장음표시 사용
311쪽
Livius ac Dionysiius Alicarnassensis, Iosephus, & Tacitus: neuter tamen alterius meminit ; confice neutros cxtitisse. Non tu tetra bile agitaris RIU. Sunt quibus placet Philonem librum in quo
Θεραπευσας descripui, de primaevis christianis composui Lse , ac inde demonstrari Philonem non modo cidisse sunt verba Eusebit n) , sed etiam vehementer probasse , miratum use. Violicos viros , qui ex Hebraeis oriundi
ob eam casiam Judaicos . ritus, atque insituta, runc remporis magna ex parte Iervabant: sed qui Philonis librum de Therapeutis legerit, vereor ut hanc Eusebii Opinionem probare possiit , immane quantum doctrina , mores, instituta Therapeutarum a primaevis Christianis distant . Oppugnavit itaque eam vir eruditissimus Henricui Valesius adnotationibus in eum Eusebii locum . Eius . praecipuum argumentum est id , quod ipse narrat Eusebius de Therapeutis , quos habuisse ait scripta Veterum quorumdam suae sectae auctorum , qui legem allegorice posuissent. Quomodo haec de Chrisianis iunt Valesii verba accipi posunt, θtii itim novelli erant nudius tertius nati Quaenam rogo sunt scripta illa P Quinam vetu si Auctores , o Principes illitis festae Non certe Prophetartim lisi: hos enim diserte ab illis separat Philo .... N in Evangelia quae lix tunc scripta erant Philonis aetate , nedum tit m Evans disae pro velliis Aufloribus haberi etiam tum possent . Valesio se opposuit eruditisIimus Benedictinus Bernardus de Monsiticon ,
qui libellum illum philonis gallice vertit & cum dis-
lertationibus eo spectantibus Lutetiae edidit . Monsau- cono iterum responsum est ab amplissimo . & doctissimo viro Johanne Boucherio in Senatu Divionensi praesdς. Copiose hanc totam rem pertractat & Prideaux inhil loria Iudaeorum. 3. U. Sed & non praetermisit bonam harum rerum partem Iosephus . Plurimis enim in locis utriusque opei ris
312쪽
PAns TERTIA. 293ris meminit Iohannis Baptistae, Iacobi fratris Domini, eiusque mortis. Tum & Chri iii , ejusque mortis , resurrectionis, & doctrinae . Praetentem hunc locum , qui extat in I 8. antiquit. quemque mire vexarunt Critici , ut expediamus oportet . Inquit autem : fuit aurem hoc tempore vir sapiens, s virum illum oportet dicere I erat enim mirabilium operum essector, metister hominum , qui vera libenter amplectuntur. Et plurimos qui-Hem ex Iudueis , plurimos autem ex Gentilibus ad te pertraxit. Hic erat Chriseus: quem quum a primoribus grutis suae accusatum Pilatus ad Crucem damnavisset , ab eo diligendo non abstinuerant, qui primum coeperunt. Nam post tertium diem rediυivus ipsis apparuit , quum diυini Vates haec ρο alia quamplurima admiranda de eo prae dixissent : neqae ad hanc diem desecit denomιnatum ab eo chrisianorum genus . Haec Iosephus . Genuinum esse hunc locum probat constans, & perpetuus codicum serme omnium consensus . Probat & Eusebii auctorita , qui illum retulit, & in I v. demonstratione Evang. &in v. Hist. Eccles tr. Eundem locum retulit Hiero
& alii permulti . Quod vero eo non sint usi veteres ante Eusebium, non Clemens Alexandrinus, non origenes , non Iustinus, id aut ignorationi, aut negligeΠ-tlae , aut quorumdam codicum defectui O tribui po
test. Certe adversus constantem codicum omnium contestationem argumentum est mere negativum.
3. U. Nec meliora sunt argumenta Blondelli Fabri , quemadmodum demon stravit Huetius . Princilio Iosephus Jesum non agnoscit pro Messia quo ex Deo primum argumentantur ) , sed tantum scribit talem fuisse habitum inter suos Iesus r enim Christr nomine vocabatur & apud Judaeos, '& apud Gentiles:
313쪽
294 ELEMENTOR. METAPH. quae Iosephus dum refert ingenui historici partes agit. Deinde. Iosephus tempora sua ,spectavit dum scripsit plurimos etiam ex Gentilibus ad se pertraxi illa Iesum , & Christo ilibuit , quod Apostoli Christi effecerant .
