장음표시 사용
121쪽
iionibus adprobemium Pugionis fidei Radimundi,/y7. IO. LEVSDE- Niv s, tu Philologo Hebraico, Disspri. IV. R 1 C H. S I M O N i V S , in Hi-sor. Crit. V. T. L. I, c. 22. Ceterum , neque illud prorsus praetereundum est, quod iam supra, n. XIL innui, ex Iudaeorum traditione, legem diuinam in una tantum voluminis parte, eaque, quae Le-etoribus aduersa est, scribi oportere; non vero simul in auersa parte, siue tergo voluminis. Neque tamen alias insolens fuit, antiquis Iudaeis, aliquando in utraque parte voluminum scribere. Sic legi mUS in Ezechiele, c. II, v. se: Ecce manus missa ad Me, in qua ersti h. e. volumen, siue inuolatus liber , et expandit laeum corum me, qui erat scriptus imus et foris h. e. ex utra que Parte, interna et externa. Haud secus locat U V, ut, di citur βιςλἰ ν γεγραμ μ δε ον εσοιθεν - οπισθεν , i. e. Liber friptus iη'tus et in tergo. Huiusmodi libri Graecis dicebantur
de quibus iam Disput II, n. XIII, egimus. Quia vero talia omshogropha plerumque habebantur pro scriptis longis; hinc beno
G R o Tl V S ad locum ex Ezechieo modo citatum: Prophetia erit Δη-go , Iongum seriem continens malorum. XIIlI. Quemadmodum vero Graeci Romanique VetereS cer
tas habuerunt notas, quas indicandi initii vel finis causta libris aliquando appinxere, prout in Disputatione II. indicauimus, cum de Coroniale , Menide, et antiqua formula: Liber explicit, ageremus
ita nec Iudaeis suae defuerunt NOTAE, As LIBRIS UEL PRAE FIXERUNT, UEL IN Fl NE ADIECERvNΥ. instituinin nostrum
minuS permittit, ut omnes illus notas Masorethicas hoc loco in medium proferamus: aut multis commemoremus, quemadmodum in clausula quorundam librorum penultimi verti,s sine punctis repetiti inueniantur, aut quemadmodum in fine Librorum Exodi , Leui-tIcI, Numerυrum, Deutero uomu, et Ezechietis adiici 1oleat vox pir, so fortis, qua Lectorum animi ad sequentes libros impigre legendos excitentur; sed illud clitem in praesens animaduertendum ducimuS ludaeiS id maxime curia antiquis Graecis commune fuisse ut, sicut hi in fine itios; ita illi in fine omnium librorum numerum Versuum , et in fine Pentoteuchi etiam numerum Sectionum indicarint, nullam aliam ob caussam, quam ut eo integrior cod*X diuinus ad posteros propagaretur. Pertinet huc etiam illud, quodH i E R O Ν V Μ v s, hos CXXXVIII od Moroedom serjpsit: Scire debe' mus , Uuae imbruirus in stire Iibrorum unum e tribu olere DbNe Ut out Amrii scraban , aut Siaa, aut Solem; sol us nos comple
122쪽
sis opusculis, ad diuinctionem rei alterius sequentis, medium interpo.. nere: Explicit, aut Feliciter , aut aliquid istiusmodi. Vti autem in antiquis Codicibus Graecis et Latinis rarissime annotatur nomen auctoris, aut. librarii, aut temporis, quo illi sint exarati; ita idem accidit etiani vetustis MSCtis voluminibus Hebraeorum. Vnde Ceses . s xi in laudata praefatione, g. XXXV, asserere nihil dubitauit, inscriptiones temporis, quae verae sint, esse recenteS; quae vetustae, eas esse supposititias. Atque hic vir doetissimus ex
nonnullis argumentis aut coniecturis concludit, consuetudinem annum scriptionis Libris insercndi apud Iudaeos initio Seculi XIII
haud multo antiquiorem esse. Deprehendimus tamen, in illo codice RE v CHLINI, cuius supra, num. XL meminimus, iam anno MCV tempus scriptionis annotatum esse. Dum vero Scribae pariter ac Punctatores aliquando nomina sua prodiderunt; alia saepe verba ac vota simul adiecerunt. Ita enim in clausula primi Reuch- liniani codicis, de quo itidem supra mentionem fecimus, referente Cl. MAio, in vita Reuchnni p. m, sequentia leguntur, quae Latine reddita huc transcribere licebit: Macte animo J Scriba nulla elatur damno, neque nunc, neque in secutam, donec asinus per Scalam ascendat. Ego Iehu fa, Filius Sasimonis, exaraui hunc S.Codicem, atque eo nomine debitas perpluo laudes DEO, qui in luce habitat. Scripsi autem ittam in usus Α-Ben Meir, quem velit natque DEUS transire hereditote adflnos atque posteros ipsius, ad μnem Usque omnium generationum. Amen, Amen , Amen. Sela.
