장음표시 사용
401쪽
genera relationa voluit enumerare n5 curans distinguere inter transcendent les,& praedicamentales.s Summum genus respectψ omnium relationum tam transcendentalium, ua n praedicamentalium est ensistu relatio realis . Hic enim concepi us
est perseeu praecisus a differentijs, a tquibus, immedia E diuiditur , cum enim relatio realis alia sit essentialis,alia accid*ntalis, per has differentias non
certificantur forma si ter de relativo reati, quamuis eitim per conceptum accidentalis , & essentialis certificemur de ratione relativi quia omne accidentaleformaliter alicui accidentale, non tamen certificamur de ratione relativi realis. Disputamus enim virum id,quod est accidentala alteri dicat realem rei tionem ad id , cui est accidentale an veris relatinnem merε secundum dic, .
vide ea quae duimus distinct 4. ubi egiamus de praecisione entis realis; est enim hic par ratio,sicut enim licet raso entis latim mἡ accepti non persecte praescii dat a suis disserentijs, ratio tamen encis realis persectbp scindit 1 perieitate,&η na Ieitate; Ita sicet ratio reIatiui, ut sic no persem prςscindat, ratio tanIe rela trui realis perse te pristiadit ab essen-ualis
402쪽
tiali,& aecidentali , eo quod tam ferseitate, & inalei tath disputamus, virum sit ens reale ; quam disputemus de e sentiali, dc accidentali, utrum im-
io summum genus respectu solarum relationum praedicamentalium estens reale ad aliud contingenter, seu relatio realis contingens, hoc autem renus diuidetur in suas immediatas dita serentias,si dicamus reIationem realem contingentem aliam esse fundatam in
unitate, & numero; aliam, in actione ,δc passione.Et licet veritas, seu conuenientia de suo conceptu sit quid relatiuum, praescindit tamen a conceptu generis aisignatir tum quia de ratione conuenietis non est importare sermaliter relationem realem, tum quia neqNe de illius conceptu est importare Arma Eder relationem contingentem,quare
conceptus a nobis assignatus erit rixo--sh genericus;neque obstat quod coi eeptus relativi importet formaliter duo,
nam importat quidem duo, sed unum in recto aliud in obliquo , dc sicuti animal , hoc est principium sensationis est
genus, quia licet importet duo, unum tamen importat QIum in recto nec posi
403쪽
cletur unum,uel plura animalia, ita c geptus relativi realis contingenter erit generieus, quia importat unu tantum in recto, nec possumus ex vi huius con- eeptus dicere Vitum detur unum , vel plura huiusmodi relatria is
Depradicamentis actionis pumnis.
Ruid sint, ct quomodo inferodisserant actio , ct passio.
a A C TIO definitur ab Aristotele uix Actus in boe, noui ab Me 3 Partio vero,aetus ab hoe,prout in hocidicitur actio esse actus, hoe est forma actuansi de ultimo determinans id, cuius est actus ad denominationem agentis, fi- euti passio est actus, seu forma ultimo determinans ad denominatione passi.
Dicitur actio esse a mn hoo, ulmirum ia
404쪽
neque rara πν - α' Ti. duplex est
405쪽
de te rationem ex vi alterius conceptus. atque hac distinctione sorma Ii distinguitur animal a rationali, quia per co-ceptUm rationalis reddi potest ratio de ordine ad discursum, de quo reddi non potest ratio per conceptum animalis, hac ergo distinctione sormali amo , &passio non distinguunmr. Sed alia in men datur distinctio sormesis minus rigorosia, per quam licet non possimus ex vi unius conceptus reddere ratione de aliquo , de quo non possimus ex vi alterius conceptus. Illud tamen quod in uno conceptu importatur principa Iius, in alio importatur minus Principalite ; atque hac distinctione formali distinguitur actio a passione, idem enim a cius prout intelligitur profluens ab e ficiente est amo, prout intelligitur terminatus ad passum est passio . Quia
ergo tam in tunica, quam in indumenisto idem, dc eodem modo importatur, nulla datur distinctio neque per rationem,quae tamen datur iliter actionem,
di passionem, atque haec distinctio citis est ad hoc ut acti o & passio constituant
3 Effectus sunt,qui sunt indisserenistes ut fiant a Deo solum , vel k Deos Diul , dc caust secunda fiunt per actionemo
406쪽
nem , quae est modus superadditus enctiati ipsius effectus, tam quando hi sit a solo Deo , quam quando sit a Deo si nivi, & causa securida . Cum enim hic effectus possit pendere,& seri, vel a solo Deo vel a Deo simul, dc causa secunda ; hoc quod est pendere hic , de nunc a solo Deo, vel a Deo simul, dccausa s cunda non potest esse sola entitas effectus, Sc causae, quae in utroquo casti sunt eaedem, sed debet esse aliquid aliud , quod est modus actionis . Confirmatur primo quoties datur realis, dc diuersia denominatio dari debet reaiis . Sc diuersa Erma, a qua habeatur talis denominatio, sed lucem v g. pendere a Deo,oc a sole est realis, Sc diuersa denoia minatio ab hoc, quod est Iucem penis
de re a Deo tantum; ergo aliqua diuex-
fa mi ina dari debet, quae λrma non potest esse sola entitas Dei, solis,& lucis, quia stantibus his omnibus adhuc potest lux pen re,vel non pendere a sole, ideoque debet esse formalis dependen tia , dc actio. Confirmatur 1. id , quod de se, dc per suam solam essentiam nouest tale,non potest per se solum fieri talis , sed ut fiat tale , fieri debet per aliquid aliud. sed lux v Q. per suam essentia praecisξ non est este ius solis,ergo ut . - α
407쪽
eitectus solis poni dehet aliquid aliud.
