Petri Victorii Variarum lectionum libri 38. Ad Alexandrum Farnesium s.r.e. cardinalem libri 25. Ad Ferdinandum Medicem s.r.e. cardinalem libri 13. Quorum librorum veteribus editionibus addita sunt quaedam, pauca variata

발행: 1582년

분량: 534페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

Variarum Lemonum

quadam ceeiti It Horatius,quo loco docet comentum rebus necessarIIs non pertulinari ullIs In-- commodis, quaestiatos sera per excruciant. Nec verberatae grandine vineae Fundusque men- do : arbore nunc aquas Culpante, nunc torrentia agros Sidera, nunc hyemes iniquas. Sed in epistola quoque ad Albinouanani, ubi α διὸ quadam se teneri ostendit: est enim se aegrumis eme animi et haud quia grando Contuderit vites: oleamque momorderit aestus. Nec quiat 1ginquis armentum aegrotet in agris. Eadem autem studi j huius vulnera enumerantur eis iam a Graeco poeta, euius verba li untur in sermone de morte, qui unus est ex adulterinis Platonis i saltaque quondam ipsius creditis: ita enim agit auctor eius disputationis ,

' Sed ex collatione etiam horum locorunt, quomodo Graeci appellent morbos hos eorum, quac Poriuntur terra, perspicitur.

nata vetus lectio lud clarere hil bello de senecturet lii noni so I morum Graecorum auctorum

n antiquis lioris scriptus est, de a me quondam restitutus . Quo quidem me proficiscentem haud sane quis facile tetraxerit: neue tamquam Peliam, recoxerit: in excusis enim antea ibris, qui melioris notae habentur, perperam eis rat . Neve tamquam pilam retorserit: ostendit enim se tanto desiderio teneti sedes mutandi: virosque graues dc sapientes apud inferos conueniendi, ut si possit etiam ad fi miorem aetatem reuocari, nolit . quod si extet aliquis, qui ex eo itinere se retrahat: iuuenem- que essiciat,vt Medea pollicita est Peliam se eoquendo enecturam, beneficium id recuset. Hoc etiam tei Igit Plato in Euthydemo, cum socratem insum ita inducit eum Ctesippo agentem rassi antemque se paratum esse tradere te Dionysodoro, postquam tam praeclaram rem se seacturum profiteretur: ex improboque probum virum effecturum, quamuis sine periculo alia quo id effici non posse videretur: omne enim se illud contempturum. inquit igitur .

- in hendecasyllabor cuiu3 pauci versus remanserunt, de ii quidem maculos, inquit. Si non o-m mnia displicere vellem Tibi,de Sust Io. seni reeino: idem ut opinor,significare voluit. senem illum studio de attificio quodam senectam exuisse, de quasi iterum iuuenem factum, exquisito cultu corporis: Ad eandem fabulam respexerat M. varro ut indicio Nonii perspicitur, qui

haec ipsius verba citat Marcipore: ponam enim illa ob auctoris dignitatem, quamuis valde eo - rupta. nam quod tuto corrigere potui, non merui emendare . Pesiam me: de permisisse, ut se vel viuiim degluberet, dum madore puellum . nam Plautus in Pseudolo totam rem similis loco commemorauit, ita inducens coquum, cum Ballione lenone loquem .is Quia sorbitione faciam ego te hodie meais item ut Medea Peliam concoxit senem is Quem medicamento de suis venenis dicitur ,, Fecille rursus ex sene adolescentulum ., item te ego faciam.

Di tuis de his quodam Ciceronis in III. de oratore , pilmendosus, Eundante verbo, videtur.

CAP. VII. locus hie M. Tullii e iij. de Oratore, quo CrassWs devia, quam errore quoudam ducti, In Rep. tenuere Cracchi, queritur. ita legitur &inexcusis libris, εο in iis, quos calamo exaratos vidi. Ae doleo quῖdem illos viros in eam fraudem in Rep. elle delapsos, quamquam ea tela texitur, & ea incitatur in ciuitate ratio vivendi, ac posteritatis ostenditur, ut eorum ciuium, quos patres nostri non ,, Ierunt, iam simile; habere cupiamus. Ipse tamen illum mendosum puto. quomodo autem colligi posse: undeque errorem hune natum suspieer, indicabo. litterati viri, an iudicium m Um verum sit, accurate per vendent: neque enim arbitror damnati merito pos Ie illos,qui,quid

sentiant de huius aut illius loci fidState, coniectutis etiam quibusdam mos scriptassessos te dum ἔ

72쪽

Liber Quintus.

dunti dum Zo peruulgatam scripturam temere loco non moueant: proponuntiat enim haec e antinanda ac diligenter excutienda doctis viris. quare sine periculo ullo uberes aliquando fiuctus serunt. Opinor igitur vacare dictionem hanc incitatur: tollique inde, ut superii Gn.am, ossicientemque sententiae debere, quod si fiat, sententia stanni aperta cetraque erit: quod enim obscure iam &-praedixerat Crassus, nunς apertius exponit: ostendit que se meruere ne interitus rei p. appropinquet, quia D in ciuitate ratio vivendi ae postetit iis ostenditur, ut optandi sint ciues, similes Grambis. quamuis maiores, ipsos, ut perturbato res otii sustulerint. Prosectum autem vitium hoc inde puto, quod librarius dum exseribeaxet.primum lapsus sit, ac pro in ciuitate scripserit incitatur : quem errorem statim aenitum correxerit, nee tamen satis diligens in delenda Voce, in qua peccarat, fuerit. Quod autem ἁ γ ainia Cicero telam texi dixit, cum vivendi rationem institui inteli geret, elega ntissimus quoque scriptor in Phaedone eodem pacto locutus est δε ab eademque re simile duxit, cum de sapientis animo dissereret: qui implorato auxilio philosophiae, beneficioque ipsus solutus e culis, nollet voluptatibus se aut aegritudinibus tradere, atque ita rursus implicari. idque agere quod exitum non haberet: perinioque esset ac Penelopes telam quandam tractare. ver- , ba Platonis haec sunt,quae ad locum hunc iaciunt. λαν - ἰγ--δεῖν - αι- - ,ου

verba Mem , Pue leguntior apud Athenae m.

