장음표시 사용
81쪽
T. 6. C. Plinius Trajano Imperatori. )
Solemne est mihi, domine, omnia de quibus dubito ad te referre. Qui enim potest melius vel cunctationem meam regere vel ignorantiam instrueres Cognitionibus de Christianis intersui numquam ideo nescio quid et quatenus aut puniri soleat aut quaeri. Nec mediocriter haesitavi, sitne aliquod discrimen aetatum, an quamlibet teneri nihil a robustioribus disserant, detur paenitentiae Uenia, an ei qui omnino Christianus suit, desisse non proSit, nomen ipsum, Si flagitiis careat, an flagitia cohaerentia nomini puniantur. Interim ira iis qui a me tamquam Christiani deserebantur hunc sum Secutus modum. IntCrrogavi ipsos an essent Christiani confitentes iterum ac tertio interrogavi stupplicium minatus Perseverantes duci iuRAi. Neque enim dubitabam, qualecumque esset quod faterentur, pertinaciam certe et inflexibilem obstinationem debere puniri. Fuerunt alii Simili amentiae, quos, quia cives Romani erant, adnotavi in urbem remittendos. OX ipso tractatu, ut fieri solet, istundente se crimine plures species inciderunt. Propositus est libellus sine auctore
multorum nomina Continens. Oui negabant esse se Christianos aut fuisse. Cum Praeeunte me deos appellarent et imagini tuae, quam propter hoc iuSSOram Cum simulacris numinum adferri, ture a vino SUPPlicarent, PraCtorea
maledicerent Christo, quorum nihil posse cogi dicuntur qui sunt re vera Christiani, dimittendos esse putavi. Alii ab indice nominati esse se Christianos dixerunt et mov
i Secutum sum in hisce editionem ei lii varia lectione paucissimas apud nuperrinum editorem Hardy Lond. 889 ubi opus fuerit adnotabo.
82쪽
negaUerunt suisse quidem, sed desisse, ' quidam ante triennium, quidam ante plures annoR, nonnem etiam anto viginti. Hi quoque omnes et imaginem tuam deorumque simulacra venerati sunt et Christo male dixerunt. Adfirmabant autem hanc fuisse summam vel culpae suae vel erroris, quod essent soliti stato te ante lucem convenire carmenque Christo quasi Deo dicere secum invicem seque sacramento non in scelus aliquod obstringere, sed ne surta n latrocinia, ne adulteria committerent, ne fidem fallerent, ne depositum appellati abnegarent quibus peractis morem sibi discedendi fuisse rursusque coerιndi ad Capiendum cibum, se miscuum tamen et innoXium, quod
ipsum facere desisse poAt edictum meum quo Secundum mandata tua hetaeria Osse Vettieram Quo magi R OCCS-
sarium Credidi e duabus ancillis quae ministrae dicebantur, quid esset Veri et per tormenta quaerere Nihil aliud inveni quam superstitionem pravam immodicam. Ideo dilata cognitione ad consulendum te decucurri Visa est enim mihi res digna consultatione, maNime proPter periclitantium numerum. Multi enim omni aetatiq. omni ordinis,
utriuRque CXus etiam, Vocantur in Oriculum et Vocabuntur. Neque civitate tantum ecllico etiam atque agros superstitionis Atiu Contagio perUagata Si quae Uidetur sisti et corrigi posse. Certe satis Constat PrΟPe jam desolata templa coepisse celebrari et sacra sollemnia diu intermissa repeti pastumque Venire Victimarum, Cuius adhuc rarissimus emptor inveniebatur EX quo facile est opinari
y IIarclyta cluidani ante laturos annoK, nonnemo etiam ante visonti quinque. omnes' etc.
