Syderei leonis philosophica lux duplici compendiario libro pro doctoratus laurea ad publicam concertationem exposita. Auspiciis ... Aloysii Homodei S.R.E. card. ampliss. a Carolo Federico Trezzio Mediolanensi S.R.C

발행: 1653년

분량: 597페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

501쪽

. 4sO LIBE

missionem facit.

s Non modo de primis linguae institutoribus, sed etiam de posteris quia buscunque loquentibus idem dicenduest,dum enim utuntur aliquo idiomare, in ipso actu Iocutionis implicite, &sponto consentiunt in pactum initum a Ueteribus,cum enim ostendant alteri se velle dare illi veros conceptus per tale idioma, implicith etiam ostenduntem caciter velle medium unice necessa rium ad obtinendum hunc finem per tale idioma , cum vero mediu in unice necessarium ad hoc obtinedum, sit conuenire in pactum initum a veteribus, implicite ostendunt alteri se in tale pactum consentire, ideoque, si leges talis pacti non seruant, sunt men

daces o

6 Ex hoc patet adhiberi posse sine violatione fidelitatis suspiria, & alia si

gna, tum naturalia, tum ex mera consuetudine etiam non existente re signi

ficata, quia in his nullum intercedit pactum,neque explicitum,neque implicitum , nam quando vir v. g. induitur veste muliebri, non propterea init implicite pactum cum aspicientibus dando illis verum conceptum de existentia mulieris sub tali habitu , nam

502쪽

PRIMUS. As

finis vestis non est dare alteri notitiam de existentia talis sexus , sicuti sinis, propter quem unice a nam ra instituta est locutio articulata ad alterum , est in detur alteri verus conceptus, ideoque licet per consuetudinem ex Ueste smuliebri intexatur sexus muliebris, potest tamen sine infidelitate, S mendacio uti quis veste muliebri ad alios fines, propter quos vestis est instituta. Similiter licet suspiria habeant connexione naturalem cum tali affectione animi,&illam naturaliter iudicent , qnia tamen non sunt saltem unice instituta a nati ra ad hoc,ut ex pacto per suspiria indiacetur alijs talis affectio animi, ideo sine mendacis adhiberi possunt suspiria propter alios fines, etiam si talis affectio hic, & nunc non existat; Neque dicas haec non habere locum nisi in vocibus enunciatiuh prolatis, nam quia vocibus simplicibus indita est ex hominum placito talis significatio in ordine

praecipue ad enunciationem, idco praescindendo etiam ab enunciatione adhuc retinent illam significationem, qua in ordine. ad enunciatio siem acceperunt; quamquam voces sine ullo mendacio adhiberi possint ad libitum ex

503쪽

4s8 LIBER

ciatiostem nullum' possunt dare alteri

verum conceptum; cum veritas, ex

dicendis eap. sequenti, non sit nisi tria,

enunciatione.

2 Aliquae voces fignificant solam modum tendendi intellemis , huius modi suntav.g. hae voces .es,si, quando stat vitaIue1; dc exercitε, Importans solum modum tendendi compositiuu,& non es, quando fignificat modu aendendi diuisivum; Aliae tamen sunt

voces, quae fignificant tam conceptus, quam res, audita enim hac voce; homo, venio in cognitionem tum ipsius homian s, tum animalis rationalis , tum quod loquens conceperit homuae in , ideoquo haec vox ducit in cognitionem,tam hominis habentis esse in se, quam hominis habentis esse in cognitione, seu representati per cognitionem Res tamen a vocibus significantur ad placitum , ut constat ex dictis, conceptus vero significantur naturaliter tanquam causa ex effectu, locutio erum,tanquam effectus Oritur ex conceptu . Sed dum dicuniatur conceptus significari a vocibus naturaliter , intelligendum hoc est de conceptu form di, sili de entitate co- , mitionis secundum praedicata , communi cognitionis . Quia id quod ex vitalis