CAP. VIII. CV M Davus in Andria signa exponeret Pamphilo, quibus IntellIgi posset nuptias illo

esse simultias . in ipsi quoque hoc posuit. Etiam puerum conueni Chremi inde abiens, oleta Et pisciculos minutos serre, emptos obolo, in cenam seni. Animadue ' iendum igitur an Terentius expresserit veri a haec Menandri e Perinthia,quae apud Athenaeis, um leguntur in vij. libro δ--σσα . τε ηαδ- δ'ει γευ, εὐνῶν leti. ipse namquo Athenaeus tradit ἰ- ὸν, unum quendam esse e minutis pisciculis, cuius etiam mentionem sectile docet plure comicos, quod si plura Menandri verba citasset, manifesto id teneti potuit. quod autem in Perinthia locum illum esse ostendit, haec autem Andria est. notum esse debet fabulam hane Terenti, e duabus Menandri conflatam esse . quod poeta ipse in prologo cono, semus est ae purgat. nam aduersarii hoc ipsi vitio dabant, dicentes. Contaminari non decere sab as: quod vero Terentius olera adiungit, ita coqui illum solitum declarat Eubulus comicus, cuius testimonium eodem loco citariar. e quo etiam percipitiir c nῖsi fallor vilem hune piscem suisse,& paruo emi solitum, quod magnopere adiuuat suspicionem hanc meam .

Loquitur enim de tenui homine: quique vitam asperam Viueret, sontentum eum Me diacens, s huius peperis pisciculum unum, Moma interpositoque spatio xij. dierum, in bella coctum, videat. cor idem , cpin De in secrata erat, πω ne fuerito urara:

simisque miserit ne ipsam Graecia, capta e Gione ipsius , an ipsemet sti erexerit. C A P. I X, Αεe verba in iἰj. libro de Oratore de Gorgia Leoni Ino pronphilata sunt: οἴ-stimauἰt enim Catulus hoc quoquς magnum eme testimonium virtutis ipsus rideoque, cum quae dignitatem hQminis augerent in medium agetret, hoe etcam rettulit. Cui tantus honos habiIus est a Graecia. soli ut ex omnibus, Delphis, non inaurata statua, sed aurea statueretur. cum autem hoc quoque memorianotoditum se a Graecis scriptoribus, dissentiunt in hoc illi a Cicerone,quod ad honorem huius sophistae minuendum magni interest: neque enim a Graecia positam statuam, sed ipsum sibimet ipsistitutile suam propri mque imaginem tradunt. Vnde addunt, obscure carpentem iosum.eum Athenas se contulisset, statua iam hac coniecora, Platonem, ut psimum es o Otili 'dixisse Ecce sermosum aureumque Gorgiamr cuius vocis aculeus non sesellit ingeaniolum vitam: respondit enim ut iidem aruset prosecto Athenae pulchrum nouumque Archia locum tulerunt. verba ipsius Graeca haec sue et vere enim ne non exprimete potuerim.

73쪽

Variarum Lectionum

is xxxiij. libro . Homlnum primus & auream statuam de solidam Gorg as Leontinus Delphii iii templo sibi posuit lxx. circitet Olympiade. mus revi coae, vocarae a Graecis ina inrisa A, erillustratu lac ciceronis, quo invisiva illius temporis exponit CAP. X.

VM In lii. actione in Verrem, Lampsacenum crimen exponens, Clcem Inquῖα Quod ubi est Philodamo nuntiatum, tam & si non erat gnarus, quantum sibi aedibet a suis iam tum mali constitueretur, tamen ad istum venit, ostendit m nus illud suum non esse: se eum suae partes essent hospitiim recipiendorum tum Ipsos tantum Praetores de Coss. non legatorum asseclas recἰpere solere. Mis paulo post. Homo, qui semper hospitalissimus amicissimusque nostrorum homἰnum existia is matus esset, noluit videri ipsum illum Rubrium inuitus in domum suam recepisse. Intellex;t

quibus etiam verbis declaratur, quod insta Cicero tangit, dicens. Philodamum, ut liberalio rem adhue se hae etiam ratIone Rubrio prae ret, rogalle ut quos ei commodum esset, Invitaret: Plutarchus enim narrat posterioribus temporibus coactos fuisse Graecos, cum reciperent aut Praetores aut Consules: ignorarentque comites ipsorum, quique cari illis forent, In manuhoe ponere eorum:Ut vocaren i, quos ipsis vitum esset, nς parum accepi s vocatis, parum eos deis

lectarent. Id quod etiam tangit Socrates quidam Rhodius in iij. libro de bello ciuili:eum enim moneret regiam cenam . quam dedit Cle patia M. Antonio in Cilicia, indicat hoc ei Iam illam iui , Ipsius eis evoluissei significauitque, vocato illo, ut secum duceret quot vellet. ne multitu dinem conuiuatum videretur rei midare. Verba ipsius apud Athenaeum In iiij. δωa, arre .

