장음표시 사용
301쪽
alienatione augescente Principum quidem maxime, s48
sed et aliorum, ut quique hue aut illuc animis ines, nabantur Magdeburgum urbs est ad nuuium Albim supra oceanum, quae aliquot annorum operibus munita, quant uis magnam vim oppugnationiis cile sustinere posse credebatur. Eius iura Caroli Imperatoris edicto hostes appellati fuere, ut esset ciuitas in Ktremo discrimine. Sed ea tum et defensonem erere, et de implaeabili Imperatoris ira eonis queri, a quosdam sbi propter constantiam in sanis ctitate Religionis insensos acculare. Et nullum esse
pree tum delictumque suum , neque aliam oppugna..onis causiam assirmare, quam quod puram doctrinam veritatis coelestis retineri, neque eam corruptelis vllis deformari, aut calliditate innecti stud itent. Equidem quanquam de controuersis Eceles meis quid sentirem, nunquam vel dissimulando texi, vel negando inficiatus sum, et cum quibus me comiunctum intestigi vellem, aperte tuli semper non tamen etiam mihi necesse esse existimavi, neque nune existino, vel aliqua singulatim disputare su tilius a re limatius, vel in hos accusatori innehi, illorum quasi patrocinium suscipere sed quae inorarem vera, ea professias a certaminibus et xlx, quae commoueri partium studiis silent, abstinere, et meae peribnae conuenientius, et ad futuros casus prouidentius esse semper credidi. Neque haec ostentatio prudentiae et quasi sagaeitatis existimanda est, qua neque praeditum me esse fateor, et cuius ealibditatem in diuinis negotiis cum futilem tum perniciosam quoque esse scimus, sed tenuitatis nostrae eonfessio, et verae atque simplicis expositionis on. firmatio haberi debet.
302쪽
Maub Garbinii laus. Matib. Furii turbulentum ingeni .
migrauerat secedendo Magdepurgum lyricae gentis homo, qui sibi Flacii nomen imposuerat. F isse enim familiare aliud sereditur. Hic ado Iescens ad optimum et doctissimum visun Matthiam
Garbicium aliquando se contulerat, quo ab intogritate et memoria beneficiorum in se exto num cotilatorum, inprimis laudare possum. Neque hane laudem paruam, ac potius in maximis duo hoe Iraesertim tam ingrato saeculo. Erat item holest, iis vitae studiosiss et ad hane docendo assuefaciendiaque adolescentiam non maiore cura atque seueritate institui et adduci aegre ferebat, cum intelligere quam disciplinae eustodia et Deo grata res et in hae vita utilis emet. Haec sententia veritana atque pra clarissima non caruit obtrectatione quorundam, quasi
superstitione implicaretur Quid enim disputando probaretur, magis iam si ectabatur, quam qualis dogeretur vita, et libertatis obliterata doinina si rouocabatur, ut ad licentiae infinitae usurpauonem es. ferretur. Est autem prosecto disputatio oranis tum demum egregia atque illustris, ea praestriun quae de Religione, pietate, officio, virtute Moetur, cum non modo verbis aliquid scite concluditur, sed amonibus consentaneis etiam exprimitur. Quis mssim non habeat pro nugatore et sui diu deri e
Franci.JBueholeter in Indice chronNogito p. 3I. edit orti 1 99. . notis natalem Placii adde verum et integrum ipsius nomen, quod ego ex certis autoribus cognoui, esse tales Matthias Francowirius. eognomento lacius, gente Illyrieuri patria Athonis. sis. Viram et fata et scriptas acii luculentor deseri-ps l. B Ritterus Frao; ad in ara a. a. nui liber a. ctior prodiit ib. Iras.
303쪽
eum qui, nae oratione eonstituat, ea euertat bis guendo Secs redeat ad Garbicium narratio. Ad hunc igitur profitentem doctrinam Graecarum lite rarum in Academia Tubingensi, popularem suum, se me Furius contulit, cum eodem ante temnium et ego venissem. Ususque est hostilio Gambia eii pro facultatibus ipsus non illiberali , et expertus meam quoque et aliorum beneuolentiam a stud, um. Inde discedens Voliten Nam est pros Bris Eumque humanitate aliquanto maiore implexus est Philippus elanchthon, quod a nobis aduenisset. Itaque omnibus rebus eum adiuuit a gens et ornans hominem, Ris etiam facultatibus sustentans id quod ab ipso in promtu erat eunitis. Non solum enim docebat discere volentes uniuersos, sed pascebat etiam esurientes, et nudos vestiebat, bonitate quadam naturae benefaciendi cupida sine dicerimine omnibus. Furius , qui medioerem sermo, ni Graeci scientiam teneret, in cognoscendam linguam Hebraicam tune totus incubuit. Magistri ita honarum artium titulum atque insgnia asseeutus est et data ei uxor ), et publicae doririnae munus assignatum. Hi sue ingenii turbulenti ferocia et ambitione, seu malitia inseruiente voluntati alienaetnam de homine simulatore mirifieo, in quo nihil smplex et apertum cognosceretur variae suspici nes merer Sed quacunque sane re aut spe impelle te; tune laetus sciscitari euriose quid ageretur et esset in manibus . et elaneulum seripta filiis nom, nibus t spargere , notantia omnia quae carerent uda.