Nec dissimilis est sequens subscriptio, quam in L Codice MSCto Erfurtensi inueniri et a dispunctore adiectam esse testatur Celeb. Mic MAELis: Hune librum absolui, punctis instruxi, etiam Masoram adieci, die quinto sectionis Iegis, per auxilium Domini Dei; OLcesimo quiarto die mensis Ceadar, per auxilium terribilis et gloriosi, anno CIII secundum computum minorem liber hie exaratus fuit pro heredibus clari mi R. Sualtam, secundum bene placitum Principis pacis, DEI nostri, vivi et aeterni ; ut si in manu idorum perpetuus, et pro Abii ipsorum, pos eos in generationes generationum idorum,
stabilis maneat ipsis in aeternum, donee adscendat asinus in scala
quatuor pedibus, non autem duabus manibus. Amen. Amen. Amem
sto. Si quis alias subscriptiones ludicras nosse velit, quae a Moanachis quondam fini Codicum MSCtorum Latinorum saepissime
fuerint adiectae, ei dire licet Catalogum MSCtorum Bibliothecae Lipsienti
123쪽
L I B R o R vin v E T E R v x IVLipsiensis Paullinae a B FELLEsto antehac evulgatum De Graecis vero subscriptionibus, ΜΟΝΤhFALCONII, viri celeberrimi, Palaeographia Graeca consulenda est. XV. Sed cum non facile tam longa membrana una reperiatur, cui tota Lex diuina commode possit inscribi; hinc necesse
Itaque schedulas illas membraneas non quidem glutine aut sericis aliisue filis, sed solis neruis animalium mundorum, quorum nimbrum cutis ad diuinam Legem scribendam idonea habetur, consuunt; quos neruosa foeminis Iudaeis parari contorquerique decet. . Imo, in compingendis ph lacteriis si non ad manum sunt huiusmodi nerui, molles ac tenueS corrigias, seu ligamenta ex membranis vitulinis resecta, usurpant. Vtrum vero iisdem etiam in membranis Legis diuinae consuetadis uti liceat, haud deprehendimus. Sic vero Consuunt membranas, Ut tam in superiori, quam inferiori extremitate, aliquid spatii, quod non sit conflatum, relinquant, ne membranae nimis adstrictae adeo facile disrumpantur Denique in consuendis membranis dant operam, ne nerui, quibus eaedem coniunguntur, in parte voluminis aduersis, sed auersa, nectantur; quia sutura cuius nodi non intus conspiciuntur, sed qua tota membranarum compages instar unius membranae com- Paret, elegancior existimatur; cum inprimis ipsa scriptura sic eo minus laedatur, aut deformetur. Quanquam alii censent, etiam licere duas membranas sibi inuicem imponere, atque ita eas dupli- tas consuere, quo intus non minUS, quam eXtra, sutura appareat. Imo, tam necesses io membranaS consuendas esse opinantur, ut, si vel unica membrana assuenda restet, volumen ad publicam lectionem ineptum iudicetur. Qua de re adeundus est SC Ilio KARD vs de Iure Regio Hebraeorum; c. a, et CARPZOVIVS, in animaduersionibus adiectis. Hinc haud aegre fides ς ε hibenda est Bux . TORFIo, in Synogogu Luduica c. referenti, eiusmodi volumen consutum, uti in latitudine sesquiuinam, ita in longitudine ulnas quinquaginta, habere possie. Quis ergo . non miretur vanam illam ac plane audacem coniecturam RICH. SIMO NI I, qui nulla plane ratione nixos in lusi Crit. V. Lib. I. c. I, as rere nihil ubitauit, Hebraica Apographa paruis olim voluminibus aut membrani Si quarum unaquaeque volumen fecerit, sibi mutuo impositis, constitisse, atque narie fi ut, ordine voluminum