83쪽
quae turba hominum emendari possit, si sit paenitentiae
T. p. Trajanus linio. Actum quem debuisti, mi Secunde, in excutiendis causis eorum qui Christiani ad te elati suerant secutus es. Neque enim in universum aliquid quod quasi Certam formam habeat constitui potest Conquirendi non sunt: si deserantur et arguantur, puniendi sunt, ita tamen ut qui negaverit se Christianum esse idque re ipsa manifestum secerit, id est Supplicando is nostris, quamVi Su- Spectus in praeteritum, veniam e paenitentia impetret. Sine auctore ero propositi libelli in nullo crimine locum habere debent, nam et pessimi eXempli nec nostri saeculi est. VAdversus has igitur litteras viri docti alii alia protulerunt. Post Semlerum cum Suis, quos brevitatis causa omittimus, utramque epistulam impugnavit Heldius, quippe qui totum librum spurium esse duceret. Plinii epistulam Aube, Ddarditis, ' Dupu ' germanam CSSO negarunt, quum tandem Asingius solum Trajani rescriptum sup-Positum esse contendat. Hisce accedit aliquo modo de laBerge, ' qui nonnullos quidem dubitandi causas sibi videtur invenisse, certi tamen quidquom affirmare non audet E quibus ube et eqarditas Semleri vestigiis sere insistens Plinii epistulam Cum aliunde Cognitis illius aetatis lactis, rebus, moribu congruere negat, UPU Uero in
84쪽
sitam, ut ita dicam, in epistula repugnantiam sibi reperisse visus est, Cum ube Contendat se in eadem nullo mu- ture ' futurum nullam invenire potuiSse. Cognitionibus, scribit Plinius, de Christianis intersui numquam ideo nescio quid et quatenus aut puniri soleat aut quaeri. Prima statim epistulae verba carpit ube x, cui non hoc tantum parum videtur probabile jam ante Plinii aetatem suisse cognitiones de Christianis,' sed hoc praesertim, si uerint, easdem latere potuisse Plinium, ita ut nesciret sequi et quatenus aut puniri soleret aut quaeri. V Quod eo plus admirationis doctissimo viro movet, quod Plinius per triginta Prope annos causa egerat, honores omnes gesserat, magnam Patroni famam Sibi comparaverat, atque ideo profecto cognitionibus illis . si habitae essent aut interfuisset aut saltem e hominum Sermone ea CognoUiSSet. Rien 'est plus singulier en erite.
At suisse jam olim cognitiones de Christianis' ' vel ex
eo liquet, quod ipse Aube fatetur Domitiano imperante aliquot saltem Christianos fuisse punitos. Qui cum illa aetate in tenuioribus hominibus plerumque numerarentur, quid mirum si in eosdem non a judicibus extra ordinem datis, sed ab ordinariis magistratibus, tres viros capitales puta)Ait quaesitum. Accedit quod, ut cum magna veritatis specie demonstravit Boi Asier, jam a Nerone Imperatore edictum adversus Christianos videtur suisse propositum. 3
85쪽
Neque gravius est alterum quod contendit Plinium cognitiones illas si Xtitissent ignorare non potuiSSe. RectiS-sime enim contra Semleri subtilitate monuerat USSing, Cum quo hac in causa multi alii viri docti consentiunt)in viris juris vere peritos Plinium nequaquam CSSe numerandum. Fuit inquit Ussing fuit Plinius scriptor diligens magnae famae rator, vir bonus et probus, gratiSSimuSidem Imperatori, sed iuris consultu egregius et vir in republica administranda multum VerSatu nequaquam habendus est. V i Et, Dupuy, quem quia molimPugnabo, hoc loco eo libentius socium adhibeo: on alleguera UecΜ. Aubemu'il avait Xerce outes e charge publiqueS,
Compri la pretur et te ConSulat. . . . Mai aucune de Ce ASSOrtion ne reUaut Contre e que Pline nous apprendlui-me me de son ignorance u droit et de son aversionpou les affaires publiques, qui tui renatent ne par des vi scis. p. Ι , Ι 8). Enfin our qui a luci quator-gihme letire u liuitihme livre, ilis'est a douteuXAUC...i avait res une instruction, ne education uridique tres- imparisite. Quoi 'etonnant alores 'ilis' pa mi euκ Connules Chretiens euX-merine que ne falsatent Tacite et Suetone 'Hae ille quidem recte, sed quae inde colligit vir idem doctissimu nequaquam mihi probantur. In cognitionibus enim illis quae de Christianis habitae essent plano hospitem eum suisse contendit hoc unum, Si ipsum audias, novit
iterum Plinius ignorantiam' suam fatetur. Scripta est autem epistula haec c. a. annum 98 P. Chr. n. cum Plinius PlerOSque honore praeturam, Praesecturam aerarii jam gessisSet.
