장음표시 사용
341쪽
Iiret viso oee ore uxorem propria auctoritate . Iino, art. 1. dicta quast. docet, uxoricidium ex quacumque causa, sive adulterii, sive odii, sive rixae esse impedimentum ulterius matrimonium impediens . & si aliam uxorem ducat,
peccare contra leges . Cap. Inrarfectoras , & Cap. manere 33. q. x. quamvis Maleat matrimonium. Posse tamen
per Ecelesiam dispensari, ut etiam licite contrahat , imo nunc etiam abisque dispensatione posse contendunt a Iiqui. II. Crimen ergo , quod ad impediis mentum dirimens pertinet , duo erimina complecti rur , nempe , homicidium , & adulterium t ita tamen, ut non censeantur esse simpliciter dirimen tia , nisi fuerint certo modo facta.
III. Primus ergo casus est . Cum adulter procurat mortem coniugis suae , vel mariti adulterae , ut cum adultera coniugium celebrare possit rvel E eontra si adultera procuret moristem vi sui, vel uxoris adulteri, ut adulterum in maritum accipiat et ut habetur, Cap. Super hoc de eo , qui duxerat in matrimonium, quam polluerat per adulterium, & intelligitur, si mors revera sequatur. Hunc casum statuit S. Th. hoc, a. a. Qui tamen casus intelligendus est, si occisio lacta
fuerit eo nne, ut matrimonium cum ea contraheretur, quae polluta suerat
adulterio, & particeps suit tum adul
terii , tum homicidii ; si enim quis
occiderei coniugem suam , vel alierius, ut posset contrahere matrimonium cum ea, quae non suit particeps
adulterii, vel homicidii, non esset impe itinentum dirimens.
Ex his sustineri posse videtur matrimonium Davidis cum Bersabea . . Nam Bersa hea in adulterium quidem consentit, sed in mortem viri nullo modo lenitur machinata . David autem adulterio adiunxit quidem homicidium Uitae, sed non est certum, an
eo animo, ut uxore eius l)otiretur . Nam antea saepe conatus erat Uriam inducere ut ad uxorem accederet, ut
eo iacto adulterium legeretur. IV. Secundus ea sus est. Cum peris petratur adulterium eum promissione matrimonii post coniugis adhue viventis obitum celebrandi. Ita Conei I.
Traburiense, anno Can. 4 . Re utritur tamen , ut promissio a conisuprala, verbo . aut alio signo exter no suerit acceptata , vel ut ait Concilium . iuramento mutuo confirmata.
V. Tertius ea sus est . Si de facto
adulteri inter se contraxerunt viventibus prioribus conjugibus , & nuptias consummarunt , hane enim alteram postea , mortua legitima uxore, ducere non potest . Da Alexander III. Cap. Ex litterarum. De eo qui duxit in uxorem quam polluit. Iste tamen
ea sus . se ut & praecedens, locum habet, si uterque adulter conscius erat vitae coniugis alterius . Alioquin si uterisque, vel alter bona fide existimarit, legitimam priorem compartem esse mortuam , aut si postquam se deeeptum didicit a cohabitatione recesserit,
matrimonium non est irritum, ut eκ eodem Alexandro III. Cap. Veniens ,& Cap. Propositum . De eo qui duxit &c.
VI. Quartus ea sus est . Si etiam absque adulterio , in morte alterius
coniugum procuranda convenerunt
tam vir , quam scemina , qui inter
se coniugium inire cupiunt : ut habetur, Cap. Laudabilem de eonversione infidelium. Queiod intelligitur, etiam. si mors secuta fuerit per tertiam per sonam , nam tunc etiam illa tertia persona, quae interfecit, nubere non potest eum coniuge occisi. Ad hoe tamen requiritur. Primo et quod uterisque in occisione procuranda convenerit, nam si alter tantum homicidium procuravit , altero inscio , nec adulterium praecessit, non dirimitur ma-tiimonium. Secundd et quod intersectio fuerit ex proposito facta . Nania si vel casu , in bello alius alium ocinciderit , in ersector non prohibetur ducere uxorem intersecti . VII. Notandum tamen est . quod
iura, quae loquuntur de impedimento
342쪽
4i8 Quaestio G II. De Imped . in Specie.
xmicidii , sunt intelligenda etiam deviricidio . Secundo et quod adulterium nudum non impedit, quo minus inter adulteros validum iniri possit matriis monium , si aliunde nihil obli et, quia Canones statuentes , ut nemo ducat in mair intonium eam , quam polluit a.dulterio 3 r. q. t. Cap. Nullu3 , S Cap. Illud prohibent eiusmodi matrimoniisum , ted non decernunt esse irritum. Unde validum fuit matrimon una David cum Bersabea, ut diximus. Terith : quod hoc impeditnent tim est luris Eccle Iiastici, ideoque dispensationem admittit.
