장음표시 사용
81쪽
i 9έ. Imagines in speculis planis sunt objectis similes atque aequales ; et respectu oculi speculo contigui in eodem situ, quo objecta, cernuntur, nisi quod ea, quae in objecto dextra sunt, in im gine sinistra apparent, et vice versa. Tari. Catopt. L. ii. prop. q. S. Mus Genb. c. 3s. 73Ι. Smith. A. 23. 2 S. Greg. prop. z. coroll. q. vid. prop. I93193. Singulum objecti punctum eo post planum speculum intervallo apparet, quo distat ante speculum ; apparens autem distantia ejus ab oculo aequalis est viae reflexionis. Tacq. Catopt. L. ii. Prop. a. 3. Greg. prop. 2. G Ues. L. iii. C. I . Vid. Prop. III. I92. 193.
196. Imago in speculo plano visa invertitur, si objectum perpendiculare sit ad speculum planum, speculum autem horizonti parallelum. Musich b. c. 35. 753. Tacq. Catopt. L. ii. Prop. 6. coroll. vid. Prop. I93 I97. In speculo plano ad angulum semirectum inclinato objecta,
quae supra terram erecta sunt, apparent terrae parallela, et contra.
Musichmb. c. 33. 7S . Tass. Catopt. L. ii. prop. 9. Vid. prop. I93. I98. Linea reflectens in speculo plano : est ad lineam, cujus imago reflectitur ut radius quilibet reflexus: ad viam reflexionis ejusdem radii. Tacq. Catost. L. ii. prop. 17. I99. Superficies speculi reflectens est ad superficiem, cujus imago reflectitur, in duplicata ratione radii .cujuslibet reflexi, ad viam reflexionis ejusdem radii. Ta . Catopt. L. ii. prop. I 8. goo. Ut spectator in speculo plano se a vertice ad pedes videat, longitudo speculi debet esse suae dimidia; ut se totum videat, superficies speculi debet esse suae subquadrupla. Vid. prop. I98. I99. 193. Tacg. Catopt. L. ii. prop. I9. ΣΙ. Smith. A. II S. zo 1. In duobus speculis planis ad quemlibet angulum constitutis plures imagines ejusdem objecti cerni possunt; omnes vero in peripheria circuli locantur, cujus semidiameter aequalis est distantiae objecti a vertice anguli, qui speculis continetur. Helyh. leel. xxiii. zo a. In duobus speculis planis ad quemvis angulum constitutis tot objecta, unum scilicet directe reliqua per rei eXionem, Cerni possunt, quot sunt anguli in circulo aequales aut proXime aequales illi, qui speculis continetur. Tacq. Catopt. L. ii. Prop. I. a. Vid.
Tab. XVIII. Fig. Tab. XVIII. Fla. Tab. XVIII. . 5 Tab. XVIII. Fig. Tab. XVIII. Fig. 6. Tab. XVIII. Fig. 7
82쪽
ao 3. Si duo specula plana sibi fuerint parallela, in singulis apparent duae series imaginum objecti inter illa possiti, quae in infinitum eXcurrunt. Vid. prop. 2 Oa. Tacy. cit t. L. ii. prop. 33. Muschenb. c. 33. 7382O . Imagines objectorum, quae multum illuminantur, sexies et saepius repetitae apparent oblique intuenti speculum planum, vitreum, et crassum, cujus superficies posterior mercurio obduci
topi. 44. Tab. XIX. 2OS. Radii a speculo Concavo reflexi depingent imagines in ca-Fig 1. mera obscura ; atque radii solares inde refleXi corpora urent, quae in foco speculi collocantur. Vid. prop. Ira. 177. 69. 7O. 78. Tab. XVIII. 2o6. In speculis sphaericis objectum et imago ultima, quando /ζ-8 9 io, locus ejus determinari possit, sunt in eodem situ, si ambo fuerint ad eandem partem centri sphaericae superficiei; in situ autem contrario, si fuerint ad partes contrarias. Vid. prop. I93. Tab. XVIII. 2O7. In speculis sphaericis diameter objecti: est ad diametrum la-8. 9.λο, imaginis, quando locus ejus determinari possit ut distantia objecti a speculo : ad distantiam imaginis a speculo. Vid. Prop. I93. Mors. pag. 23 . 33S.
