장음표시 사용
121쪽
m De Imperio Summarum definitum ac constitutium aliquid videmus communi placito, cui refragari sine gravi culpa nemo potuit. Nam & constitvi ce tum aliquid debebat, & constitui nihil poterat , uno forte aut altero dissentiente, nisi aut minor pars majori, aut major minori cederet. Quorum cum hoc sit m niseste iniquum, sequitur illud sitisse necessarium. Hoc igitur jus constituendi,
Ecclesiae naturale est. Data enim universitate, hoc ipsum jus ex natura universitatis continuo sequitiar. Imperativum ve-tro regιmen non itidem Ecclesiam sequi
II. Neque tamen id impedit, quo minus Ecclesiae competere possit Imperium aut Summum aut Summo inserius summum si fideles aliis impermixti & liberi ab om-. γ ni subjectione peculiarem constituant Rempublicam, quod Iudae. accidisse via in s detur, Μ chabaicis temporibus. Nam in
ε. . . o. a. plerisque eorum temporum actignonEth-IU. Autrg. narcha tantum &Senatus,sed & populi nox. Maeh. . men reperitur; tum in profanis, puta e-ε s. deribus , tum in sacris, ut cum Encamia
instituuntur. Constituit, ait historia, Iudas ct statres ejus o omnis Eccle saei. Hic ergo EcclesiaSummum Imperium habuit
non proprie qua fidelis populus, sed qua
122쪽
populus liber, quod hodie dici posset de
Helvetiorum quibusdam civitatibus, quae populari Imperio tenentur.laserius Summo Imperium,quod φῶ--- nomine appellabatur,tidemIudsi non domitantum, sed & Alexandriae,Damasci atq; alibi saepius habuerunt cum coactione nonnulla, jed quae modo latius, modo angustius patebat. Interdum enim sub eo Imperst, comprehensum erat jus poenarum capitalium , interdum flagra tantum, nonum quam ultima coactio erat relegatio e Synagoga , prout Regibus Chaldaris , Persis, Syris, AEgyptiis, aut Romanis Caesaribus, sub quorum ditione erant, visum seu h benas ipsis laxare aut adducere. Hoc jure concessi Impexit Assueri temporibus suadente Mardochaeo Iudasi dies, Sortium qui dicuntur, Festos esse jusserunt. E dem jure concessi Imperii nituntur ea omnia quae ductit Esdrae ac Nehemiae tam in sacris quam in profanis rebus fuere constitutae. Quod moneo ne quis ad jus Ecclesiae perpetuum atque immutabile
perperam trahat. Sacrorum autem Munistros quod attinet, his Imperium divino jure, hoc est, ex ipsa Ministerii istius sive institutione, sive natura nullum deberi. satis ostensum est. Vt & illud,Sum
123쪽
s a De Imperio Summarum . mum Imperium cum tali Ministerio es.
I . Caeterum inserius Imperium a Pasto rati muperererpetuo segregatum esse debere numquam sensit vetus Ecclesia. Sed
id quod pastoribus tribuitur, nihil dero
gare Summo in Sacra Imperio Summa rum Potestatum. Nam directivum regimen , quod in dando consilio, & declaratione divini Imperii consistit, omnino alterius est generis. Diverso autem plane regendi genere non mirum est eundem regere & regi; nam Regem suadendo re git Consiliarius 8, Juris naturalis peritus legem divinam declarando : Medicus Mi Pastor Ecclesiae , modo utroque : sed hos omnes Rex Imperio regit , & quidem summo. Unde mirum non est apud Pa- . tres saepe reperiri Regem praeesse Epia scopo, & Epistopum Regi, cum agatur de modis immensum disserentibus. i3- Αt quod ex consensu est regimen , quanquam constitutivam vim habet, plane tamen subest regimini ImperantiSum-
marum dotestatum, quod eo evincitur , ' quia nemo consentiendo plus juris in alterum, aut in totam universitatem transferre
potuit, quam ipse habuit. Obligatio enim haec ex singulorum libertate ortum quum
124쪽
Potesatum circa Saera. 93 'habeat, latius quam ipsa libertas patere non potest. At singuli libertatem non habent quicquam faciendi contra Imperium Summarum Potestatum, quibus t 3. r.
