장음표시 사용
481쪽
tamen aqua cogatur retinere tale ad haere scetili ascendendo,est illi simpliciter violentum , quia talis ascensus fit a principio extriseco,cum totali contraia nitentia aquae , quae resistens quantum potest nullo modo ad ascensum inclinat , ut probatum est num. 2 o. Non ita accidit quando mercator adserua dam vitam proijcIt merces in mare , talis enim proiectio non fit ab extrinia seco , sed ab ipso mercatore , & cum-spositiva inclinatione mercatoris II α
contranitentis proiectio tu , sed volentis illam, licet non nisi ex suppostione , quod non possit simul saluare vitam, dc merces, at quando aqua assurgit ad impediendum vacuum, noli inclinat nisi ad retinendam adhaerescentiano, cum alio corpore ; caeterum trahitur totaliter ab extrinseco, & cum omnimoda contra nitentia.
482쪽
An , O qui motus fieri possent
3 Q I daretur vacuum posset in ilIoo naturaliter fieri motus grauium,& leuiu,& alius quicunque motus, ex quo non sequeretur noua corporuuias discontinuatio, in vacuo enim daretur completum determinatiuum ad huiusmodi motus, grauitas scilicet, et leuiatas mobilis,& spatium percurrendum, ergo cum nihil eg et in contrariu in is, cur sequi non polset motus , ut patebit ex solutione argumetorum, dicendum est,quod verδ motus in vacuo sequeretur . Confirmatur , si in vacuo imprimeretur impialsus lapidi v. g. , lapis per aduersarios in vacuo moueretur ea velocitate , quam exigeret talis impulsus, sed grauitas, & leuitas aequiua lent impulsui impressio , ergo pro ratione maioris, vel minoris grauitatis, vel leuitatis, determinaretur in vacuo tanta motus velocitas , vel tarditas; G
483쪽
imprimente ad talem lineam, etiam iuvacuo causaret motum versus ta m 4. lineam, it Z grauitas de erminata a natura ad lineam versus centrum, causaret motu in etiam in vacuo versiis circumferentiam .
2 Dices primo corpus constitutΗm in vacuo non perciperet siursum,neque deorsum , ergo eae illo nullus sequeretur motus. Sed eontra quia quaeris quomodo lapis in pleno percipit sussum, vel deorsum si enim circa lapiaclem, V .g. sit aer omnino homogeneus. ex vi aeris homogeneI ambientis non .
,- .ia β Pς ς/pςre , quod haec pars prior ' haec alia inseram' . Quare dicendum est, quod sicuti expe-m. Qv in manum, v.g. num id, - grauitate determinari admotum deorsum, absque eo quod vel ab aere ambiente detrudatur,. vel ab motu A. '' m dαerminetur assi, ita reliqua omni R propria grauitate determinantur ad motum deorsum leuitate as, eo quod grauitas habeat de se tendere ad centrum , leuitas
λς' maiorem vim resistitiuam ninimoediuntur , non aliter, ac impulsias
484쪽
determinatus aproij ciente ad talem lineam , habet serre proiectum ad talem lineam, siue sit in pleno,fiue in vacuo,quoties 1 medio habente maiorem vim resistitium non impeditur . 3 Sed quaeri hic potest, utrum prompeia so , quam habent grauia ad centrum t& idem in sequentibus dice dum est de leuibus i sit ad tale centrum reale, an vero fit ad tale centrum Imaginarium p ad quod respondendum est non esse ad tale centrum reale, sed ad maginarium, licet enim talis locus imaginarius, praescindendo ab alijs corporibus non sit viri corpori peculiariter
bonus, tamen ad hoc,ut corpora obtinerent talem dispositionem locale nia,
inter se , debuit illis dari propensio ad talem Iocum imaginarium , absque eo auod loco , dc centro reali , valda dianti ullo modo determinarentur admotum. Nam primo quis dicat, quod lapis positus in medio aere non descenderet, si in eo loco , ubi de facto datur centrum reale, daretur modicum vacuum p certδ si hoc dices, tuum erit. hoc probare. Secundo si grauia determinarentur ad motum deorsium a tali centro reali, determinari deberent per aliquam virtutem transimiliam per tO
485쪽
tam terrae crassitiem , & attractivam corporis grauis,has autem virtutes at tractivas a corpore adeo remoto , Scminimo,quale est centrum, per latam rureae crassitiem transmissas, quis cre' dat Θ Tertio nullam ita nostris corpori, bus experimur imprimi vim,& impulsum al3 extrinseco ad motum deorsu, sed ad illum determinamur totaliter ab uririnseco . Quarto corp aera existentia vi cemro sunt eiusdem rationis cuhis nostris, ve I certe posset ab Angelo fieri permutatio , ita ut harenostra terra superior poneretur in centro,ter Ta vero centri poneretur in superficie
prope nos , in hoc igitur casu adhuc grauia desceliderent, ergo non per de terminationem a centro reali, sed per grauitatem,quae de se habet propensio neni ad talem locimi imagmariua ν, quodcunque tandem corpus reale ibi
4 Quare dicendum existi manaus, quod si omnia alia corpora annitularentur, & remaneret unicus lapis, ad huc hic propria virtute moueratur versus centrum illud , ad quod de facto
mouetur, licet enim m hoc casu non . moueretur versus centrum propter
aliquod peculi: e bonum , quod ii
486쪽
