iagellones usque a quibus sigismun originem traxit. Matthias vero Corvinus Hungariae . Gostavus quoque ex priuato non ita pridem electus est electio Hanni Caros appellant, quae fit in heampis, ubi exercitus cogitur. Sc AEgyrum Sullani, a Mammelucis est, a Praeto- is militibus elisi solebant: non aliter quam Poenorum &Mauritaniae reges, nisi adoptione
superiorum regum, ac optimatum consensa in spem imperii vocati sint , ut Caesares olim ab Λugustis ad imperium designari consueuerant. quintum genus Regum posuit Aristoteles in perpetuo belli duce. exemplum affert de regi bus Lacedaemoniorum, sed non satis accona modate , cum reges illi nihil omnino impetu haberent, nec bellum indicere aut finire posisent, ut antea dictum est, sed Aristotelem fefeIIit, opinor . nominis appellatio, quam Lycur- gus ademta potestate reliquit , ne Rempubl. perturbaren t : ac multo maiorem Labent in regno magistri militum, ut etiam perpetui V xilliseri apud veteres Genuenses, qui tamen ex albo regum eximendi sunt. atque etiam duces Thebanorum, Achaeorum, Phocensium, Lucesium, Rhagusiorum, ac veterum Gallorum, quos annuos fuisse tradit Caesar.
De Imperatoribus Germanorum dubitar I potest-
320쪽
rotest. ac initio quidem , id est intermortua Caroli magni stirpe , cum primum electione creari coeperunt, plane regiam potestatem habuere vi Henricus Auceps, Othones,ac reliqui exceptis admodum paucis usque ad Rudolphum,qui quod regiae potestatis reliquum erat penitus amisit:cum scilicet noui Principes honoris quam imperii cupidiores, elector u legibus se constringi paterentur. nam Otho tertius,sulfiagio IVincipem creari voluit, non a stirpe duci. hinc optimatum secuta conuersio est . propterea quod imperii summa, principi b. &Dptimatib.omnino cessit, ut videre est in aureaburti Caroli IV. etenim Imperator, qui reueta belli dux est vi oti m apud Hebraeos, nec te ςrim ferre, nec indicere bellum, nec magistra .ras creare, nec tributu imperare potest. nabet
pse quidem imperii dignitatem, aliquid etiam:x vectigalibus & portoriis . praeterea nihil. .
iam creatio magnorum iudicum & imperia-io curiae, quae a. . viris & vno Praetore constat, inperatori cum aliis principibus communis
a. nec principem quenquam efficere potest red ut apud nos principes a Rege, sic apud illosa erator a principibus, ac principes quoque
eari cosueuerunt. denique imperium ei abro-ari potest, ut non ita pridem Vencestatis Camili IV. filius imperio spoliatus est Atq; illud quod queritur Iulius Flugius episcopusGese anus, Imperatores qui optimatibus ac populo