. II. De Cultus Disparitate. VIII. I paritatem e ultus, s prς-I I cedat matrimonium, impedire illua contrahendum , &di itinere
contractum .docet S Th. 19. Sup. a. I. inuta inquit prin. 1p.ritus Anatrimonii boniim es proles ad cialium Der edueanda . Cum autem edueatio fiat commuis muniter per patrem , matrem. t terque secundum fidem uam intendit ad cultum Dei prolem edueare . Et ideo si sint diversa Dei, rntentio uniux , alte.
IX. Porrb cultus , seu religionis disparitas non vocatur hia , qua unus est fidelis, & catholicus, alter fis teticus, sed qua unus eii baptizatus, alter non . Qilia , ut ait ibidem ad s.
Matrimonium est saeramentum . Et ideo quantum pertinet ad nee taιem faeramenti requirit paritatem quantum ad D eramentum Dei, scilicet Baptismum,ma. gis quam quantum ad interierem faem. Unde etiam hoc impedamentiam non diiscitur distaritas fidei, sed eultus di paritas , qur respieit exterrus semitium . . .
Et propter boe si aliquis fidelis eum ha-
retaea baptizata matrimonium contrabat,
veram es matrimonium , quamvis pecceteontrahendo . si sciat , eam baretitati scut pecearet , si cum excommunitata
si aliquis Careebumenus habent reclansidem , sed non baptizatur eum aliqvι fideli bapt/zata contraheret , non essuerum matr/mon iam. Ex quibus par matrimonium catholici cum haereti c. vel e contra validum esse , licet illcitum. An autem sit etiam sacra meitum, vel an sacramentum evadat, cuhaereticiis ad fidem convert ur , udenda sunt , quae diximus supra, i
Dictum etiam est , si prae dat. Di
paritas enim cullus matrimonio supeveniens, non per se dissolvit illud idocet S. Doctor hac , q. I9. art. s. nos dixit ius supra , Qua n. s. Dubio quo mitto S udiosum . inii a lan e
hoc varia sunt discutienda, ideo si DUBIUM VII. An Matrimonia Fidelium eum In delibus suerint semper prohibiblia, & quo jure
s. I. De Matrimonio Iudaorum eum Gentilibus 'I. Ico. Matrimonia Iudaeor ut sub lege Mosaica cum gentibus fuerunt iure natura ac divino illicita , non tamen in vada. Prior pars prob. Nam ilis na rate, ac divinum d elat, omnibus ridis vitandum esse periculum peccatale autem periculum fuit , & est matrimonio fidelis eum infideli , nepe subversonis: tum propter multi iam orem conrugum , Mim Propter miliaritatem , ct arctissimam , imo citinuam conversationem , ut vel isapientissimi Salomonis exen,plo olidi potest , cuius eor deprava tram est
mulieres , tit sequeretur Deos altenos Reg. II. Propterea Deus in veterige Ca
343쪽
ge ea prohibuit, Exodi 34. v. x6. N etixorem de Afra bus eorum aeeipies fratrtuis, ne postquam ipsa fuerint fornieata . fornicari faciant , μοι tuos in Deos μοι . Idem praeceptum renovavit Deus, Deuteron. 7. v. I. ubi de septem gentibus quas ibi recenset et Neque t inquit Derabis eum eis ronis iugia r sitiam tuam non dabis silao ejus, nee sitiam iritur aretpres sitio tuo, quia feducet filium tuum , ne sequatur me cPe. Idem i. Esdra 9. v. l. de L. Esdra 13. U. as. ubi ad convincendos Iudaeos , ne misceantur cum alienigenis , affert pro . pheta perniciem Salomonis. i I. Sed dices primo , Deuteron. 12. v. Io. dicitur et Si egressias fueris ad
pugnam contra inimieos tuor . . . ut viis deris in medio capt/υorum mulierem puI. ebram , σπ adamaveris eam .... eris uxor tua .
Secundo . Ioseph contraxit cum gyptia. Samson cum Dalila Philist ea, Esther cum Aisuero gentilibus ἱ ergo dic. III. Respondeo ad haec. Ex S. Th. e. . citata , a. r. ad i. O E. Quod inal quibus circuiri stantiis permissum eis rat in lege veleri inire coniugia cum infidelibus, quod ei at generaliter pr hibitum, quando nimirum nullum erat periculum, ne fideles, aut eius liberi perverterentur, sed potius spes erat, ut infidelis veniret ad fidem . Unde S. Th. ad 2. Illud Deuteron. 12. expli cat de captiva , quae ad fidem , & cultum Dei converti volebat. Sic ad primum dicit , coniugium Moysis cum . Eiyptia suisse permissum . quia omnis timor perversionis aberat. Sic Sain soliis cum Dalila , ut ex hoc occasionem quaereret contra Philisthos, de Esther cum Assuero, ut suam gentem a tyrannide impii Aman liseraret . Uno verbo. Ubi erat periculii in subversionis lex prohibebat, ubi non erat, Deus tolerabat . IV. Secunda verb pars prob. Nam conjugia hebraeorum cum mulieribus alienigenis scriptura reprehendit quidem , sed ea nou vocat fornicationes, seu adulteria , nec mulieres Chananeae, aut Ammonitides vocantur foris Dicariae , aut adulterae, imo absoluth
dicuntur uxores. Unde , 3. Reg. e. II apostquam recensita fuit conjunctio Salomonis cum sceminis Moabitis , Hetheis, Chananais,& Ammonitidibus, statim subiicitur et S suerunt ei uxores quasi Reginae septingeniae , & concubinae trecentae. imo Roboam filius eius ex Ammoniti de successit ei l .. Regnum tanquam legitimus. Accedit quod nulli bi in veteri Iege ad eii piaeceptum decernens talia matrimonia irrita - Quod enim legitur, r. Esdra, e. v. ω Io. quod Esdras iussit separari filios Israel ab uxoribus alienigenis : non evincit. Nam haee separatio
non fuit quoad vinculum , sed quoad
torum tantium . & cohabitationem . Unde & ibi vocantur uxores, de con iunctiones earum matr/monia .