Dices primo , lucem dependere a Sole per hoc, quod sit Sol cum omnibus conditionibus requisitis, & per hoc, quod lux con notet in obliquo Solen . Sed contra, quia obliquum , & rectum non est nisi ex nostro modo concipiendi, illud autem , quod hic quaerimus est, quid haheat peculiare lux , ratione cuius aliquando exigat concipi cum Sole in obliquo, eo quod ab illo dependeat , aliquando vero non . Praeterea
cum positis omnibus conditionibus, &negatione omnium impedimentorum adhuc lux possit pendere tantum RDeo , ve I a Deo simul , & Sole , . Quid erit lucem pendere etiam a Sole83 Dices secundo ad hoc ut lux pendeat a Sole requiri negationem modi miraculosi, si enim ex inente Sole Cum
omnibus conditionibus velit Deus Iu cem non pendere a Sole, sed a se tantum, debebit Deus producere lucem per modum miraculosum . Sed contra primo, quia iam tu admittis modos, de actionem miraculosiam, in qua soluenda tibi erunt quaecuraque contra actionem natUralem poteris obiIcere. Se- CHndo non est maior ratio cur productio lucjsmiraculosa li beatur per actionem
408쪽
nem superadditam, productio vero naturalis per negationem , tam enim dependentia naturalis, quam miraculosa
est de suo conceptu quid positivum;&si semel admittamus denominationes positi uas haberi per negationem modi miraculosi, dico quod videre v. g. parietem,a mare Deum &c.nihil sit aliud, quam potentia,& obiectum cum omniabus conditionibus, & negatione modi miraculos. Tertio , sicuti quia esse tenebrosum habetur per aliquid negativum, implicat etiam supernaturaliter quod aliquid non fiat tenebrosum pernegatiuum , ita si dependere in ordino naturali habetur per te a forma negati- Ua, ncque in chrdine supernaturali h beri poterit per' sermam positivam . i. 6 Quod si recurras ad decimum Dei volentis lucem pendere a Sole , quod decretum Deus non habeat, IUado vult lucem pendere non a Sole , sed ab ipso Deo tantum . Contra est quia in quacunque sententia de decretis diuinis assignari debet obiectum diuersum, ad quod terminetur Dei decretii, ρω quod Deus velit. Confirma inr non potest per solum Dei decretum fieri sor- maliter, quod aer sit lucidus , sed praeter Dei decretum, quod est determ na-- α 2 titium
409쪽
tiuu extri u secum efficiens , poni debet in aere tuae,per quam tanquam per determina tuti mintrinsecu,& formale aer fiat lucidus, ergo praeter Dei decretum
poni debet sormalis depedentia,& actio, Per quam lux dependeat a Sole . Ex his insertur primo, quod iios modo quando effectus aliquis est indifferens ut fiat ab hac , vel illa causa principali, sed etiam quando e flectus potest fieri per hanc, vel per ilIam causam instrumentalem, hoc quod est fieri per talem causam instrumentalel simportet diuerstatem in actione. Cum enim causa instrumentalis, licet ordinata in bonum alterius, ut dicemus in physica, sit tamen causa per veram virtutem, dc ver ε ab illa effectus dependeat, hoc quod est fieri dependenter a tali causa instrumentali debet esse aliquid peculiare, quod sit formale Geri citium talis cauta . 8 Insertur secundo, resolutio alterius quaestionis. virum scilicet ea, qllae petunt essentialiter 1 solo Deo creari, fiant per actionem superadditam . Re
spondendum enim est , quod si ita petunt estentialiter a solo Deo creari , ut tamen possit a Deo affumi aliquid creatum, quo t*nquam causa instrum eum . tali
410쪽
tali ipse Deus utatur ad illorum creationem, tam quando huiusmodi entia fiunt a solo Deo, quam quando fiunt a Deo simul, I causia instrumentali, fiant per actionem superadditam; licet enimellantialiter exigant dependere a Deo, quia tamen non essentialiter exigunt
dependere tali modo, sed vel hoc , vel illo modo, ideo hor quod est dependere a Deo tali modo, esse debet actio m..peraddita . Quod si sunt tales effectus, ut a nulla causa secunda, neque instrumentali produci possint, nulla erit 1i cessitas, quantum est ex hoc capite,superaddendi actionem. Dixi quantu est ex hoc capite, quia s tale eas est creabile , vel dependenter ab his, vel depe- denter ab alijs determinatiuis, quae posita talium rerum conbinatione potuerint non fuisse determinatiua , deberet haberi talis diuersitas ratione alicuius actionis, ut colligetur ex dicendis sectione sequenti. 1
. 9 Insertur tertio, in quo consistat essentia modi: qualis est actio ; est enim modus entitas per se ipsam ultimo deis terminans ad aliquam denominatione,& suo subiecto intrinsece, de essentialiter alligata. Dixi modum esse entitatem, non rem, ehritas enim aliquando α 3 acci-