heret in centro, tamen longe congrue iatius est dicere, quod virtus motria data corporibus directe piopter motum in casibus naturalibus,fuerit etiam illis data indirecte propter motum in c4sibus miraculosis , quam, fingere s squod a centro, vel circumserentia reali per iust us, & determinatiua super-nua,imo & inexplicabilia,determinentur grauia,& leuia ad motum . Pariter si totus mundus alio transferretur , dccorpora retinerent grauitatem, & leuitatem eiusdem rationis cum ea , quam de facto habent, tenderent naturaliter ad eundem locum imaginarium, verissus quem nunc tendunt, dc nullo modo tenderent ad locum illum, qui posta tali translatione erat centrum uniuersi. Verum quidem est , quod posita
tali translatione deberet connaturaliter corporibus dari grauitas, & leuitas di- ueris rationis, quas scilicet esset deteris minatiuum ad motum, per quem ten
derent ad illum locum, qui facta tali
translatione esset circumferentia , vel centrum uniuersi, talis enim propensio esset corporibus bona ad hoc, ut in talis tu respectu aliorum corporum collacgrint ,
487쪽
Dices. Si imprimam lap: di impulsum
versus fornicem domus,& interim domus, si nur cum lapide transseratur alio , adhu lapis perget ni suo motu versus eundem fornicem reale ergo si totus mulcius ali, transferretur, adhuc lapis. tenderet sua grauitate Uersiis idem centrum reale uniuersi, non
vero ad locum illum , qui de facto est centrum uniuersi. Respodeo disparatatem esse, quia impulsus impressus , ut probabimus in physica , est indisserens
ad motum versus quamcumque linea, producit autem, motum, versus hanc
potius lineam ,q uam aliam, quia hic,&nunc ad hanc potius lineam. determia natur,qua ad aliam,scut ergo si lapis hproijciete determinetur ad . linea Uersus hunci fornicem realem tendet versuS. illum, ita si per transsationem determ
netur ad 'aliam. Iineam. imaginariam ην. sed quae,ex suppositione, quod transferatur domus , terminetur ad. eundem fornicem realem,aeqvh ide impulsus ad eundem, fornicem. realem. tendet; at
grauitas, S leuitas sunt determinatae ad tendendum versus hos determinatos terminos , ideoque posita ninndi realis translatione adhuc deberent ten-dere
488쪽
dere' ad locum , ad quem haebent pro
pensionem . 6 Dices iterum si leuitas esset determinatiuum motus ad talem circu ferentiam i maginariam, non esset maior Tatio,cur hic, e nunc tenderet ad hoc potius pumam circumserentiae, quam ad illud . Respodeo hoc argumentum, si vim haberet,aeque militaret contra illos, qui dicunt leuitatem esse deter minatiuum motus ad talem circumserentiam realem,sicut enim. in imaginaria, ita etiam in reali circumserentiaeta,
plura dantur puncta , dc assignari debet
determinatiuum , cur leve versus hoc potius Punctum circumserentiae. tendat,quam versus aliud, dico igitur determinatiuum esse, quia hoc punctum est vicinius , cum enim nullum leue amoueatur a centru mathematico, nu- quam datur nisi unum punctium in circumserentia, ad quod. ex Ioco, undet uetur tendere possit mobile ad ciriacumserentiam per lineam omnium breuissimam. In casu autem meta- Physico , in quo mobile moueretur a centro mathematico , determinari deberet ab auctore naturae, ut ad hoc po tius punctum circumserentiae moue
489쪽
Qui negant motum in vacuo ex eo praecipue ducuntur, quod grauita & leuitas non videatur data corporibunnisi dependenter a medio pleno , dc eL sentialiter ordinata ad illud superandu, non aliter ac vis attollendi pondera e sentialiter ordinata ad pondus, & sortitudo essentialiter ordinata ad superanda pericula exerceri non postini sine pondere, & periculis. Sed contra est, quia fortitucio habet pro unico obici.cto pericula superanda, & similiter vis tractiva ponderis habet pro unico obie cto corpus, cui imprimat imperum , ideoque cessante obiecto illo,quod vitia
cum est, non remanet circa quod exerceri possit actus, at grauitas non habet pro unico obiecto medium retardan S, quod per impulsum remoueat,sed praeterea habet pro obiecto corpus mobile cui inest,& cui imprimat impetum Ue
sus centrum, quare cessante viro obiecto, non est cur non possit operari circa aliud, ideoque poterit mobili imprimere impetum corpori, cui inhaereat, .
etiam dum non adest medium impe diens, cui pariter imprimit impetum,. grauitas enim ideo imprimit impetum messio, quia hoci impedit motum corporis grauis, exgo si nullum sit medium
490쪽
impediens, non est cur grauitaS nor is occupetur tota in imprimendo impetu soli mobili . Caetorum gratis fingitur
tanta conexio inter motum coryorum,& resistentiam medi, cur enim debueruiit ita institui corpora, ut non possient tedere ad acquirendum locum sibi deiabitum, nisi quando esset, a quo retardarentur, imo tunc magis ad illum debent tendere , quando nihil est quod
obstet. Neque dicas naturam non prae- uidisse miraculum vacui: nam corpora habent duplicem virilitem, virtu tem
scilicet producendi impetum ad intra,& in se, & virtutem producendi in e
tum ad extra in medio retardante : cur ergo inter hanc utramque virtutem
tanta connexio fingitur , ut non possit exerceri una fine aliaὸ Certe licet aqua habeat virtutem producendi frigus in se, & in extraneo subiecto , non tamen propterea dices, quod in vacuo aqua non posset producere frigus in se, ex eo quia nullum esset subiectum extrinsecum, in quo produceret frigus . . Demum natura non praevidit actus superia naturales,& tamen vis naturalis memoratina est talis, ut posito , quod elicuerimus actus supernaturales, habeamus