Petri Victorii Variarum lectionum libri 38. Ad Alexandrum Farnesium s.r.e. cardinalem libri 25. Ad Ferdinandum Medicem s.r.e. cardinalem libri 13. Quorum librorum veteribus editionibus addita sunt quaedam, pauca variata

발행: 1582년

분량: 534페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

51쪽

α6 Variarum Lectionum

ia ipsum&Noctem exiliisse ex Chao commemora ut hoc versu, quietan si se . E. , o Lis νεμ m μι υνα m ἰ9γώam. Cum mixIam postea Erebo Noctem genuIsse Aetherem de Diem tradati nam multos natos esse ex iis Cicero etiam in iij. libro de natura deorum ostendit: - οἱ haee sunt verba. Quod si ita est, Caeli quoque parentes dii habendi sunt, Aether &DI es r eorumque statres & sorores, qui a geneaologis antiquis sic nominantur. Appellat a M tem eos fere, qui ab Hesiodo reseruntur, ab eo versu. Nd . - - ιλο - κλα μ. - is additque ad extremum Cicero. Quos omnes Erebo & Nocte natos serunt.

Incus Virgil illuAratiar declaratumque eadem rati me. qua illa Uas in tu augenda re, et sum antea fuisse Platonem.

CAP. V.

Vari Lirxii. Virgἰllus apteque, In colloquis regis Euandri cum Aenea: exposii Ioneque fibulae Herculis, cum seritatem Caci atque audaciam demonstrare velis let, deique illius impetum in maximum furem, cognita illius iniuria, id tum eonis tigisse dixit, quod numquam antea visum fuerat, ut immanis scilicit illa belua ii meret, ac timoris sulcerra etiam signa vultu ostenderet. Verba poetae, Euan-- dri ore prolata . haec sunt. Tum primum nostri Cicum videre tἰmentem Turbatumque ocul s . Eodem pacto Plato in primo libro Politiae de larauit, quam aere esset in diati, utando Thrasymachus, ille Chalcedonios: nec solitus umquam concedere quicquam aduera Io. simulque Socratis acumen, elegantiamque, qui illum refellerat: faterique coegerat, rem illo modo se habere, quo antea negarat: ait enim. Tum primum se vidisse, quod numis

quam antea ipsi ulu venerat, Thrasymachum erubescentem: victas enim ille in eo certamine, colore etiam eorporis quantum dedecoria admisiit et, indicauit: neque enim libenter, ut veti ratis cognoscen e cupidus. sed ut partae existimationis omni ratione retinendae studiosu, .m te avensus est: potiusque eo inuitus tractus, quam sponte venerit. Multum autem studii posuit Plato ut hoc explanaret: nam & exagitare sophistas propositum habebat ἐν inanem quoeotum & simulatam doctrinam irridere: nec non Socratem ornare : laudibusque In caelum diasciplinam ipsius serre. verba vero Politiissimi scriptoris, in hoc toto animo incumbentis, haee sunt. O iis λέγω. α'Μ'. . orae mox ri ta orat. απι - ήδαν ἰλω br. i. Ahisti iam. Similitudinis autem quiddam cum hoc habet, quod apua Homerum aixit Diomedes contra Agamemnonis orationem: quae videbatur insimulare principes Graecarum copi rum, ex quibus ipse non vltimus erat, ignauiae, cum ita de illis ex illimaret, ut domum reditu iis. & discessuris e bello, non expugnato Ilio: inquit enim illum sibi primum oblecἰsse tem si e nam avita, sectisque suis. Vnde vetus declaratio, ut alia quaedam illic adnotauit,accommodata personae summi bellatoris, ita admonuit, valere eo loco primum, unum, ac solum, quo signi- scauit, numquam antea sibi hoc a quo Piam obiectum fuisse. verba poetae sunt haec . . . iam nisus ii Minax ἰν GR.

ccismata vetus lectio in epi Aa cilceranis ad 3L Duram : femorentiaque ipsinu explicata. CAP. E R n λ haee taeeronis sunt in epistola quadam rus M. Brutum. spes liberta.

tus nusquam, nisi in vestrorum castrorum principiis est. Significant autem sponomnem recuperandae libertatis In exercitibus C. Cassij, bc M. Bruti Ipsius pomsitam. nisi intellexerit Cicero, non tam in copiis ipsis spem esse, quam in illis, qui eas ducebant: quod non omnino militibus confiderent, ac fieri posse putarent, vi animi ipsorum coriumperentur, nisi virtus Imperatorum istaret: in ea enim parto eastiorum duces ipsi tendebant . peccarunt igitur m nopere, qui eiecta vera voce, de quaa In omnibus, quos vidi, scriptis libris, formisque antiquitus oculis, invenitur, pro illa falso a loquitur, qui a ἰpsius, impudicam mulierem, noctu in castra militari habitu clam introduxit: stuprumque es in ptincipiis intulit. Graeca verba, quae extremam hanc sentent am valent, haec sunt. Κῶδii. m. c. τ i α ρηι M. Locum autem hunc castrorum casti

52쪽

Liber Tertius. 27

rem servari sol ἰium I ab omnἰ scelere mundiorem, cum man Isisto testimon χ hoe Graeci scita pioi Is intelligatur a loco enim quoque crimen Ouinii augere voluit .dicens in orincipiis id ab , eo scelus commissum P percipitur etiam verbis his C. Gracchi oratoris, quae adducuntur ab A., Gellio rapite xii libro xvij. Sed in conuiuio libeti vestri modestius erant quam apud principia. ita namque legitur in manu scripto fidelique exemplati, cum in excusis sit perperam principem. Post principia autem locum tutiorem fuisse atque ab omni periculo remotio tem & voco Gnathonis Terentiani intelligitur, militem irridentis,qui illic se esse velle ostenderati de prael tea auctoritate hac L. Sisennae, quae citata est ab Non. Marcello in libro de proprietate Launἐ, sermonis. Simenna historiarum libro ii 1. Post principia paulatἰm recedunt, atque Inde cum, paucis fugae se mandant. quamuis illic haec verba mendosa legantur, ita omnia maces rum plena sunt.