304쪽
as Limdaei aduersandi quietis eonsiliis. ane enim aim his esse et veritatis desertionem et corroborationem falsitatis. Quae erat illis temporibus et isto rerum statu admodum plausibilis et grata vulgo oratio. Sed initio astute tegere Furius ea quae animo agitabat, et alienationem atque odium dissimulare. Relicta eodem tempore statione sua ad Danubium, venit uittenbergam Nicolaus Gallus, fugiens perieulum imminens in illarum regionum ciuitatibus ii qui reelamarent Augustae decretis. Cum quq cius statim familiarissime se coniunxit, et disredemtem se ut nihil prae se ferret inimicitiarum aut . multatum, paulo post clandestino abitu secutus est. Et consederunt ambo sidepurgi, exitiosae perubraciae adiutores et incitatores strenui et vehementes . De huius urbis conssiis actionibusque, etiam fortuna, nihil modo dicam. Quae obsidionem eruritato bello tamdiu tulit , quam diu illa in penuria ad extremum rerum necessariarum paene omnium et summis dissicultatibus sustineri potuit. Sed qui hello huic gerendo fuerant praefecti, iura Magdepurgici maturius fidem habere voluissent, futurum fuisse existimatur, ut citius iis malis liberarentur, quibus tandem fracti, deditionem facere sunt coacti.
Melanchrbonis in publicis ea naribus onstantia. Cala mulae Flaeianorum. Horum erga senicos Mologos d. um et contumeliae fictaque Interimi Mum es
In regionibus Milaicis res erant peri illae quidem tolerabiles, ve saris etiam bonae, si non
'melanehthon om Lugd. Epp. p. 16a. Nune et vicini Parthenope vexilla fecisse leuntur imsignita να- eruce . Et habent σαλπιγγα -- tubas seditionum seriptores satis rabiosos.
305쪽
M ANCHTHONIS. 7 ealumniarum insectatione vexarentur. Ipse quidem s42 Philippus ex illis perturbationibus et quia tempest
tibus tantum doloris cepit, quantum alius nemo. Sed eum aliorum vel improbitate vel leuitate caussam occasionemque eis datam esse, et culpa se vae
re staret, faciundiam sibi statuit idem , quod mediet fideles solent, qui et misericordia aegrotantum ametuntur , et morbum s possint, sanant, si nequeant, O tamen augent, et neque ope sua destituunt depositos, neque non necessaria acerbitate affigunt I. Nam qui temere remedia adhibent, quibus vita inisteremta tollitur morbus, illis ea gratia debetur fAMet quae scariis. Considerabat Philippus Melanachthon eonuersionem una cum rebus mutatis anim rum. Videbat quam multa contra opinionem omnium accidissent, et posse alia aecidere smiliter intelligebat. Erat hoc igitur rectissimum et tutissimum rSalua et integra et incorrupta doctrina coelestis verblatis . eui labem inuri aut aspergi maculam fere dum non esset, de caeteris, quae temporibus et i eis diuersa semper fuisse constaret, ita eonueniri, ut vel mutatis vel nouatis aliquibus tranquillitati eo suleretur. Etsi in eo ipso falli aliquos eum non sugiebat, prouidentem, a parte pacatis rebus, nihil minus aliis turbas excitatum iri. In his igitur quasi procellis et ista tempestate, non currendum huc illuc putauit, neque excedendum iis locis, in quibus fine impietate ad Deum et eulpa ad homines non improbos neque iniquos, consistere liceret, et trans undum eo, ubi neque extra perieulum et maximis itidem in curis molestiisque atque angoribus futurus S s siet.. Vos oro, vi si in hac seruitute non fecisus
omnia, quae voae in libertate facitis, miserieordia nostri adficiamini non augeatis nostros dolores falsis eriminationibus. Hae in Melanchth. Epp.
