장음표시 사용
201쪽
omnes mutantur secundum qualitatem harum rerum aeris, & regionis. &c. Τandem accedunt experime
ta, seu exempla hoc idem manifestantia i Et prima experientia est illa squod resert Arist. in libell. de secretii secret.ad Alex. quandam puellam suisse nutritam nainpello veneno; ex quo potest intelligi quod eius complexio,suit per longiorem usum nappelli mutata. nulIaetenim complexio reperitur , cui familiare possir a natura esse venenum, immo omne est naturae inimicumlAmplius idem manifestum est clarissimo exemplo de
Cap. t. Ω- perIea arbore: Haec enim in natali solo, &Persea vi
Pς iv - alias diximus laethales,ac deleterios progignebat sis clus,in AEgyptum tamen deinde transsata, edendo suit facta, veluti refert Dioscorid. lib. I. cap. penultimo;&I heophrast. q. de hist. plant. cap.et .& Gal. in a. de aliment. facult. cap. 36. Quod etiam in lib. de planti cap. 3. Arist. si modo ut id obiter addam, verus, προ manusque est Arist. ille liberi Etenim Suess. in epist la suorum commentariorum super lib. de animalib lib, 36 de Atiae tenet contra Auer. in I. Phys quod duo illi dem. & . plantis libelli,sunt Theophrasti; & libri sexdecim, sub
Theophrast. nomine Theophrasti editi, sunt germani ipsius Arist. Quod ipse multis persuadet rationibus: enarrauit sub nomine arabico bellon multa enim in eo lib. barbara 'ruticum, & radicum leguntur nomina; ut sunt he teli, opinais,& Nenu pharet Quoniam Hermol. Baria reserente Ambrosio Calep. dicit, quod liber de plantis
Arist. in arabico habebatur,&.quod demum c Due sus fuit in graecum sermonem a quodam,ut sertur,M ximo. Hic ille. Demum. Plin. lib. a 3. nat. hist. cap. s.
loquens de ipsa arbore persea, illud etiam confirmauis Quod quidem nos, et si numquam praefati authores iulud dixissent. quotidiana expertcntia edocet. Hoc non ob aliud euenire censendum est, nisi quia complexio,
di temperamentum mutatur, ratione cum caeli, Iuna Diuitiaco by Cooste
202쪽
terrenii Etenim magna est horum vis indifferentiis faciundis, atque varietatibus, ut probὰ in I. Georg lib.aduertens Virg. annotauit sic dicens. Leges, aeternaquefoedera certis Imposuit natura locu , erc. Quapropter rationibus, authoritatibus,3 experimen. tis patet,quod complexio, ac temperamentum potest permutarii Vt sitiam quod diximus, in veri praedic mento absque ulla dubitatione reponendum.
aeuo cometa nuntiat destrumonem vegetabilium. Cap. XIII.
Lura iam declarauimus, ouae cometae appariticil minus quidem mediate nobis potest portenderet superest nunc quaedam alia ostendere,quae cometa magis mediate, ac veluti a praedictis dependentia, significat, determinare. Sed ut ab illo incipiamus, cometa ostendit vegetabilium destructionem . Huius dicti, a que prognostici ut aliorum omnium, ita sunt rationes,& fundamentat At ut intelligantur rationes, duo sunt supponenda , primum quod superius abunde declarauimus est; cometam referre nobis ingentem calidit tem, maximamque siccitatem, atque pluuiarum des etiam: Secundum quod nobis venit annotandum est, ruod aestus, uredo, ac pluuiarum desectus , priuatioq.estructionem faciunt plantarum, Omniumque vegeatabilium . Unde hac ratione dicebat Theophrast. lib. de hist. plant. cap. 7. euenire ut in mari rubro vocato, in Arabia paulo a Copo superius, arbos nulla in terra proueniau, praeter spinam, quae dipsas vocatur, & haec
rarat Etenim inquiebat) ibi ingentissimi sunt seruores, dia quae penuria, quippe non nisi quario,& quinto anno pluit; & tuncimpetuose, bi euique tempore. Ex Z a istis
203쪽
istis modo talem licet formari rationem pro dicto pri
gnostico, & significato cometae demonstrando: Uege. tabili a omnia tabescunt , de exiccantur deficiente pluis uia, humoreque ; in stantibus autem magnis caloribus, & siccitatibus Sed apparitio cometae, ac ortus indicat ut supra probauimus magna siccitatem,aestum.
