Ioannis Manardi ... Epistolarum medicinalium lib.20. Eiusdem In Ioan. Mesue Simplicia & composita annotationes & censurae, omnibus practicae studiosis summè necessariae. Adiecto indice Latino & Graeco, utroque copiosissimo

발행: 1549년

분량: 612페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

531쪽

LIBER DECIMUS SEPTIMUS. si

Potus sit aqira chali beata uel aurata cum tuleb ros uo. Omnes es Mergant ad frigidum. Potest uti coriandris, & manuchristi uocato, cum margaritarum puluere,& coralli; parato. Aer vergat ad siccum&frigidum,quare non conuenit ignis. Retractio nat per frictiones, per extremorum membrorum uincuIa, quibus quandoq; admoueantur cucurbitulae,quae etiam supra leo coris regionem non inutiliter apponentur. Purgatio cum pilulis quidem coechiis, nisi uehementia febris prohibeat: alioqui cum polypodio & siliquae Aegyptiae liquore est faciunda. Caput purgeturm butyro intra nares dato,cui octava pars elaterii sit adiecta. Deriuatio per sinapismum abralis capiti cum columbinostere re factum. Necessitate cogente aliquod narcoticum detur, uel philonium perficit,uel theriaca noua,quam laudat Galenus. Syriapus myrtinus cu tulebo rosato,& tussi,& febri,& sanguinis sputo conducet. Vnguentum aliquod adstringens,circa gutturis & pectoris superio ra etiam conducet, ut quod ex oleo myrtino & pastillis per electrum uocatis componitur. Palati ulcera per gargarisma curabuntur, ex plataginis decocto & succo nucum,modo Galeni adseruatum.

OEPIST. V. D. Atinard. cademiae medicorum atauiensium aminantur quaedam a medicis non

nubiis scriptapro Reuerend. D. Cru utensii Episcopo.

v M ia scriptis mandassem ea quς ad filute Reuerens domini Craco uiesis Episcopi conducere mihi uidebatur,placuit ne frustra mihi missa uiderentur,ea perlegere,quae a nonnullis medicis sub Italoru medicorsi nomine, eade ob causam fuerat scripta. Inter legedu autem ulla occurreriit in quibus ego aliter & sentieba & id ipsera, quam, quicuq; na suerint excellentes illi medici scripsissepti operaepretiuaute me facturu putaui,si haec sigillatim explicarem, atq; enucleanda Craco uiesi medicoru academiae proponere, adiectis rationibus quet me cogerent in priore sententia perstare,nec ab alijs quae impleram recedere. Vestrum aute erit,Craco uieses medici,ad aequilibrili rationis utraq; dicta referre,&quae lanx interuergat solerter pensitare. Primum dissidium inter nos est,quod illi Iaborasse in nostro Reuerend.domino cogitationem putant: ego potius imaginatione. Ad cogitationes enim ipectat ratiocinatio, rationisue dii cursus, quam labefactatam ex his quae scripta sunt minime colligo: scribitis enim o adfuisse silentium,moestitiam,fastidiu, mortis expellatione. Ex hoc enim,quod proculdubio corruptam imaginationem faciebat,per rectum ratiocinium reliqua tequebantur. Quas enim no incereat mortem expectans quis non sileat & mundana cucta in summo fastidio

non haveatZIncolumi igitur permanente ratiocinio, ex ibia mortis imaginatione,reliqua meo iudicio sequebantur. Quae etiam imagi natio non penitus absq; ratione contingebat, cum consideraret iecutot praesidiis,tantas meduoru diligentia,cootinue ad deterius labi.

532쪽

si IO.. MANARDI EPIST. MEDICIN.

nee uel tantillum subleuari.faciunt haec ut imaginationem in eo p tius laborasse putem, quam intellectum, quem Galenus comistionem uocat. Verum apud eundem Galenum disputatio haec Ialecti . capotius est, quam medicinalis,cum eodem in uentriculo principes

omnes uires, secundum eius sententiam reponantur.