306쪽
v ITA PHILIPPIrs merit. Hominum autem praesdia vel AInminmamenta, quibus protegeretur quaerere, clamoribu que importunis tumultuari , et quasi tribunitio fur re maledictisque vesanis in quoslibet debaeehari mnino noluit Quodque semper fecerat, ut De Iaxari cupiditatibus hominum et auram popuIarem atque plausus aptari oportere non eenseret, id mutito magis tune praestandum esse statuit, neque ut maliquo veluti editiore loco ad arma infeliciter paulo ante sumta aliquos denuo vocaret, vel se Meere, vel placere Deo , vel ad ullam spem bonam condueere est arbitratus. Itaque in hoc immotus perst,st, Mequid laetana factio dieeret a moliretur.
In Sario perfecta cognitio linguae Germanicae n-- quam fuit, o loquendi seribendique diserte viri evitatem adipisceretur Sed libelli ipsius nomen praeferentes passim prodibant, quos pro suis illo
agnoscebat. Erat autem eadem cantilena omnium,
de iis, qui apud Principem auritium illis temporibus remanerent et Ecclesis scholisque eonferna dis nauarent operam. In quibusdam etiam connis uentes dum disieeta recolligerentur et ordinarentur eonfusa, et res essent in regionibus4Ilis medioeri in statu tranquillae. Cum autem quaereretur de mquae quasi indifferentia seruari aut omitti impium ense non videretur, Philippus Mela-hthon edito fer,pto luculenta hoc breuitate explicauit, et definiendo solerter et exemplis illustraddo. Sed nihil proficiebatur ad eos, qui neque audire, quae dIce-hantur, neque ad ea, quae demonstrabantur. aspicere volebant. sui et verbositate indiserta, et nominum mirabili ignotaque specie fucum saetebant et imponebant multitudini imperitae, Interimisus et
adlapstorsa eos, per ignominiam appellantes, a
quibus Responsionibus aliquot ad contionatores in Fram eonia, Marchia, et ad Theologos amburgenses.
307쪽
qnibus secesserant. suorum omnia dii, et sacta 54s
is deteriorem partem interpretando rapiebant, Pr nunciantes etiam audacissime de cogitatis. Pete . tu tunc conuiciis impudentibus non Philippus modo et alii, sed Reuerendi etiam et illustriss Princem Georgius Prine. Anhalainus, ut ne mortuo quis dem scelerata petulantia peperest. Nee non improbissimorum partim mendacia, partim simulatiora iusdam ardoris in veritate asserenda, partim etiam alia, quae talium temporum miseriis omprehen induntur, tantum emcere potuerunt, ut docti et pii nonnulli inque his nobiles atque Principes viri, at quid ab eis diei initio erederent et ipsorum fauerent natibus. Sed tum capita huius factionis Furius et Gasius Magdepurgi declamitabant, et libellos atquo picturas diuulgabant contumeliosa in personas eta tiones.
M perae pretium erit, ipsim hune PrinSpem sese
defendentem addueere. Verba eius in Libello tertio Epp. Eob Hessi plag. m. . eiusmodi sunt: oo lyrici recens editum scriptum declarat, quo non par in praeceptores ipse ingratus dicit illus suislla non om- meritos. Quaedam hona scribit, hortatur ad confuntiam, idque recte, sed interea etiam leuissimam concessionem in rebus nihil iudicat defectionem esse Mi-rahitis homo, rumores colligit curiositate non laudanda, et ignorat rationem et caussas consili tu nostrorum et omnium quae aguntur intelligo, quantum
mihi periculum sit ab istis. Sed erit o commune cum caeteris. Ego tamen confirmante me filio Dei custode generis humani et Melesiae suae non delatiga-- in fungendo osticio, neque deteirehor calumniis et maledim turbulentorum a cura et labore et respe tu fidei ad harum regionum congregationes pias si adiuuante Deo maiore et taediores diitractiones rete possint prohiberi Turhantes Melesiam Dei portabunt iudieium suum. Vtinam conuertantur et nou conde
308쪽
xs 48 tiones eorum ), qui ipsorum temerariam e eeris
praeposteram vehementiam improbabant, et abhorrebant a turbulenta peruersitate. Inde eum urtis
defendi amplius non posset, digressi, in aliis dei de locis tanquam turbo vastitatem et strages dederunt, admisi, ei lenae qui TheoIogiam doceret, et reuerso Gallo in priorem nidum ad Danubium. Cum his quasi eonspirauerant et alii contra n lippum Melanchthonem et eos, qui in Academiis et Eeelesiis Minicis docebant. Aliquoties autem iubente et volente Principe Mauritio conuentus diue s locis acti sunt In quibus illi clamatores corrumpi doctrinam puram atque sineream odiosissimis eriminationibus disseminabant, adeo ut non paucis ubique suspecta redderentur omnia, quae tum in Mimicis regionibus suscipiebantur et fiebant. In quibus tantis tempestatibus periculose iactari Philip pus Melanchthon et ad durissimos offensionum scopulos allidi, cum nihilominus eursum diretium in v
' iurem auritium Elere, Georgium Anhaltinum. Philippum , Pomeranum,maiorem et alios. ' Mo Stola, et Io. Aurilaber, concionatores in aula vinariens, D. Musaeus, Io Wigandus, M. Iudex, Io Westphalus, alii. 'misenae, Pegae. Torgae, cellae, Grimmae, ipsae ete De his extat copiosa enare ratio edita hoc titulo: Ex actis synodiei et aliis diligenter et fideliter collecta expositio orima. quae Theologi Aead Witeb et harum regionum alii, qui his adiuncti fuerunt, in deltherationibus Prouincialibus et alioquin extra has de rebus ad
religionem pertinentibus monuerint, suaserint, docuerint, responderint, conresserint illo tempore, quo et de his ipsis et de libro Augustano.