Tab. XVIII. 2o8. Objectum et ultima imago angulos aequales subtendunt, Fig. 8, 9 LQ- cum a vertice speculi sphaerici cernantur. Vid. Prop. a O7.99. Greg. prop, 9.
Tab. XVIII. 2O9. Imago objecti, quod vel minus distet a speculo concavo quam secus principalis, vel in ipso foco principali locetur, pos speculum apparet et ab eo distat majori intervat o quam objectum, est etiam objecto major, distincte cernitur atque in situ erecto. Roh. P. i. C. 3 . A. I 8. Not. Mus heub. c. 33 768. 769. Compend. Sol. P. iii. pag. Iaa. I 33. Vid. prop. 176. I 82. I93. 2O6. ZO7. Tab. XlX. 2IO. Imago objecti, quod a speculo concavo magis distet quam focus principalis, modo oculus minus distet quam basis distincta,' post: speculum apparet et ab eo distat majori intervallo quam objectum, esst etiam objecto major, confusius autem cernitur in situ tamen erecto. Vid. prop. I77. et quae ad prop. 2O9. III. Imago in speculis concavis objecto aequalis est, si objectum vel contingat superficiem concavam, vel in centro ejus locetur. Vid. prop. 193. 183. aop.
83쪽
aia. Apparens diameter ultimae imaginis in visione reflexa, caeteris paribus, est ut distantia oculi ab eadem reciproce. vid. Prop. 99 et 13. Si oculus sit inter speculum concavum et basin distinctam, Tab. XIX. apparens diameter ultimae imaginis est ut distantia oculi a basi Τ' a distincta reciproce. vid. prop. a II. 2O8. Comp. 8s. P. iii. pag. 127. 214. In recessu oculi a speculo concavo angulus, sub quo imago apparet, non mutatur, si objectum locetur in ipso foco principali: minuitur autem, si minus distet ; augetur, si magis, modo oculus non recedat ultra basin distinctam. Compend. Sisi. P. iii. pag. 127. vid. prop. 2Ι2.2I3.etis. Si objectum a speculo concavo magis distet quam secus Tab. XVIII. principalis et oculus etiam magis quam basis distincta, imago ap- V, 9 paret ante speculum, invertitur et distincte cerni potest. Rob. ut sup. Compend. 8st. P. iii. pag. I 23. Ia . Muschenb. c. 35. 767. Vid.
216. Iisdem positis, diameter imaginis major est quam objecti, Tab. XVIII. si imago magis a speculo distet quam objectum ; minor autem, Fig. 9.s minus distet. Compend. 8s. P. iii. pag. I 23. Ia . Vid. prop.
217. Iisdem possitis, si oculus sursum Vel deorsum In VeatUr, Tab. XVIII. imago in contraria directione; sin speculum sursum vel deorsum mo- Fig. 9.veatur, imago in eadem directione moveri Videtur. Vid. prop. 2IS. et quae ad Prop. I 23. 218. In recessii objecti a speculo concaVo angulus, sub quo imago apparet, non mutatur, si oculus versetur in ipso foco principali , minuitur autem, si minus distet; augetur, si magis, modo objectum eo usque non recedat, ut basis distincta sit inter oculum et speculum. vid. prop. a Ia. 2I3. 219. Si oculus versetur in centro superficiei concavae speculi, nihil nisi imaginem sui videre potest. Vid. quae ad prop. 2IO. a II.
22o. Imago apparet post speculum conveXum, ab eo distat mino- Tab. XVIII. ri intervallo quam objectum, est etiam objecto minor, et distincte Fig Q atque in situ erecto cernitur. Compend. 8s. P. iii. pag. 12 O. Vid.