Nec elia in iure naturae irrita diei possunt. Qitia non omnino adversanisti ir fini matrimonii et potest enim ex eis proles nasci , & in fide edueari , quamvis plerumque difficilius, quam si ambo conjuges ellant fideles. . II.
De Mitrimonio Christianorum eum Iu-fie Iibus non b.1ptizatis.
l l stianorum cum infidelibus non bapti ratis suerunt semper illicita, non tamen ut illicita ab omn: bus, &ubique habita. Prima pars constat ex supra dies s. Si enim haec jure naturae, & divino illicita fuerunt Iudςis
in veteri lege, multo magis in nova. Unde S. Tho. q. 19. Suppl. a. I. ad r. d cit, quod esto in veteri lege perma Din. n fuerit cum aliquibus gentibus coniugia inire : praesuὸ quanaeo no poterat esse timor pertrahendi ad idolo. latriam . Et sie M 'fer , Ioseph , ω
Hester eum ansi elitus naa tramcnia con traxerunt. Sed in noPa lege , qua pir
totum orbem dijundstur , similis ratio probi.
344쪽
et o Quessio VIII. De Impedim. in Speeie.
νιι bendi est de omnibus infideIibur . Tum quia idem periculum subversionis, ει eadem difficultas in edueanda prole , ob quam talia conjugia vetita suerunt in lege veteri , urgent in
VI. Hoc idem praeeipit S. Paulus
tum , I. Cor. 7. ν 39. cum ait: si dον- mi erit vires1ιι , liberata est ὀ Iege Diri reui vult nubat tantism in Domino. Lyautem in Domino intelligitur a Patri. hus pro eodem , ac viro Christiano . Unde Τertullianus, i. a. ad uxorem , c. r. Cui vult i inquit nubat . uuod .st indubitatλ Christiano . Et x. Cor. 6. v. 14. Nolite t inquit iugum dueere eum μ' elibus. Unde Cyprianus, lib. d. Lapsis matrimonia fidelium eum infidelibus recenset inter gravissima crimina, quae caiisa persecutionis extiterunt. Et quidem indignum est , ut Christi membra cum Diaboli membris commisceantur , & fiant eum illis una caro. Qua enim s subjungit Paulus a
participatio iustitia eum iniquata te laut qua fotietas Iueis ad tenebras ' Qua autem eonventis Chrim ad Batia I y ... mi autem eo ensus templo Dei eun idolis y ris enim estis templum Dei vi-
ωi Θι. Addit Tertullianus citato loco, virum insidelem vix passuruin e L se, ut mulier christiana persolvat suetreligionis ossicia. VII. inio autem iure prohibit sint talia coniugia, dicerem. Si adsit periculum perversionis sui, vel filiorum , prohibita esse iure naturae , ac divino, ut in lege mosaica ; si vero non adiit. prohiberi solo jure Eccle. siastico . Nee obsunt verba Pauli supra relata. Illud enim praeceptunia Pauli est apostoli eum , non divinum. Non ibi loquitur tanquam Ecclesiarum Pastor, sicut cum dixit , r. ad
Timotb. 3. Oportere Episcopum esse a unius uxoris virum, unde. I. Cor. 7. post relata verba subdit et Puto autem quo4, 6r ego spiritum Dei habeam. VIII. Huic opinioni favet S. August. l. t. de A ulterinis Coniugiis , cap. as. ubi haec scribit et Non enim tempo. re revelati Testamenti novi in Ilo, DeI ullis apostoιieis litteria sine ambiguitate deelaratum esse rustio, utruxi Dominus probibuerit, fideles in Lelibuiungi. Ωuamvis Beatissimur Curranuinde non dubitet , nee an levibus peteatis eonstituaι iungere eum infideliba vinculum matrimonii , atque id esse dicat prostituero gentitibus membra
Christ. Et tib. de fide, veribus cap. 29. de coniugiis christianor uicum infidelibus ait et Q a nostrai temporibus jam non putantur esse pereata Montam revera in novo Tes amento n. ιιι 1nse praceptum es et i, ideo aut ticere ereditum es , aut veIur dubium direlictum. Quibus S. Monica ejus M: ter excusatur, quod viro gentili nusserit. Quia tunc temporis talia in trimonia reputabantur , nedum valda, sed etiam licita ; nondum enita aperte prodierant leges Ecclesiasticea irritantes, aut etiam expiet sh gneraliter prohibentes . Quae probab lem reddunt secundam assertionis pa
