Danielis Heinsii Orationum editio noua; tertia parte auctior; caeteris sic recensitis, vt alia videri possit

421쪽

oo DANIELIS HErNs II erudelissime impellunt, lacerant, ac cespitantem aut deficientem pedibus conculcant. In hoc ultimo momento consstitutiis , dum sibonere curuatur ac inflectitur , dum spiritum vix ducit,neque minus tamen plagis ac verberibus impellitur, dum pulmone propter cre bram de frequentem anhelationem penitus obstructo, altius suspirium ac animam deducit,dum non minus a labore sanguis excitature vibicibus quam sudor profluit e vultu, tristes illos oculos conuertit ad nos omnes , dc ne suo merito eorum quicquam pertulisse a nobis judicetur, squi plerumque immemores nec grati satis, quia omnia haec euenisse nostra causa non sit cogitamus , neque eum penitus absoluimus, dc cum Iudaeis condemnamus)ita unumquemque nostrum monet ac compellat: Popule mi, quid mi tibi ρ aut quid molistus Di tibi, restonde mihi. Ad imaginem diuinitatis

meae te creaveram, cum primum te e puluere formarem. Ingratus,inobediens, stiperbus, arrogans , ambitiosus, dum vis mei esse similis, Diabolo simillimus es factus , a quo es seductus. Abjecisti diuinitatis meae imaginem: ego humanitatis tuae iterum assumpsi. Ante damnatus quam genitus , mox conceptus nihil aliud quam spuma vilis, quae ex sanguine impuro mox coagulatur dc in carnem tandem crescit ac formatur, quae si probe educatadccum maximo labore Minata fierit, in terrae

422쪽

OR A ne et osN E s. ΑΟΙ. vermium sigina tandem fit & pabulu sub terra. Talis tu cum esses, coeli Domino ac terrae, in conspectu cujus astra sunt immunda, pe suasisti, ut quod maxime abjectum in te esset,

tua causa , amore tui victus ac misericordia, assumeret. Adhentum meum Patres olim.

suspirauerant, Moses balbutierat, Dauid cecinerat, Salomon descripserat, Esaias uno hoc solatio languentem mei desiderio populum sustinuerat. Veni tandem & hospitium quae

sui. Locum non inueni: neque cuiquam suum praeripui. Inter armenta ac pecudes infelix infans,cum hospitium in terra, terrae Domino coeli, nullum superesset, tanquam peregrinus ignotusque, abjectus sum. speraueram futu .rum, ut quem propter majestatem intelligere non poteratis,eum,cum ad vos veniret, viveret vobiscum , inter vos habitaret, suauissime ac humanissime inter vos ageret, nemini grauis esset, omnibus utilis , morbos pelleret, Diabolos ejiceret, animae saliuem aberrantibus comiter monstraret, saltem amaretis. Si

quem caecum vidi, ei oculos aperui: si vem claudum, ei pedes restitui, si quem mutum, vocem ei reddidi. Si quem fame oppressum aut esurientem vidi, eum patii. ubi panis non sufficeret, semper miraculum sussiciebat. Si quae mater Vidua ac orba, unicum lugebat filium, si quae soror fratrem;vitam reddidi virique. Si quae muliercula peccatrix, ac vitae sor-

423쪽

oz DANIELIS HEINs Irdibus insecta aquae hauriendae gratia, ad p .

teum accederet eliorem illi dedi quam quae- rebat. Peccatores non abhorrui, publicanos etiam accessi. Cum omnibus familiariter versatus sum. Nunc ergo habitatores Ierusalem Oνιμ

ri Iuda ,juduate inter me is vineam meam. V 4s iquod νltra sacere debui vinea mea, ct non Ieci et Cur