221. In speculis convexis imago aequalis est objecto, cum objectum contingat superficiem speculi. Vid. prop. 189. IOZ.
84쪽
Tab. XX. Fig. 2. Tab. XV.Fg. 7-Tab. XIX. Fig. 7 Tab. XIX. Fig. 8. 0. IO, Tab. XX. Fig. I.
et aa. In recessu aut oculi aut objecti a speculo convexo angulus, sub quo imago apparet, minuitur. Vid. Prop. 2I2. 2I3. I 88. Ι72.223. Imagines in speculis convexis incurvantur, sed eo minus, quo major fuerit distantia objecti. Vid. prop. I 89. 222.
CAP. XIX. De infrumentis catadioptricis. 224. Camera obscura portabilis describitur. Musichmb. c. 3 S. 77 . Vid. prop. 69. 7O. III. aa 3. Telescopia Gregorii et Newtoni describuntur. Neist. Opt. L. i. P. i. prop. 8. Musch b. C. 35. 774.226. Apparens diameter objecti visi in telescopio Newtoni: est ad apparentem ejus diametrum visi nudo oculo :: ut distantia soci
principalis speculi objectivi : ad distantiam soci principalis lentis
227. Laterna magica describitur. Muschenb. c. 3 S. 7I . Vid. prop. 69. 7O. CAP. XX. De diversa refrangibilitate radiorum luminis et coloribus, quos radii diverse refrangibiles exhibent. 228. Major minorve radiorum refrangibilitas est dispositio ea, qua apti sunt, ut in paribus incidentiis super unum idemque medium magis ininusve de via detorqueantur.
229. Radii magis minusve reflexibiles sunt, qui facilius aut difficilius reflectuntur.
gibiles, heterogeneum, cujus alii magis quam alii refrangibiles sunt. 231. Colores luminis homogenei vocantur simplices et primarii, luminis autem heterogenei vocantur compositi. 232. Lumina, quae colore differunt, ea itidem refrangibilitatis gradu inter se differunt. Ne t. Opt. L. i. P. i. prop. I. Graves. L.
233. Lumen solis constat ex radiis diverse refrangibilibus 1 et radii, qui refrangibilitatis gradu inter se differunt, ii colore itidem inter se differunt. Ne t. Opt. L. i. P. i. prop. 2. P. ii. Prop. a. Graves. L. iii. c. I p. MusAmb. c. 3I. 6 8. 23 .
85쪽
as . Lumen solis constat ex radiis, qui reflexibilitate inter Tab. XY se differunt, et qui radii magis res rangibiles sunt, iidem etiam sunt Fig. a. magis reflexibiles. Ne t. Opt. L. i. P. i. prop. 3. Pembert. pag.
339. 233. Septem sunt colores primarii, ruber, aureus, navus, viridis, Tab. XIX. caeruleus, indicus et violaceus. Fig. 8. 236. Lumen homogeneum regulariter sine ulla dilatatione aut Tab. XX. discussione radiorum refringitur. Nein. Opt. L. i. Ρ. i. prop. s. V S
a 37. Objecta in lumine heterogeneo posita propter diversam
radiorum refrangibilitatem confuse trans corpora refringentia cernuntur. vid. prop. 236. Ne t. ut su p.
238. Telescopia dioptrica propter diversam radiorum.restangibilitatem necessario sunt imperfecta. Ne t. Opt. L. i. P. i. prop. I. ith. A. I 26. 239. Servata ratione inter distantias socorum principalium lentis objectivae et lentis ocularis, telescopia dioptrica eo imperfectiora sunt, quo fuerint breviora. Vid. prop. I 39. I O. 238. et loc. ad eam
2 o. Radii luminis diverse refrangibiles, ut verisimile est, sunt alii quam alii majores. Hel . leci. a O. Vid. prop. 28. 33. 241. Sinus incidentiae cujusque radii seorsum est ad sinum an- Tab. XIII. guli refracti in data ratione. Newt. Opt. L. i. P. i. prop. 6. vid, prop. Vst
ΣΑΟ. et loc. ad eam citat. et et. Colores luminis homogenei nullis reflexionibus aut refra- Tab. XX.ctionibus mutari possunt. Newt. Opt. L. i. P. ii. Prop. 2. FU- 32 3. Phaenomena colorum in refracto lumine non Oriuntur eX Tab. XX. novis modificationibus luminis, quae pro Variis luminis et umbrae Fig. a. a. terminationibus sunt impressae. Nemi. Opt. L. i. P. ii. prop. I.