qui nominatur, Interim, qualis esset, quaesitum fuit et tractatum. Et edita de sententia Profess,
309쪽
' MELANcΗTHom. 28 Iritatem aeternam teneret, neque immutaret velifi-Is scationem quantumuis restantibus ventis, in dininae,gubernationis certa fiducia Uersute autem auillari isti nouimagistri paene syllabas in omnibus quae a Milaicis proferebantur. Neque pudebat falsa Dei ficta ingerere et secundum haec perfricta fronte pronunciare, et optima scripta vituperare, et o mines innocentissimos condemnare. Cum ipsi nihil utilitatis in commune docendo afferrent, omne sto dium in maledieendo, obtrectando, insectando, er, minando ponentes. Dicat enim, qui potest, quidnam obseuri ab his illustratum , quid ambigui definiatum, quod dubium amotum, denique quod lumen doctrinae Eeelasiameae illatum sit At siquς tu has ab his perniciosas esse datas, datas causias oce, sonesque dissensionum et alienationum, data damna inimicitiarum, affectos tristitia bonos, conciliata gaudia malis, ereptum sum fructumque Rauitatis et earitatis mutuae impeditos congressus salutares, quibus veritatis coelestis doctrina et confirmaret et illustraretur. Haec facere se illi tanquam ardore quodam mentis religiosae aiebant Cum interea distraherent et violarent nefarie societatem fraternaesoniunctionis, et a ciuibus recederent, non sug xent hostes. Visique mihi hi idem facere sunt, os quis exquisite consectas subductasque ab aliquo rationes reiicere et confundex audeat, ut ipse edat et subiiciat nouas Nam quid egere aliud , quam
- mel. Epp. L. II p. 37. Refutare me laeti mendacia necesse est. Nunquam dixi, nunquam seripsi, nunquam eo taui, quod ait me dicere. ἀκριβολογιαν ast λεπτολογιοι es hanc propositi nem Sola fide iustificamuri eis scriptis have propositio declarata est, et de exelusiua accuratu semper locutus sum et ouidem diligentius quam
310쪽
282 ITA PHILIPPIM4 quod disposita et collocata apte et splendide, dilbgentia atque studio inprimis Philippi Melanchthonis. eonuellere dissipareque sunt aggressi Sed chartis
istorum volaticae ae scurriles et evanuere magna iam ex parte, et penitus aliquando evanescent, manentibus ae mansuris grauibus atque solidae doctrinae refertis scriptis Philippi Melanchthonis, dum studiisum non intercidet cognoscendi et sequendi in re
Proponebantur in Mimia rapita libri Augustani, deque illis iubebantur Theologi sententias di-eere Non enim Princeps Mauritius sine exceptiinne assensus fuerat decreto, quo liber ille quasi omnium ordinum iudiei approbabatur, sed promisi. Imperatoris de Religione urgens. et quid ipse suis esse pollicitus commemorans, stenderat sibi neces.statem imponi , ut ad suos ea de re referret. Id non negligi, eonstaret, diuulgata apita quaedam fuerunt, deinitibus quaesitum lapsae suerat, perscripta illa quidem moderatione ea, ut a constantia in veritatis oelestis sincera doctrina ne transuersum quidem, ut dicitur, unguem recederetur, sed quubus tamen tempus rerumque mutatio obtrectandi daret Oeeasionem. suam improbitas malevolorum. et turbulentorum tunc cupide arripuit, et ea prolixe via est. Anno autem Christi,nxLv prius omnino quam somniare aliquis posset Augustani libri eom- positionem et editiopem, volente Prineipe Mauritis R. et ulustrissimus Prineeps Georgius Princeps -haidinus conuocauerat Lipsiam praecipuos Theol gos et isticarum Ecclesiarum praesides, eos sere, quibus eura illarum commissa esset vivente adhueriinca