cum expectarem ut produceret Vuas, proda' ixit,ecce, spinas, quibus caput meum Irange- iretὶ pro vino , quod a me acceperat, acetum lprotulit, quod morienti propinaret: pro cce' lesti pane,quo esurientes in deserto paui,myrrham ac fel merum dedit , quod languentii Domino ac sitienti funderetὶ mihi, marer . mea, quaregenuisti me virum rixa e Nonfoeneraui, nec faeneragit mihi qui siquam in pniuersa terra: omnes maladicunt mihi. Conclusit me Deus apud ini, quum, o impiorum manibus me tradidit. Circum' dederunt me vituli multi: tauri pingues Obsideront line. Aperuerunt super me os suum cui leo rapiens st

nia ossa mea. Fadium est cor meum tanquam cera Imque si 'sin melio ventris mei. εω ruit tanquam te is virtus mea, ct lingua mea adhaesitfaucibus meis, o in puluerem mortis deduxisti me. Haec & his sim, lia, aut audiuerant Iudaei ut ubique legerant; ' totam vitam ej us, quae plenissima desen sio ib

lius erat, viderant ac obseruarant. In synago ga,in templo,in montibus docuerat, docuerat

in triuiis di nihil celaverat, nihil vel dissimul q

424쪽

tempus erat,vi,quod ante jachi mundi findamenta Deo visum fuerat, unius victimae oblatione omnia humani generis delicta piarentur. -m ex omni parte puram , integram, illaesam, nMue ulla labe corporis aut animae pollutam esse , antequam in aram tolleretur,

quod de olim in victimis requitebatur) omnes eius pariter ac Dei hostes , confiteri oportebat. Neque hoc tantum, sed honorem illi prius debitum deferre. Nihil enim frustra, ni- nil nisi dirigente eo fit, qui sponte ac volens, a volentibus, & tamen caecis rabidisque, opprimitur: qui,quod sine horrore &diuinae admiratione prouidentiae, ne cogitare quidem

possiimus , vinctus de in potestate diorum positus ac datus, adhuc quicquid patitur dis ponit. Quicquid enim illi tribuit Ecclesia ac sui, prius illi tribuunt perborum qui illudunt.

Ridet miles Dominum: sed ita ut adoret. ut iudiu nomine flectatur omne genu. Regem esse negat : interim coronat. Sed & Regi calamus pro sceptro datur: & ne quicquam desit, pro abjecta veste, purpura inducitur. Denique, quem valide contemnunt impii, Prophetam tamen esse, dum hoc nomine salutant, etiam fatentur Habes Deum, Regem, & Prophetam. Vnde haec scientia Romanis 3 Coelo sic volente. cujus totum hoc negotium arbitrio disponitur. Eodem plane modo, quo inno C c a centia

425쪽

o . V A N I E i es *M E 1 N s licentia damnati vindicatur. Iudas innocetitem osculo tradiderat, quem paulo post absoluit.

Internus enim tortor, quem scelestus nemo stiperat aut flectit , tanta vi urebat animum ac cruciabat, ut obscenam mortem mallet cum dolore , quam cum lucro vitam omni morte grauiorem. Pontius indignum esse poena, saepe fuerat testatus: qui,ne hoc lateriet,m,nus toto populo spectante abluit non semel. Idem, populi suis; seductorem, magno animo inficiatur. Herodes cujus taciturnitati illudere non timet, ejus tamen condemnare innocentiam non audet.&,quod sine dubio diuina dispensatione factum est, veste candida indutum, quae integritatis nota esse solet, a se iterumdimittit.Iosephus exArimathaea oriundus,praeclarissimus Senator, ne quid praeter animi sententiam statueret, senatu toto illo die abstinedum sibi putat. Iudaei falsos testes dum adornant & hoc publice ap pare, nullius esse sceleris compertum coram judice testantur quem non aliter accusant. Iidem quem sediatiosum esse clamant, Regem suum esse in e dem cruce legunt , in qua tanquam noxium conden mant. Summus sacerdotum Caiphas, rei spiritu correptus, ejus fit propheta quem Persequitur. ut ingenti ore, simul & absoluat eum quem accusat, dc arcanum coeli ac salutis praedicet mysterium: Expedire, ut pro cunctis Vnus moriatur. Solus Diabolus supererat:quicum