perturbato, illist quoquo rerum ordo suorit perturbatus. Certe, quis
124쪽
quis veteres Scriptores, et maxime sacro , tam negligentes seruandi ordinis fuisse credat 3:Quis dubitet, iam antiquissimis te poribus, vel ipso necesserio Vsiu iubente, modum consuendarum membranarum cognitum fuisse, quamuis non tam scrupulosum atque superstitiosum , quem sequentes Iudaei excogitarunt Θ Annoni id satis magnum Volumen fuit, quod iam tum diuino Vati, Zacha- riae , ostendebatur, latitudine decem , si longitudine viginti vinas
excurrens Z rach. C, a. XVI. Progredimur nunc ad ea, quae magis ad externam Uoluminum structuram atque ornatum speetant. Nimirum, pomquam membranas diisto modo consuerunt, iis ab utraque extremitate DuO TORNATA LIGNA, quae Romanorum more umbilicos queas dicere, aptant neruiSqUe alligant, ut non solum membranae circa illos cylindros volvantur, se6 ut ipsum etiam volumen, quod manibus contrectare nefas habetur, eo commodius tollere et ferre possint HOS Vmbilicos, vocant lagnum vitae; atque uti eosdem aureis argenteisque laminis, ornatus caussa, aliquando obducunt, ita illis maxime commoda N AN V BRIA addunt, itemque poma argentea, Vel a Urea , quae MAiMON1DEs dixit
malogranata. VIAE CAMPEGIUS PITRINGA, In Synagogo veteri, Lib. I, c. io. Q alia manubria, Fig. a TabuL Dis ut. II, exprimi curauimus Megillae vero, siue libello Estheris, cuius formam Disput. II, A. a, exhibuimus plerumque unicus tantum bacillus, siue umbilicus, annecti solet. Porro, volumen huiu modi fac rum inuoluitUr certis FASCII S, qUae, referente B UXTOR-pio, quatuor aut quinque Vinas longae, et palmum latao, esse solent. Quae fasciae cum donentur a puerulis semestribus, quando primum in Synagogam deferuntur; hinc fit, ut in illis tum aliae fisurae, tum inprimis infantis, eiusque parentis nomen et aetas, pulchre acu depicta conspiciantur. Et quidni reliqua etiam exte na sacri voluminis ornamenta ipsius nux ΤοRFII verbis , eX Synag.
Iudais. e. XIIII describam 8 Vbi liber legis, inquit , fasciis es inuositus, certum deinde habent PALLIOLvM, quod n2 -λ- terdum bombycinum , ves heteromadum , interdum Attalicum quo librum legis obducunt. Ab hoc padiolo, de catenula argentea, depem det LAIMN A ARGENTE A sotis magna, plures adhue lamesias in se continens , quae a motore eximi et heparari possunt. In minoribus la-
metitis sculpta sunt nomina festorum, et dierum, quibus liber Legis es osurpandus; maiori vero laminae inscriptum: in Corona
125쪽
Legis , Sanctitas Domini Imo ab huiusmodi Libro legis, qui in Synagogis Vsurpatur, dependet quoque s TYLus siue
index, alliquando argento et auro aut etiam adamante insignis, atque siepius manum paruam repraesentans: quo stylo ad legendum demonstrandumque uti solent.