ehristianorum cum infidelibus notbaptizatis irrita modo sunt , no lege naturali, aut divina, nec cetaliqua lege Ecclesiae , sed generali eclaeiudine. Quod non sint irrita junaturali probant rationes superius latae. Talia enim conjugia non tiunt omnino finem matrimonii , nepe, prolem, sed solum eius educat nem ad cultum Dei dissicilem reddu Nee invalida sunt iure divino, qui nee in veteri, nec in nova lege uest prohibitio ea irritans. Paulus qdem ea prohibet citatis locis, sed t. quam Ecclesiae Pastor spiritu proprnon spiritu Dei , tanquam indecet alnon tanquam irrita. Nee ei iam certa aliqua Iege Eccsastica. Nam adsunt quidem Eccsiasti eae aliquae leges ea matrimonvetantes, sed ea irrita declarant Es, etesiae universalis nullae leguntur. ditae quidem suerunt medio quarto
345쪽
Ieat In Iani , ae valentis mirimoni eum Gentilibus, di praeserti in jud .esssomn inis tanquam adulteria 'capitali poena multiantes. quas legere eli ia
4. Iete s. Sed has leges nee in finibus Imperii suisse observatas, testis est Auis fustinus supra laudatus, allerens, lλ- es nuptias sua aetate in Afri ea sui iis
frequentes, adeo ut a ple Usque peccata non censerentur Mulloque minus extra Romani Imperii fines ea. rum legum habita fuit ratio . Nam desinente seculo quarto, anno 494. Cloistit dis Christiana nupsit Clodoveo Regi Francorum adhuc Ethnico,quas nuptias nemo improbavit, X. Adsunt etiam, Can. 61. Concilii Toletani IV. statuentis r ut nisi ad
Hem Iudaus accesserιι , separetur ab uis uxore fideir. Et Canon 8. Concilii Au.
Yelianensis II. idem statuentis . Sed nee illae Synodi definiunt, ea maέriis monia esse irrita , sed ea non esse rata . ita ut nulla ratione dissolvi non possint, maxime urgente perieulo su versionis , quod maxime in coniugio clim Iudaeis tunc frequens erat; ideo-ile non loquuntur de Gentilibus, sede Iudaeis, utpote pertinacioribus. Addo, quod cum laudatae Synodi sint Eealesiarum particularium , toti tecte. eae legem praescribere non potuerunt. XI. Relinquitur ergo, qudd matrimonia Christianorum cum infidelibus non bapti Eatis proceden e tempore consuetudine sensim in universam Ecclesiam in i odii ela, iri ita evaserint circa seculum Magistri Sent. quae aetate S. Thoinae iam universalis iacta sue.
Tat , adeo ut nec matrimonia fidelium um cateckumenis , ut supra diximus,
valida habita suerint. Eκ quibus omnibus sequitur, phsico Pontificem , causa id postulanleisuam fideli dispensare , ut cum infiis ideli ineat matricidatum, τοm. T .
cum Haereticis. s. I. ResIvisur de Halictato.
r. leo. Matrimonia eum haereol licis contracta valida sunt,
Nihil 'enim eis deest eorum , quae ad verum matrimonium , s seris vetur forma ab Ecclesia pr scripta,& ad matri itionii validitatem spectant. Neo'que etiam est ulla lex divina, vel Eecleis si asti ea tale matrimonium irritans ; Qii in potius , 'Cap. Decrevit , iit. de Haereti eisin 6. supponitur esse ratum. Raliones, qilae moverunt Ecclesiam ad non irritanda eiusmodi matrim
nia, se ut irritavit ea, quae fideles
contraherent cum infidelibus non baptizatis, possunt esse. Prima et Quia haeis reticiis bapti Eatus propter vaptismum computatur inter Chri hianos, & ideo 'non est indecens , ut permittatur essa susceptivus sacramentorum Christi .