426쪽

ORATIONES. 1 ηυcum unum hoc ageret, ut Dei Filium opprimeret, ita tamen etiam hoc tempore in potestate ejus erat , ut quod multi ex antiquis crediderunt olim , inuitus ac coastas , innocentem eum esse qui accusabatur, per uxorem judici denunciaret. Ab iis ergo avsbluxus, a quibus nihilominus damnatur, trophaeum magnus imperator Veritatis , non supplicium flagitii, ascendit. Stabat Deus Pater, maximus agono- theta , cum familia coelesti, ut laborem Filii speetaxet , cui omnes inferorum poenas & hu-mmi generis reatum imposuerat.Stabat Deus

Sebaoth,tanquam ignis deuorans, tanquam torrens inundans, tanquam leo rugiens, tan' quam impetus grandinis , tanquam turbo confringens,qualis sepenumero iratus a Prophetis describitur : &, quod ipsas inferorum

poenas aut excedit aut adaequat, iram .suamqWam aduersus omnes homines conceperat,

uni imputabat. Hac oppressus mole , prae qua omnes tyrannorum cruciatus ac dolores, praequa omnes poenae martyrum , vel somnii vel umbrae instar , ad certamen trahitur. In quo

hostis generis humani, primus ille serpens, stesςllandus erat. qui, ut hominem e Paradiso d turbarat , ita aeternis addictum poenis

ac suppliciis , in nervo ac vinculis concluserase Debelunda m'rs erat, quae in omnem iam carnem regnum obtinebat. Cum his congressurus maximus athleta,extra urbem , tam

427쪽

os DANIELYs HEiNsii quam publicum bidental, ne contagione sua quemquam scilicet pollueret , ad insemein scelestorum poenis locum non deducitur sed

trahitur, quem a mortuorum crantis,quae pas

sim sparsa ibi essent, accolae indigitabant: ut in castiis scilicet de in arena sua mortem expugnaret. Quod si ex Hebraeis sequimur nonnullos, idem prorsiis suit locus, in quo Adam olim fuerat sepultus r ut vis mortis , ipsis hoc Iudaeis nos docentibus, in eo frangeretur loco , ubi primum coeperat grassari. Ita in con-

spei stu hominum ac Angelorum , inter coelum terram que , cruci mancipatur : ne res tanta clam perageretur, In extrema hac necessitate, in angore mortis , in dolore inferorum , ab irato prope Deo destitutus ac contritus, nondum hominem amare desinit. Latronem enim seruat: pro anterfectoribus 'ecatur. Ita Deo immortali sanctam illam & amore nostri usque ad extremum vitae halitum H grantem sauciamq; animam committit. Quid de vobis autem, b Iudaei, dicam, quorum barbaro furore simul &fatali caecitate,facinusper

amini est. Quae vox quae eloquentia sufficier, quae lingua describendo huic sceleri par unquam fuitὶOccidistis occidissis,uitae fonterii, Dei primogenitum , creatorem orbis, Regem Israelis: Estulistis agnum illum innocentem, in quo dolus non erat : principem pacis,feci lem gratiae , diuinae charitatis oratorem ac lega

428쪽

legatumiustulistis. O quis dabit capiti meo aquam, O oculis meis sontem lach marum, O plorabo die ac nocter Flebo sau Iaheter, inebriabo te Iach mamea Hesebon o Eleale. Iustusperiit, Onones qui cogitet in corde suo: coeli Dominus obiit, & non est qui hoc spectare ad se existimet. Natio exsecranda, populus abominandus , sine consilio, sine prudentia, sine mente, Dei qui genuit te , oblitus es , oblitus es, inquam, Dei, qui re generauit. Parentem ac creatorem Occidisti. qui te ex pro eduxit, per desertum olim nem mortis: per terram, in qua Pir non ambulauit, neque habitauit homo , qui te pane Angelorum pauit, panem, inquam, Angelorum tibi in deserto dedit. qui te circumduxit, qui initimxit te in vastitate terra, qui te custodiuit tanquam oculi pupillam. Sicut aquila qua nidum suum excitat,siver pullis suis cubat, expandit alassiuas, itate assumpsit O portauit. Sohu Iehoua te deduxit, ct non fuit tecum Deus alienis. Obstupescite coeli si per hoc, ct porta ejus desolamini pAementer. Nolite annuntiare in Geth, neque annuncietis in compitis Ascalaris, ne latentur forte sua Philistiim, ne exsultent sua incircumcisorum. Faciem quam in Horebo non viderunt, cujus majestatem sesere Angeli non possunt, sicut olim irae , ita