XUII. Adhaec Iudaei, qui tanto studio scribi pararique volunt volumina Legis, non possimi non magna cura eadem recondere. Hinc in in habent ARCAM, in qua ista volumina re-Ponunt; et ι sit Synagoga arca destituatur, eadem aliunde inserenda ducunt, ne coetus necesse habeat egredi Synagogam. Huiusmodi arcae non solum intus pulcherrimo velo, sed etiam exterius nonnunquam appletis in arcae ianua dictis Scripturae sacrae, ornari solent. Atque in velo quidem ut plurimum aues acu pingi ait BuxΤonpius; quandoquidem Iudaei sibi persuasum habeant, in arca Foederis V. T. aues quoque depictas fuisse. Testatur L EvS DE Nivs, Dissert. XXXIIII in Phi L Hebri Amstelodami in
Synagoga Iudaeorum tam amplam inueniri arcam , ut sexaginta aut plura ibi volumina asseruentur. Talem arcam, quam Vocant,
in eo loco collocant figuntque, ut Synamgam ingressi coram illa possint genua flectere ; ut quae in eo latere esse debet, versus quod precantur. In hac arca non ilum ipsa volumina Legis, sed tabulam etiam, siue pluteum, super quem Libros legis collocant, aliaque ipsoruim ornamenta, recondunt. Et, sicuti haud arribigi selet, etiam olim in veteri Templo in arca Foederis Decalogum , Compendium illud praeceptorum diuinorum, repositum fuisse; ita dubitant nonnulli, quo in loco ceteri libri, qui pleniorem voluntatis diuinae interpretationem complediuntur, tunc fuerint repositi. Sunt, qui in atrio templi; sunt, qui in scriniolo Arcae Foederis instar appendicis adiecto, reliqua scripta sacra recondita fuisse assirinent. Nos illam controuersiam nostram non facimus, sed B. Lectorem potius ad AvxΤORFiv Μ, in Historia Arcae FoederiS, c. H. ad COMPEGM v I TRINGAE Librum I, ci VIII, de SF-nag s Iudaica, ad HADR. RELANDI Antiquitates Hebr. P. I, c. V, N. XXVI, et ad D. Io. HENR. MAii Dissertationem Seleictiorem II de libris Cononicis in Arca Foederis reconditis, in praesentiremittimus. Illud fortasse adhuc monendum, iuberi Iudaeos identidem euoluere volumina , ut aere ventilentur, ne, si diu conuoluta et recondita lateant, a putredine corrumpantur.
126쪽
Qua de re videndus R. DE BARTE NORA, loco supra v. n
XVIII. Si cetera omnia superstitionum genera Iudaeis hac
in re 1blennia commemorare velimus , futurum esset, Vt et tenapi et charda nos deficeret. propter non nisi getaeratim ritus quosdam tum in parandis, tum in legendis voluminibus sacris, tum denique in iis abolendis, a Iudaeis obseruari solitos, paucis complectemur. Primium quidem, quod ad PaFanda atque construet1-da VOLUMINA SACRA attinet, quamuis pleraque, quae huc spe- hactenus aianotauerimius; pla Cet tamen Cum primis viginti illas conditiones, quas eruditi passim ex MAIMONIDE repetunt, et, quibus neglectis, volumina sacro usu indigna existimantur, velut in summario hic recensere: quamuis in eo minus dissentiamus a uICH. SIMONIO, in Hist. Crit. V. T. L. I, c. as, negante, has leges tam antiquas esse, prout tradunt ipsi Judaei. Nimirum volumen profanum habetur, L quod scribitur in sella animesis immundi ; II. quod scribitur in pede animans mundi min rite fra sarato ; III. quod scribitur in pede tun praeparata hoc nomine, Otinscriptioni libri legis sit inseruitura ; III L quod scribitur ea parte, qua pedis scribi non debet; V. quod scribitur panim in membrana, Iartim in pergamenos, Ira quod scribitur in corio. aut VI Lquod scribitur Ane regula et amus is VIII. quod non scribitur atramento perenni VIIII quod scobitur aliis Zingius ; λ quod scribitur ab Epicureo, aut ilibus profanis; in quo diuina nomina se ne intentione scribantur 3 XII. si vel una littera desit , XIV. vel onalittera redundet; Afire fi littera litterae adhaerent; XV. si longius Intera a litteras ungatur, ita ut vox duplex esse videatur; X vel nimis prope cdmoueitur, ita ut duae Voces tanquam una appaream jAVII. se forma sectionum mutetur ; AVIII. orma Carmi mi mutetur; XVIIII reliqua scriptura instar carminis scribatio , AZs schedae absque neruis an mialis mundi consuant si Sed ad parandum . volum en facrum, idque legitimum, requirebatur etiam, ut ex sacratissimo voluimine, quod a Levitis in Sanctuario asseruabatur, diligentissime describeretur, et intra proximos dies XXX eiusdem ope examinaretur atque emendaret Ir, ea quidem ratione, Ut, siqua pagina tria tantum errata contineret , emendatione digna haberetur; sin plura, reiiceretur. Deinde, quod ad ritum
