장음표시 사용
171쪽
IU . BERN. HENR. REI NOLDI /lium mutantis . non aspernatur , cum Accursio dicendum est, per ellipsin illum ita locutum, & voluntatem vel Iententiam abesse. Melius ista explicabunt Grammatici: Nobis suffecerit indicasse , Salmasium non considerate satis mendorum maculis Digesta Florentina adspersisse, S inique de eorum scriptura sensisse.
ad legem 34. D. de Procuratoribus. Antonii' Fabri conjectura probatur. Lachovis eam rejicienti respondetur. Sub titulo D. de Procuratoribus S defensoribus , 33. l. 3. Praetoris Edistum extat hujusmodi: Cujus nominὸ quis actionem dari sibi pusula-hit, is eum viri boni arbitratu defendat, S ei, quo
nomine aget, id ravum habere eum, ad quem ea res pertinet, boni viri arbitratu satis det. Florentiae legitur ; N ei, quo nomine aget; praestat tamen scribi, N ei quocum aget, vel, ut vulgata habet editio, ei quocum eo nomine. Poena non defendentis, satisque non dantis, haec est, ut denegetur ei actio , L. 43. 3. 4. & L. S. C. eod. Is ergo, qui alicujus nomine Procurator eXperitur, eundem quoque defendere debet; id enim Praetori aequum fuit visum d L 23. 4. D. de Procurat. Illud autem quaeritur: an & is, qui in rem suam Procurator intervenit, defendere teneatur Τ Εt ait Ulpianus, adhuc idem sore di.
172쪽
VARIOR v M CAP. XVIII. cendum, nisi forte ex necessitate factus fuerit in
rem suam Procurator, ult. ibidem. Scrupulum tamen movet Gajus in L. 34. D. GL G i verba sunt ista: Si quis in rem suam procuratorio nomine agat, veluti emtor hereditatis ; an debeat invicem
venditorem defendere 7 Et placet, δε bona me ,
non in fraudem eorum , qui invicem agere vellent,gesum si negotium, non oportere eum invicem defendere. Et scrupulo eximendo multa attulerunt interpretes. Bachovius ad Treuthri disp. de Procurator. tho. I. sit. A. rem ita putat: hit, distinguendum esse, I. an Procurator factus sit ex necessitate , atque hunc defendere non teneri.
an secus 2 2. Hic subdistinguendum, an sit ex causa lucrativa factus, hunc semper debere defendere, an ex onerosa' 3ὶ Hic porro distinguendum. an cessio sit fadta bona nde, & non teneri defendere, an secus, ct teneri. objiciebat Antonius Faber, quod, quum in L.. 33. f.'vit. D. eod. indistincte dicatur, Procuratorem in ' rem suam non ex necessitate factum defendere teneri, non nisi absurde ad causam lucrativam,
vel casum, in quo dolus intervenit, illud possit restringi. Bachovius aliam paulo idcirco insistit viam, S isti objectioni tribus modis occurri po se autumat, IJ si S. I. 33. cum l. 34. D. eod. conjungatur. atque ex illis conjunctis quaestionis hujus decisio petatur. a) Si distinguatur inter actionem, quae ex eadem, S quae ex diversa causa descendit, ut illo casu , qualem in I.
7o. D. d. r. ait proponi, ex onerosa causa Princurator in rem suam factus. defendere teneatur.
3 Si discrimen observetur inter eum, qui onerO-1b titulo acquisivit actionem singularem, S qui per universitatem: ut hic demum, ubi omnia
173쪽
x4α BERN. HENR. . REI Noa DIbona fide gesta sunt, defendere non teneatur. Ita BachOvius. Vereor autem , ut etiam his
responsis Fabro factum sit satis. Nam ad primum quod attinet, si lex 34. cum g. in. l. 33. debeat conjungi, ita, nisi fallor, est constituenda species, S sormanda quaestio: An is, qui ex necessitate atque bona fide, & non in fraudem
eorum, qui invicem agere vellent, hereditatem emit, venditorem teneatur invicem defendere'
Hujusmodi autem species absurde ponitur, cum nemo invitus ad emendum queat compelli: Nullius ergo momenti est istud responsum. Alterum que non potest videri satisfacere, quoniam in 7o. D. de Proc. qua lege Bachovius nititur, actio, qua experitur Titius, & ea qua pupillus,
non ex eadem, sed diversa, causa oritur. Titius mandatam ab heredibus adtionem ex nomine sibi
per fideicommissum relicto instituit, pupillus,
quasi ex contractu, tutelae scilicet adminiuratio. ne, agit. Causae diversissimae sunt, ct tamen Scaevola respondit, Titio non aliter actionem dandam, quam si defendat heredes, a quibus ipsi actio fuit mandata. Apparet, Bacho vii distinctionem, non solum non firmari responso Scaevolae, sed S prorsus subverti. Fefellerunt Bacho.