Secunda . Quia matrimonium cum
haeretico, vel haeretica est sacramenis tum novae legis saltem habitu , ut suis pra diximus, non sic quod contrahearetur cum Pagano, vel Pagana. Teristia. mia uterque contrahentium con
venit in sacramento fidei, & proinde uterque subest iudicio, ae iurisdiissioni Ecclesiae . Imo propriε non adest inter eos disparitas cultus quantum ad professionem Christi alii sint,& quamis vis alter eorum si a fide devius ; quia amen fle ille fidem prosessus est ii baptismo, non est solutus ab obligatione eam profitendi. inraria tandem ausia ex generali irritatione matriis monii fidelis eum haeretica , vel hae-vetico magna , & multa sequerentur incommoda; ex eo quod hae refis cum saepe lateat, fieret, ut post annos eotiam multos separari deberent, & pr
Da illegitima declaranda, uno eorum
346쪽
Quaestio Vin De Imperim. in Speeis
deprebenso, quod fuerit, ae sit haereticos . Fieret quoque, qudd improbi valide coniuncti', ad alias nuptias Manli rent, mentientes se esse, & fuisse haereticos, quando matrimonium co
Resolvitur , an sint Lirna. II. I eo. Matrimonia fidelium eum
1 I haereticis sunt illicitar Lege
viuidem naturali, si adsit periculum Tubversionis proximo ium, secus si sit solum remotum , ct in eisdem circumis stantiis dicunt multi prohiberi etiam
iure divino, & praecipue cum matrimonium contrahitur eo pacto, ut maia culi patris religionem, foeminae vero religionem matris Κquantur. Αbsolute autem, de generaliter prohiben. tur jure Ecclesiastico in Conc. Chalcedonensi, Can. I 4. quo prohibetur, ne persona catholica matrimonio con iungatur haereticae , nisi haec ad orthodoxam fidein se convertendam spondeat. Et antea in Laodiceno,Can. Io. MC. 3r. ubi statuitur: Non oportet eum omnibus baret eis miseere connubia , crvεἰ filior, vel filias dare, sed petias acineipere , s tamen profiteantuν, Chrima
nos se futuros et eat bolicos .
nia catholicorum eum haereticis absolute spectata sisto iure Ecclesiastico esse prohibita , ac proinde posse per Summum Pontificem ex iusta , ac rationabili causa in hoc dispensari; causa autem justa, & rationabilis esse potest praecipue spes eonversionis, Sceat holicae fidei utilitas. His moli Cle.
mens v III. Bariensi Duci , anno I ol facilitatein secit ducendi in matrimonium Catharinam sororem Henriet IV.
Gallorum Regis haereticam, quia ips Catharina promiserat, re post obtentam dispensationero catholicam religionem professuram. Et Urbanus VIII..inus ms M. uispensavit cum Henriciae Ludovi et M II, Galliae Segis seruiana sorore , ut nuberet eum cares Anglorum Rege haeretico, speraris fore, ut matrimonii illius beneficio Catholici in Anglia maiori libertate , ω quiete seuerentur et Gamvis aiat Cm . postea res aliter evenerit; ius a tamen, de prudens fuit dispensatio . IV. Sed dices et Ponti sex disperiore
non potest in iis , quae sunt de jur. divino i sed de iure divino est , iat
matrimonia cum haereticis non contrahantur. Nam ad Titum 3. et . Eoa dieitur: Hareticiam hominem post aenam, .cr fecundam correpιionem devitas , M Ioannes , Epis. a. v. Io. vetat lix re-.ticum recipi in domum . Se Ave ei dici , alioquin eget communicare in operibus eius malignis ἰ ergo multo. masis prohibetur conjugio ei copu
V. Respondeo ad min. Verba IIIa . eontinere praeceptum Apostolicum . ..
seu Ecclesiasticum , non divinum , si non sit periculum proximum subversionis: quod si adsit. nemo dispensa te potest licit d. VI. Sed dices adhuc. Matrimonium, catholici cum haereti ea , vel est sacramentum , vel non. Si est saeramentum v ergo peccat mortaliter mi . nistrans sacramentum indigno scien-. ter. Si non est sacramentum , sed merus contrae iis civilis; ergo Cliristia nus non tenebitur iure divino contra. tum matrimonialem cum sacramento conjungere , quod tamen falsiim est. VII. Respondeo ex dictis supra. Ru. a. Dub. 3. a. probabilius videri non esse sacramentum ; Dato ta-.men quod sit, nego illatum. Nam fi-.delis ex justa causa cum haeretica nubens , potest absque peccato permittere in ea sacrilegium: sicut Christus. Iudae proditori perini sit corpus suum. oc Sacerdos publich ministrans potest sine peccato communicare eum, que Min coasessione novit asse indignum Quod si est merus contractus civilis, non est ex desectu conjugis seelis. quasi ipse volens disjungat contractum vilian ab raiione sacramenti, sed ex ue,
347쪽
desectu compartis haereti eae, quae sa.
eramentum a ratione eontractus pra. va intentione seiungit , saltem actu, esto non h.ibi tu . VIII. Ex dictis colligo, non esse probandam opinionem Cabasmii lde forte aliorum in lib.,Iuris Canonici, e. 11. od In Ioras , in qu/bus hare. tiei eonstituunt populi partem notabi- Iem , secluso stanἐal. . oe perieuia perversionis , possunt contrah. Iieiιὸ talia matrι monia sne is elati dUPofarione , si gradiis urgeat eausa , δεῖ e privata , e publica , qualis est conservatio pa-
cir publica, qua perielitetur ob bellum intestinum excitandum in t eat bolaeos,
bar-taeo , si illi illo tim sedera sis versentur. Et multb magis improbanda est , si in faedere coniugali apponatur pactum , qti filii masculi sequantur religionem patris, sueminae vero religionem matris.