que seruentissimum,& consequenter pluuiet desectumi
non solum ut signum, verum etiam ut causa; quoniam ςa est aptus faceret Igitur sequitur cometae apparitionem, ortumque vegetabilium Ostode re destructionem. Praeterea,& secundo demonstratur sic: Inter aliou moris
bos, qui plantas, & alia etiam vegetabilia, solent de struere,inquit Theophrast. eodem . lib. de hist. plant. cap. I 6. est ipsa uredo, tabesque: Hoc pacto asserebat, quod Olympias cum frigidus flauerit ante solstitia, aut post solstitia hyberna in calcide Eubeae,arbores exurit; atque adeo aridas dicebat siccasque facit, ut ne Sol quidem tempusque longum reddere ita possint: Atqui ςometae aduentus id nobis potest significare ob eius,
qua aer inficitur intemperiem calidam,siccamque: Igutur tempore apparitionis cometae possunt expectari arbores tabidae, atque omnia alia vegetabilia sicca, aridaque. Amplius, & tertio probatur ratione quidem meo iuditio demonstrativa sic; non possunt vivere, consistereque vegetabilia,nisi nutrimentum per eorum radices quae teste Arist. in a. de anim. tex. 38. similes sunt ori in animalibus a terra fugatur, attrahaturque; hoc clarum est, quia dicebat Theophrast. in a. lib. de caus. Plant. cap. a. cum alimenti adest ubertas, & caeli clementia, probe germinari, fructificarique omnia vegetabilia , ratio est: Sed eiusmodi alimento, priuantur vegetabili a in cometae aduentu, apparitio aeque, quoniam cum alimenti copiam vegetabilibus imbrium Iapiatur frequentia, authoritate eiusdem Theophrarst. in a. de caus Planti sap. I. di tempoIe,quo cometa ais
204쪽
paret , pluuiae non fiant, immo omnia terreant, ac exocalescant: Sequitur propter haec clarissime, ut ex cometae ortu, ostentuque, liceat vegetabilium destructionem prognosticari. Ulterius est alius hoc dictum probandi, ae insinuandi modus, & est hic: Apparente cometa, . . ratio venti ut ostendimus supra impetuosissimi solent exci. Cap. I. tarii Sed ex ventorum assiatu impetuosissimo arbores,& alia vegetabilia etiam propter ventorum calidam qualitatem, destruuntur; quandoquidem quaedam radicitus evellunturi ceu iam tempore nostro, etiam in patria Hortucchio,nos obseruauimus de nucibus quandoque euenisse) quaedam vero a mala , calidaq. dicta thoris. ventorum qualitate exiccantur, ut alia vegetabilia,au. thoritate omnium agricolarum. Ergo bene possumus ex praesentia, ostentuque cometae,de vegetabilium perditione dubitare: Vt propter hanc rationem, optirnEquidem constitutum sit a nobis, cometa vegetabilium destructionem significare. Quod Aratus animaduertit
his carminibus . . . . Authorit
Misi contingerat plures ardere cometas ς Inuati da egetes torrebit siccior aer, Nam quae perrumpunt naturae legibus vltro
Spiramenta Solis, si iussus defuit humor. orida per Caelum surgentia desiperat
Excutiuntsielgas, idi crebro crine rubefiunt. Et Pontan. nolens illud tacere,sic videtur idem declarasse,in cap. suo de cometis.