Aliud uero maioris momenti dissidium est,qudd tremore cordis eotinudasilio eum dicunt: quod nec uos scribitis, nec ego putarim uos alioqui oculatissimos, in tanti mometi re hallucinatos. Nee est ut se Ruic.clypeo tueantur,dicentis,non posse communicari cordi a capite uel uentriculo Sic enim legendum puto: beet in molari ad Iome misso,pro uentriculo legatur cor aliam noxa quam tremoris. Na neq; Auic.inuenio hoc aixisse,nec si dixisset, esset illi plus quam rationi,Galeno,& experientiae crededu,quae ostendunt nios quoq; affectus,pr ter tremorem,poti cordi ab Hijs membris comunicari. ut dolorem,syncopam,seu animi defectum: haec enim fieri ab ore uetriculi praeter experientiam & rationes, quas facile quisque considerare potest, Gal.quoq; testatur lib. primo ae causis sympto tu,quinto de locis affectis,& primo Artis curatiuae ad Glauc. Vnu uero est, quod maxima me assicit admiratione, medicos uidelicet illos pat uos, qui certe ex tot locis Galeni adductis uidentur in eius Iessione xo assidui, eum tremorem cordis per consensem fieri, in secundo suo eonsilio scripsisse, quem in trimo continuum esse assirmauerant: doeente Galeno in secundo libro de locis assectis,tunc assessii prooprium putandum,cum permanere in parte quapiam conspicitur. Addunt & aliud,quod ego non probo, certum scilicet esse inmorem melancholieu non ferri in Reuerendisi. c domino ad uentri lii Hoe probant quada coniectura.Conriectamus,inquiunt, in splene esse ingentem Oustructione,ergo certum talem humore non posse ad os uentriculi deferri. d uero adsit obstructio in bene,non

aliter probant quam ex suppreisione fluxus sanguinis per uenas mi, per que sanguis melancholicus consueuerat expurgari. Sequela probantes ex Gal. lib.de atra bile dicente,sanguine illum retentu facere obsum ones,& eomus inficere. Cui sententiet addunt aliud testimo. niu Gal. s.de locis anebis.Innituntur igitur duabus uelis, secuduhune ordinem: Fluxus sansuinis melancholici per ani uenas consuetas est retentus, ergo ab illo sanguine no expurgato fit lienis obstruditio,& eorporis in rectio. Secunda sequela est: Obstructus est Iien in oenti obstrumone, ergo humor melancholicus non potest ad os uetraeuli serri.Ego uero tantu absum ut cum eis sentiam, ut oese totueontrarium: ta.ta uidelicet quantitate atrς bilis ad uentri tu ferri, et appetitu tollat,non iaci hoc enim quandoq; cotingere, & Gal. lib. 6.de locis assismis, & Αuic. primo cap. de aegritudinibus splenis. amnanto elata autem magnam atrae bilis copiam ad uentriculu,ex. Eus quae a uobis scripta in uarus locis sunt,colligo. Et primo ubi enumeratis symptomata multa, quae ardorem uentriculi praeibant, moestitia scilicet,silentiu,taedium,mortis operutionem,quae certe sentcst nec ipsi dissilentur atrae bilis senivi ataviquet cum ut scribitio

533쪽

LIBER DECIMUS SEPTIMUS. 493

sequeretur oris uentriculi ardor,negari non potest quin ab atra bile aduentrieulum delata,ardor ille excitaretur,ad quem tantum defluxum no sequeretur appetentia, quia & maiore copia quam par e ferebatur, & melancholia potius erat quam melancholicus siue s. ueluti uos alio loco scribitis,detiei diem tes ex clysmate, Hephan:-nis pitulis & manna, magnu modum spumantis & ueluti ebullientis exustae melancholiae. Acida enim ualde sit oportet,si excitare appetitum debet, quae ad uentriculum fertur melancholia, ut Galenus t flatur lib. ε .de locis affectis.Et fluere igitur& fluxisse magnam atrae 3o bilis copiam ad uentriculum putor nec uideo ex suppreta sanguine,perant uenas evacuarie5iueto, lienis obstructionem necessarid fieri.Potest enim humor ille ver,partim in uetriculo partim in hypochondriis atq; in alijs locis congregari,sed 3c per totius corporis uena, diffundi.Potest & in ipso liene plus quam antea abundare notamen obsti uitionem in ea facere.Non uiaeo etiam aliam eoru sequelam esse necessariam,hane scilicet, in liene est inges obstitimo. igitur melancholia ad os uentriculi no potest deserri. Possunt enim