504쪽

talis vocis significatur existere obiectiuhin cognitione loquentis , seu obie6uriri

ipsum prout expressum, & representatum in tali cognitione loquentis non significatur Nil ad placitum, audita enim hac voce/om venio quidem na turaliter in cognitionem non modo, quod loquens conceperit hanc vocem

materialem, sed quod praeterea habue-xit cognitionem de eo , quod per hanc vocem significatur , at quod loquen conceperit animal rationale, & habuerit talem cognitionem exprimentem satumal rationale , non potest mihi innotescere , nisi ex institutione hominu. Praeterea voces , non modo ad placiatum significant rem, sed determinant etiam ex placito, & institutione homi num audientem ad hoc , ut rem illam tali modo cognoscat, haec enim vox, Homo , determinat audientem ad comcipiendum animaI rationale in recto, vox vero Hominis determinat ad illum concipiendum in obliquo, concipere 'autem in recto ; vel in obliquo est tali, vel tali modo concipere ι8 Quaeri hic solet,quid prius,& immediate significetur a vocibus, reS neam conceptus. pro qua quaestione certum est non posse a voce significari co-U 1 gnl-

505쪽

46o LIBER

gnitionem prout talem , nisi fimul sign.ficetur obiectum talis cognitionis, cognitio enim constituitur in ration talis per tale obiectum, quod exprimit , videtur ergo quod audita aliqua voce veniri possimus in cognitionem rei nihil cogitantes de cognitione, qua habet loquens de tali re , at nullo mo do possumus cognoscere, quod prose

rens talem vocem habeat talem cogniatronem, nisi etiam cognoscamuS rem expressam per talem cognitionem. Be-nε tamen possumus audita at qua voce venire in cognitionem, quod loques habeat conceptum de tali re absque

eo quod cogitemus de Me, quod talis res hahet in se, & extra cognitionem 3 Quare neque ad cognoscendam rem, Pro ut existentem in se, est medium necessarium cognoscere cognitionem, quam loquens habet de tali re , nequoad cognostendam cognitionem, quam loquens habet de tali re , est medium necessarium cognoscere rem secunduesse, quod in is habet extra cognitione.' Dicendum igitur est, quod vopus quantum est de se , non habent d terminare audientem ad hoc, ut prius, Mimmediate concipiat potius res secun dum esse,quod habent in se,quam con

ceptu s

506쪽

PRIMUS. 46I

Ceptus, seu cogitationes, quas loquens Dabet de talibus rebus, sed audiens aliunde determinari debet ad hoc , ut prius, Sc immediath ooncipiat, nunc

Prius res, quam cognitiones de rebus, nunc vero h contra, prius cognitiones de rebus, quam res secunduin eis. ,

quod habent in se , si enim audiens est

cupidus sciendi rem secundum est e quod habet in se,audita locutione statim cogitatione accurrit ad cogitatio nem rei secundum esse , quod habet in se , nihil cogitans de cogitatione ,

quam loquens habet de tali re,si vero econtra audiens sit cupidus cognoscendi conceptum, & explorandi ingenium dc cγgitationes loquentis, statim cogi - 4utione accurrit ad cognoscendam coisgnitionem , quam loquens habet de tali reato Atque hoc verum est etiam de vocibus enunciatiue prolatis a loquente, in ordine ad eliciendum assensum audientis, saltem quando audiens habet pro motivo a sensus aliud, quam scientiam , & bonitatem loquentis. Quamuis enim,quando assentimur alicui propositioni enunciatae a loquente propter auctoritatem illius, debeamus. Praecognoscere conceptum loquentis, ut