terea in viij. eiusdem operἰs Plutarchus initio quaestionis de symbolis Pythagori eis inquit

si . -υω ea; r. itaiae. Satis autem certam maculam e verbis Ciceronis supra positἰ, deleui ris eum enim in excusis legatur. tam de si non ex t ignarus, siquis accurate attendet, videbit pisse folia legi debere: narrat enim Philodamum,quamuis adhuc non intellueret quantum mali sibile toti similiae suae inde constar sttur, t. men studuisse propter indignitatem id a se amoliri. quod si diuinare potuisset tam atrocem pestem im Pendere, multo enixius operam datu

tum hi isse. v se periculo illo liberaret. hic prorsus videtur sensus esse eius loci, cui manifesto repugnat lectio illa. Sed etiam c nisi saliora eodem modo in Oratione in L pisionem pere is tum est: eum enim nunc illici Ia legatur. Sed idem casus illam ignarum quid profiteretur. eum philosophum esse dieeret, istius impurillimae atque intemperantissimae pecudis ceno de , sordibus inquinauit, scribi sutopidora debe , gn rum quid profiteretur: purgat enim Cicero Graecum illum i ac, quantum causa patἰtur, laudat. non igitur de nobili philolophoiia loeutus suisset, nec dixisset eum ignorare quid profiteretur, sed Pisonis culpa atque intemperantia factum docet. ut ille, perion e suae oblitus, ad delicatos lasciuosque versus si nogos descenderct. D d sie lare is desuperior insinorem Gera dixit, ita Graecos auctoam α--πι καλῶς aut κακῶς eodem sessu Lucere. CAP. XI. - Von M. Claeto multis locis de aliquo inquit, discessisse illum alIeunde, aut superis... rem, aut probatum, cum ostendere vellet eum aut vicisse aduersarios In eo facto: aut ii diciis eorum qui adsuerunt, satisfecisse, in Attico etiam sermone dicebatur. elegan

74쪽

- Liber Quintus. 69

i Issimuς rette mcultu loquendi est. d quἰ translationem in se habeat: neque en is Ascedunt e liuo aliquo, sedesque mutant, qui se explicam aliquo negotio. Aeschines uitur comtra Ctesiphontem expersona Thebanorum, qui post aem tam grauem plagam a Philῖppo, confugerant Athena admonens ciues suos, ne utantur Demosthene in publica ulla cura, sed cave ne genium eius deseri ynam, quaeips comitatur, pessimam, hoc pacto locutus est.

rlion quoque in extremo primo libro οσει- προή . via commemorat quanto stud Io Soci, te, si iliares tuos ab inani laude, selliaque gloria deterreret di docetque nullam esse ceti larem iam ad gloriam capessendam, quam si quis id ageret, ut qualis haberi vellet, talis esset,villa domonstrans contrariae rationis: idque etiam verum esse ostendens in eo, qui bonus Imperatotis aut nauis gubernator haberi velit, quum non sit, inquit. Δοῦ- odi. mi, a ri απεια , . M.

bus verbis eadem ratio loquendi manifesto continetur: enim aedilia . in valet, cum dedecore&damno inde discedςret. ut Cicexo loquutus est in epistola ad Att cum, cum de minis Clodij periculisque, quae ipsi ab eo intendebantur, ageret: ait enim. Spero nos aut certe cum summa gloria, aut etiam sine molcitia, discessuros. Superiorem.autem locum . enophontis: viilemque in primis vitae disputationem, intellexisse Cictionem in I j. libro deis Officiis apei tum est, cum ait. Quamquam praeclare Socrates hanc u am ad floriam proxi-- mam quas compendiariam dic tesse, siquis id ageret, ut qualis haberi vellet, talis esset: - initium enim illius hoc ei apud Atticum illum scriptorem. λιι o . ιγ ν - ο κ μ. ωαπίωι δια

quasi compendiariam Cicero vocet, hic autem Xenophon ὀδαν dicat, arbitror potiusiae plenisse illum alierum locum, qui est in primo libro κκυπ-hiat, ubi eadem sententia non valde diuinis vobis exponitur: illic enim verba sunt quibus lat Ina magis respondent. itari aiamque exorsus est. O. κ .m ιψε ω πω - ωκέα. δἰs αι ιυ αν βο, . si iis φρονεοι , : αἰ , δε-

Historia iustequentior, crium ter g t cicero pro L. Flacco , exposita: mrrectasque liciu θω . ubi peccatum erat in pro clio, quod vesci ad confirmo rudicii, id si riri, in emendando laco ex eadem oratione. . ut CAP. XILII exsto pis E Flacco quod inquit. Longe omnino a Tybeti ad Caicii mi quo

in loco etiam Agamemnon cum exercitu errasset, nysi ducem Telephum Inue nἰsset. histor am innuit,cuius in Homeri poemate aut mentio nulla, aut obse ra. ipsam autem, qlii Homerum ac te consecuti sum. Graeci poetam tragaeique in primis explicarunt: aiunt enim. Graecos cum prἰmum ad ilium cum classe necesseiunt, errasse in via: expositisque copiis in terram, regionem quam non IIcebat. depopulatos esset Mysia autem haec erat, Vbi regnabat Thelephus. qui, videns agium suum diripi, sumpi Isaris, α mali aliquid illis dedit, ει contra ipse accepit: accepit enim graue vulnus ab Achille. cum equus, quo vehebatur, saxm O implicitus, cecidisset, voluntate Liberi patrῖι idedit autem, quia compulit in naues Graeco re, quam aggressis ueram, non perseerit post quam autem impositum ipsi vulnus sanari non poterat, consulto oraculo, ille responsum ace is pit hoc pei uagatum, a Tec m . quod a nullo alio sanari posset vulnus, nisi ab eo, qui inflixisset . quare cum ad Achillem n/uigailet, ulcere sanato, mercedem curatponis ei de dit. quod ducem itineris illius se praebuit Graecis: eosque ad Trolam saluos deduxit. αἱ eum autem amnem esse Mysiae cun stac. ut versiculo etiam hoc sgnificatur. ια' καλ. Mari r ἰ- . . In eadem autem Dialipne suprδ hunc ipsum, locus est erudite vereque in opinor) o V lim a docto vito emendatus, ubi crimina Asiaticorum testium eleuat, declarata personarum ignobilitate . quae peruulgaus etiam quibusdam Vocibus, de totis illis generibus Graecorum is serebatur: cum enim adhuc in excusis legatur. Quid de Cacla e non ne hoe vestra voceis vulgatum est: siquid cum periculo experiri velis, In Catia id potissimum esse faciundum. putauit ille, cuius sententiae libentes accedo, corrigi oportere in Care. cum autem exemplis optimorum scriptorum docuerit, es κ : Πν in φη, vulgo apud Graecos dicI solitum, prouerbiumque id hane vim habete in eo sermone, adtengi potest reliquis auctoritatibus testimoni tam Polybii, qui eodem modo proue bio hoc usus em prouerbium enim idem esse puto,quamuis extremum verbum immutatum sit, ac p o. uδ in , quod ἰric tamen idem valet. His me, positum. Apud eum verberrarum praeterea sci tutae est, ut non sicile ag seimiliti in meretis enim Allis ubinari tur in ciuus Malcelli, caesin insciis ab Anni bit