86쪽
Plinius fuisse et olim cognitiones de ChriStianis, OSque CSS PunitoS: Sed qua Poena, qua lege, quo crimine thae omnino ignorat: Pline ne ait qu'une Chose: 'est qu'il ne procedure Contre es Chretiens, utSqu'ontes acCuSe quelle est elle it ignore. Et paucis interjectis: ignorance Complete de a procedure vivi contre Chretiens. V )Hae vir doctissimus o Consilio affirmat, ut si in reliqua epistula quaedam inventa suerint quae tam incredibili ignorantae adversentur, illico inserat ea Spuria et supposita esse Ouare jam hoc loco operae pretium uerit tam inauditam et incredibilem plane opinionem refellere. Et primum quidem etiam hic adnotare lubet quanto opere illi qui in hac epistula Aristarcho agere Conantur inter se dissentiant. Aubeo Plinius videtur jurisconSultu egregiuS,
qui cognitionis de Christianis habitas intime novit, Dupuyeundem tam stultum et ignarum Sibi effingit, ut quae Vel privatu qui Sque Sciret, a PS ProrSus ignoraSSO Vi
Porro etiamsi Plinius non multo melius Christianos nosset quam Suetonius et Tacitus, hoc tamen aeque atque ipsi sciebat, Christianos non tantum suiSSC accusatos atque punitos sed vel Domitiano imperante capitali supplicio esse affectos. Accedit quod, cum in Syria, in qua provincia plurimos suisse Christianos novimus militaret, multo plus temporis Philosophorum et rhotorum OnSUetudini quam aci militari impenderat, ita ut satis Verisi-
87쪽
7Imile videatur eum Saltem aliquatenus Christianorum religionem moreSque e fando audivisse, una cum flagitiis quae illis vulgo affingebantur. ')Sed, ut ipse Scribit, cognitionibus de Christianis numquam interierat , numquam ipse in illos quaesiverat, ita ut quid et quatenus aut quaeri aut puniri soleret 'nesciret Sciebat hoc generatim et universe eos esse homineSob flagitia invisos et a prioribus Imperatoribus SummiS suppliciis affectos. Immo haud longe a veritate ero eum abesse crediderim qui contendat Plinium jam olim illud: . non licet esse Christianos ' OUiSSe ita ut probe Ciret omnes qui se Christiano esse faterentur summo Supplicio
Non igitur ignoratio illa Plinii in majus ita augenda est, ut facit Duptly ut negemu eum Christianos sibi oblatos capite pleXisse, aut illis imperaSSe ut imagini imperatoristus offerrent et male dicerent Christo ea enim primis epiStulae Uerbi nequaquam repugnant. Ignorat Plinius flagitia illa, quae Christianis ab adversariis assingebantur infanticidia ut Tertulliani vocabulo utar), in CStu alia,
quae Sane olim e populi quidem Sermone XCeperat. quum ero e ii quo Vel Per tormenta interrogaverat nihil tale comperisset, merito CommoVebatur. Suoque jure
ad Imperatorem Scripsit Se jam neScire quid aut quatenus quaeri aut puniri Oleret. At Vero planam huius loci et
88쪽
trhs-Claire et tres-eXplicite' '), sed talis interpretandi ratio quam Sit insana quis non videt Non enim licet sententiam unam ab orationi ConteXtu Vellere, VulSum atque, ut ita dicam , curtatam et mancam, ita CXPonere, Ut quRC- cumque e reliqua ratione XPlicandi Causa suppeditentur rejicias, quae ero inSanae interpretationi tuae adversentur Spuria Sse Contendas Hoc modo si quis alios auctores ClaSSico enarrare paraverit, illi mo quod Xplicet jam non erit: omnia enim spuria habebit. Sed hac de mira illa Puteani eo nomine virum doctissimum pellare liceat opinione dicta sufficiant, qui Cum, quantum Vidi, sine rivali sua Solus amet , non Videtur sententiam suam multi viri doctis approbasse Ceterum de aliis quoque huius epistulae locis Saeptu Cum Coclem