compto Use saepe Graecos Gulis Iesbaaram Iabilirum apud n stres Pammticos : duos De ex Eris emendarm. CAP. VII. O M t N A:ἰpsa indicesque pii scarum sabularum saepe eorrupta sunt In commentariis veterum grammaticorum: cum enim poetae, qui in Latinum sermonem ipsas conuertebant, plerumque Graecos ipsarum titulos relinquerent, libra- iij postea Latini, eius sermonis ignari, multa turbarunt. quod igitur ne Accius et ratur a Nonio Marcello nyetegressa quamuis quibuidam locῖs magis ad hi te id nomen inquinatum stὶ deprauatum omnino est: scribique debet μκτιμ 6,L: signi ficat enim noctem illam luctuosam Graecis, plenamque Pavoris, qua vἰgilate coacti sunt, ii uaque consita capere, Troianis ex vibe egressis: α quia res eorum valde secundae erant, Itheampo tendentibiis . inde igitur quoque telis monium ab eo petitur, ubi docet a veteribus secisis plotibus accusativum saepe positum progenitivo. Accius in nyctegresa. An ego vlyxemis obliviscar umquam, aut quemquam praeponi velim. Sunt autem verba pronuntiata a Dio mede cui cum coni gisset ut exploraret quid Hector gereret: potestasque data seret, ut sumeret quem vellet ictum eius periculi. praeponens omnibus summi consilii virum, Id protulin sino dubio enim itagicus ille hune Homericum versum expressit e x. libro Iliad s. quo in libro i in ta illa res narratur. πως πιιχ Hόδ.Μ-ἰ-- α μυώ. Sed etiam post de mutat Is contu is Milonibus, ubi docet expedibo pro expediam, positum aliquando esse. Accius nyctegresa. Cuncta expedibor id modo iusiurandum date. hoc autem editum est a Dolone, capto iam am Diomede . apud Homerum enim inquit. Tum i in m quamuis illi e iurisiurandi nulla mentio. Plutarchus quoque in vita Homeri tempus hoc eodem nomia

tis, vi Odysseae etiam, quod a veteribus scrἰptoribus memoriae proditum est, suis propriis qua vocabulis appellabantur, quae indicarent id quod ibi contineretur. Testimonio etiam seid Pompeii, si quid adhue alicui scrupuli restatet, declaratur ita omnino legi debere: inquit enim. Vnde & μκτιμσία quasi noctisurgium. Idem etiam Caecilio, in altera scena versatri contigit i eum enim citetur a Nonio, Vim verbi grauidauit explicante, Titie sita enim est iaAldino exemplati in nec non ab eodem docen Ie virili etiam genere compitos dici Tithe: ut alio bi Titheo: nec non quandoque Tite, arbitror legendum omnibus his locis Titille; inueni eis nim apud Graecos glammaticos citatum Menandrum G τπε:: suspἰcorque hanc tabulam a Latino illo comico versam fuisse. Nec me tamen fallit superioribus locis emendatum a nescio quo Tycher quae lectio, ut crita, firmaque irrepsit in omnes excusos libros. Hoc autem ausum esse eum apparet, quia semel tantum apud eum grammaticum scriptum inuenitio Aldi libro, Caecilius Tyche: cum scilicet Nonius auctoritatibus veterum probat varias esse noti nes verbi contendere. Qui autem castigationes confecit in hos grammaticos, Matinus, sibi

nihil constate dixit de vetitate lectionis. Io. M ciceronis, comess ex epistola Platonis. in viis plantis vrud Latino riptorem, claratum

C A P. V I I I.

Ctetno In v. libro Tusculanarum quaestionum, locum Platonis vertens e priora. epistola ad Dionis propinquos: nec eundem ordinem sententiatum seruans, obse rior fuit: de tamquam ansam dedit iis, qui legerent,etrandi: sic enim inquit. Cetera.

53쪽

,8 Variarum Lectionum

is que, quae eo mi tantur huἰc vitae, in qua sapiens nemo efficietur umquam: moderatus vero mulis to minus:quae enim natura tam mirabiliter temperari potest: hoc enim quod extremum posuit. non confirmat posteriorem sententiam, quae ratione non egetiae sua vi satis aperta est: qu senim .mquam secum dii bitet, an e delicata illa luxuriosaque vita, quam descripsit, moderatus aliquis temperansque estici possiti planum enim omnibus est necessario rem contra se habere. sed valet ad comprobandum, si quis eam vitam sequatur, sapientem nullo modo estici poste, in quo aliquis fotta ite, non multum videns, haerere potuit let: salsoque putare ab hominibus quoque. qui ita viuerent, si ingenio valcans, tempore posse sapientiam comparari. quod refel- Irtur. falsumque ei te declaratur his verbis: nullam enim naturam tam admirabiliter temperari potuisse assit mant, quae non obruatur varietate copiaque ciborum : libidineque itidem ae v nere non corrumpatur. Erudi iis limus autem i criptor Plato hoc cauit; nee commisit ut qui . ., quam culpa ipsius laberetur, qui ita rem tradidit. Κίοπα το μιηι δε am Iarimm misi, r., --ηντι ν ii , r; as , ic risi xι Ἀδίω - δ--m: .F om Θαυμας- Φ.ση ex como σίδι--ἐδαν μι--am γυίδει.

C A P. IX.