lactionis legis Mosaicae attinet, eundem luculenter descripsit BuY
127쪽
TORFIus, i. z. atque in hoc tria maxime ossicia obseruari Elere indicauit: nempe i. n a munus euotae si et conuoluendi a. munus ligni vitae apprehendendi et tenendi ;mumis volvamnis, tollandi et circumferendi. Haee. munera auctisne vendunt. Aeditans circuit suggestum et alta voce proclamata uuis vult emerbe Vius vult emere lignum vitae ' cuis eleuatisnem J Praecipuum ex his es munus replicationis et complicationis , et carius ceteris Uenditur. Qui plus obtu- Ierit , ea obtinet et pecunia cedit in usum pauperum, et Ecelestae aescholarum conseruatis rem. Emenda ea dicunt , pretio caro,
propter amorem et honorem praecepti. Taceo alios
ritus , quos idem ibi recenset, quosque copiosissime exposivit CLCAMPEGIUS VITRINGA, de Stanagoga vegere, L. III, e. 7 , et δε-quentibus. Postremo obiter etiam obseruandum est, quid cum voluminibus reprobatis, vel nimio usu attritis, faciant Iudaei. Scilicet, aut paruulos ex illis instituunt; aut eadem vasi testaceo includunt, et cum hominibus probis sepeliunt, quod occuLtationesm Iocant; Asicut et attritis voluminum inuolucris mortuos
inuoluunt) aut denique, si ab Haeretico conscripta noUerint, eadem comburunt. ae scHic KAADus de Iure Regio Hebr. c. II, pluribus exposuit. XVIIII Quaei restant capita, alii occasorai uberius deducenda reseruanaus. Interim id in praesenti saltem monemus, aegre demonstrari posse , quo maxime tempore usurpari coeperint CODICES more nostrae aetatis foliis in formam quadratam disie- Elis compacti. Equidem, haud dubium est, iam vetustissimis temporibus tabularum usum in gente Hebraeorum innotuisse. Haud vacat iam de duabus tabulis Deealogi inulta afferre , quas alii sapphirinas, alii marmoreas, alii ligneas, fuisse opinantur. Nec agemus nunc de loco illo Elaiano, c. XXX, 8. Seribe super pabulam, et in libro exara iiDd, et erit in die nouissimo in testimo-mium, inque in aeternum. In quibus verbis, pro eo, quod H braice dicitur : π' septuaginta Interpretes tranStulerunt επὶ i. e. in buxor quasi tabulae scriptoriae tunc fuerint e buxo consectae. Vbi is i ERONYMus statuit, DEVΜ prae cepisse Prophetae, ut scriberet in tabulis, et his quidem potissimum buxeis: quod buxus sit arbor perpetua coma virens, cuius
lignum ob firmissimam soliditatem putredini sere non sit obno-
128쪽
xium; ut in his sempiterno tempore extarent diuinae praedictiones, quibus D Eus perpetuum et irreparabile excidium commin tus est Iudaeis ingratis. Sed neque licet nobis, quod instituer mus , iam excurrere ad describendos Hebraeorum pugillares , quos verbo a πινακὰ corrupto P Ndpas Rabbini appellant. Cuiusmodi πινακίλον Zacharias Luc. I, u os, usurpasse legitur: de quo πεινακιδίου Zachariae peculiaris Distanatio FRANC. BERINGII, in Thesauro Theologico-philologico N. T extat. Nec adeo dicemus nunc de aurea illa tabula, quam Helena, Regina, in Templum intulerat. in qua lingua sincta descripta erant verba illa, quibus adiurarunt uxorem adulterii suspeetam. De qua Helenae tabula plura tradunt
THus, de Aqua amara, c. III, n. LXUIIL Id - is monuisse susticiat, ex doctrina Magistrorum nonnullorum, haud licere aliquam Scripturae S. sectionem ex ordine secundum latitudinem, hoc est, a dextra sinistrorsum in una linea, scribere; id quod librorum et schedarum sacrarum unice proprium habeatur: sed in tabula, aut pugillaribus, si quod exprimendum DEi dictum fuerit, unam vocem super alteram, aut duas voces super duas, deorsum exarari debere, ut per longitudinem una columna perficiatur, et altera incipiat. Ceterum, si cui nosse lubet compacturam c dicum huiusmodi sat antiquorum, ille adeat praeter alios Cl. ΤΕ ΣΕ Lii Col quia menstrua, Mense Decembri, A. C. CIDIO CXCII, itemque Cl. MICHAEL Is Di errationem aliquoties a nobis laudaram, ρ. IIII, ubi ait, Codicem quendam Erfuriensem, euinque maximum, qui elegantissime scriptus sit in regio, ut vocant, membranae folio, compactum esse crassibus asseribus corio obductis, et undique bullis ac Iaminis ferreis munitum, singulasque eius paginas ubique sere in tres columnas esse dia