75쪽

Variarum Lectibia iam

d. eum ti peceato illo lammi imperatoris pria dens scriptor dissiputaret; dἰceretque oportere, si

quindo tempora cogum huiuscem dialiquiis sirint lutum experiri, antς quam malum approa,rinquet duci, mitos antea comitum necarii, conurmat id peruulgata hac voce. Ita autem in

Uuisetiptoris, habeant εὐακαρ- τώ πωρον quod manifesto deprauatum est. Variatum Oe mam pere Ia --abulum e Nestigia , qReter 'p . Iuni veteris lecti ii non es delenda .

. CAP. XIII. OV o o vere fidenterque factum est ob antiquis libi ulla in exscribendo C eeron s

toto, reprehendi posset ab aliquo, Myocus damnatum & repudiatum iam sultabiis, qui veterem rationem eius vocabuli scribendi non tenebant: cum enim nune ita νη, hie loeus legatur in primo libro de Oratore. Li et ista ratione dicamus, pila bene, & xij. - crupis ludere. proprium esse iuris ciuilis, quoniam virumque eorum P. Mueἰus optime seaeerit, in pluribus ealamo exaratis libris legitur. xij. scriptis ludete . ut etiam nune apud Noanium in exemplo hoe CiceronIs ex Hortensio sumpto, in quo eiusdem ludi mentio eth. It que tibi concedo, quod In x j. sisIpiis solemus . vi calculum reducas, si te alicuius dati poenistet. Accedit auctoritati horrem librorum testimonium Charisii, qui in primo libro instituistionum grammaticarum consuetudinem mutatam in hoc nomine docet . haec enim eius ve

se ba sunt. Scriptulum, quod nunc vulgus sine i dicit. Varro in Plautolino dixit. Item In is Annali numum argenteum constatum primo a seruio Tullo dicunt: Is quattuor serἰptulis maior fuit qtiam numI: Ita enim arbItror legi debere,cum illic nunc legatur contra sententiam auctoris, setupulis. Ludi autem huius meminit quoque Ouintilianus in M. libro, ubἰ de memoriae bono disputat. apud quem tamen posteriori aetatis vox posita nune est. An verois Scaevola in lusu xij. scruporum, cum prior calculum promouisset: essetque victus, dum rus in tendit, repetito totius certaminis ordine, quo dato errail et recordatus, rediit ad eum quris sum luserat: isque ita factum esse conseilus est. Ipsus autem testimonio valde confirmatue iudicium meum, qui putem de eadem re agi, quamuis vocabula aliquantulum eluetia sint. dcxb ipso &a Cicerone in Hortensio, in utroque namque exemplo dati mentio est. quod vetabum proprium videtur eius ludi filisse. liberaliter vero eum exerceri solitum apparet ex verabis Ciceronis, eum potestas fieret aduersario reducendi calculum, quem Iam dedit let: quam liberalitatem, quἰ ea verba apud Ciceronem pronuntiat, ostendit te imitari velle in disputando, cum suo iure posset, quod semel datum: conccisumque foret, tenere . Animaduertendum autem non solum ea patie variatum fuisse hoc verbum, quam indicaui, sed etiam in ptima syllaba immutationem litterae vocalis sectam esse. Testimonium vero Ciceronis in Horte M sio citauit NonIus,ubi nune mendose inexcusis ab Aldo est, scriptat cunctat esse rarum . quas maculas nde quidam deleri posse putarunt, si legeretur. scripta constat esse rarum, quit , men notionem eius verbi: studiumque Noni j non viderunt.

Virgi n, ubi fecit Didonem a me quam sibi m. M aferret, fere caseum irim s.

acerbum: moi neque appellare minera amatoris, videri mutatum ope

Sophoclem . qui in Trachi s ct ipse Dei Durae si mri ta n miserabiliter exposuit.

CAP. XIIII

I n o i L et v s totum illum locum libri IIIj. Amridos , ubi DIdonem deplorantem sertunas suas inducit, postquam mori deliberauit, videtur tranastulisse e Trachmiis Sophoclis: res enim similis admodum est: cognito namquaerrore suo Deἰan ra de quemadmodum coniuge fortissimum virum, miserabili leto peremisset, in vita & ipsa amplius manere noluit. quod igitur Graecus poetari, ita rem narrantem inducit nutricem Latinus. ii inquItanteriora domos irrumpi limina. Praeterea quod tragicus α ἔρα A Eul

76쪽

Liber Quintus.