V o o ἰn epistola ad Iulium Florum Horatius narrat Argis eu Idam usu ven Ire,ve

eum suaui quodam genero insaniae teneretur, posteaque cura cogo aiorum eo errore liberarias foret, male secum actum diceret, id ab At stotele Abydi eonii-gille memoriae proditum est in commentario, quo res admirabiles, ab aliis ae ceptas, expon t: versus Horatiani s alis noti iunt: copiose enim totam rem comis memorat. eius vero narrationis inii um. fulti, d ignobilis Argis. ini se credebat ni rostis audire tragoedos In vacuo laetus sei r plavsdrque theatro, de quae sequuntur. verba vero Aristotelis, concilius idem dicentis, illo tantum dii crimine, quod indicaui, haee sunt.

α Au- . Aut igitur sesellit memoria poetam carmen condentem: aut alios auctores qui in loco ab Aristotele discreparent, iecutus est. - a re usurpauum a Gerone f., m*κ et ut Graeci, nobilerscriptores, capians asiquando λι γαυ

C A P. X.

NATA Rr qu Id valeat, eum de profundo quopἰam si umIne, marique sermo est.

nemo est qui ignoret, ut cum Flaccus inquit. quid hoet si si actis enatat ex a Navibus. aere dato, qui pingitur: transfertur tamen eleganter hoc verbum ad alias res, unde exire non minus labosis est, quam e profundo. quo intellectu iulud a C e tone dictum fuit in v. libro Tu seu lanatum quaestionum. Reliqviis habere se videntur angustaes: enatant tamen, Epicurus, Hieronymus: & si qui sunt, qui dis et- ., tum illum Carneadem cutem defendere: significat eni inquamuis ratio ipsorum maioribus dissicultatibus premeretur, atque illis quasi fluctibus Obruta seret, eos tamen inde quamuis aegre, emergere atque ad honestam illam sententiam aspirare . Graeco verbo. quod hulet spondet. --φοροὐ &ipse, Euripides vilis est in Hippolrto coronato. cum inducet et nutricem, illam impuram anum, suadentem Phaedrae via otinum deliniret: pelleretque a se moebum illum, in quem inciderat, remedio, quod unicum erat eius mali. exemplo namque sul

locum venissem, In ciuem tu, quam nusso labore inde enatassem: emalisque istis me eripuissem3 Plato quoque in v. libro de Rep. cum ad id, quod volebat explanandum, simili quodam usus suillet, in eoqiae verbum hoc ipsum proprie usurpastet: de piscina enim illi e & profundo ni H eseiat,idem postea,ad id quod ea plicabat rediens, retinuit, e sua sede in alienam translatum: sermo enim erat de dissicili quadam obscuraque ratione ac sententia. verba politissimi script

& quae sequuntun ipse enim verbis, quae addid si tamquam Interpreta I voluit vim Illius tria stati: in ea namque re enatare est saluum incolumemque eripi ex ea periculosa ratione.

54쪽

Liber Tertius. 29

c simia item vere siri eo AI, verbo ram transuram iretionem ilis dulararent. C A P. XI.

V o o nune sedulo secisse Platonem indicaul, ut vim translati verbἱ pluribus

propriis explicat et, id sere veteres bonique auctores semper custodiebant,ut cum voce ignotiore uterentur: ac translatione duriore, statim notionem eius aperiarent , ac quomodo accipi vellent, ostenderent. Sophocles Oedipode tyranno , ubi calamitosum illum regem facit de aduersis suis rebus queri, inducit illum, is conuersa oratione ad filias, dicentem. posterius enim nomen est declaratio prioris translati: enim inculta atque ignaua terra proprie dicitur, unde ει m*η - virgines, quae nuptui non traderentur: perpetuamque virginitatem se ualent, ob similitudinem & ipsae vocari potuerunt. nostri etiam agricolae in villati eIs gregibus oves, quae non conceperunt, eodem vocabulo appellant, quo agrum non exaratum incultumque vocant. Demosthenes quoque de salsa legatione, cum Ita locutus est, manifesto in idem fecit. ori iacietis ceu M. Cicero utrumque videtur complecti voluisse, cum in epistola quadam ad Atticum inquIt. Vari gamur egentes cum coniugibus ac filiis: sunt enim consequentia duo illa apud Graecum or torem verba declaratio prioris obscurioris vocis, αλα. . Duo praeterea Himmi oratoris via cini loci in oratione pro Ctesishonte huius animaduersonis apta exempla esse possitnt, cum

1ius autem Halicat naileus, nobilis magister dicendi, in tradenda arte assit mat hoe seri debere, ut ante postis verbis explanetur notio consequentis, si obscurius id futurum est: aut simi ini illatis tollatur nouitas nominis, omnisque eius asperitas molliatur. Cicero quoque inis iii. libro de Oratore videtur hoc seruasse, cum inquit. Nunc contra plerique ad honores ais,. .dipi scendos, &ad Remp. gerendam, nudi veniunt, atque inermes: nulla cognitione rerum, nulla scientia ornati: usus namque duobus verbis uanslatis, quid accipi ipsis velit, statim

declarauit. ιMos Atheniensium insatus hi foressus, apud quos nissitis etiam virgiones usque ad rogum mortuum prosepulamur . CAP. XII.

Icio tu τε R est anImaduertendus mos Atheniensium, apud quos mortuorum filiae innuptae etiam, ceteraeque cognatae mulieres, in iunus prodibant: ac mortuum usque ad rogum sequebantur : hoc enim ipsorum institutum tetigit Terentius Andria, cum inquit. Effertur, imus, interea interninlieres, Quae ibi aderant, serte unam aspicio adolescentulam Forma. de quae sequuntiar. Minfra. funus interim Procedit, sequimur: ad sepulturam venimus In Ignem posita est, stetur. interea haec laior, Quam dixi, ad flammam accessit imprudentius . illud etiam manifesto signifieauit Lrsas in defensione, quam scripsit Eratostheni. qui adulterum, domi deprehensum. mciderat: a bimat enim ille interitum matris originem fuisse omnium suorum malorum: quod uxor, cum in funus processiisset, spectata primo ibi sit a delicato illo adolescente, cum quop is si ea consuetudinem stupri habuit: inquit autem purus ille venustus uescriptor.