Tertium vero argumentum ineptum est : verba illa rneque ad hanc diem d fecit Oeo non antiquissimum tempus , sed praeteritum tantum ostendunt , adeoque Veram continent narrationem. Sed vide quae super nacre collegit Carolus Daubueti m ad calcem Iosephi ex
f. VII. Huic argumento addunt aliud ex historia Resurrectionis . Contendunt primo, possibile non esse , ut corpora semel mortua revocentur ad vitam , ex quo conficere: sibi videntur, nec Iesum resurrexisse et quae
histori quum praecipuum sit Christianae Fidei, & Religionis tundamentum , si vera non est, de Religione Christiana actum est. Deinde si Iesus re surrexit inquit Celsus apud Origenem a) & Suinoeta b) , cur Senatui eroselymitano , cur Pharisaeis , & inimicis suis
non apparuitὶ Ita enim facillime eos perfidiae suae convincere pinerat, ut ne mussitarent quidem amplius. Inde vero progrediuntur Deillae, atque inscitissime conjiciunt, aut Diicipulos Iesu eius corpus subripuisse , d hinc vulgasse eum resurrexisse ', aut phantasia , vel sp etro aliquo deceptos id sibi persuasisse , quod maximopere desiderabant; quod quae volumus facile credamus. 3. III. Respondemus primam objectionem indignam esse philosophis. Qua enim ratione impossibilem vocant Christi Resurrectionem, absolute ne & intrinsecus, an trin*cus A relativeὶ Primum non dicent, nisi perridicula' esse vel st; neque enim impossibile est animam 3 quae a corpore semel soluta est, iterum illi uniri: nam quum mon sit impossibile animam humanam corpori uniri, & dato uno possi bili, possibilia sint infi-
314쪽
PARs TERTIA. 293 infinita similia, possibile est infinities separari , & infinities corpori uniri. Quod si Christi resurrectio intrinsecus impossibilis non fuit , ne extrinsecus quidem ;quandoquidem nihil eorum , quae intrici Iecus podibilia sunt, Deo ei se potest 'impossibile . Atque ita ratiocinatur Iustinus Martyr, seu quisquis auctor sit, responsione septima ad objecta de Resurrectione in Iustini operibus: Si clementa, inquit, subjiciuntur ad eorum , quae
gemerantur cηeationem o ad eor&m , quae intereunt re-
jiitutionem , qnomodo δε incredibilis , atque imposibilis esse eorum quae intereunτ exsimatur rejlitutio λ m m incredibilis . atque imposbilis etiam erit eorum , quae ab initio genita sunt creatio i Praeclare quoque super eadem
re disterit Augustinus ca) . Utrum , inquit , non potot
facere , ut resurpat caro, o viDat in ueternum ἰ an propterea credendum non eli id eum esse fasturum, quia malum Lest, atque iudignum Deo λ . . . si volunt inυenire, quod omnipotens non potes, habent prorsus e epo dicam: mentiri non potui. Credamus ergo quod Potest , n m credendo quod non potest . Nou itaque credentes quod mentiri poμst, credant esse facturum quod se fasturum esse prom sit: Ο se credant, scur credidit Mundas, qDem crediturum esse praedixit , quem crediturum esse laudaest , quem credit rum esse promisit , quem credidi se, jam ostendit . 3. IX. Ad alteram objectionem respondemus, non esse a nobis exigendas rationes operationum Dei, quae esse possunt infinitae , & praestantissimae . Quum constat Deum aliquid dixisse, aut fecisse , Dei auctoritas summae nobis rationis loco esse debet: divinus est A gustini locus se). Iam ergo tria, inquit, hunt incredιbialta , quae tamen facta sunt. Incredibile es Chrisum resurrexisse a carne, o in Coelum ascendi se cum carne et Incredibile est Mundum rem tam incredibilem credidisse discredibile es homines ignobiles, infirmos, paucissimos, imperitos , rem tam incredibilem, tam oecaciter Mundo, σ
a) Lib. XXII. de Civit. Dei cap. asi
315쪽
et 6 ELEMENT OR. METAPH. in illo etiam dottis persuadere potuisse . Horum trium i credibellum primum nolunt ij i , ctim quibus πιmus, crede
re . Secundum coguntur cernere quod non inmenerint