,, - Δ, Ita,' ιτ' ictorum mi F. epicus noster. Hἰc postquam Illacia vestes ; notumque cubile, Conspexit, paulum lacrimis &mente morata, Incubu tque toro, dixitque nouissima verba, Dulces exuviae, dum sata, deusque sinebant, Accipite hane animam, meque his exolvite cur s. &quae sequuntur: neque enim tantum adumbi uit: sementiatque, quae conueniebant, inde accepit, sed verba quoque expressit. nam ἰae. - . reddit illis verbis aptissime. Incubuit toro. Historia tradi a Tibiis, data cum , φι memoriae prodideri de eadem

Graeci scririni: duoque in quibus ventiunt, indicata. CAP. X v. PLis iv s xxxv. libro ubi opera Mesae, pictor s exlmist, enumerat, Inquit . Athenis ne-

omantia Homeri . hane vendere noluit Attalo mi talentis lx. potiusque patriae suae donauit, abundans opibus. Austem tabulae me nit Plutarchus in commentario , quo declarare conatur virum ab Epicuro institutam, ne iucundam quidem esse: ostendera enim volens nurificas voluptates capere geometras, & petitos siderum: aliosque itidem ingenua aliqua scientia praeditos, e subistibus illis cogitationibus, probauit hoe exemplo min rum artificum, quos liquido intesti tur ingenti laetitia assici, cum vident opera sua celebrat atque in pretio esse. In hac igitur sententia commemorat Niciam hune tantopere studio illo suo deleritum, ut dum Necyam pinseret, saepe interrogarit seruos,an pranderit. nam quanae topere et Iam,absoluta tabula illa, sibi placuerit artifex pispiciis quod missis ad eum a Ptolemaeo rege ut eam traderet, lx. talentis, accipere noluit. in eadem igitur re, adiuersis auctor bus exposita. duo sunt animaduertenda, quae inter se discrepant: quod enim est apud Plinitam necyomantia, numero multitudinis quomodo sane idem verbum Cicero 4n primo libro Tusculanatum vitilauit in apud Plutarchum est quae lectio sine dubio integra est . ita namque vocatur pars illa Odysseae, qua fing tur vlysses ad inferos aecessisset umbrasque ali cuius suisse: quum enim Plinius nomen poEine ponat, quin illam pinxerit Nicias dubitare non pollumus . Cicero quoque ita vocavit em illo loco, cuius nunc mentionem feci: Inquit nim, ut exempla utriusque nominis simul ponam . Inde Homeri tota νικ-ae: inde ea, quam is meus amicus Appius, faciebat . alterum discrimen est nomen regis, qui nobilitate eius captus tam grandi pretio parare voluit: nec eam obtinerepotuit . ut et autem horum lapsus memoria sit, non Mimarim: unus certe ille fuit. erba, quibus in parados ex Pando eradsum mertatem, inreduntur expressa esse e Ten is a quiprimus illam remiGo- ο Olcia.

CAP. XVI. N quinta illa sentensa Incredibili eaplicanda Cicero, qua, usus rationIbus Stota

eorum, docuit solum sapientera liberum esse, &omnem stultum seruum: definiatione libertatis proposituin suum confit mare volens: erroremque imperitorum refellere, inouit: Quid est enim libertas e potestas vivendi ut velis. Interpretatus igitur est detinitionem Zenonis, dc in euoluenda vi, naturaque libertatis iudi-

quae

facto opus ellent: tradereque se iis rebus eniciendis, quas nullo modo probant, neque sibi h nestas atque accommodatas esse ducunt.

Veruili catuli mularico mala, opscua toti iures, de pia abit', rati e . CAP. XVII. IT , legendus est locus Ele Catulli e noto Hendecasyllabo . ut sane set ἰptus est In cialamo exaratis libris,&nonnullis excusis. Vos nuiuia lauta sumptuose, De die facitis: . mei sodales Q iaciunt iu uiuio vocationcs; qui enim postea votationes, eiecta vera voce. E 1 imples ,

cium ipsius secutus. ille namque, ut memoriae P odidit Laertius, his verbis ipsam expresserat, dixeratque, si io -προν M. potestatem inquam gerendi In vita, quaa volueris. quod cui accurate copioseque ostendit Cicero in qui libidinibus distrahuntur pi stare nullo modo possunt: cogunt ut enim, victi acrioribus illis desiderii multa omittere,

77쪽

non med ocriter pecc runt ἰ dumque se corrigere erratum putant, integram Gonem depta uariant Voςare enim imminu um est: de quamuis non additur, ad ceriam prandium ve, intelligitur, ut usurpaui I etiam hoc Verbum Cicero pro L. Muraena . cum, de te-- nuibus hominibus loquens, inquit. Ipsi de lique ut solent loqui in non dicem pro nobis, noriis spondere, non vocare domum tuam possunt, quamuis infra plenum ponat, dicens. dc ad pranis dia vulgo vocati . Graeci quoque verbo, quod huic respondet, saepe eodem pacto vianis tur, ut veteres etiam grammatici testantur ἔ auctoritateque hac Demosthenis comprobant. Κ- . Wrm reditu α οἰόντε intelligitur enim manifesto ἰm δ,ir n. & κ αab ipsis huiuscemodi in istationet appellatae. Plutarchus in vii, libro συμποσιακα. Iepidam vocem scutrae cuiusdam commemorans, qui sero ad cenam venientes, expectatosquo diu, quod contrarium videbatur, appellabat, ita locutus est: eius enim nominis rationem hanc reddebat, quod licet occupati ob auiditatem harum cenarum non possent vocationes abnuere, quaerere autem vocationes in triuiis quod eorum qui domi paratum non habeant, ac mendicorum est in significat loca illa valde frequenota, insidete: captareque transeuntium benignitatem, qui ad prandium inultent. quo miseriae perductos elle ob inimitatem auaritiamque Plaetoris, sodales suos, probos & honestos viros, poeta stomachatur .