XX. χod ad LIBRAnios Iudaeorum attinet, id inpra sens duntaxat notamus, distinctos esse scribas, a Punctatoribus. Qui libros destribunt sine punctis et
accentibus, appellantur Scribae; qui deinde adiiciunt accentus et puncta, dicuntur Punctatores; qui utrumque praestant, Vtroque titulo insigniuntur. Denique etiam E p zzz addi possint, seu accentuum auctores , qui punctatis interdum , sed rarius , Codicibus solos accentus leguntur adiecistis: ita, ut tertia aliquando
129쪽
manus uni codici manu exarato accesserit. De quibus plura tradunt summe Reuer. IABLONsKI, in praefatione Bibliis Hebraicis
praemissa, et V. Cl. Hic HAE Lis, in Dissertatione de MSciis Biblisis Erfurtensibus; S. IX. XXL Satis, puto, ex superioribus intelligitur, quis et
quam antiquus ussis fuerit vocu Mi N v Μ in gente Hebraea. Quis igitur sibi non persuasum habeat, ab aliis quoque Gentibus in Oriente huius formae libros usurpatos esse Θ Corte, praeter alios,sc MICRARDus, in Prooemio Libri de Serie Regum Persiae, me minit istiusmodi vetusti voLvMiNIs MSCti, cuius descriptionem, quam Lectori harum rerum curioso non iniucundam fore arbitramur, ex ipso SCHICRARDo eo lubentius huc transferimus, quo magis hinc de forma et conditione aliorum etiam talium voluminum iudicari potest. Scriptum es, inquit, volumen in chorto Turcica, multo, quam nostra, densiori et summe Devigata, pedes XXXIV Mirtemb. Ionga , lata circiter unum, quae in margini bus per totam longitudinem Amitatis ergo duplicatur , . et superinducta papyro sub aui coloris ad oram Ambriatur quasi , sne tamen incisuris. Ceterum non es complicatus liber, sed in orbem vel olindrum potius more spirarum circumuolutus, ut solent orientales populi ab antiquo facere. Unde ultro intel gitur, non esse Opi sthographum , sed tantum altrinsecus inscriptum. Adhibuit Scriba
praeter nigrum, etiam alios colores, non tam ornatus causa, quum discretionis. Lineas quidem, et circulos omnes. rubrica pinxit, per sonas vero varier scilicet minores dominos atramentor, eminentiores viros, colore rutilo notauit; eminentissimos, ut Christum nostrum, aut Mahumedum suum, viridi , qui censetur omnium praestantis mus apud hanc gentem in colorum varietate maxime taxurian rem. - - Ceterum hoc votamen non pictura tantum, sed et litteris
more Turci eo est adornatum. Pertinet etiam huc volumen illud Aegyptiacum, quod exoriente impetratum possedit Nico LAvSPEI RESΚius, Senator Aquisextiensis Nam sic L. V. de vita idius scribit GAssENDus: Inter ceteros libros, is miκimum mole, iis pretio murimum, habuit quoddam volumen, quod ita dici a voluenis reuera potuit, reperimn inter capsulam ad Mumiae cuiusdam pedes. Muniuerse conscriptum erat hieriglyphicis litteris, con σπε mgermano post Iro, ac facile sua vetus te superans bis misita annorum. Voluminis parui Indiani, quod foliis arborum inscriptum,
130쪽
tas ad Is Puri III. DE ORNAMEN TIS LIBRORUM VETERUM.
in mimstadiensi Bibliotheca asseruatur meminit TENAELIVS, in Colla tins Menstruis, A. I sa. mense Decembri. Alia plura huiusmodi antiquitatis aliarumque gentium monimenta breuitatis caussa iam sileritio praeterimus. XXII. Haec sunt illa, quae de voLvMINIBvS IUDAICIS in praesenti festinante labore colligere libuit; parcim ut prona illis satisfaciamus atque Ostendamus, quemadmodum horum formacum antiquis Grilecorum Romanorumque voluminibus conueniat; partim ut aliis , qui melioribus sunt praesidiis, occasionem praebeamus hoc ipsum argumentum accuratius deducendi : quo tandem, quod hucUsque in dignoscenda aetate Latinorum Graecorumque Codicum MSCtorum satis feliciter cessit, etiam digno. scendorum Hebraicorum Librorum ratio ad certa praecepta D