Arsunt Misaepassim sitientibus aruis
Pratorum perit omnis bonos nemora alta laboras
Auibus, inuitoque eadunt e 73pite frondes In aerum transit cinerem de gramine cσθω
205쪽
uod cometa portendi peηurio annonae, atque rapinas. Cap. X IIII.
Vam facile liceat deduci dictum hoc ex superiore proxime praecedente conclusione, optime poterunt sane illi affirmare, qui ex terrae fruisctibus, omne nobis suppeditari pro vita necet Iarium, animaduertunt. Duo enim praeter respirationem sunrsimpliciter nostrae vitae conseruandae necessaria, panis nempe,& vinum,seu potius aqua, ut dicitur Eccles. χρ. Initium vitae hominis panis, & aqua: Atqui haec omnia, non nisi a terrae fructibus possumus desumere, habere que,ut puta ex frumentis panem, ex uuis vero vi. num et Igitur facta destructione vegetabilium nullus ex terra fructus poterit a nobis recolligi; & ad usum necessitatis nostrae fragilis vitae reseruari.Quapropter erut penuriae annonet, atque sterilitates ,& syllogizetur sic conclusio: Penuriae fiunt,terra non fructificante, arque suos fructus non producente: Sed apparente cometa nopotest terra, sua qua solet liberalitate . reddere nobis fructus; Igitur apparitio cometae denuntiat sterilitate, penuriamque annonae r Minor huius syllogismi, patet ex antedictis, quod faciat destructionem omnium vegetabilium. Praeterea demonstratiir alia ratione fecunditas, ac sertilitas procedit a frigida, humidaq. telluris qualitate: Unde experientia patet loca in Septemtrionalibus posita regionibus, frigida alioquin, &hu-Locorum se mi da i Angliam, Flandriam, &Germaniam,ma X ima I.m festill Omnium fructuum ubertate potirit Innuo est tanta, &talis ipsorum foecunditas , ut numquam mulis res, quae nupserunt, sterilitatem cognouerint, ita resere te Ioan. Huart. in cap. I 3. lib. sui de in n. human. Sed quando cometa apparet, terra est torrida , & exusta; Igitur fertilitatem fructuum, & vitae nostre conseruandae ne
206쪽
DE COMETIS. IRI cessaria non progignet. Amplius manifestari potest ideex Ptolom. 13.enim sumens inditia uniuersalia inopiae ex elementorum qualitatibus, inquit, quod nimia caliditas urens, nimia siccitas tabificans,penuriam ostendunt, ac faciunt. Ergo verum est, quod apparente cometa penuria fit, ac sterilis annus i cum tunc& nimia caliditas, & nimia siccitas ipsi aeri inducantur . Eiusia 1 peri uae. dem dicti, ac conclusionis,possunt ad haec fidem facere historiae. Namque scribitur apud Chronic. authorem lib. ia. quod cometae illi magno, qui in vita Ioannis xvj. Pont. apparuit, coniunctae suerunt magnae calamitates, atque penuriae:Et anno etiam CCC. LXIII. cum apparui stet cometa crudelis fuit penuria. Eodem modo , crinito sydere apparente sub Clemente v. Pont. &altero sub Calisto iij. Vngaro, tanta suit sterilitas, ut ex fame maxima sit orta calamitas. Vt propter iam ista rationem vere dixerit Poeta ille, dum de. cometa lo- Λmberitaqueretur.
Tu Eeriles agros. ω inania vota coloni Siccus,'seruens seue cometasacis.
Et Marc. Manil. lib. I. suo Amonomic. cap. s. de coometis, cum cecinit.