Hiae lienis uenae obstrui,ea remanente no obstructa,quae melancholiam portat ad os uentriculi. Multos enim uidimus eum ingenti ii to nis odstructione,cibi appetitum non amittere.Vidimus etiam nonnullos, effusa ad os uentriculi melancholia, quod ex dolore de sepore eius in ore percepto eognoscebatur, moestitiam melanesiolieani absque appetitu incurrisse. d etiam Galen. lib. ε .de locis affectia testatur,cuius uerba libuit adscribere, ut Excell. uestrae cognoscant. ea quae nos scripsimus, esse ad Galeni mentem dicta: nec ex suppressione euacuationis atrae bilis eonsuetae,tolli accessim eius ad uentriculu. Sic enim uerbii uerbo reddedo scribit Galen .de liene loquest Verum plerunq; a seipso excrementa quemadmodum iecur everuli aded ut 3c quandoq; melancholicum sanguinem simul cum nauso sea per uomitum eiiciat,& per inferiora aliud simile subeat.& notam tali euacuatione,moerores dc pusillanimitate melancholicam ciat nemo interdum ciboru uehementissisimas appetentias,& pr Espue ubi exacte acida fuerit ea quae ad uentre sertur superfluitas. Pl runq; uero euisiones de abominatione,quando aliam quandam habuerit corruptionem.Ecce igitur,ex sappressione sanguinis,qui d Euere eosueuerat,n5 necessarid tolli onuxum humoris atri ad uentriculum,nec necessari 3 tolli apetitu, simu nec neces τό fieri eutri humore atro ad eam fluete. Non recedendum igitur a nostra sententia,quae essivere quidem ad uentriculum mela olim dies tolli εο appetitum: tum ab ea,quoniam scilicet corruptione quadam partiessat: tum a pituitae tenacis copia.Moestitiais causam non in atram bim,ut ipsi dicunt,in uenis Grebri contentam:yerpetua erum

de no ut seribitis) quandoq; reiierteretur:sed in sumor ab ea ex noturalibus membris eleuatos generari.

Addunt & aliud.quod magni mometi esset,si ueritatem tabereti

Reuerendus.scilicet hunc domina, esse ad aquam intereutem pro

paratum : eam et des inguinis acuatione a me stripta iunt.

534쪽

uel in tolli deiiceret, uel moderanda ualde ostenderet.Verii uix creadiderim Excell. uestras,quae tantii operae in curando hoc clariss.d mino sumpserui,& tam ad ungue uniuersa acta,& quae in dies occurreriat symptomata conscripserut,rem hane tam ardua praetermisisse: imὁ eontraria potius indicia nobis significasse, facie uidelicet elim alba,&ad purpureu uergente, fuisse: nulla cacheriae,hoc est mali habitus, mutatiq: coloris aut tumoris faciei, praecordioru, manuit uel pedum, facta mentione.Palpebrarii quidem tumoris cia rubore meministis,qui malam potius loci quam totius corporis affectione d monstrat: ad qua tamen hydropen suraestantissimi hi consultores io

agnoscebant D .suam Reuerendisi.esse praeparatam,certe debuerant huic rei magis consulere, quam lacrymarum fluxui. Scribunt praeterea Galenii 4. libro de usuIartiti,& 2. de tempera turis dixisse,a uesica sellis ferri ad uentriculta: cu tamen ipse Galen. libro f.de usu partium ratione reddat quare natura no ad uentric tum sed ad primum intestinum bilem transmittat. Libro uero secundo de temperaturis,fluere quidem non ullis bilem a uesica ad uentri .eulum,rarum aute esse hoc,& paucissimis cotii geressit haec quidem sunt reru capita, in quibus quantu ad eam partem attinetidisserimus

d uero ad operatione spectat,in non ullis etiam dissentimus. In eocoquenda quidem bile ipsi laudant strupum de sumo terrae,puto a Ioanne Melae descriptu. em quidem aptum ego puto ad uocitandum,n5 ad concoquendum, ut simplicia medicamenta,ex qui