2 4. Colores compositione produci possunt in specie quidem prorsus similes coloribus primariis non autem in coloris immutabilitate. M.t. Opt. L. i. P. ii. prop. q. 2 3. Colores compositione produci possunt nulli e coloribus primariis similes. Newt. ut sup. 246. Albor luminis solaris componitur ex omnibus primariis cO- Tab. XX. loribus. Newt. Opt. L. i. P. ii. prop. S. Fg et 7. Colores omnes sunt vel colores luminis primarii vel ex illis compositi. Ne t. Opt. L. i. P. ii. Prop. 7. Vid. prop. a 2. 2 3.
86쪽
De coloribus corporum pellucidorum, cum in tenues lamellas ducta fuerint. Tab. XX. 2 8. Aqua, aer, Vitrum et omnia etiam corpora pellucida, cum ig- 5- in lamellas pertenues quovis modo ducta fuerint, varios colorum ordines exhibent. Newt. Opt. pag. 18 . GraTes. L. iii. c. 2I. Tab. XX. 2 9. Radii, qui, aliquem e coloribus primariis exhibent, in Fig- I, lamella pertenui et pellucida a reliquis separantur; dum enim hi transmittantur, reflectuntur illi. Newt. Opt. pag. 236. L. ii. P. i.
ObS. I. 9. 18.2O. Vid. prop. 23 . 166. I 65. Tab. XX. 23o. Mutata crassitie lamellae mutatur color ejus; pars autem Fig, 5, omnium tenuissima nullos radios reflectit. Newt. Opt. L. ii. P. i. ObS. I. . S. 8. I p. 18. GraUES. L. iii. C. 2Ι. Thb. XX. 23Ι. Qia' densior fuerit lamella, eo minor crasiities requiritur, ut Fig 5. dato colore tingatur. Ne t. Opt. L. ii. P. i. S. IO. Graves. Ut su p.
232. Coloris genus, quo lamella tingitur, ex propria sua cras sitie pendet, neque enim mutatur mutato medio, quod lamellae circumjicitur; quo tamen densius hoc fuerit, eo minus vividi colores fiunt. N e. Opt. L. ii. P. i. Obs. 2I. Graves. ut sup. Tab. XX. 233. Si lamella dividatur in partes, quarum crastities sint in Fig. 6. progressione arithmetica numerorum naturalium, et illa, quae unitas vocetur, radios quosvis homogeneos reflectat, secunda illos transmittet, tertia reflectet, et deinceps radii vicibus alternis transmittentur et reflectentur. Neist. Opt. L. ii. P. i. Obs. S. I 2. I S.I6. Graves. ut sup.
et 34. Radii luminis vices habent alternas facilioris reflexionis et facilioris transmissus. Ne t. Opt. L. ii. P. iii. prop. I a. Vid. prop. 2 3. I 63. et sue. Spectatori oblique intuenti lamellam color partis singulae mutatur, annuli enim colorati dilatantur. Newt. O . L. ii. P. i. Ob8. 7. Ι9. Graves. ut sup. 236. Si lamella densior fuerit medio ipsi circumjecto, spectatori illam oblique intuenti color partis singulae minus mutatur, quam si medio isto rarior fuisset. vid. prop. 233. et loc. ad eam citat. 237. Dato rariori medio lamellae circumjecto, quo major fuerit lamellae densitas, eo minus spectatori illam oblique intuenti color partis lingulae mutatur. Vid. quae ad prop. 2SS.