Gutire de opere Sctum, non , quo vos ea cicero in t βο- ti quadam, declaratur acceptum esse ab Ennio: qui primus eleganter hoc verbum ad astitatu IIulia .

V o o Cicero in epistola quadam ad Atticum, mutuato eleganter aliunde verbo, inquit. Omisi ea, quae in manibus habebam, abieci : quod iusseras, edolaui .

non ab eo primum dictum et t. ante ipsum namque vetus poeta Ennius ad eandem rem a materia proptet similitudinem verbum hoc transtulerat: ut enim sa-bri materiatij lignum instrumento eius artis, ita scriptores argumentum aliquod expoliunt ingenio atque ornam . manifesto autem illic M. Cicero delibello, opereue aliquo, loquitur: quod, ut morem gereret Pomponio, Posthabita omni cura ceterarum scriptionum, repente arripuerat . auctorem autem fuit se venullae huitis, in rificeque appositae translationis, priscum illum poetam indicio M. Varronis cognoscitur. qui cum &ipse, ea delectatus, in sermone illam usurpasset, a quo accepisset, consessus est. quod non fecit M. Tullius: verisba enim haec ipsinis Bimargo, testimoni j loco citant ut a Nonio,cum hoc ipsum doceret. Cumis tot comoedias sine ulla secerimus, ego unum libellam non edolem, ut est Ennius. Sed idem doctissimus vit ad aliud etiam idem verbum transtulit, quod tamen inanime non est, nec Ingenii opus, sed corpori r dixit enim edolari infantem in utero matris, pro fingi ac formari. Idem grammaticus, quo loco de variis notim ibus huius n0minis spissum disputat, ostendens in valere etiam tardum, hoc Varronix exemplum ponit Mysteriis. Nascimur enim spissius quam

morimur. vix duo homines x. mensibus ea laxum Vnum reddunt Pucium, contra una re in stilentia, holito acies, puncto tempori immanes aceruos facit.

pondere Larinae isci, rauli qua nonnulli se purgant, qui propter

Uon purgat facile adolescentes: multumque valet ad eos paena liberandos, osten odere Ipsos non putasse: nec talem exitum illius rei expectasse, non eam vim habet, ut -- culpam minua grauium virorum, Squibu aliquae partes Rei p. commissae sunt: venia enim datur aetati: nec mirum videri debet, eos qui magnum usum rerum non habent,in

aliquo negotio falli. praecipue autem in duce: cuique bellicae res mandatae sunt,uerbum illud ferri non posse testatus est Polybius in x. libro historiae, ut ex excerptis intelligitur: cum aec sat et Marcellum, quod se collegamque temere in insidias coniecisset, nimia cupiditate dimicandi cum Annibale: peccato enim ipsius exposito, unde paene interitus rerum R. natus est: cum itῖdem antea docuisset in vilioribus hominibus periculum illatum rerum subeundum e se, non in persona imperatoris, addidit certissimam notam e te imperi ac ducis ac tarditatis , dicere. Non p*taui. Quis umquam sperasset hoc futurum . si are non posse vi

78쪽

Liber Quintus.

- ἔ -b νγ Hat a. u. υνοῦπι- -- NM M 'χλῶ : Lasnilio mi, nex, cum idem significare velunt. verbum illud viserpatant, quo ipse sepra usiis sum. ut C ceto pro Ligario , omnem una rationem colligens Parem huic, aptam ad veniam Impetrati-- clam: culpaque consessia paenam euitandam. Numquam hoc modo. Ignoscite iudiees: G-- faciit: lapsus est: non putauit: si umquam Usthac. ad parentem sic agi ibi et . Simonem Gliam Tetentianum eodem consilio eximinauit eruditus interpres idem verbum protulisse. eum

errorem animi sui indicauit: salioque se sensisse de moribus officiisque filii eontalus est, se

.. Hiim iit. Haec ego esse putasam omnia humani ingenii: mansuetique animi ossies, i Iia ecnim locum hune Donatus declaravit. Putare est eius, qui simplicitate pectoris aberrauit. quam autem non conueniat summo duci simplicita animi nemo non intelligit. unde T. Luia isto, quoque Marcelli erratum his Verbis reprchendit, atque exagitavit. Mors Marcelli, eum tilioqui suit, tum quod nec pro ex te maior i. m enim lx. annis erat) neque pro is veteris prudentia ducis tam improu de isset: collegamque dc prope totam Rem p. in praeeerx dederit. Demosthenes quoque in iij. Philippica stultitiam illius vocis declarauit: nee dignos esse quibus ignosceretur ostendit eos, qui, cum errore magno animi in graue malum ineidis .. s.tit, ita se excusarent. ait igitur. 'i in; D m, κυ πνέι πιυ μ risu. τί - , -- νει eis. Sed etiam Plutarchus in libro de tranquillitate animi, eum in ira do eis dei hibitum illum animi Anaxagorae, qui audita morte filii, dixit. Sciebam me genuisse moeeilem non esse solum laudandum, sed etiam imitandum: illo enim modo nihil nouum & li,-

ium it; quid contigisset, parum prudentes hominς : α qui numquam condicionem telum humanρrum meditati fuerant, dicerς consuerant.

cium ι Linde stules apud Merodrim, qui dis eius murat. Hain armina sui. : ha: latve illius appellationis ram diuerauer re ii . CAP. XX.