Prima igitur Plinianae epistulae paragraphus injuria a viris doctis nonnullis reprehenditur, aut etiam PerperameXplicatur ad reliqua procedamuS: Ne mediocriter haesitavi, sitne aliquod discrimen aetatum, an quamlibet teneri nihil a robustioribus disserant, clCtur PaCnitentiae Venia, an ei qui omnino Christianus suit, desisse non prosit nomen ipsum si flagitii careat, an flagitia cohaerentia nomini puniantur. VGraviter hisce bonus offenditur Puteanus: le ait quePlino demande 'it aut tabli une dissecrence entre les ensant et les ommes ait senatile a bon roit hiZarre . . .i y a ci trace de auX. V Quare, amabo 8 Ce qui revelela malii 'un Chretien j'est ride clu martyre qui
89쪽
entrain a a mori des eniant et de semmes.' Talia apud barbara Sane gentes acta SSe concedit, Plinium ero, mitissimum virum et humanissimum tam atrocia atque crudelia ne in animo quidem habuiSSe Contendit. Lachos parait out-a-sait inuraisemblabie, et a premiere question que line adreSSe a remPereur, est a notre aViSun des argument te plus oris Contre authenticite ela letire. )Utinam legisset vir optimus quae ossius noSter jam ante hos ducentos anno de ea re ScripSit: Nempe, ut OStea dicit Plinius: ulti omnis aetatis, addit etiam, utriuSque seXus in periculum vocantur. Nihil ad veniam facere aetatem Sensisse Videntur imperatores Severus et Antoninus: In criminibus quidem aetati suffragio minore non juvantur etenim malorum mores infirmitas animi non eXcusat Ac mo subjunguntur Diocletiani tmaximiani verba: Licet in delictis aetate neminem XCusari ConStCt. η)Verum alii distinguere jubent quae aetas delicti sit capaX; ac si quis sit insta annum 5 judicem aiunt flecti posse
ad mitiorem poenam decernendam Verba sunt enim Tryphonini: In delictis autem minor annis 2 non mererCtur in integrum restitutionem, utique atrocioribus nisi quatenus interdum miseratio aetatis ad mediocrem poenam
judicem Ierduxerit. ) Sed mihi iidentur, iurgit
idem doctissimus Vir, praeside provinciarum, Saltem illi post Trajanum in causis ChriStianorum non multum ad haec attendisse. Nam apud Eusebium legimus in epistula
90쪽
Ecclesiae Lugdunensis ut saevitum sit in Blandinam et
filium eius vi annos natum I S. V in Recte haec Vir doctissimus. Cum, ut vel lippi et ton- Soribu notum si, praesertim aetate illa inter Christianos plurima essent mulieres liberique, ita ut nonnumquam
adversarii ut Celsus aliique id vitio illis verterent, quis miretur inter illos qui ad Plinium tamquam Christiani
de rebantur, et mulieres et parvulos invento CSSe Facillime igitur adducor ut credam non mediocriter haCSitasse' Plinium quid miseris illis faciendum CSSet, Cum, uti e locis a Vossio allatis apparet, XcuSationem aetatiS Romani nequaquam universe admittere solerent. Nihil ergo in hisce, quod dubitationem habeat, invenio. Immo quod Plinius haesitaverit, alius Certe non haCSitasset mihi ipsius et benigno animo tribuendum CXistimo. Τ)-Mais CC 'CS Pu totit, pergit Dupuy, Ctte PhraSequi commenc Par ne inVraisemblain C, C termine par
Ouaerit e Imperatore Plinius utrum: nomen ipsum si flagitiis careat an flagitia cohaerentia nomini puniantur. Adhuc Cnio, luantum scio, haec intellegi posse nega-Verat. Inter omnC Paen Viro docto Constat solum Chri-Stianum nomen Condemnationis Causam martyribus plerumque X titisse, neque multum inquisivisse magistratus