,, Similes autem hi loci ea quoque de ea iami et se sunt, quod in altero benevissimulatus & diu coelatus amor indicatur: in altero vero 'exorius, ab eoque principio conssatus, memoratur. non sine causa igitur apud nos d missus hic mos repudiatusque est, cum saepe amatoriarum leuitatum inde initium nasceretur.

Horati locus e Satyra quarta secutidi libri resisurus: idemque declaratus. CAP. XIII. I N s A rix R A, qua Flaccus Calium Epicureum irrist, minuta multa praecepta ex ei spersona, dans: in iis etiam, quae ad aluum molliendam Acerent positit, dicens. Si dui ,, -t morabitur aluus, Mui ulu , dc viles pellent Obiunt conchae. ita namque l*i debet,

i . - auctoribus

55쪽

Variarum Les ionum

,uctoribus ei; am scriptis exemplaribus, cum in excusis perperam sit Mugilis: quod erratum

vi ostenderem: antiquamque lectionem consuluerem: testimonio etiam veterum interpretum comprobatam, hoc adnotaui . Athenaeus igitur in iij. libro δ νοσο*m is, quem G tactiuis piscem esse putet, a Latinis Marulum vocatum, indicat his verbis . τώ rivulis hi, μιὼ - , αλ δ. ti; M t bis. ἰαμ rλανἰDεια iis t. M. vero Cato de re rustica. Aluum si voles desicere, mutulorum iij. piscem capitonem. Plinius quoque hunc piscem appellat, & in harenosis sponto

mali, iubereque ut edantur hi pisces saxatiles, qui certe huic corporis habitui sunt accommo- dati . cum tamen Democritus, qui illic loquitur, asiit mct O. Maelm valere cibum aliquem ab ore depellere, ac denique non comedere: comprobetque id testimonio hoc ipso huius poetae. exagitans Vlpiatium, qui audito verbo illo, cum antea κνειν ipse suasisset α ρ-: vi metuus ut ipse putat 3 non intelligens, statim eam deuorarat. Ita igitur cepit hunc eius poetae loeum' Democritus, tamquam iustus esset adolescena ille, quod satis iam lusisset, desinere ae blitis uti, nec ullo modo pisces saxatiles edere. md te mutam filiarisse missas a Venere columbas, prae irre Arareae dλ - .serent: acceptu uiue id a Graecis metis.

CAP. XIIII. V o o Virgilἰus In vj. Aeneidos finxit Aeneae optanti auxilii at quid, ut ad aureum illum ramum perueniret: idque a diis immortalibus votis petenti apparuisse geminas columbas volantes, quae locum Ostenderent, Apollonius quoquo in iij. Argonauticorum canit, aspectu eius auis iussos ab ausure Mopso Heroas illos bene sperare: demonstratumque illis esse respondere id signum praedicti ni Phinei, quias bimarat reditum eorum e periculosa illa expedit ἰone positum este in voluntate Venetis : ipsius namque deae sacras eas esse aues, quod Latinus etiam poeta testatus est. his verbis. z tum maximus heros Maternas agnoscit aura. interpres etiam Graeci poetae testimonium Apollodor citat e libro παλων, tradentis dicatam elle Veneti columbam, quodl; bidinosa Inhrimis sit auis. unde quoque ipsi nomen impositum sit in Graeco temone a ei rioso coitur & ut loquitur in m pQ ' πε Μως ἰζαν, cum vocetur ab illis niti sitae. quid valeat, hi r e accumbere , apud Ciceronem pro L. Mi retur, de goa Lacedaemoniori prolatum.

CAP. XV.

N oratione pro L. Miuraena, cum duritiam victus spartiatarum ostendere vel let Cicero, Inquit: Qui cutidianis epulis in robore accumbunt. significati It autem eos non consuesse in lectulis accumbere, ut mos erat reliquorum Graeeorum, sed in dura quapiam materia ae ligno: robur enim dicens lignum intelis, rutile autem hoc consuetudinis eorum percipitur etiam ex his Athenaei verbis exij. libro, asti: si ς A. Κί κλοιe t GHriore, ta a vir ω , rati δ' νων μιτ αὐα. sermo autem: illle est de Srbasta, molli teneroque homine: qui eum Lacedaemonem veniisset,& in publieax inas coenas vocatus esset, cum S ipse in robore accumberet ut teliqui, Inquit, se antea obiti ruisse, audita Lacedaemoniorum fortitudine: nunc vero eum instituta Ipsorum viderit, nulla L. illis mel Iotes ludicare. nam ignauissimus etiam quisque optaret mori potius, quam vitani illam ducere, atque in tot malis perdurare . quod vero addit Cicero, eandem sententiam ur- , sens: Neque vero Cretes, quorum nemo gustauit umquam cubans, melius quam Romanῖ. homines, qui tempora voluptatis laborisque dispertiunt, resp. sitas retinuerunt. hoe disicii miti s extitille quod ad tempus illud pertineret, inter virosque, multis rebus pares populos . iiitelligitur . quod Lacedaemonij in epulis accubabant, eoque habitu corporis cibum capie bani, quamuis In dura materia: Cretes, ne accubabant quidem.