DUBIUM IX. De Impedimentis, Vis, ordinis,
HAEc tria breviter expediemus:
constat enim ex inpradictis quid de illis sentiendum sit. I. De vi , seu coactione locuti sumus, s u. 3. Dis. 4. integro. Eκ quo recolendum est : Quod vis, violentia,& coactio idem significant ; cum hoc tamen discrimine, quod vis, fle vi lentia , & coactio simpliciter dicta est totaliter ab extri meco , eo , cui fit violetitia, actu proprio renitente et &hoc modo neqvri vis, violentia, aut coactio Inserri voluntati, quia nulla vis exterior cogere , aut Ut olentare spi, test voluntatem , ut nolens eliciat actum amoris . vel odii. vis autem,
seu coactio secundum quid talis lo- eum habere potest in voluntate . 6e haec coincidit cum metu incusi , causti extrinseea; metus eni in ille
causa extrinseca incussus facit, ut voluntas eausa metus velit, quod alioquin nollet . Hunc metum distinxiis mus in gravem , & est eum quis ad evitandum malus aliquod malum, quod sibi imniinet , puta mortem , n utila tionem , dehonestationem per stuprum, quae vitare non potest , consentit i minus malum , & hic vocatur metus cadens in constantem virum . Et in levem , qui dicitur eadens in virum inconstantem . Ut si metu minoris maiali, quod probabiliter credit sibi im
minere eligat maius malum ; ut si metu amittendae pecuniae consentiat in uxorem quam nollet Potest autem
metus gravis inst E incuti, de injuste. His positis. II. Di eo. Metas gravis dirimit matrimonium, si prosectus fuerit 1 eausa extrinseca . Si iniuite suerit incussus, & eo fine , ut perficiat matriis monium : aliter non est impedimentum dirimens. Pro hac assertione rationes dedimus, cit. Dubio 4. s. x. Θs. ad quas Lectorem remitis. Quod enim non sufficiat metus levis, deducitur ex iure, quod loquens de me.
tu dirimente matrimonium ex eo conintractum, loquitur semper de nietugravi. Unde Cap. Senseavit, de eo qui duxit in matrimonium &c. consultus Papa de quodam , qui inera
compulsus duxerat uκorem , de dei nisceps propria sponte cum alia contra. xerat, respondit: Si eoustiterit, quod sint a vir eitem iIIata fu-rat , quod n in spont in primam consenserit , propter
boe non dimittas , quin ad atranta , quam postea in uxor. m acrepit, revertendi liberam tribωar saeuitatem. Cuis Ius rationem reddit Alexander III. extra de Sponsal. Cum Ioeum non Lais beat eo enos , ub3 metus , vel eoactro intereedit, neeesse est , ut ubi asse uoces quam re ιιι ritur, eoactionis materiria νepellatur. Quod mρicis clebeat ecla I eausa extrinseca incultu, patet. Unde si qu s metu damnationis aeter aiα, vcl mortis naturalis, vel naua
348쪽
. rragii , quamvis metus gravis sit .
eontrahat matrimonium, tenet. Qii odὸ militer debeat esse injiille ineussus; Qui enim. ivsth metum patitur, nulla assicitur iniuria . Unde valide nubitas, qui laqueo damnatur. 1 Iudic ,. nisi corruptam a se virginem ducat in
matrimonium . Debere tandem uiseo,
incussum eo fine , ut nuptias meat . clarum eli ; alioquin metus non. elset causa nuptiarum, sed conditio, quae ad evitandum ψrave malum. se offert ..iae validE nuberet , qui propter ae alienum delenius in carcera , ut eo. se liberaret , contraheret eum fili sui creditoris .. Videantur dicia cita-. iis locis . . III. Metum . modo. explieato, ruisse. sem set impedimentum. dirimens ιν trimonia n , videtur certum . casia . ius gentium ubique semper: Observatum postulat , ut contractus, max
me qui parit nexum. indissolubilem
liberrime fili. Et rursus , quia Ca-.xones . & Leges Civiles cum de eo.
loquun ur, loquuntur tanqii in de re iam . usu recepta . -. An vero Iurei
naturali , vel solo, positivo humano. dirimat, Et ius, & alii putant, iure Baturali dirimere. lus enim naturae, . pollulat , ut qui iniuste coactus iniit matrimonium , pristinae. libertati re. stituatur. Alii censent dirimere iure tantum Ecclesiastico . Et hos secuti
sumus su p. Qu. 3. Dub. 4. . F. . R. na 6. . quae huc revocarida sunt. IV. Judices. tamen Ecclesiasti ei sum. .ma ea utione uti debent , priusquami irritum, pronuntient matrimonium , quod alter se per vim , metum contraxi In contendit . Expendere enim, debent, an metus fuerit vera, causa νan gravis , an, in iiiit E incussus , dc Praec pue an pars , quae conqueri iur, certa quaedam sign.i consensus pol eλi dederit; ut si mulier, quae: conqueritur de vitilentia, din clamim χr io Pa .vifice eoti . bitat i; ex hoc enim colli-Reretur , eam. in ιαli Matelimonio ere: consertasse . . a
O, Presbyteratus , . Diaconarias , de Subdiaconatus. annexam esse per Pe- tuam continentiam oliend mus , Tracta de Saer. ordinis , Dub. E. Qt o.