istae Iit Jaclum, si non credunt . Tertium, rejurrediis certe Chrisi , in Coelum cum carne, I r qua resurrexit, a censo toto jam Mundo praedicatur, , creditur. S, credibilis non es, umde toto terrarum orbe jam credere es P
i Si multi nobiles , sublimes , dos i eam se vidi ne dixerunt,
o quod υiderunt diffamare curarunt, eis Mundum credi dissse mirum non es ; sed illos adhuc credere nolle per δε-rum est. G autem , ut verum est , paucis , obscuris, Drι- 'nimis, indoctis eam se is life dicentibus credidit Mundus , cur pauci obstinatissimai, qui remanserunt, ipsi Mundo jam credenti adhuc usque non credunt ρ Oui propterea numero exiguo ignobilium, infirmorum, imperitorum hominum credidit, quia In tanto contemptibilibus t6tibus nu-
mero mirabilius disinitas se ipsa per uisit . Non potuit
vehementius Spi noetae impudentia retundi: sed legatur locus integer. Progreditur enim ultra , A quum demonstrasset Apostolos plurima egisse miracula , ut Christi resurrectionem Mundo persuaderent , inde conficit. , vere Christum resurrexisse : miracula enim Deus nullaessicere potest in falsitatis confirmationem ; quia scilicet
hoc unum non potest Deus omnipotens, mentiri. Non itaque probare possumus Origenem contendentem , Christum multiplex corpus & varium poli resurrectionem habuisse , ita tamen ut quum eoram omnibus esset non ab omnibus videretur, aut cognosceretur, quippe, quod non omnes habuerint oculos aptos ad eum intuendum : id enim nullum habet in historia, aut tradit idne Evangelica praesidi uimi g. X. Quod conjiciunt vero Dei stae id cum narra tione re urrectionis Jesu Christi pugnat aperte r tales enim' circumstantiae hujusimodi narrationem comitamur ut nutri si picio suboriri possit, subripuerint ne Apostoli corpus & fraudem fecerint , aut phantasia &spectro falsi sint . Id.ita demonstrabimus . Quum mu
316쪽
PAus T T R T I A . 297 Angelo sunt admonitae , Christum resurrexisse . Id autem solum firmum esse potuit resurrectionis Christi argumentum. Quid enim An corpus Iesu sublatum clanculum fuerat ρ A quibus tandem Quum sepulchrum ejus rei metu diligentissime custodiretur Praeterquam quod suspiciones istae locum aliquem haberent si nulli
Jesus redivivus apparui siet. Nunc autem primo appa ruit Magdalenae prope sepulchrum Marci XUI. Ist. Johannis XX. II. Secundo apparuit Mulieribus a sepulchro, Ierosolymam redeuntibus Matth. 28. Tertio apparuit Petro Lucae 24. Quarto duobus Discipulis Emmaun rem euntibus. Sed quum adhuc dubitaretur, Iesus, ut omne dubium tolleret. Quinto apparuit omni hus Apoliolis simul, uno Thoma absente , Lucae 2q.& Johann. 2 o. Illis autem prae timore, & gaudio, fidem non habent bus , ostendit manus & pedes, atque una cum iis comedit, bibit. Sexto iterum apparuit Discipulis omnibus una cum Thoma , qui non videre tantum , sed & tangere voluit , ita rem divina Providentia gubernante, ut posterorum dubia praeoccuparet, Johann. 2o. Septimo prope mare Tiberiadis omnibus iterum Discipulis se manifestavit , &. cum iis mandu cavit, & bibit. Iohann. 2 r. Octavo apparuit plusquam quin centis Fratribus simul, quorum plerique supererant, quum haec scriberet Paulus I. ad Corint n. XV. 6. N no tandem dicitur versatus cum Apostolis per quadraginta dies loquens de Regno Dei; secundum quae Omnibus Discipulis intuentibus in Coelum ad Patrem abiit. Act. I. 3. Quis autem , qui omnia haec accurate perpendat , sibi persuadeat Apollolos aut phantasia deceptos fui ise , aut insigni fraude voluisse decipere , ac potuisset Saltem producant De istae rationes, ob quas de hujusmodi historia dubitant; nam dubitare sine ratione , non est dubitare, sed dubitare velle, aut potius nolle credere. Id autem indignum est , non dico hominibus veritatis inquisitionem profitentibuq , sed quocumque homine, qui sit rationalis . Sed & ostendamus Apollolorum testimon Hlm tanti eise, ut de eo dubitare nequeat, ni si quivi mnem ratIonem excusserit. , 3. X.