bus componitur, manifestat, Myrobalani scilicet, pithy inii, polypodiu,pruna Taniarindi, siliqua Aegyptia casia scilicet uocata & deornum succus iple fumariae. Alioqui neq; exusta illa bilis, cum super. suo cocta sit, uerὁ cocoqui potest: sea latis est ut ita a natura uincatur, ut pelli per purgatorisi medicamentis possit. quod tamen neq; evectandum uoluit Galenus, nisi in materia putrescete: in ea enim, no in alia,cococtionem agnoscit in urina: sed in actoribus & cepha 3. lalgia,lib.primo de medicantetis secudum loca, nulla praeuia uel concoctione,uel alia alteratione, materia purgat: semperq; materia quidem tenace & crassam attenuat &praecidit,tenuein uero ceu suapte

natura evacuationi parata, statim ei lacuat. In cepis quoq; dissent mus.Eas enim ego incidendi gratia, S patriae coluetudinis ratione, eum carnibus coqui ignosco: no ignarus eas mali succi esse.& uel parum,uel nihil alere.Verti no eis uescendii dico, sed carnes eis codiri cocedo. Vuas siccas penitus interdicut,tanqua ad rem no facientes: quas tamen Galenus modice detergere,ventriculii roborare,& oris eius lenes morsus ait hebetare quare eoru usum potius laudo quam uituperouicuti & caricam, ueluti incidedi de attenuadi uim habetiit. Vituperant etiam pistacia, quae ego laudo, tanqua iecur roborantia,& eius obstructiones remouentia:licet Galenus se nescire dicat. stomachbne sint nocua uel utilia.Paul. tamen Aegineta,& Avicennaeum secutus,tanqua ei utilia comendarunt.Lupulos laudant,& ce uisiam uituperant, uel sortὸ nescientes eam illis confici, uel nocumentum in numentu.non in lupulos referentea. Ego uero, ut ingenue

535쪽

LIBER DECIMUS SEPTIMUS. 9s

nue fatear non bene me nosse Iiipulorum vim, lesue in his sicuti in alijs multis rebus parum credens,ita ceruisiam uituperare nequeo. cii septentrionales homines eius potu utentes, saluberrimos uideo&ro ustus imos. Qui quid tamen de ceruisti statuatur, medonem apud uos uocatum,quod est hydromelitis genus, magnopere in hoe Reuerendissimo Domino commendo, item Deus optimus maximus longo tepore seruet incolumem, cui sit laus &gloria. Ex Ferraria, XIL Calend.Martias, M. D. XXXIL

D E P IS T. V L . ntonio Pedochae mcdico, te Rheo,

an coueniat in pleuritide, a n m purget si tο-

tum deglutiatur, qui n eius de Elum.

v As inter te & Fabiu in rheo barbaro obortis eo troitersias scribis. Primana antiquam quidem,& a multis discussam, an pleuritide laborantibus cogrue exhiberi possit. Alteram noua,&a nemine quod norim disputatam,an uehementius purget si totu, sicuti est, deglutiatur, uel sisto liquore in quo couenienti tempore maduerit epoto, eorpulentia eius abiiciatur. Quaeris, mea in utra3; lite sententiam. Quod certe onus no libenter subeo,tum quod no meum est tantas

inter uos lites coponere. tum ueritusne ex duobus amicis alterum

perdam. Tibi tamen & per literas & per nuncios hoc eflagitanti negare no potui,quin statim a podagra aliquantisper respirans, calamo manu admouere,& quid de utraq; quaestione sentirem,tibi signifiearem: illud praefatus, in ea haec qualiacunque effluxerint,no niodo ut praeiudici j, sed nec ut testimonu alicuius maioris uim habitura, scriptis esse demandata. Sed ne prooemiii maius sit quam cantilena,primam dubitatione aggredientes dicimus, de quocunque rheo seritios' sit Nuplex enim esse in quadam ad Leonicenum epistolaiandudum hostendimus) tutd id, imo cum nota digno iuvamento, pleuritide laboranti posse exhiberi. Id enim quod supra Bosphoru Dioscorides, S lupra Pontum Plinius nasci scribunt, Mammata, de eos qui circa thoracem affectus contingunt, ualere dicit Dioscorides : ad ortho pnoeamq; Galen.& Paulus. Sed & Avicen na Dioscoridem sequ utunualere dixit ad ammata. Cum igitur circa thorace,in membrana ui delicet eum subcingentripleuritis gignatur,ad ipsam quoq; coferre Dioscorid. testimonio uidetur,atq; no minus ei prodeste, uam spiarandi difficultati, quae maiori ex parte a crassiore tenacioreve mate- ria fit, quam pleuritis: qua tenace crassamq; materia si educi terr stris aduringensq; stet iubstantia no uerat,sputu quoq; ne in pleuritide exeat,minime prohibebit, sicuti neq; in maiore centaurio: quod licet minore adstringedi uim habeat quam rheon,peculiariter tamea Dioscor. laudatur in pleuritide.Nec in adianio,cuius syrupu Ioannes Mesue laudat in eada atq; in peripneumonia. sed ide quoq; Io nes Messie laudat zuccharum ut uocat albusar, quod tamen Aui-cenna aporis acerbi, quem ponticum uocat, dicit esse participem.