vium verba Scaevolae sequentia: Cum tam tutelae actio, quam pecuniae creditae , ex hereditate Sempronii docendunt. At his verbis , quae leviter tantum videtur adspexisse Bacho vius, non significat Scaevola , eandem utriusque ahtionis causam esse, seu utramque ex eodem contractu nasci, id
enim dicere qui potuisset y sed eundem Sempronium , qui pecuniae creditae nomine pupillum habebat obligatum , huic tutelae judicio suis leobnoxium, & ha tenus tantum adti Ouem tutelae ,
174쪽
V ARIORUM. CAP. XVm. I IS pecuniae creditae ex ejus hereditate descendere. Ex quo non nisi absurde effeceris, eandem utriusque adtionis causam, eundemque fontem
esse. I ertio responso Bacho vii nullum pondus inest: Ratio disserentiae, quam ipse tradit, non est solida, neque efficit, ut magis ex necessitate videatur in rem suam Procurator factus, qui per universitatem actionem adquisivit, quam qui lingulariter. Initium enim si spectes, quod utique spectandum esse, ex L. 8. pr. D. mandati jam Antonius Faber I 2. Conject. Io. monuit, non magis ille, quam hic, potest videri necessitate in rem suam Procurator esse laetus. Quid ergo res, ut mihi quidem videtur, reste deciditur haedistinctione adhibita: an Procurator in rem suam utilibus actionibus nomine suo, an directis nomisne cedentis . experiatur. Priore enim casu non tenebitur defendere, posteriore utique tenebitur,
nisi ex necessiitate factus fuerit Procurator. Est ea sententia Barioli ad saepe commemoratam L34. D. de Proc. Ratio certa est, quod is, qui suo nomine actionibus milibus experitur , non postulet sibi actionem dari nomine alterius, atque ita verba Edisti cessent. Praetor enim eum defensionem vult suscipere, qui alterius nomine actionem sibi dari postulat, d. l. 33. 3. αλ Procurator ergo in rem suam, instituens actiones utiles, non tenetur defendere, atque hoc initio dictae l. 34. ait Gaius, subiecit tamen hic exceptionem percommodam, nisi inter actorem, &eum, cui actiones fuerint cessae, callido consilio id actum sit, ut intentio ejus, qui invicem agere volebat , eluderetur , qua machinatione,
quum in hujus detrimentum Edicto Praetoris fraus fiat, merito G us Procuratorem ita in rem suam factum
175쪽
IM ERN. - ΗENR. REI NOLDI . tum defensione non putavit liberandum. Si ta men negotium bona fide S non in fraudem inavicem agere Volentis gestum sit, firmum manet, quod initio dixerat G us. At loquitur hic de eo. qui in rem silam procuratorio nomine agit, non qui Iuo. Ita, fateor, legitur. Vidimus autem ea, quae adseri Bachovius , nullius momenti esse , res porro ipsa suadet, ut aliam speciem cogitemus proposuisse Ulpianum, aliam G um. Res ipsa, atque legum series exposcit, ut Ulpianum . verba Eclicti, quae interpretabatur, secutum de eo, qui in rem suam Procurator factus, alterius
nomine sibi dari actionem postulat, G um de
eo, qui suo, existimemus locutum. Quare utique probanda est Antonii Fabri emendatio , qui in d. l. 34. pro procuratorio legit, Procurator proprio. Si quis in rem suam Procurator proprio nomine agat. At odiosae sunt emendationes, non, si res fagitet, non, si lex non vere corrigatur, sed voces per compendium scriptae recte legantur. Ait Faber , errorem fortassis natum ab inscitia
exscriptoris , cum ita scriptum esset, PROC PROPRIO, S exscriptor ille unicam dictionem esse putaret , eamque nullius sensus, pro qua scribi deberet PROCURATORIO. Ita Faber. Potuit etiam scriptum fuisse PROCPRIO, ct nescisisse librarium, quid inde estingeret, nisii, quoniam
caput sub titulo de Procuratoribus occurre-hat . procuratorio. Fortassis etiam scriptum fuit ΡROCR1o, litera P. in litera R. contenta, sylla-ha autem PRO ex initio repetenda, imo & si ita