Lin 1 v s Menandrἰ carmen legῖiur in commentari ἰs Graecorum, quo Indues

lut quidam, e peregrinatione domum reuersus, agrum suum salutat ei ipsum quod eum vocare: cuius etiam Iam honestae appellationis rationem reddit, osten-d.ns se merito id facere, cum inde alatur: neque enim tam praeclaro nomina vocare se omnem tetram, sed eam istum, Unde tantum beneficii acςipiat. Ver- 'ticuli dulcissimi poetae: quique vitam λς mox hominum diuinitus expressit, hi sym.

., τὸ συ τρίου με ποῦ ν'ἰ- xtiost, Θιω. Teientianus Phormῖo, impurus homo & quisne labore, ventris ae gultus; desiderῖ, e plete quaereret, existimauit eum, qui copiose ea pracberet, loco des habendum: inquit nim, enumeratis commodis illius vitae, quae ipse magni aestimabat. Haec eum rationem ., Ineas quam sint suauia, & quam Lar sin x. ελ qui piacbeat, non tu hunc habeas plane praeia sentem deum a Apud Alexidem quoque comicum improbe vocatus est a nequibi mo seruo venter p ter & mater. quod illo nobis nihil suauius sit; eique in primis nos deceat seruite. versus ipsius hos citat Athenaeos in libro δοπνια Φις- a Lini tati.

cum autem eiusdem poetae elegano itidem suaueque carmen, quod habet idem argumentumi nitur apud Athenaeum in iiij. libro δὐ ψα istis c nam superius illud inueni apud Stobae um, quo loco colligii sententias, quae tradunt studium apri colendi iucundum bonumque eia se in quis scit, an apud Menandrum in eadem sabula politae ambae hae sententiae fuerint: ab

.idemque pericina, eodem loco, pronuntia ac ' viso ita isse, quod nunc addam, cum eo coniuniscium Dei; i i haeseritque statim illi; indicatur cnim quoque poster ore hoc, quam eximium bonum si cultus ager ab aliquo possessu : nouaque paena excogitatur in eos, qui senis dum a patre relictum, vendideriny, Vt ventri scrutant. est autem lepidum commentum: re iis ipsi maius malum quam videatur, ut test xur qui praοclare intelligebat: reque expertus sa r. luerat saeuitiam maris ac pro satum. mu lcius. i. enim apud eum poetam id edit: G

79쪽

s Variarum Lectibnum

Igitutdῖgnos esse ait, qui usque ad extremum vitae nauigent: nec umquam exeant e marI: ita enim sensuros. cui bono. accepto a maioribus, stilite non pepercerint. carmen quoque ipsemis hic ponam, dignum propter suauitatem, quod ubi ue legatur. Ω σi iam

Dis tui M. Vinimis e in Libro de Latrina mentiti an vilis optimi exemplsis.

CAP. XXI.

Tu pluesmum damni Actum sit ex interim tot tamque utilium M. Varronis

operum, dolendum etiam est quae restiterunt, vix elapsa ex acerbitate sit petiorum temporum, corrupta admodum diuulsaque esse praesertimque conalecta multis vulneribus. quae de lingua Latina ad Cicero inscriptit . eorum autem vulnerum non nulla sedulitate mea: auxilioque vetustillimi exemplaris curare conabor, quod adhuc, Langobardis litteris exaratum, euit odit ut in biblioibera diaui Marei apud nos. in v. Igitur libro, ut illic scriptum ostenditur, qui tanaen nune quartus is est in oculis, quod legitur vulgo. Nisi potius quod Aeoles dicebant, ut sic poli ra a potui non ut nunc. desideratur post haec verba Graeca vox euius velitatum illie apparet . ita namque ibi legitiar. Non ut nunc ΦPE. desecἰt ig tur in eo syllaba. piaua ta men habenda quod tantum esus vocIs seruauit, ut nullo negotio reliquum intelligi&adponi possit. sententia etiam verborum manifesto ita emendari debere declarat. Non multo etiam post hune, alter locus est,in quo verbum itidem Graecum desideratur, quamuis aliquid etiam maculae in eo Latunum verbum habeat. restituitur autem illud ope eiusdem libi i, in quo ininis tegrum conseruatum esti cum igitur ita nune in excusis legatur. Stagnum a Graeco, quod is nomen habet primam. hinc ad villas rutundas stagna, quod rutundum facillime continet: in anguli maxime laborant . emendari debet. Stagnum a Graeco vi ννου. quod nomen habet primam . hine ad villas tutunda stagna. &quae sequuntur. stagna enim rutunda esse dici non villas. Sex. quoque Pompe us in extremo xvii. libro hanceare lationem adiuuati dico. iem Ipsum omne dubium tollere, si sorte aliquod hic restat, si locus ille eius grammatici ii teger esset . ita namque apud eum in excusis libris legitur . duas autem nominis huius rati nes asset t. quarum prior, a Latino: posterior, a Graeco sermone manavit. stagnum quidam in dici putant. quod in eo aqua perpetuo stes. alij, quod is locus a Graecis σ- die tur, quia is bene continet aquam . arbitror igitur legendum . quod is locus a Graecis si, re dicitur. qui bene continet aqbam. Restitutae Graecae vocis auctorem habeo calamo lci ptum lio brum . in quo paene illo modo legitur. valereucro continςre, nee p u e lai ac diis siuere, cerium cst.

Quid Mirat apud Terentium, in inserui positum, gere octoritatem.