nunc vestitam carne , conspuerunt: sanctum Istaelis fustibus ac pugnis ceciderunt. Sust terunt Deum exercituum , qui vivit in aeter

num: nomen illi est Iehova. Quod quidem Cc nomen

429쪽

nomen , cum ex ore dc confessiotiexestra ,sci, tum inter ea quae attribuuntur Deo ,' ejus e. primat essentiam , idque Prophetae tamen

vestri, illi quem in crurem sustulistis, tribuant non semel atque assignent, quid est o dementes, o fanatici quod opponatisr Cujus literas

ac syllabas, inepti, prae horrore superstitiose

non estertis, ejus filium , o miseri,imo ipsam', cui conuenit hoc nomen sustulistis ; ejus san guinem,cum corpus. vestia causa assumpsisset, canes stiriosi, effudistis. Ecce autem scelus -- sirum : Coelum horret δc in nubem cogitur,

terra trepidat de fra igitur, Perrae durissimae scinduntur de dissiliunt: cani, elementa sentiun t flagitium dc clamant. 'totus orbis damnat factum vestrum, de absoluit eum quem damnastis. Solem quoque e cocto expulistis:

qui ne mortem Domini ac creato is sui pariter ac vestri, videat caligine horrenda, orbem, α cum eo vos inuoluit. ut qui hactenus per uni- uersum lucis suae vim ac radios dissundit, tanquam exul ac proscriptus hoc facinore tam foedo, nihil vobis praeter tenebras relinquat.

d in corium oculos attollitis p quid haeretis ὶ quid miramini: quid. trepidatis i quid ignari inter conscientiam delicti.& inusit

tae noctis spectaculum versaminiὶ Nullus hic naturae est defectus,nullus lunae est occursus, nuIla radiorum est aversio. Nullum hic dr

430쪽

nisi ejus qui haς m0rte profligatur , cujus vos mancipia ac administri,mulieris semen &pr missionem vestram, quantum quidem est in

vobis, sustulistis. In ipse vita erut , e hu pita

erat lux mortalium. Nobem quam videris,non est temporis sed injustitiis. Dies tenebrarum de caliginis. Dies turbinis ac nubis,quem Pro . phetae olim praedixerunt: dies exsecrabilis, abominandus , dies singuinis est quem videtis. Hoc est quod legistis olim , catarracta de excel- suseunt aperta,comulsi u ur Iundamenta terrae. Confractine confringetur terra, commotione commore

bitur terra: agitatione agitabitur 'a scut ebrius. Et hoc quia sustulistis eum, qui it Solem indici lumen, Lunam ct sellarum ordinem in lucem noctic praecipit Soli, O non oritur : mi Pas claudit quasi subsignacula. c re' rem , petrae

Deum,templum,sacerdotem proprium agno

scit: qui post: antiquatas leges & exauctoratas superstitiones, cultum jam in spiritu ac conide, templum jam constituit tin mente. Simus autem veli fractio ostendit, omnibus jam sacris aduenisse finem , postquam una vi stimalitatum esset, quae & aboleret omnes , & iniqua cotinerentur reliquae. Holocaustur' enim absolutum erat: nam propitiandi causa hieosserebatur. Holocaustum penitus persectum erat : nam diuino charitatis ac amoris igne tota victima absumebatur. Holocaustum, in

quo nihil penitus desiderares: cujus odor Deo