scriptum fuerit PROCURATORIO, potuerunt duae hae Voces Procurator proprio signi licari, quod iis, qui rationem, qua Veteres per compendia scribebant, non prorsus ignorant, non potest essa
176쪽
VARIORUM. CAP. XVIII. I sobscurum: Non ergo violenta manus insertur. Gaio, sed verba ejus ita, ut steri debebat , leguntur. At non dicunt Iureconsulti, in rem suam proprio nomine agere. Causatur ita Bachovius. At cur Procurator in rem suam non dicatur proprio nomine agere quid huic locutioni inest molestiae an is , qui in rem sitam Procurator faelus datusue e st, seu an is, qui per ellipsin Procurator in rem suam vocatur, solet enim S datus vel factus addi non potest proprio nomine agere , annon utiles actiones intendere 7 Potest certe, vide legem I 6. D. de nactis, S l. SS. D. de Procuratoribus. Si ergo suo nomine agere possit, cur dicere non liceat, Procuratorem in rem suam proprio nomine agere 7 cur non liceat rem Uerbis convenientibus exprimere 7 Taedet nugarum. Causam Certe non video , ob quam Antonii Fabrinon jam conjeeturam, non etiam correctionem
sed veram legis 34. fectionem rejiceret Bacho vius, nisi forsan ea causa haec est, quod Bacho vio nihil fere arrideret, quod fuisset a Fabro
Id pluribus ostendit Nic. Hieron. Gundlingius, vir, in otiis P. I. cap. I. da fatis scriptisque Re ueri Bacbovii, p. 226. Ir.
177쪽
Publimiani institutione prisum essectum esse, uti dignitas Patriciatus patriae potestatis jus Diueret. Bacbovis S mimio id negantibus responsum. Viatejus defensus.
Iastinianus Augustos 4. In fit. Qiab. mod. ius
patriae μt. δεχ. ait. militiam, vel consularem dignitatem, filium patris potestate non liberare, sua autem constuutione Patriciatus dignitati eam vim tributam. Constitutio, cujus i se mentionem facit, extat in ust. C. de constilibus. Initio Novellae 8 I. idem affirmat. dudum se legem scripsisse super gloriosissimis Patriciis, quae liberos eos paterna potestate demonstret. quam primum illis ea dignitas fuisset collata. D bitari ergo nequit, Iustinianum se iuris, quo Patricii patriae potestatis nexibus exemti sunt, auctorem profiteri. Hermannus Vulteius Bris . Rom. D. I. capo 24. ea de causa dixerat , non invenire sese, ulla dignitate, quantacunque etiam illa esset, ante Iustinianum Imperatorem Iratriam potestatem suis sublatam, hunc autem primum jussisse, ut dignitas Patriciatus. Consulatus. Praefecturae praetoriae, Magisterii militum, Episcopatus, ct in summa omnis, quae a Curia liberaret, etiam patriae potestatis Ius solveret. Vul- trium ad partes vocaverat Treuiterus Vol. I. di a. ad tho in. simulque Bactavio occasionem
178쪽
nem dederat, illum carpendi. Ait autem in notis anima iversonibus ad illum Treuiteri locum Bacho vius, quod ad Patriciatum attinet, lapstina sitisse Uultdum , idque Cassiodorum ostendere 6. Variarum , 2. in formula Patriciatus , hisce verbis: additur, quod leges illis Patriciis tantam reverentiam detulerunt , ut in sacris pollitus, cum hoc fuerit honore praecinctus , paternae potesatis ne1ihus exuatur. Addit Bachovius , non esse dubium, I heodorichm Regem sub quo ista scripserit Calliodorus, expulso Odoacre anno 489. Oriuntis Imperium tenente Anastasio , 3 o. amplius annis ante Iustinianum , Imperium italiae occli-paile. Vinnius in Comment. ad I. 4. Injt. Qiab. Mod. jus patr. pol. sola. ait, id , quod de Patrici tus dignitate ibi affirmat Justinianus . non posse videri ab ipso primum constitutum, cum & apud Calliodorum , qui ante Justinianum sub Theod rico Rege vixerit . illud , quod jam retuli, sit scriptum. Juitinianus ergo, Bachovio S Vinnio ita existimantibus , salsam alienae gloriae hereditatem crevit. Videamus autem , an, quod illi adserunt , tanti sit momenti , ut ideo fides sit abroganda Justiniano Principi. Illud primum.