autem iure diram i matrimoni iam, de an super hoe ci Dentari, possit . Ibi-.dem , Dub. 3.. ostentam est . Undeis. cum eadem non sim fruitra repetenda, quae: ibi dicta sunt, huc sunt ro- vocand . Ibi. etiam. Gllcndimus a tempore Apostolorum , hanc2 legem continentiae suilla indictam ..
semper impediens matrimonium C ΟΠ-. trahendum . ita semper fuerit impediis mentum, dirimens contractum, dispum. tatur. a. Doctoribus . , . quibusdam Ne gantibus Sylvius enim putati ante in. Cone ilium Neocaesariense, . anno 3I . . celebrarum, noni fuisse impedimentumi lirimens, sed tantum prohibens. Ita
dim. ordinis censeti , per mille priores annos matrimonia inita a Presbyteris, Diaconis , &. Subdiaconis non, fuisse irrita . solum irrita facta a. Concilio Lateran. I. . sub Callisto Papa. II. . anno. 213. cui accessit Remenisse, anno II 48. sub Eugenio Papa II L. Antea enim , inquit, . Clerici major M.
prohibiti quidem suerant , ne post
ordinationem coniugia inirent , sed, nunquam rus fuerunt ut separarezetur ab uxoribus . . ImO, Can. I. Conta. Neocaesariens s. mino em plenam flais tuit Clerico . , . qui uxorem duxeritis. quam .ei , qui in fornicatione ira inciis derit. Alii , qui assirmant, UOVentur . . quia Canones posteriores, quibus sanis Titur , sacriim. Ordinem eue impediis meatum dirimens , . profitentur se nihil novi statuere , sed lac forum C a. M si nR- α μα- ε sequi . I .calli .
349쪽
ataeonibus , γ, Monaebis, contu binassabere, seu matrimonia, eontrahere, pe- .itur intersi mus, , eo ιracta uoque .
matrimonia ab bujusmodi personis dise. sungi, 2 personas ad poenitentiam de .
rentes , flatu mus . quatenus. Diseopi Presbteri. , Regulare , , Canoniel , Mais naebi, atque conversi, qui saeram trans .aretientes propositum. ruxores sibi eopuIa-.re prasumserint separentur. Huiusmo .
at namque eopuIatronem , quam. contra. Ree Iosa meam. rationem, , ronstat esse . ntractam, matrimonium non esse eenissemus Erant ergo, anteai Canones .
qui separandos esse praeciperent sacris. ordinibus. initiaios . . s. matrimonia inire attentarent, & talia, matrimoniai non esse censerent . Cumque non le-g2tur, quo canone fuerit prim h institutum , credi potest ex apo. olica trais ditione.derivasse . Nec reriri , quod Concilium Neocq sariense separationis no a meminerit, cum eam supponat , dum iubet, ut talis ab ordine deponais tu . iniod vero plus fornicationem
puniat , ideo esse potest . oui a fornicatio est contra. ius naturale, nupti et vel b in saeris initiato, sunt contra ius tantum Ecc Iesiasticum. II c PI . babiliter pro utraque Parte . . s. II I. . De Imperimento Ligaminis VII: T. M pedimentum, ligaminis est 1 vinculum prioris conjugii, sue
consulimias . sive ratii tantum, coniuge suoerstite. Eo vinculo Iure malurali, ac divino dirimi seque iis matrimonium ostensum fuit sustia sau. 4. Dub. 3. dum Oolyeam iam similitaneama. Chi illo sublatam suisse probaretur , Eia imauiinonium, a catactum ad sui Pri-maevam institutiolum, & naturam ut esset unius cum una tantum Matib. I p. sub quo comprehendi etiam matrimo nium ratum per verba de praesent. contractum, etsi non consummatum , consentiunt omnes ae proinde si seligatus altent et secundum, matrimonium, nihil agit, quia postquam uni tradidit sui. corporis potestatem , . non po 'ult illam. eo vivente tradere alteri.& si tradit, nulli ter tradit . . Unde ait
Apostolus r. Cor. I. v. 39.. Mula ν a I ligata est Iegi gnanto, tempore vir eiustuavit . Ηλnc veritatem, declaravit Nicolaus I. . ad consula a Bulgarorum,e. s..his verbis.Duas sempore uno Babere Mxores , nee ipsa Origo bis mana conditio.. nisi admittit ἐμοῦ cbrissianorum .
MIIa permittit . Idem non solii Pontificum decreta , sed&. lniperatorum fixa tuta servandum populis denuntiarunt .
d praestitit Iustinianus. I..f. sui Co dicis tit. 4, cap. a. Neminem linquit λη vii sub ditione sit, Romani, nominis biis nas uxores habere posse vulgo.patet , ean aliam, in Edicto eretoris sui modi vita infamia notati sint , quam rem . compe-νiens iudex inultam esse non patiatur.