Squalgidaq. elusi deplorant arua coloni Eisse riles intersulcos defessus arator
Ad iuga marinies cogit rus rara muences. Ecce isitur crudelis rerum inopiae calamitas, qua stalet in suo dirus cometes adue tu nobis esse infestus. Sed utinam contentaretur pane solum, ac vino priuare . 'nos miseros mortales, in n o quod peius est,) a re aliuquoque, quibus possemus quandoque, loco Carreris,&Bacchi vitam substentare , sua ingenti siccitate iacturam facit, at que ruinam . Quam quidem iacturam,cum nosceret Pontan. sic illam his vellibus monstrauit,
207쪽
Languentes impune cadunt cum matribus haedου ' Exanimesque iacent passim cum matribus agni. Insalix animam conuulse in ce pite linquus i. Taurus, m ingentem jse cadens dat mole ruina, Nec bellator equus , nonsicco in margine fontis M oeret,'assuetis moriens eaput abdi barem Strata dolent armenta boumq.armentaq. equoro Exitiositis eu etiam pastoribus , Ni iam iret calabrisprocul armentarius agris
AEger, agens paruos aegra cum coniuge natos,
que adeo insanda in rabie seraseuit Erymnis
Et dirus quatit in terris iacula aspra cometes. Porro ex hac modo probata concIusionς, alia commo-- de sequitur veritas, quod nempe rapinas etiam potest ostendere cometa : Cum enim in anno cometae penu-ri , & sterilitates sequantur; & in penuriis homines indigeant, ac fame pereant, ob desectum necessarii alimenti, coacti erunt ut ad inuicem alter alteri surripiat illud, quod possibile erit de necessariis, ad hoc, ut suhstentari possint,& ne fame oppressi, misertime morriantur. Vt ob hanc causam iure merito famem obstar-; h,ω- Π m Vocauerit Virg. in lib. 3. Aeneid. dicatur. Obscaenium q. famem, quae prima pericula viso: quia vi eo loco exponebat Servius) homines ad ob
Fame, male starna compellit. Ad hoc respiciens idem Poeta alias suada dici- 'in lib. 6. eiusdem operis, ipsam vocavit males vadam.
Et metus , malesuada fames, ac turpis aegestas.
Eo quod mala , & omnia vitia suadet, ac imperat, propter eius violentiam, rabiem, miseriam, atque tandem necesiitatem . Quae necessitas cum inquit Palladius lib. I. rei rusticae cap. 6. seriis careat, contraque iustitiam sui dicit Quintilianusὶ valeat,omnia audere solet. Vnde
208쪽
unde cuiusdam extat dictum, A necesi itate multa facimus mala.Nec mirum est,quando sortissimum quoddam , uniuerseque naturae praeualens sit ipsa necessitas, sui Thales Miles. dixit apud Diogen. Laert. in eius vita Et Homer. lib. s. Iliad. & lib. Io Odyssi.
sortem vocavit etiam necessitatem. Hactenus de ista conclusione , & consequenter de toto hoc cap.quod scilicet cometa portendit annonae penurias. atque ra pinas. l
- aeuoc coineta promittit aquarum inun arionem , domorum ruinam, ac riuitatum destrumonem. Cap. XV. SI cometa vastissimos ventos, terraemotus horribiales potest nobis ostendere,non mirum profecto erit, si quae ad terraemotus, ventosque magnos consequi si deant aquarum inundationes, domorum ruinam,&ciis
uitatum destructionem , etiam significabit . Etenim .aquarum inundationes fieri in anno cometae possunt, non ob eam solum rationem,quod ex ventis magnis &eontrarijs aquae eleuetur de uno loco,& ad alium trans- , ferantur, ac impellantur: sed etiam ex terretmotui Cuenim in ipso terrae partium mari vicinarum contingui depressiones, adque has aquarum fluxus; facile inundationes excitabuntur. Sed praeter hos duos modos,est alius & tertius,quo possunt in apparitione cometae fieri aquarum inundationes; atque est talis, Cum soleat Quadoqie quandoque etiam cometa,magnas significare pluuias cometa etiaveluti quando ex crassioribus, & quadamtenus humidioribus , ac non tam siccis exhalationibus originem enifieare. duxerit; quoniam exustis per cometam, absumptisque siccioribus illius crassae elatae exhalationis partibus,remanent magis crassae, ac humidiores, qui in pluuias Α a degene
209쪽
re diluuium ex terraemotu fuit, quod non paucas in Sincilia ciuitates submersit, & templum in Hierusalem ab Hebreis aedificatu propter terrε motum ruinam etiapassum fuit. Ad haec anno Domini M. CC C. I, VII. cum essent magni terraemotus in Sibyla,&Corduba multorum aedificiorum facta fuit ruina. Amplius anno Domini M. C L X X XIII. terraemotus excitatus est, ob quem Antiochium,Tripulis, & Damascum ruinam passa fuerunt. Terraemotus namque tantae sunt qua doque violentiae, ut haec & plura possint essicere supra
terram; unde Pontan . cum loqueretur de terraemotu, Terraemo-
haec inter alia protulit de ipsius effectibus, atque faeti- tua violς xi na potentia.