sed velut in transitu , moneo, Bachovium rati nem temporis non satis observasse, quando Theodoricum anno 489. Italiae imperium ait occupasse, & quidem Anastasio Imperium Orientis obibnente. Non consistunt ista simul. Illo enim anno nondum imperavit Anastasius, vivebat etiamnum Zeno Isauricus, cui, Calliodoro teste, Olybrio Juniore solo Consule , hoc est , secundum Contium, anno 49Ι. mortuo, in Orientali imperio successit Anastasius. I um Theodoricus anno
179쪽
148 BERN. HENR. REI NOLDI' potest dici Italiae jam Imperium occupasse. Nam
eo anno primum Italiam intravit. Anno autem 493. Albino U. C. S solo Consule, Theodoricus Ravennam, cujus moenibus Conclusum Odoacrem per triennium obsederat, demum ingressus est, atque hunc, quocum antea pactionem fraudulentam de Italia communiter obtinenda inierat, convivio adhibitum interemit, quod facinus a Cassiodoro obtentu insidiarum, Theodorico ab Odoacre structarum, tegitur. Ad annum ergo 493. regni Gothici in Italia initium est referendum. Tum enim S Theodoricus Zenonis Imperatoris consulto privatim habito , suaeque gentis vestitum reponens, insigne Regii amistus. quasi jam Gothorum , Romanorumque regnator adsumsit, ut loquitur Iornandes de reb. Getic. cap. I9, edit. Lugd. a. IS94. in 8. p. II 3I. Sed ista quidem nos parum juvant. Sive enim anno 493. sive anno 489. hicum illud regnum suum debeat Ortum, camsa, cujus defensionem suscepimus, cecidimus, si verum sit , Cassiodorum ea ,-quae recitaVimus,
sub Theodorico Rege scripsisse. Colliguntur enim ab anno 493. usque ad eum , quo habenas imp rii moderari coepit Iustinianus, anni 34. Et The doricus Rex Anicio Olybrio V. C. & solo Consule, hoc est, anno S 26. a. d. IV. Non. Septembri atque ita 7. mensibus ante, quam Justinianus ab Justino, patre suo adoptivo, Augustus renuntiaretur , diem obiit supremum. Videntur haec in rem esse Bachorii. At non quaerimus. an CaS- sodorus Theodorico regnante vixerit, scripseritque : Sed num ante Theodoricum fuerit extinctus, ut Imperatoris Iustiniani nulla ad ipsum potuerit pervenire constitutio , atque hoc si falsiim sit, an illam Patriciatus formulam, unde ea, quast supra
180쪽
VARIORUM. CAP. XIX. 149, supra retulimus, Verba transcripta sunt, non sub aliquo Regum , qui Theodoricum exceperunt , possit videri conscripsisse Τ Certum est autem . Cassiodorum Atalarico cum matre Amalasvent haregnante non solum superstitem, sed & Praefectum Praetorio fuisse, vixisse quoque Theodahadiae Uiligis Regum tempore , atque negotiorum publicorum mole fuisse obrutum. Constat id ex ariarum libris tribus posterioribus. Postea, quum
rerum civilium, quarum tantam suerat expertus
vicillitudinem , taedio captus fuisset, ipsum sese in coenobium abdidisse , Vitige forsan capto. Vixisse autem ad senectutem summam. Quod testatur his verbis Joannes Trithemius : Claruit temporibus Pupini senioris usque ad Imperii Fussini junioris prope snem , annos habenr aetatis plusquam XCV. anno Domini DLXXI ) Quae cum ita . sint . facile eit ex illimatu . Calsiodorum, Patriciatus istam formulam , quae 6. Var. 2. eXtat,
non Theodorico rerum potiente, sed post hujus cxcessum conscriptisse, ipsum quoque constitutionem Julliniani , qua Patriciatui is honos additus, ut patriae potestatis jure ea dignitate ornatos sol. veret, vidisse. Nisi L. ult. C. de Consulibus Ioaiani Praesecto Praetorio esset inscripta. licebat conjicere , eam priori Codici, qui Iustinianeus die-tus , jam fuisse insertam. Is autem Codex editus est Decio solo Consule anno S 29. Cum autem mihi non liqueat, Joannem anno S 28. aut S 29. iam Praesectum Praetorio fuisse , nihil hic temere anfirmaverim. Illud certum puto , legem uis. C. de Conflιlib. anno S 3 o. esse promulgatam : eo enim anno complures ad Ioannem Praesectum Praeto-