VIII. . Tantam. hujus rei custodiat habet Ecelesia, ut alterum matrimo . nium, prohibeat, nisi, cum adest ceristitudo de morte prioris conjugis. I scautem certi ludo, non habetur ex abis. semia mullorum annorum , etiam uia. tra septennium, aut decennium , nec ex sola fama , sedi ex certis nuntiis . . Ita Cap. In praesentiar de sponsalibus. In prasentia nostra qua ina , quid M. aen iam sit de mulieribur, qua viros suos ea a Raptioitatis. , veI peregrinationis. absentes Mitra septennium prisolata fuerint , nee ererseari possunι de vita, ausinoria ipsoriam . tieὸt super Boe solaeit .dinem.adbibuerant diligentem O pro,Mωeniti ataιe , seu fragilitaιe carnis.
nequeunt eominere , petentes aliis mais trimouro eopulari . Confuuationi igitur tua taliter re pondonuI , quod quanto.
rum Ine aisnurram numero ita remaneant,
350쪽
nee aut boritate Eeelesia permittas eon trabere, donee certum nun Irum reesiis μοι de morte υιrorum . Ita Cle inens III.
IK. od ii aceeato certo nuntio de morte prioris coniugis, & secundo matrimonio bona fide contracto . moralis illa certitudo inciperet deficere propter coniecturas, quae in contrarium dubitationem, aut probabili is talem parerent , non tamen certitudinem moralem gignerent, coniux potest reddere debitum non tamen petere , ut declaravit Luctu, IlI. Cap. Dominus de seeundis nuntiis, & li nocentius III. Cap. I 3 ostron ι. De sent. ex commvn. si graviores sat coniecturae, ut ad certitudine moralem de vria prioris coniugis perducant , ne qu dem de tu in reddere licebit. Quia in uior alιbus , quod inOraliter certum est , pro vero est habendum , ut dicto Cap. Inquisitioni.
DUBIUM X. De Impedimento publicae Honesta iis,& Assinitatis.
. I. D. publisa Honestatis Impedimento.
LGUblicae honestatis impeditnenis
in tum, est propinquitas orla ex λ sponsalibus. Ita 17. q. R. c. Sι uit uxorem, ubi Iulius i. ita dicit: Si quis uxorem desponsa Derit, v I fubaris νbaveriι , se sitie praveniente die moris sis , sive irrue ιι bus φωibusdam aliis
causis mrnime eam rognoverit , neque
eius supersei frater , neque aetius de conis sanguinitate esus, eandem sibi tollat in
asκorem nullo unquam temp/e. vel ex matrimonio rato , & non conianimato , ut multi sentiunt ex d et o canone, ex quo patet laipedimentu in hocessie perpetuum. I l. Verum intra quem gradum impedimentum publicae honelia iis dirimat ina ri i)onium . non una fuit quovis ieculo regula. Nam usque ad Concilium Laterairense IU. Canorie tuebant nullum de consangulo it arvi eius, qai contra κit impedi metatis . posse cum ea, quam sit barrhavit . Me de Gonsavit . nuptiaβ mire . Corasa guinitas autem illis saeculis siniae actseptimum gradum dirili, ebat. Pon Lateranense autem , in quo contari κἈinitaris gradus . ut vidi iuus, aci qua T- tum tantum gradum reducti furit , t -- itinentu in publicae honestatis qua r-
Tandem pon Concilium Tridentinum i inpedimentum, de quo a Rt ur, si otium sit ex Donsalibus, quα ἀ- men valida suerint, non excedit seri in mum gradum. Ita declarat, Sess. Σ4. de Resoran. Matr. c. 3. Iustitia pubIι eat honestatis ι, dimentum . tibi spo alia
quacumque νatione valι da non erunt .
saneta D nodus pνο Iias tollit a ubi autem valida fuerint , primum gradum usto exeedant. auoniam in ulterioribων gras buι iam non potest hujusmodi pro-b bitro abistie di pendio obseν Dari. cutis bus Concilium impedimentum ortum
ex sponsalibus invalidis prorsus totis lit , ortum autem ex sponsalibus validis ad soli im primum gradum re stringit. Unde mod5 spontus de sutro contrahere potest eum omnibus consanguineis sponsae , exceptis matre, filiabus, de sororibus eius , desponsa de suturo contrahere potest cum omnibus consanguineis sponsi exceptis patre. filiis, de fratribus eius. Ex sponsalibus autem eonditionalis sub eonditione de suturo contingente, quandiu pendet conditio non oritur impedimentum publicae honestatis , quia pro eo tempore deest eoii seu sus. Η ne si quis ante implementum coninditionis contraheret de praesenti cum consanguinea uxoris in primo gradu, matrimonium validum esset, ex tap. uni eo de Sponsalibus in o. C. m ut ibi dieitur γ ex sponsalibus condition