87쪽
De coloribus corporum naturalium.
238. Partes minimae corporum sere omnium sunt pellucidae, corpora autem ipsa sunt opaca propter multas reflexiones, quae in partibus eorum interioribus fiant. Newt. Opt. L. ii. P. iii. prop. 2.
a 39. Inter partes minimas corporum opacorum et Coloratorum
spatia multa interjacent vel vacua prorsus vel repleta mediis, quae densitate differunt ab istis partibus. Metot. Opt. L. ii. P. iii. prop. 3.
Vid. prop. 238. 16 . 28. 26 o. Ut corpora opaca sint vel colorata, partes ipsorum itemque earum intervalla non debent minora esse, quam certae cujusdam et definitae magnitudinis. Newt. Opt. L. ii. P. iii. prop. q. Vid. prop. a So. 26Ι. Cum partes corporum minimae sint pellucidae, pro varia sua crassitie reflectent radios uno colore et transmittent radios colore alio, atque huic causae Colores omnes attribuendi videntur. Ne t. t. L. ii. P. iii. prop. S. vid. prop. 258. 2 7. 2 8. 249. a So. 26a. Densitas partium, ex quibus corporum Colores Pendent, multo major est quam medii, quod intervalla earum permeat ; in Corporibus autem, quae varios colores pro varia oculi positione exhibent, differentia harum densitatum minor est quam in aliis. Newt. Opt. L. ii. P. EL prop. 6. Vid. prop. 232. 2 6. 237263. Magnitudo partium, eX quibus Corpora naturalia Constant, quae sit, ex eorum coloribus conjici non potest, nisi et innotescat densitas partium, et determinari etiam possit cujusnam ordinis color corporis alicujus sit censendus. Neist. t. L. ii. P. iii. prop. 7. 26 . Color herbidus plantarum est viridis tertii ordinis, color violarum purpureus ejusdem ordinis, et color coeli sudi et serentissimi caeruleus ordinis primi. Newt. ut sup. 263. Albor clarissimus est primi ordinis, minus fortis et luminosus est mixtura colorum omnium ordinum. Newt. ut sup.
266. Ad nigrorem exhibendum particulae minores esse debent omnibus illis, quae colores cujuscunque modi eXhibent. Newe. ut sup. 267. Nonnulla sunt corpora, quae unum colorem exhibent, cum lumine reflexo videantur, alium, cum lumine transmisso. Newt. t. L. i. P. H. prop. Io. Graves. L. iii. c. 22.
88쪽
Tab. XXI. EP. 1. 2. Tab. XXI. 2, 3 Tab. XXI. Fig. 2. 3 Tab. XXI. Ag, 3'Tab. XX. Fig. 3
268. Quaedam sunt corpora, quae eundem colorem eXhibent, sive lumine reflexo sive transmisso videantur. vid. quae ad prop. 267269. In liquoribus coloratis et pellucidis una cum crassitudine variatur color. Vid. quae ad prop. 267. 27O. Quamvis duo liquores colorati seorsim pellucidi sint, conjunctim tamen non erunt. Vid. quae ad prop. 267.