Eadem hnoine , sumpta ab c um natura, duos opimon scriptores T Irasse , quod significare volebant. CAP. XVI. CV M res elleret crimen Cicero, quod accusator L. Flacci Laelius, Iecerat in reum: vene no ipsum Do triensem quendam, qui testis contra eum venerat, sit stultile: Iamqu. . illud ioco quodam iliaque eleuasset, addidit verisimile id nullo modo esse, quia bo

no ipsi

56쪽

Liber Tertius.

rio ipsi tune esse mors elux non potuiss et, omne namque virus suum testsi ἰlle in stactum limeuomuerat . in extrema vero hae sententia, tamquam imagine quadam similiqite usus est, sal sam illam testimonii dictionem criminosamque, sumptis verbis a natura moreque apum, aculeum dimi ilum appellans. M. Tullij verba haec sunt. Cuius mors te ex aliqua parte releua- uIt: edacem enim hospitem amisisti. Flacco vero quid prosimi qui valuit tamdiu, dum liue prodiret, mortuus est, aculeo iam dimisso ac dicto testimonio. nam interpretari etiam quod translatis verbis obscurius significarat, voluit. Ita autem quoque locutus est Plato in Phaedone, unde id sumere potuit Cicero , qui ornatum elegantiamque eruditis limi scriptoris mas gnopere admirabatur, ac cum licebat, summo madio exprimebat. Induxit autem ille Socra..tem ita cum Simmia Cebeteque loquentem: suadentemque illis , ut siquid aliquando ipse falsi in disputando protulis Iesi contra id se accingerent: cauerentque magnopere, ne ipse stuaedio elatus, eum seque atque eos decepisset, tamquam apis relicto aculeo euolaret. Planius autem significauit Plato se imagine uti: notam enim illam addit, qua ipsae cognoscuntur, dia

Neophrasti lacus emendatus, ubi propinquae nobili tia iris meminit, quae suberis pusi patria est . C A P. XVII.

Vsp i eost mendum esse In his verbis Theophrasti e illi. libro, deIἰs quae oria

que debere copiosa namque haec arbor est in maritima regione Ideo truriae, quam olim Incoluere Tyrrheni, ut &syluae etiam ingentes suberis snt prope Populonium, & oppidum quoque inde appellatum Sugbereto: corrupta enim Latina voce suber partio sermone sughero vocamus. quod autem traditur, quaedammas s propria esse certorum locorum ut suberem, idem quoque Plinius videtur confirmare, qui nec in Italia tota nasci commemorat, aut in Gallia omnino: significat enim non paucas Italiae partes illam non ferte: Galliamque penitus eius expertem esse .

Quod a summo doctore valere τ μιρον Sctum est , idem etiam significare pricirem apud Latinos, testimonio Terenti j comprobari.

CAP. XVIII.

INPLic Aetis iam x. Ill Is genetibus Aristoteles, quo tamquam ad capita qua dam, cunctae aliae res reseruntur, non nulla exposuit, quae adiuuare praeceptἰ nem illam vἰdebantur: in iisque quot modis diceretur in Graeco sermone aliquid 'Mari ut pluribus autem Iam eius nominis notionibus d aratis, addi dit. Consuesse etiam multitudinem hom nes, qui maiore in honore apud ipsos serent: quosque magis dilῖgerent, assi are Terentius igῖtur Eu- , nucho,cum induxit Thaidem ita alioquentem amatorem suum PhaedrIam. Sine eum priores partes hosce aliquot dies apud me has te, hoc intellectu cepit. quo etiam antea Phaedriam, , cum illa queremem de iniuria, fecit dicentem . Aut cuia sum apud te primus. nam exemplum etiam . cum idem verbum traditur valere εἰ πιο, ab eodem comico peti potest . cum inqui

Siquidem hercle possis, nihil prius, aut sortius. Eligans modis refellendi aduersaries a de iisne peroicue falsa, res, quam ubi istunt: dosi caperetur id xcisum, omne certaram tortiretur. CAP. XIX.

I 2Ica NTER attendenda est acuta rar o, qua usi sunt erudIiissIm I ae politissio mi scriptores, Xenophon ac Plato, in discutiendis falsis criminibus, quae obii ciebantur sanctissimo viro Socrati: cum en ἰm antea sedulo certis arsumentis illa consutassent, postea quasi manus dantes, & in sententiam aduersiriorum venientes, te illa ita definita ut quadret sententiae illorum: absurditateque eius opinionis demonstrata, penitus disiiciunt crimen illud, innocentiamque ac virtutem rei declas xant. In primo igitur libro απομ- iis ατο Xenophon , ubi purgat Socratem contra id , quod dixerant accusatores, eorrumpere ipsum iuuentutem, cum consuetudinem ipsus ostra

disset, optimaque praecepta, quae adole centibus dabat, tacitasset, inquit: insultans in aduerus o ν

57쪽

Variarum Lectionum

.is sillos, miled cto Ipsorum Iam exploso. ῶς - ου - r: ἐν rim 1 tu μ. . cetis sit , δασ&, ἰ . quis amem umquam tam ius gnatet improbus. stultusque soles ut dicet et, studium adhibitum in virtute illis tradenda eise coitu pisam adolescentium rPlato autem in Apologia induxit Socratem ipsum eodem modo i e defendentem, cum a usatores iudicibus dixi flent, esse illum acrem indicendo ac vehementem: omniaque, quae vellerariis eio illo facile omnibus persuadere: addit enim vanitate eius criminis prius declarata: . ii G Ioc δή, καλaz i m , to λίγον ; is: του λἰ, σν ,-ἰ--μ ν κα- τα τω Mia tίτωe . ambo igitur quasi dixerunt, si immutanda vis est & notis nominum: ac longe aliter quam consuetudo siclx, vocabula haec capienda, non recuso quin haec de me dicantur. caelum diam videre a Cicerone in litteris: anoni tamen luminibus, non creparis ut apparet. Eodem

tem pacto optimum triaicorum in optima fabula locutum, ostenditur. CAP. XX.