317쪽
298 ELEMENTO R. ME TAPH. f. XI. Ac primum nulla dubitandi ratio est: aut enim testibus nullis credendum est, aut cur illis non credatur ratio afferenda est . Deinde causa cur de fide eorum . dubitari non debeat , manifesta est . Nam sit ratio illa valere debet, quod discipuli eius fuerint, tum necesse
est, ut dicatur eos mentitos fuisse , aut contra mentem suam voluisse assirmare quod sciebant falsum esse . At I. Nulla. ratio hoc sinit credere t nam statim falsi redargui, & convinci potuissent, ostenso cadavere. Nec quo minus id fieret dubitare potuissent : nam quotquot eorum id populo Iudaico erant . in primis optimates, di proceres, qui Iesum Cruci assigerant, & quorum intererat, ut iure Cruci affixus crederetur, ac proinde a iDeo non suscitatus , hostes habebant sibi quoque ut Magistro insensissimos; quos huic famae, & rumori omnibus
viribus obstitutos esse , non poterant non credere e inprimis si ad manus cadaver esset , cuius oculari demonstratione & inspec ione rei veritas evinci poterat . At nemo unquam repertus fuit , qui eos salsi redarguere ista ratione potuit.
3. XII. Jam quo fine id isti testari voluissent Ut enim
credamus eos testari voluisse verum esse quod ipsi apud animum stium certi erant falsum esse , nullo prorsus
fine, id nullo pacto est verisimile . Recte olim Pilo dixisse legitur, cui bono Si fine aliquo id eos testatos esse d icas , necesse utique est , ut eos id testatos di- eas eo fine, ut doctrinam , & Religionem Jesu Christi Magistri sui propagarent quaquaversum . Recte inquies . At I. Religionem illam propagantes se ipses
damnassent, reosque aeternae mortis secissent. Inter axiomata enim Religionis lilius est, nonfesse mentiendum,& mendacio hominem reum irae divinae , ac mortis aeternae fieri . f. XIII. Ad haec, quo fine eam propagatam ire VO-luilleti An ut utilitatem aliquam inde consequerentur At quam utilitatem ut gloriam , opes, Voluptatem sperare inde se posse crediderint, dici non potest . Contraria omnia certe expectanda erant , & contraria Om-
318쪽
nia ipsis eventura, ipsa Religio praedicebat. Sed & evenire iure meritoque credere debuissent , quod testari v luissent id , quod sciebant falsum elis , mundumque Universum dedita opera fallere . Ubi quaeso latebit tantae improbitatis stimulus ὶ Quid eos ad tam mile-ram , & periculosam malitiam inc tare potuit & impellere nisi'dicas eos delectationem in eo quaesivisse
mundum totum fallere possent, quod nimis prosectole est . Hoc nescio an cadat in desperatisiunae im-tatis hominem . Nam primo , quae spes ut tam enormi & grandi mendacio fides adhiberetur Aut quam fidem ei adhibitam iri crederent, quum ipsi mendacium elle scirent , eique non credere poliunt Secundo, quid in delectatione illa potissimum esse poterat , quum scirent, ac prospicerent sibi ea propter omnia pericula ac mala metuenda esse ρ Tertio quis credat eos isto mendacio delectionem sibi quaesivisse, aut quaerere voluisse, quo doctrina, ac religio propagaretur, quae tantum ad hinmines omni virtutis, ac pietatis genere ornandos, composita eratὶ Quare concludo, eos non modo idcirco quod
discipuli Christi fuerint suspicione falsi gravandos minime esse, sed contra ideo majorem fidem mereri. Hoc autem argumentum tanti apud me semper suit , ut illud semper crediderim solum sufficere veritati, & divinitati Religionis Christianae plene demonstrandae, idemque Verum judicabunt , quicumque paulo attentius illud consideraverint se) . . XIV. Pulcherrimus est , quique plurimum ad rem nostram facit, Arnobii Presbyteri locus in primo adversus Gentes: Sed non creditis, inquit , gesa haecὶ sed qui ea conspicati sunt feri stib oculis suis viderunt K. xestes optimi, certissumque Auctores , ct crediderunt haeeips , oe credenda poskris nobis , haud exilibus cum appro-