CAP. XXIII. De iride. 27 I. Radii solares guttam pluviae ingressi positant post unam re
flexionem et duas refractiones incidere super oculum spectatoris, qui solem a tergo habeat. vid. prop. 165. Graves. L. iii. c. 2O. Rohauit. P. iii. c. 17. A. 3. Helyh. lect. 2 O. 272. Radii ad sensum excitandum essicaces non erunt, nisi e gutta paralleli et contigui exeant. Graves. ut sup. Compend. 8s. P. iii. Dis. 4. Newt. Opt. L. i. P. ii. prop. 9. Mu chmb. c. 39. 936. Helyh. ut sup. 273. Radii essicaces, qui post unam reflexionem exeunt, idem omnes reflexionis punctum habent; possunt tamen radii idem reflexionis punctum habere, qui essicaces non sunt. Vid. prop. 272. et loc. ad eam Citat. 274. Radii luminis, qui diversos colores exhibent, ab invicem in gutta pluviae separantur, Cum post duas refractiones et unam reflexionem in oculum spectatoris inciderint. vid. prop. 233. 27 I. et quae ad prop. 272. et s. Si radii diverse colorati post duas refractiones et unam reflexionem ab invicem separentur, ii, qui minus refrangibiles sunt, emergentes cum incidentibus majorem angulum constituunt, quam ii, qui sunt magis refrangibiles. vid. quae ad prop. 274. 272. 276. Si septem guttae sint contiguae et in recta disponantur ad horizontem perpendiculari, illa, quae omnium altissima est, colorem rubrum exhibere potest, quae infima, violaceum, dum intermediae tingantur coloribus intermediis. Vid. prop. 274. 27S. et quae ad prop. 272. 277. Omnes guttae, a quibus radii reflexi cum incidentibus aequales angulos constituunt, eodem colore tingentur. vid. quae ad
89쪽
278. Hinc formatur arcus ille coelestis, qui iris primaria nomina- Tab. XXI. tur; sed arcus major quam semicirculus nunquam videri potest. Fig. 3. Compend. 8'. et Musschenb. ut se p. 279. Radii solares guttam pluviae ingresi1 post duas reflexiones et Tab. XXI. duas refractiones incidere possunt super oculum spectatoris, qui solem a tergo habeat. vid. prop. I 6s. Rob. P. iii. C. II. A. . Fig. . et 8 o. Radii in gutta semel reflexi fiunt paralleli, si post secundam Tab. XXI
reflexionem exituri sint efficaces ad sensum exitandum. vid. prop. Vig 272. et loc. ad eam citat. 28 i. Si radii diverse colorati post duas refractiones et duas reflexi- T. b. XXI. ones ab invicem separentur, ii, qui magis refrangibiles sunt, emer- ' β' gentes cum incidentibus majorem angulum constituunt, quam ii, qui sunt minus refrangibiles. Vid. prop. 28 O. et quae ad prop. 272.28 a. Hinc formatur iris primariae exterior, quae secundaria Tab. XXI. Vocatur. Vid. quae ad prop. 272. . Fig- 5 283. In iride secundaria colores sunt debiliores, quam in prima- Tab. XXI. ria, et ordine contrario disponuntur. vid. prop. 282. 275. 281. et Hu I quae ad prop. 272.
90쪽
planetae vero sunt sedecim, Mercurius 2 , Venus P, Tellus i , Mars g , Jupiter Saturnus B, Luna C , quae est satelles telluris, quatuor circumjoviales et quinque circumsaturnii. a. Systemata mundi Ptolemaicum, Tychonicum et Copernicanum describuntur. Greg. iron. L. i. prop. 83. 8 I. I. Melis in n. introduet.
3. Planetae primarii sunt, qui motibus suis in systemate Cope
nicano solem cingunt; secundarii, qui circa primarium revolvuntur, eundemque in motu suo circa solem comitantur. 4. Excentricitas planetae esst distantia inter solem et centrum orbitae ellipticae, in qua planeta movetur. s. Punctum orbitae, quod maxime a sole distat, vocatur aphelion, quod minime, perihelion; haec autem communi nomine auges sive apsides vocari solent, et linea quae ab uno ad alterum duci concipitur, vocatur linea apsidum. 6. Media distantia planetae est, quae aequaliter cum maxima et minima differt. 7. Axis planetae est linea per centrum ejus ducta , circa quam planeta rotatur; hujus autem extremitates vocantur poli. 8. Aequator terrestris est circulus inter polos medius, cujus planum transit per Centrum telluris et ad axem ejus est normale. 9. Axis telluris utrimque productus in superficie coelorum concava signat polos mundi, et planum aequatoris terrestris undiquaque productum signat aequatorem Coelestem.
Io. Si per polos mundi ducti intelligantur circuli innumerabiles
aequatori occurrentes ad rectos angulos, hi vocantur secundarii aequatoris et circuli declinationis,