N extremo v. libro Tusculanarum Cicero, ubI malum caecitatis consolaturi do eetque exemplἰs multii doctorum illii striumque hominum, illud aequo animo ferri poster nee eatere certis quibusdam liquidisque voluptatibus, hoe etiam de Cn. Aufidio, ciue R. honesio vito, qui & ipse caeciis erat, sit btilitet in isse genioseque edidit. Et Graecam scribebat ii istoriam, & videbat in ilite ris . quamuis en m careret sensu oculo tam , nec album colorem ab alto dii inguere posset, acie tamen ingenii: menteque verum a falso in studio illo suo scribendae historiae: omni utire, quae ad litteras pertineret, diiudicabat. nam videre scite de illo, qui luminibus captu, si tis dem acumine ingenii valeat in aliqua re, dici posse, confirmatur auctoritate optἰmi poetis tragici. Sophocles enim in Oedipode t ranno, ubi inducit Oed podem ipsum insimulantem

proditionis Creontem: ae Tiresiain augurem eriminantem, obitatentemque illi caecitatem. eadem forma orationis est usus: videreque dixit de rebus, quae sensu oculorum non percipiuntur. haec eius verba sunt de Tiresia . Oe τις in τρὶς κic Mor, A re i r τuo

tui τὶ 1ός. vi igitur Cicero videre in litteris, ita tragicus ille videre In quaestu . lucroque dixit. Quod vulgo d cimur, fumin natura sua formosiorem seruri, a veteribus etiam Graecis in sermone celabratum. CAP. XXI. os et ii AR v M'mul Ierum optilla est, & tamquam prouerbium quoddam patrio sermone celebratur vox, qua fertur, sanaum pulchriorem totius domus persequi . cum autem illa inanis admodum nugatoriaque esse videatur, non tamen

ictens est, sed muli Is seculis de apud diuersas etiam gentes, viguit: antiqui e- .nim quoque Graeci hoc ita se habere existimabant, ut testimonio conites poetae intellistitur. Apud Athenaeum enim in vj. libro ur plures Aristophontis versus . . sestumus e sabula cuius in linc erat, orta in quibus parasitus, ut videtur, naturam moresque suos describit: atque in diuersis rebus ac studiis te praestantem esse, eximiumque ostendit. e. . , tremi autem duo hi sunt. ἔπιμἰ - 'η-ς, άημεν - δεῖ ADt: A, τμαμ : -καλα e, πω οῦν , aeris . in sermosis igitur ientandis cum se reliquos stiperare dicere vellet. Inquilli, iulisi sumu m esse. Quod vero priore versu Alistopbon parastum dicentem Induxit, se in pe

petiendis plagis incudem ei se, constat nullam aliam rem tot tantosque ictus accipere. ut qui illam reddat, merἰto plurimum valeres an hoc tradat. Plautus quoque Amphitryone idem fecit Sosiam significantem: illum quidem certe id malum magnopere metuentem: non quod, idoneus illi tolerando solet, laudi ubi ducuntem: inquit enim. Ita quasi incudem, me misis, tum homines odio validi caedant. - α leat apud Cattissum , labefactare in ere, declaratum.

N CAP. XX. I l.

Cevn Aeti Catullian; huius versus sententia videnda est: in πῖgrammate enIm, quod fecit in Rufum, ostendere volens nullis muliebribus donis obtinere ipsum potate kt semini illa sui corporis sibi potestatem siciat, inquit. Non gallam rarae. lab

58쪽

Liber Tertius.

b actas munere vestis. ipse sane suspicor labefactare munere, Ela dictum esse svaleteque duram ipsam offirmatamque flectere ac delinire, quomodo etiam expugnare pudiae ciuam dictum est. Graeci quoque setiptores misi fallor Ginem pacto locuti sunt, ut Hero. dotus in viij. libro . ubi nartat praefectos quosdam classium sociorum In fide retentos pecunia.

muneribus appellati sunt, quia ris ipsis ita quodam modo allata est. & tamquam de gradam propositoque deiecti mercede . nam, quod lepidus poeta in eodem carmine ludens, inquit. mala valde est bestia, sumptum fuit e familiati vernaculoque sermone. cuius ille studiosissum mus erat. Plautus enim quoque ita locutus est, ut in Bacchidibus. Magis illectum tuum . - quam lectum metuo: mala es bestia. Sed etiam in Poenulo . Tene sis me arcte mea voluptas.. male ego metuo miluos: Mala illa bestia est, ne fiat te me auferat, pullum tuum. De ordine Mithridatis Pergamem: - c. Caesari ualde acceptus o re

que Bosphori ab eo est constitutus. CAP. XXIII. N II. Philippi ea Clecto ubi de atroci odio C. Caesaris In Deiotarum regem