C A P. XXII i

Ervo ERE auctoritatem, antiquus est atqueel ns modus loquendἰ, ductu,

ut Oinor in ex foro: propriusque veterum iurii onsultorum, quorum plures hu useemodi locutiones hodie ignorantia amissis eorum scriptis. illo autem usus est Tetentius in Eunuclio,cum callidum seruum Parmenonem, incenso prius a dolescente: coactoque herili iure tibi imperare ut rem periculosam temptaret,s . eutum iam atque omni metu vacuum, induxit ita loquelitem. Numquam desuetam auctor tatem. sequere. Aelius Donatus sic locum declarauit. Non inquit iecusabo sicere, dum tatamen auctor sis facti. quod sane suit consilium Parmenonis . non tamen ille sontem huius sermonis aperuiu neque penitas erudite interpretatus est. Plautus autem in Poenulo eodem modo locutus est: quamuis locus ni me apud eum des ratiatus sit: cum enim amans heius mulis tum potestatis in se seruo dedisset his verbis. Si tibi lubido est, aut voluptati, sino: Suspe in de, vincῖ, verbera. auctor sum, sino. respondet ille, intelligens Ipsum amore instammatum - temporii et u re ac posse cum velit id factum inficiari. Si auctoritatem postea desugeris Vbi in dissolutus tu siis, ego pendeam: Ita enim prorsus videtur legendum eue, non defungerῖs ut est in exeusis libris. Praeterea Cicero pro P. Sylla idem usurpauit, hoc pacto. Ita in queat tende iam Torquate quam ego adestarum auctoritatem consulatus mei. maxima voce o

80쪽

Liber Quintus.

- re, ut omnes exauctore possint, dico: semperilue dicam.&qirae sequiinmr simi Iseat autem se non desume dicens auctoritatem sui consulatus, secun illa, quae tune gessit prae se ferte reine de ordine gesta esse, paratumque illa defendere, ac quaecumque quasi iusserit

uc ac mandarit, non recusaturiim facere.

Sententia viilis magnopere ad vitam, a duobus poetis Ictinata: mi, ut G. ,ersa linguasiri e re, is etiam asiam scemam colam tu .

CAP. XXIII.

RAvεM sententiamr e medisque philosophia sumptam: prau persionae, quiales raro in scenam illam prodeunt, tribuit Plautus in Amphitryone Iovi, laudanti Alcmenam, quod, satisfieri sibi passa eimi: atque omnem iram ex animo eiecisset: hviulcemodi enim esse nostram condicionem, ut nihil stabile perpetuum que apud nos esse possit: tripusque multa secum serat, quae numquam anica putassemus. quare sapientis esse,ac probi vir equi naturam rerum humanarum, quae variani ut omnibus momentis: nec quicquam huiuscemodi fixum in animo habere: aut posse euet . te non arbitrari. Verba comicilia sun L. Bene facis. Nam in hominum aetate multa eu is niunt huiusnasi. Capiunt voluptates: mos iursum miserias, Irae interueniunt i redeuntis cursum in gratiam. Idem euam more studentissimi riri: eiusdem tamen, iniquItate sorti nae, multis malis consticuti,gosuit sopboces: cum enim Oedipus In sermone Theseo india casset futurum tempus, quo Thebani in bello grauem plagam acciperent ab Atheniensibus miratusque id esset rex ille A thenarum. cum mutuo amore videret illos populos flatrare, dixit Oedipus eludite ae subtiliter . Solas diuinas ac caelestes res non consenescere: neque Interiare umquam . alia vero cuncta permiscere dc extinguere tempus, totoque loco dilietenter eo-pioseque explicato, cum in multis rebus hoc euenire ostenderit, ac nihil semper florere docus iit, redit ad id, quod dixerat, tempore dissipatum iri coniunctionem illam animorum acer

cam, quae tunc vigebat inter Athenienses ac Thebanos, ac bella ipsos inter se testuros Sed totum locum, quia est grauissimus, & summa industria poetae perpolitus, hic ponam: ait Gnim, admonens Theseum miser ille senex, & qui id in seipso verum esse expertus fuerat , eum

hucusque enim in uniuersum de rebus locutus est, statim autem Uirmat id in parte quocio illa locum habitulum . 'io

percia macula e versι Ela cicer is, - νt armantiae plenus, va r prehensus est ab miniicis et ala aut rapis ab ipso animum sunt eratoris.

CAP. XXIIII.

E R s v s ille Ciceronis, tantopere exagitatus a malevolis, ut non eessiarent Insi eum obiicere, mendose legitur posteriore sui pine in oratione in L Pisonem . cum enim priorem sententiam, quae est, Cedant arma togae, iam defendisset ae vii Io vacare declarasset, quod more poetarum locutus, intellisti voluerit bel 'lum ac tumultum paci otioque concessurum, illic nunc legitur. At in illo alte is io inquit haeres: concedat laurea laudi. immo me hercule habeo tibi gratiam: haererem enImnisi tu me expedisses. oc quae sequuntur, cum scribi debeat, linguae in extremo versunto laudi. Vt sane apud Quintilianum legitur in xj. libro, quo loco Ciceronem tuetur ab huiuses mod i non nullis rebus, quae vitio illi dabantur . nec non in oratione quae Sallustii nomine te is sit ut in Ciceronem, in qua haec verbὸ sunt. Eg i Oro te Cicero. perfeceris quodlibeti satis

is est perpessbs esse: etiam ne aures nostras oner-bis tuo odior etiam ne molestissimis verbi iis insecta rei Cedant arma togae. concedat lau a linguae. Vsum autem Ciceronem eodem lumine orationis, accipi voluisse artem imperatori eloquentiae facultatique dicendi concessii tanu patet. Macula autem haec, scripturaeque varicto nata est, ut nullo negotio intellistero - lieo quia Cicerostatim, maledictum in illum ictorquens, inquit. Nam cum iu timidus. ae tre-

ω mens, tuis ipse furacissimis manibus detract-m cruentis fascibus lauream, ad portam seu uiliis Gai ιbiecisti: iudicasti non modo amplisiimae, sed etiam minimae laudi tacita concessisse.

nequa

SEARCH

MENU NAVIGATION