Omnes

536쪽

Omnes demum medici laudant glyeyrrbietam,qua habere quid. s seribit Galenus.Laudant de gummi,quod adstringendi uim habet&glutinadi.Laudant&crocum,qui Avicenna etiam ipso teste. ut Graecos praeteream, pticirate non caret. Taeeo inlybi & eotyneorum lemina mala punica, aquam rosacram,passulas,ssorem aeris.

quae adstringentia quum sint,a medicis.& praecipuὸ ab Avicenna,ia euritide eommendantur. -dnam igitur in ortunium ineo huic contigit,ut tot adstringentibus admissis solum codemnetur dsi hoc de quo antiqui ierit serunt.& quod penitus odore raret,recipiendum in pleuritide est, quis non libentius admiserit aliud genus. 1. quod in eommuni usu ante Paulum Aeginetam esse eo it, barbara semieri uoratum,odore suo eximio principalia membra,& praecipue spirituali miro modo eorroboras & uires recreans Ego certe,seaiunt alis quicquid uelint ei uel siliquae Aegyptiae liquore, castiae uocat uel aereum mel,qqod nnam dicunt, qua: membra potius laxant quam roboren*nunqua in hoe morbo praetulerim. Et haec quidem inea primam dubitationem dieii sint. seeundam,solius Ioanis Mesue testimoisio,quem apud te mavetautoritatis esse puto, facilime dicituemus. Dari enim permittit die uir liquorem,in quo rhei barbari maduerint decem drachmae, contriti vero quatuor ad sumnum drachmas concedit,cotrarium

res si maiorem uim humandi r linqui in liquore putasset ea quae in tota substantia reperitu Neq; hoc ineo peculiare existi ndu,eum omni mediemini siue leniter siue uehemςnter purganti sit commun qua enim euiusque portio ualidius longe pumat per se tota d

inutit quam eius decocium vel cremor ebibita. Nec credςdum,ut , tuae innuunt rationea,totam pumatoriam uim in liquore transsundi: nam in eo etiam qui per quinque dies maduit, a nos delato, h-eetanimam perdi mea Mesue dicatur, uis tamen adhue quaedam stiperest purgatoria, ut qua nec pars ipsa terrestris penitus caret, in 3 his praecipue medicamentis quae cui Mesue modo loquamur eu eomprimendo.stantibus autem his fiandamentis,rati nes quas adeontrarium probandum adducis,no dissicuti ter sdiruuntur. e non est ut in eis sigillatim dia luendis amphus labore, praesertim cum adhuc no plenὁ coualuerim. Vale igitur,& non conredendi studio,sed ueritatis i uenieta gratia onis his litibus certaro no desiste. Ex Ferraria. M. '

537쪽

E PISTOLARUM MED Iu

CINALIVM LIBER XVIII.