agens, inquit. In eius tetrarchiam ex Graecis comitibus suis collocarat . interulexit Mithridatem Pergamenum, quamuis nomine ipsum non appellarit: huic nim, erepta Deiotaro, a Caesare tradita est potestas illa, quod copiose narravit in extremo quarto commentatio de iallo Alexandrino his verbi si Mithridate autem, auctoe magnopere dignitate, sermo est . Eidem tetrarchiam, legibus Gallograecorum, lure gens , ta cognationis, adiudicauit: occupatam de possessam paucis ante annis a Deiotaro. quia autem, quicunque fuit, auctor huius libri, tuetur tam diligenter hoc tactum Caesaris, sulpicMI possumus id a multis reprehentum sitisse, indignumque Mithridatem tanto honore vulgo h biluin: eoque pertinet tam diligens & accurata purgatio. Seruat autem hoc C. ipse Caesar in Commentariis, vicum aut bet . um nulla necessitate illatum, a se ratἰone coeptum ostendera vult: aut improbum aliquod factum aequum esse declarare, multis argumentis in ea re via... tui. quod etiam so lates ipsius, studiosque esus existimationis, custodiebant . nam quod supra scriptum est, eum res o genere ortum e disciplinis etiam regiis educatum : posterius qua .noc, quomodo iactum sit accurate traditum. Strabo, vicinus eorum temporum, non tantopere celebrat initia ipsius. fatetur sane suisse e tetrarchico genere Gallograecorum: gratum autem suille docet Mithridati, regi A sitae. ob florem aetatis, speciemque corporis. quod persu sit summo regi ut in castra secum eum asportaret. unde nece staclos, nomen hoc illi imposuissse, ut qui videri vellent natum ipsum e rege. Addit autem reliqua de beneficiis acceptis a Caesaie, α quasi miratur eum ici tantum dignitatis gradum sublatum .

In familiari sermone O Graecos O Larinos O nonros , idem eodem p - δ .. ne meo e scite atque eleganter Omnes , duere.

CAP. XXIIII.

IV M suavitatem alicuius cibi, aut auiditatem eorum, quibus adpositum iri deis

tet Graeci ostendere volebant, de illis dicebant, vicinae,πιεικτυλου Aristophanis auctoritate hoc, cu us in primis purus sermo commendatur, manifesto comprehenditur. In fabula namque, quam vocavit Pythagoreos, iiisia mulans ipsos et docensque, quod a vescendis animantibus sibi temperarent, n cellitate fieri: cum inopes admodum essent, addidit. posse huius rei periculum fieri: siquis enim ipsis aut piscem, aut carnem adponat, ita illos libenter voraturos esse, ut ne digitis quiam dem parcant. verba venustiissimi comici haec lunt. Eai; me, Mi : xtta , - dit. ιι Mucis δακτο λει citantur autem plures ipsus versus ante hos ab Athenaeo in iiij. libro quibus exponuntur ea, quae commemoraui. Coquus Plautinus, quem gloriosum poeta in Pseudolo induxit, eum idem significate vellet. Praerodere digitos inquiuiocatur enim dum artificium suum in caelum tollit. nam cum qua Ddet ex illo, qui eum conduxerat, utrum amicis, an inimicis suis cenam datutus esset: acc Pissetque amicis, contra suasit ut inimicos potius vocaret, lepidam huius admirabilis consili, is rationem reddens: ait igitur. Quin tu illo inimicos potius, quam amicos vocas p Nam ego is ita conuiuis cenam conditam dabo Hodie, atque ita suauiter conditam, Vt quisque quisis quid conditum gustaverit , Ipsos sibi faciam ut digitos praerodat suos . nam quod Ballio sut

59쪽

Variarum Lostionum

is tim testiondit, retorquens in illum dictum,ac prodigitis manus ponens. Quaeso hercle pt uxis ouam quicquam conuiuis dabis Gusta tute prius,& tuis discipulis dato. Ut praeroditis vestris, surii fitas manus. Antiphanes quoque comicus. cuius testimonium eodem loco positum est eiusdem scriptotis. In eadem sententia, ut videtur, cfferenda, eandem partem corporis appetia' lauit quamuis verbum etiam immutarit. inquit enim in Drapetalogo. ilia

i, - --. Nos quoque patrio sermone idem pronuntiamus ἔ dicimusque vulgo quem. plim qui vehementer cibo aliquo delectatur, te arsene tedita, sed etiam modum hunei quenti ad alia transferimus.

PETRI VICTORII

VARIARUM LECTIO -N V M LIBER IIII.

M. cralli Irvium locum . eritum a cismare etinui mi e .m eodem modo legi apud ut sis. C A P. I. Ο Η ο x xliter legit locum ex oratione M. Crassi Quintilianus, quam apud

Ciceronem nunc scriptus ille sit in Oratore, ubi denumerosa oratione Citaeeto disserens, eodem exemplo utitur t illic enim se vulgo scriptum est. Cui clandestinis consiliis nos oppugnant cur de pei fugis nostiis copias comparant comta nos e Quintilianus vero: comparat is contra nos m ni festo legit. ut sint duo spondei quales dicit, in extremo. verba ipsius harusunt in ix. libro . Duo spondeὶ non fere coniungi patiuntur quae inve is su quoque notabilis clausula est nisi eum id fieri potest ex tribus quasi membris. Cur do, petitustis nostris copias comparat i zontra nos. una syllaba, duabus, una. quod si ita legatur .liausula penitus similis erit & syllabarum natura di numero huic Ciceronis ex oratione pro is Q. Ligatio, sed vita vis. Cuius item exemplo utitur Asconius eum M. Tullium insimul, is tum falso doceret, quod dura hac clausula usus seret in Diuinatione. Cuius ego causa labo-- ro inquit enim. Inepti sunt homines, qui hanc clausulam notant ut malam. cum sit ex sponis deo&baech eo. de industria durior, ad exprimendum sententiam positam more Ciceronis is ut alibi idem. Non tu eum patria priuare qua caret, sed vita vis. In quo animadueriendum est.pedem, quem ipse bacchepm appellat, vocari a Dionysio Halicarnalium hypobaccheum .is de duo illic Ita loquitur. T. A iari με σιαι, . . 'xχ. - . Q κ ἔχω - μίμεοt: baccheum enim Halicarnasseus contra vult primas duas productas: tertiam correptam habere.