507쪽

461 LIBER

ab illius scientia , & bonitate moueamur ad assensum, tam on si quis en unciati ue proferat. V.g. Omne ratά ess maius sua parte, ut eliciat a me audiete assensu huic suae oropositi mi, adhuc pomum hanc proposistonem i niel ligere i Iliquo praebere assensum ex sola pcnetratione triminorum nihiI cogitans de conceptu loquentis,ir Dices ex Arist hic cap. I. voco sunt signa conceptuu primo, ergo semper prius & immediato significant co ceptus . Respondeo cum Aristote Iesnon expresseri qua primitate voces sint signa conceptuum, bene pore explicari de primitate intentionis,quatenus cumlolientem magis intersit figessi rare mos conceptus, quam res, primaria , intentio institutorum linguae creden di est fuisse de mauisestatioire conceptuum . Porra licet voces substituan. tur loco conceptuum,quia tamen substituuntur etiam loco rerum, ide non est necesse quod, ad hoc ut ducant nox in cognitionem rerum , prius nos ducant in cognitionem conceptuum, sic

si loco imaginis Cesaris pictae substituatur statua Cauaris lignea , quia haresubstituitur non modo loco imaginis,

sed etiam ipsius Caesaris, ideo poterit

508쪽

PRIMUS. 463

aspicientem ducere immediate in cognitionem ipsus Caesaris absque eo quod sit necesse , ut prius ducat in cognitionem imaginis, cuius loco substis

tuta est,

in Voces in propositionibus non supponunt pro conceptibus Brinalibus, sed pro rebus per coneeptus representatis, aliter propofitiones eliant falsae; ideo ergo est verum. v. g. quod rationale est risibile , quia res illa, quae est rationalis est risibilis, non vero quia cognitia , seu conceptus formalis de

rationata est conceptus de risibili, hoc enim est falsum . t 3 scriptura proprie dicta, hoe est non quae constat hverogliphicis, sed que

componitur ex elementis alphabeticis correspondeiitibus diuersis nostris articulationibus significat immediate voces , supponit tamen pro rebus, in qu rum cognitionem non ducit nisi exciatando prius in legente species vocum .

Qui enim sciunt aliquod idio ma . sed

liesciunt legere, quia nesciunt ex talibus signis, .& charineribus venire in cognitionem vocum per scripturam signia ficatarum, non possunt duci in cogniationem rerumetsi vero scirent quae nam oces ex his charecteribus formantur

V 4 statim

509쪽

4ο4 LIBER

statiis venirent iu cog mitionem rerum ergo prius scriptura ducere debet legetem in cognitionem vocum, S deinde mediantiantibus vocihus ducere illum

in cognitionem rerum . Hoc noa accidit in vocibus respectu conceptuum νposeavis enim per voces venue in cognitionem rerum,nihil cogitantes de conceptibus, cognitio enim conceptuu non est medium necessarium in Ordine ad cognosccndas res, sicuti h contra cognitio vocum est medium necessariuad hoc ut a scriptura ducamur in coognitionem rerum, si enim nescimus, quae nam voces ab his caracteribus Briamentur , non possumus per caracteres venire in cognitionem rei. Hoc nos

accidit in scriptura improprie dicta , quae habet potius rationem imaginis, cuiusmodi est scriptura per Hierogli-pbyca , nam etiam si quis nesciat, &idioma , dc vocem materialem , qua talis res vocatur ab Aegypti, V. g. adhuc per hoc hierogliphycum duci potest in cognitionem rei, quae per hier

510쪽

De F nunciatione . ''

r πν Eritas sormalis est coiiformitasv cognitionis cum obiecto.COnformitas, inquam, non in essendo, quia sepe obiectum per veram cognitionem cognitum,est substantia,cum cognitio,

vi pose semper accidens, sit tali obiecto difformis in essendo; sta iisque latis est ad veritatem formalem, quod cognitiost consormis obiecto in reprqsentando, stu in ratione imaginis, cum dari potast cognitio salia,quae fit consormis obiecto in ratione imaginis, nam cum non fit necesse, quod in qualibet propositi ne reprςsentetur identitas obiectiva inter praedicatum, Sc subiectum, sed suia ficiat solus modus tendendi, ut probuimus ubi de ente rationis metaphysico numero 6. Haec propositio, Homo suaequus erit salsa,etiam fi cognitio fit conformis obiecto in repraesentando, seu in ratione imaginis, cognitio enim de homine est conformis hominiJognitio de equo est consormis equo . . Conmrmi V s ta S

SEARCH

MENU NAVIGATION