EPIST. I. Ioannes Man dus Petro Nicotio Catienno medico Faventino S. P. D. De -- tur aliqua diecta in alia ad eundem epimia. Ite de ptisana,rbeo, tenui uictu, apio,populo, citro,medicamento purgatoris, coturnicta carne,mixis,

X DIsPUT ATIO ME illa tua pro astrologis talonga & tot autoribtis munita ego no aliud euidelius colligo, quam id quod uoles iubesq; illis semper dedi,& quod quiuis ἡ medio nouit corpora uidelicet celestia generali quodi influxu per moru& lunae haec inferiora permutare: praeter huc uero particulares illas uires. uitae, necis, salutis, morbi, ingenis,hebetudinis, uirtutu & uitioru inopiae, dualliarum, famae, infamiae amoris,od ij, fortunae demum bonae uel malae affectrices, nec illis adesse puto, nee a magnis quos tu affers)uiris coelo adscriptas credo. Longior autem fuerim, si sigillatim tuas afferre rationes uelim,atq; refellere: sed & superuacue laborare cognoscar uiris bonis. qui celeberrimorum & uita & doctrina uirorum commentaria legerunt,astrologiam hanc diuinatoriam quantaquanta est, non solii mao redarguentium,sed& flocci facietium atque deridentium:&ea pretcipue quae duo Pici,ut postrenti tempore, ita & copia & argumentorum efficacia, reliquis qui in eadem alea uersiati sunt eminentiores nobis reliquere: quae quum legisse te monstres, mirum est quod adhuc pergas tam praestigiosae alti fidem mancipare: in qua si adhue perseuerare uolueris, prius erunt, quae illi aduersus eam tam late scripserunt, confutanda. Ne igitur actu in ut aiunt agam, ad alia quae in meis epistolis non probas, quam breuissime potero descendam: nec tuendi mei gratia, sed ut mentem meam a te ut mihi uidetur nondum bene perceptam, reddam lucidiorem. o Quod ad clima nostru attinet, scias uelim me nimio sorte Telo in laudem nostri climatis ideo proria pisse, qudd uidere non ullos amore suae patriae uictos, Pu reliquis praetulisse. Coepi igitur cogit re,an ego quoli; possem meu caeteris prcserre.Arrisit aute mihi primo ar umentia, cui inniti Gale. uidebattir,Hippocratis patria ex hoc comeans,quod euet exacte media orbis terrarii: qua medietatein cu uiderem nostrae magis et onae quam Hippo. patriae conuenire, prΠptpre ausus sum patria mea Hippocratis patriae,& totu sextu clima quλrt

538쪽

s IO. MANARDI EPIST. MEDICIN.

de quinto praeferre.Pluribus igitur argumentis conatus sit ira demostrare,nostru clima uerius dici posse mediu terrae habitabilis. 4 Hippocraticu, ut eodῆ argumento quo Gale.ulus est, mea approbarem opinione:ad quam rem si non penitus collimaui,certe n' multum a longinquo scopu attigi.Nec rationes meas tollit, ouicquid de hominis teperatura statuatur, non enim hoc mihi erat di utanduyed an clima nostrum uerὸ esset meditsi, in terra hac quam incolimus, non in uniuerso orbe queadmodum prima tua epistola uideris intellexisse Hoe igitur probare conatus sum,siue tota ipsam quartam terra: qiram incolimus partem, siue eam quae commodius habitatur,co I Psideraremus. Et haec quidem de clim te' - - , , De saccharo toties scripsi, ut graue mihi sit eadem rem ta crebro persticare. Sentias tir, sentiant medici quicquid velint, quando utri sententiae quis haereat, non est ad uitam hominis magni momenti. Si quis tame,seposito quocunq; affectu, diligeter aduerterit ea quae a me scripta sunt diuersias res sub sacchari uel zucchari nomine esseeopraehecas cognoscet. Sed ut uideo, sortὸ quia te piget bonas horas mde collocare mea no diligeter legis: quod euideter oste dis in aquis destillatis,putas me uelle ut Galeni modo extraliatur,quia ego pute destillationε omne, nedit hac mea penitus ei futue incognita. De ligno Indo nihil apud Attice. lego, quibus tu ais locis. Cap. enim 38 .de nescio quo grano scribit,quod Kormiden uocatiquod nullam cum ligno Indo communionem habet. Cap. uero 8 .lubmelienbetheat nomine,agit delathyride, id est catapotia uocata. Anii ero Aethiopicum Indo praeserendum,alij cogitent: ego ab Indo recessurus non sum, ut quod & cognitum & expertum Eabeam, cum Aethiopicum ut maioris longe precis possit ut olim ab interpoli

toribus fingi. . - . - . .