Quid su Graecis trinis viderique apud Caecilii midem significare.ue mamma. CAP. II. Otro REM quendam animae,qui non urtis aliquo OHs prouent .sed In omes 1 bu, sere est, qui nihil gustarint. Graeci significare volentes, ν--α οἰών quasi is

iunium olere, dicebant. Hoc testatus est Aristoteles in quaestione quadam, qua pollissimum huius rei causam diligenter quaesiuit . cur scilicet grauis an Ima eo. tum iit, qui nihil adhuc comederint, sediciuni sint. ciun statim sumpto modi cibo molestus ille odor pellatur: inquit enim. αῖ τί- ώμα--Kν M.δαὶ , ά , Φαγ- λα, τι. Hunc autem ingratum oris odotem taenificauit Caecilius comicus. cuius haec verba leguntur apud Nonium, edita ut appareti ab eo; qui uxoris parum acceptae, odiosam comitatem, blandiciasque aecularet. Quae mihi. .b domum adueni: assedi, extemplo savium dat, ieiuna anῖma. nam quod statim gramma Heus ille animam celus enim verbi vim, diuersasque notiones tradebat in significare inquit aquam Vsusque est ad id probandum testimonio Plauti Amphiti Ione, qui ita sinam loquetia

60쪽

Liber Quartus.

ttin Induxit. M ego illi puteo, si oecepso, animam omnem intertraxero, Alsus est: neque nim exemplo illo declaratur, animam, aquam valere, quamuis illi e sane id ostendat: Sed est

translatio, e genere earum translationum, quae in reliquis principatum obtinent: de λ τοῦ λογον vocantur: aqua enim Puteo, quod anima est animantibus.

avior promita *Seralogrammitio, cur piam ipse auctor eius furat, sum.

O e v f hἰe e Ii q. Aenesdos negotium sacessit seritio interpreti, quaerenti novis Hesperidum templi custos: epuag lasque draconi coaedabat, dc sacros seruabat in arbore ramos: Spargens humida mella, seporiferumque papAuer: neque enim videtur cibus accommodatus remigili sertanti; custodique aureorum pomorum rapauer, quod somnum inducit: sempto enim illo parum recte munere suo sungi posset. Ita igitur ipse scrupulum hunc euelli posse putor quomodo enim ille ditatuest quaestionem, nullo modo probo. Vecum sera admodum truculentaque seret bestia illa, sine periculo ali, curarique non posset. quare oportebat saeuam illius naturam mollire. eodem igitur tempore cibaria, quibus in viata eum retineret, custos illa templi praeparauit: ac sibi consuluit. nam mistuit infuditque cibis illis papauer, ut asp rum ingenium serpentis mitigaret: hac enἰm ratione dἰritas ipsus . frangebatur: nec tamen profundus somnus inducebatur. mel vero aut ipsum quoque hum re suo idem praestitit: aut suavitatem addens cibo, faciebat ut libentius deuoraretur. In vj. quoque libio vates illa sapiens, inferorum canem, ne molestus esset Aeneae, demulcere volensis Melle ibporatam, ac medicatis siugibus offam, Obiecit . medicatas namque fruges accipere dobemus, quibus altarium sit aut papauer, aut aliouid, quod somnum conciliet, ut medicatae aquae vocatae sunt a Celso, quibus utimur ad pellendos morbos: quod sulphur, aut huiuscemodi quandam aliam materiam redoleant: insitamque vim eius habeant. Accepi Turearum regem alere tigrim: quae catenis etiam vincta,tuto tractari non potuit . quare eum aliquo conaumere velinteuratores ipsus, sucum mandragorae praebere selitos. quem Graeco nomine nunc tamen quoque vulgo usurpato, δεῖν vocant

Semosiae dirae ciceranis e Grai situs de Rep ea, quae leguntur apud Ou i. 'perj-r, de subus agitii r, illustrarae.

Axe verba M. Ciceronis sunt e i j. libro de Rep. citata amnῖo. Duas sibἰ re quominus in vulgus de in foro diceret, confidentiam & vocem desuisse. puto autem intelligi illis Isocratem, optimum dicendi magistrum. Ipse namque, cum omnem aetatem consumpsisset in excolendis aliorum ingeniis: praeceptisquom sas defensitasse.

sit ad Philippum Macedonem, de se ipso praedicat . Nec non Halicernassem in vita sius. In ij. autem de oratore Cicero alterum tantum horum tangit, quam scilicet Isocrates appel- ω lat hoc pacto. Siue, ut ille pater eloquentiae de se Isocrates scripst ipse, pudore ais Gendo&timiditate ingeniis quadam refugisti . loquitur enim de Q. Fratre. cui in hoc eum Isocrate conueniebat: cum alterum afferre non posset . quod voce ille non careret, oratori id nea. Apud eundem autem veterem grammaticum leguntur haec quoque verba Ciceronis eis I iij. libro de Rep. iuuat enim e tanto naufragio optimorum librorum has paruas Auasi tabulasse colligere, ac quantum postum diligentia mea illustrare. Sed menti utique nόstrae minime au,, diendus. Quippe, si ita sensit ut loquitur, est homo imputus et sin aliter, ut malo, oratio estis tamen immanis. Hoc ni Mallor in pronuntiatum est de Epicuro. qui finem bonorum aiebat esse voluptatem . nam quod inquit. si ita sentit, ut loquitur . notum est homines studiosos eius diseiplinae solitos dicere, non intelligere ceteros quam dicat Epicurus voluptatem, falsoque putare corporis voluptatem ipsi probatam futile, cum tamen voluptatis nomine illa in- is dicetur. quod vero addit . ut malo. valet ad signicandos mores suos: aequum enim semper praebuit aduersus: illos Cicero: nee Epicurum ipsum odio persequutus est, ut sere faciebant, qui ab eo dissentiebant. sed rationem ipsius tantiam non probauit. immanis autem oratio

quae voluptatem laudet, eum anceps id verbum sit, recti illic appesura est: magis enim proprium

SEARCH

MENU NAVIGATION