Interea tremit ingentem factura ruinam Terra suis quatiens latas cum manibus Ῥrbes,
Dissiliuni auulsea iugis immania saAa,
Procumbunt turres, Hernuntur fundisus arces, Magnorumq. cadunt templa impollata P eorum Excidum ut magni iam iam timeatur Oompi.
Porro nec ex ipso solum terraemotu possunt in ortu cometae,diluuia timere homines futura, sed etiam ex imo petuosissimo ventorum efflatu Si quidem magni venistorum impetus eleuare possunt aquarum partes, atque illas transferre in locum terrae discopertum, & ita facere inundationes aquarum. Nec sit alicui admiratione dignum, quod tanta sit ventorum vis, atque violentia; namque refert Herodot. lib. 3. hist. Pers.& Graec. cap. 2. eXercitum Persarum coopertum quondam,su D focatumque fuisse a montiatis ex harenis, qui a vent maxi ino meridionali fuerunt congesti, atque constituti.Qu a propter clarii videlut undique, quomodo cometa potest diluuia, aquarum q. inundationes, domorum ruinas,atque perinde ciuitatu deluuctiones praesagu e.
210쪽
ratieel Io iarum haeresis obscoeaa.
I 83 seuo cometa signi'at securum legumue mutationem. Lap. XVI. M Agnus in omni doctrinae genere Sapiens Anguinstimis Suess. volens ostendere quod cometa etia 'bectarum nouarum euentu na,veterumque vero desertionem, mutationemque portendat;derelictis & rationibus, & authoritatibus quas sorsan non habebat ad experientiarum testimonium, quod id persuaderes Iet, quod certe rationes nequeunt ostendere , stati in ta confugit, nec aliter conclusionem ipsam comprobat. Quare dicit, nonnullos referre per historias hoc consirmantes: Nam cometa, qui apparuit in ludis C satis
Aug. significauit inquiunt Christianam religionem ,
ut Sibylla prsdixir, reserente Virg. & ncis ea de re egimus superius . Amplius obseruatum reserunt, etiam quod apparentibus tempore Neronis tribus cometis Romae, Petrus, & Paulus A postoli praedicauerunt Ro- euangelium; & ita conuersi fuerunt. Adh canno Domini D. L XX XIX. visus suit cometa per triginta dies, & anno quarto sequente post illum cometam, Mahumettus tamquam Dei propheta, leges dedit Sar cenis r Et anno similiter sexto ab illo cometa, Georgio praedicante, conuertitur Britannia ad Christi fidem. Praeterea anno a Virginis partu M. X C VII. apparente cometa in orienteCisterciensis religio coepta est, deprimum eius coenobium constructum fuit.Vlterius scribunt Dulcinus, & Margarita apud Venant. quod rem pore Bonifatij viij. Pont. orto cometa de quo supra secuta est,ac incoepit Frati cellorum apud Nouariam urbem turpis, ac obscoena haeresis; in qua promiscue keminae cum viris habitantes, quilibet in qualibet libidianem exercebat. Id quod diuino matrimonij sacramento repugnat: Nam cum homo propter conatum carnis