De sectione uenae in pleuritide bis etiam seripsi, atq; ut mihi uidetur, omne ambiguitatem sustuli. Ideo enim ut scripsi Galepus se socat contrarii cruris uenam, alio inflamato quia ex crure laborate nolicet ab initio uacuatione ficere,ne plus sit quod aliude trahitur, eo quod euacuatur. Oportet erV ut revulsionis gratia uel eiusde lateris in manu uena secetur, uel contraria pedis: ambae enim cum uena eruris laborantis habent comunionem: Perluas tame uenae sectiones non intendit Languinem euacuare in inflammatione contentu,

sicuti in pleuritide. in qua ob membri nobilitate cogitur euacuationem ex loco accelerare.Contrarij enim lateris uenae semo uel nequaquam, uel tarde iuvat: qua tarditatem in cruris inflamatione non ueremur: sicuti neq; ueremur in dolore a dorso ad humerii descen- ΑΦ dente uenam cubiti secare, naturam iuuantes, quae a nobiliore parte ad ignobiliorem,materia transmittit. Quare uero Hippotain dolore ad praecordia descendente uenae sectionem prohibuerit, Galenus ex dissectione uenarum manifestat.Cur uero in tali dolore, scilicet descendente aduenas tali non seuerterit Galen. ideo factum puto, quia materia cito ab inflammato loco uoluit extrahere,quod & sero& nsi sine discrinsine seret per tali uena. Quod etia ad cotraria nun-- quam

539쪽

LIBER DECIMUS OCTAVVs. dis

quam accedat cubiti uenam, licet ambae ex eadgrauae uenae parte oriantur, directus fecit aspectus: que semper cosiderandii Hippo. ius- in experientia ipsa ab euacuatione sanguinis per nares edoctus,quae u e dextra nare inflamato iecore fiat, uuat: si ὁ sinistra poti obest. Cuius rei cati iam non in filamenta, ut nonnulli, sed in minores quasdam irenas refero, cum uena eius lateris communionem haben

tes, non cum contraria.

De herba Gyarcha uocata nihil moror quociique uoces nonuner& si nihil aliud quam natales uetant, non est ut eam sub alio colloce Io quam sub polemon ij capite cum notissimas etiam platas uideamus aliis locis nasci, qtibi quibus scripsit Diosco. Sed aliae causae me mouent ut aliam rem suspiceresse, quarum nonnullas ad te altera epiastola scripsi. Modum parandi ptisana, ita absum ut putem incognitu, iit si rei memini)in epistola ad Comaclensem episcopii, me comentariolum illud Latinitate donasse scripserim in quo modus ille docetur.

Verum libri no sufficiunt coquum bonum facere, sicliti neq; nautar ut in prinierbita abierit, Nauta ex comentariolo: in eos qui artem si quam tactilia ex libris didicerunt. Experientia autem ipsa coperi pati P mxo eos admodu esse, qui nostro tepore ptisanam norint recte parare. Et uerbi m propterea scripsi inter reliquas rationes,& hac me mouere, ut ea n Oadmodum uterer. Si cuti&dissiletudine: quonia magis abhorremus ea quibus sani nunq sumus usi & uitiatum hordeu, quia scilicet non ad usum hominum, ut olim,& nuc euam apud multas nationes, sed

brutorum tantum animalium apud nos,& seritur,&adieruatur.

Aquam etiahqrdes quae nunc nomen hoc habet, dixi me dia scri-Aqua hordei. Derem non meminisse, nisi uno loco apud antiquos legisse quia nullus mihi praeter unum. ccurrebat locus ubi eius esset mentio.Niic 'etia unu aut alterii in ovo legatur,aqua hordei, ut dixi, intelli-3o gus ea in qua hordeum post modica ebullitionem eqcitur,no autem succului cremore a Celso uocatum de quo frequetissima mentio, quanq sicio apud Arabes haec sicuti & alia multa plerunq; colandi. Rheon barbaricum notum fuisse & Paulo & alijs nonnullis Graecis,& dico,& dixi: no quod eius meminerit libr. septimo inter simplicia,an quo quaeceq; scripsit, ex Galeno ferme ad uerbu excrip sit: red in quibusda copositis medicaminibus. Nec, quod puretatoriu nodixerit uel ille, uel alij probati eius notitia no habuerint, quadoadem & ipsum quod in Ponto nascitur.& inodorii est,ac demit omnibus rebus ide, ei quod Plinius &Dioico .pingunt,nsi minus purrat,