a) Egregia tota haec res demonstratur ab Humfredo Dition de veritate Relthionis Christianae ex Resurrectis-
319쪽
ydo ELEMENT R. ΜΕΥΑΡΗ.hationibus tradiderunt. Quinam uti sunt , fortasse qua ritie ρ Gentes, Populi, Nationes, incredulum illud genus humanum, quod nis reperta res esset, o luce ipsa, quema modum, dicitur , clarior , numquetm rebus tajusmodi creduintitatis suae commodarent assennium . At numquid dicemus illitis temporis homines usque adeo fuisse vanos, mendaces, solidos , 'brutos , tit quae nauquam viderant vidisse te fingerent , quae facta omnzno non erant, falsis pro resimoniis , ut puerili assertioue firmarent , quum lue fent vobiscum unanimiter vivere , ρο ιnoffensas du- aere cognitiones , gratuita susciperent odia , o execrabili haberentur nomine P Quia s salsa , ut dicitis, hi furia7illa rerum es, unde tam semi tempore totus mundias ofa Religione completis eo λ axi in unam coire qui potuerunt mentem g ntes regionibus disjunctae R Ventis , coelo , con-Cexionibusque dimotae R AHeυerationibus illeSiae mut nudis , inductae in spes ea fas , di in pericula capitis immittere se sponte temeraria desperatione voluerunt , quum mihil tale vidissent, quod eos in hos cultus n υitatis suae posset excitare miraculo Imo quia haec omnia o ab ipso cernebant geri ab ejus praeconibuς , qui 'er orbem totum missi hen feta patris manera , Diis hominibusque portabant veritatis ψὴς fidiae, o dederuus se Deo, nec in magnis posu-re diisendiis, membra υobis proiicere , di viscera sua lauian et Draebere . Sed conscriptores nostri mendet ter ilia mom ferunt , extulere iu me um exigua gesa , di angustas res fatis ambitioso dilataυere praeconis . A Ni utinam cuncta referri in scripta potuissent, vel quae ab in se testa uvi, vel quae ab ejus praeironibus pari jure, o potentiet terminata. Magis
vis incredulos faceret ins tanta υirtutum , aut a prehendere lacum fortasse po setis quod vider tur simillimum veri oe incrementa rebus apposita re inditas scriptis,
o commentariis fassitates . Sed neque omnia conscribi, aut in aures omnium P rυenire potucrant gesta eeutibus iuion iis , o usum nescientibus litterarum . Uide totum
Prop. XXXVI. Reselluntur Dei starum objectiones ad-
320쪽
PAns TERTIA. 3CI versus dogmata librorum Novi Testamenti. f. I. Accedunt iam Deistae ad doctrinam Novi T stamenti aggrediendam . Ajunt in ea deprehendi quae
dam , quae cum tota ratione pugnant , ut non viis deantur a Deo proficisci potuisse : quippe quum sit ille summa & absoluta ratio . Haec autem argumenta in tria summa genera conserri possunt . Nam principio, aiunt, Fato omnia fieri , Scriptores Novi Teila menti aperte dicere videntur: deinde non omnibus dona sua ,& gratias Deum largiri; tum quaedam ἐocent , quae praecipua rationis naturalis dogmata convellunt e tamdem nonnulla praecipiunt , quae cum societate humana consistere nequeunt. Sunt haec omnia a viris doctis& cribrata acutissime, & plene refutata , quorum ego nomina , quae vulgatii sima sunt , praetereunda censeo sa) . Sed suscepti a me operis ratio exigit , ut Aego non illa omittam , praesertim quum , nisi animi fallor, quaedam afferre posse censeo minus ab aliis anumadversa. Minutatim ergo argumenta referam, & re fellam : nec omnia tamen , scilicet etiam levissima: indignum est enim Philolophi gravitate ad ineptias quoque confutandas aggredi. Ea igitur tantum perpendam, quae veri speciem quamdam mentiuntur , quaeque incautos fallere possint. Sed & ab his quoque abi inuissem, contentus veritatem Christianae Religionis demonstrasse , nisi essent ipsa non in veteribus modo libris , sed in pluribus quoque opellis, quae haud dudum insano ebnsilio vernacula Gallorum lingua sunt editae , vulgatissima , ut turpissimum censeamus , quum Religionis hostes . quod B. Basilius dixit , clament, nos taeere , quasi caussa dissisi.