o quam n Oitrum nunc uocati ina barbam, ut ego certa experientia c6-

pluries cognoui. Qudd uero locum in Pauli primo libro corruptum putas,& pro rheo legendu, nitrum,libenter amplector, ueluti meae sententiae adstipulans, quod antiqui theon no habuerint in nu mero purgantium. Non aded autem libenter accipio, quod inter podagrica antidota pro barbarico ponticum intellexerit, quod inter simplicia, simpliciter rheon uocauit. Frustra quippe barbarici nome-

clatura addidisset, si eandem rem accipi uoluisset,de qua eode libro

1 1 sub

540쪽

sub inei nomine simpliciter scripserit.Nec me mouet Alexander ille tam male in Latinam linguam conuersis,ut in unico capite ego aliquando per ocium stipra quinq; G uiginti insignes errores annotat erim.Non ausim tamen certo assirmare errorem huic loco sub esse,qitoniam Graecum meum exemplar eu locum non attingit. Sed

ut dem tibi Alexandrum suae antidoto ponticum apposuisse: quis uetuit Paullim pro pontico elegisse barbaricum tempore suo uel paulo antὸ, ut Hermolaus putat cognosci coeptum Dubites praeterea quomodo uictu tenuem Tobem,quii Hippoc. iin aphorismo aperte dicat, uictu paulo pleniore esse securiorem Cui quaesito satis ni fallor mea ad Citadinum epistola respondet: imo Hippocrates ipse, n6 alio nomine damnans tenuem uictui, nisi quia

aegrotantes eo utentes interdum in alijs rebus delinquunt,& errata dissicilius ferunt.Et in libro de uictu morborum acutorii, apertissimis uerbixab': alia adiectione ubi superstes suturus usq; ad consistendi uigorem aeger est, tenue pleniori praeferens. Tu uero glomsemata ex recentioribus desumpta ceu autorii mentem detorquentia,in rebus tam seriis non admitto. Sicuti nec minimam illam uirtutem quae sanare posiit: nam sanare non potest, nisi morbum superet..

Quem si superat, excessit aliquo superat: qui cum secari in partes possitnquitur dari aliqua uim prima minorem, quae adhuc morbum superabit: quare non fuit illa, ut uolebas, minima. Sed uide quo pacto me cogas in iuuenilia haec & penitus inutilia descendere. Melius ergo eli ut ad res quae sensu cognoscuntur accedamus. Primo quidem ad apium,de quo interrogas. Si quod nos petroselinu,est illud quod apium antiqui uocarunt, quidnam erit nostrum apium 3Scripsi alias apium antiquis uocatum hortulanum uideri mihi esse id quod nos nunc vocamus petroselinum: nec solum dixi. sed rationem reddidi. eur ita dicerem & sentirem. Tu aliam quaestionem proponis, magis certe dubiam quam suerit prior a qua possem

me facile absoluere si dicere, me nunquam hanc mihi troilinciam assumpsisse. ut antiquorum nuncupationes cia nostris cocordarem: sed sitis mihi uisum esse. si non ulla prout mihi occurrebat, ingenue aperirem: quae tamen no praeiudicij. sed nec maioris testimonii uim habere uolui paratus semper ita in hac re, sicuti in omnibus aliis, melius sentientibus cedere. Verti eadem hic quoq; ingenuitate utens,

dico liuigare hoe nostru apisi uideri mihi esse quod Graeei heleo selinum,& Theodorus paludaptu uertit. Quodna uero genus sit quod

in comitiali morbo danatur, ego in distri minatim putaueri in quicquid tuus ille tertius Plinius leat omne apium alimenti rationeta nari praecipue tamen Smyrnion damnauit Alexander. Violae purpureae flores eonferre pueris comitati morbo laborantibus praeter Dioscoridem, scribunt Plinius ille uocatus Macer.& Serapion,qui tuam quoque amouet dubitationem,dices proprie tale quadam id fieri.

Qu)d populum albam in primo ordine ealidorum reposuerim. dc utoriari& ratio.& experientia suasi Nec impressus Galeni Grae

SEARCH

MENU NAVIGATION