mnis anima subjecta esse debet; his scilicet CXCeptis , quae divino Imperio diserte Comprehenduntur. Ergo nec jus habent Eousque semet obligandi. Adde quod duo
regimina constitutiva esse non possunt , nisi mrἀλ λα, cum alioqui suturum sit , ut quispiam obligetur ad --πον, quemadmodum supra ostendimus. Quae causa/fuit , cur patemum & sacerdotale veteris Testamenti numquam enim Aaronici
Pontifices sine Imperio silere Regio Imperio DEUS subjeceri . Illud vero regimen quod ex publico Iq.
jure Pastoribus datur, cum non tantum subsit Potestatibus Summis , sed ab ipsarum quoque Imperio quantum est em net , Ius Summarum Potestatum non evertit,sed comprobat. Per effectus enim causa mgnoscitur, & per quod res quaeque talis est, id ipsum est maxime tale. C
125쪽
De Iudicis Summarsim Potestatum circa sacra. SUMMARIUM. '
1. Iudicii vox explicatis. 2. Disti iuris in directi m ct Imperatipum. s. Iurictum de sacris competere summis PotestUbus. q. Νon Obstare quod'ltipossent si ma Potestates. 3. Non obstare quod CHRISTUS est Iudexsummus. 6. Nec qκοs Scriptura tropice Iudex dicatur. 7. Nec quod Pasio ribvi ct Ecclesiae suum competat Iudicium.
R H recte exerceatur Iudicium , requινν rntelligentiam. 9. De ea susscienter cons ι'enda, non desterandi summis Poteum tibus. Io. Requiri item pietatem. H.Distinctiis inter rectitudinem actus is validita tem : idque adsacra applicatur. 12 . Iudi cium infidelium de rebus sacris exemplis de claratur 9 S. Scriptura testimoniis.. 13.Ca- trahumenos non pose omnino a Iudicio ex cludi. Iq. Similitudine ostenditur alitidesse de aptitudine quarere, aliud de jure. IS. Non
126쪽
resatum eisea Sacra. 9sis. Non deferri Iudicium Prophetis Nopi' Testamenti privatipe cum explicatione Ioci I. ad Corinth. xiv. 3. 16. Regum veteris Tectamenti facta circa sacra quatenus fit Regibu3, quatenus ut Prophetis attribue
da: idque applicatur ad tempus Novi T ADsTRUCTO Summis Potestatibus Jure Imperii circa sacra, ea veniunt quae ad rectum Juris hujus exercitium pertinent. Proxime autem ipsum Impe
rit actum praecedit Iudicium. Est enim
imperare voluntatis. Omnis autem actio voluntaria ut recta sit, duplicem habere debet congruentiam; alteram voluntatis cum intellectu; alteram intellectus eum re ipsa. Quorum prius indicans Apostolus, peccatum esse dixit quicquid non ex flde flat, ubi files est judicium approbans; quod
opponitur conficientia condemnanti acti
nem, aut haesitanti. Judicium primitiva ac genuina sta significatione denotat actum superioris, quo inter duas partes id quod justum est definit. Est enim Iudi cium a judice; Judex autem jus dicens. Coe p1t deinde proferri ad definitionem qualemcunque etiam internam in omnibus quae contemplamur, aut agimus. Circa
127쪽
ς 6 De moerio Summaruma. Circa agenaa Iudicium ita universaliter sumptum duplex est : aut enim propriis actionibus praeit, aut per actiones proprias resertur ad alienas: idque rursus dupliciater ; nam actiones nostrae ad alienas res runtur, aut per modum intellectus, aut per modum voluntatis. Hinc fit ut judicium ad actiones alienas tendens, sit aut Directivum, sive per declarationem, sive ' per suasionem, aut Imperativum: Impe- rativum Judicium distinxit Aristoteles in
3. In hoc Imperativo genere summum ab solute judicium est pummi absolute Imperatoris,qui est DEUS. Restricte,hoc est, inter homines itidem summum sit Iudicium necesse est ejus qui summum Imperium habet, quem Summam Potestatem dicumus. Hujus enim leges rescindere aut sententias retractare superiore Iudicio nemini licet: eis obedsentia talibus legibus ac sententiis non absolute debeatur,
ted quatenus obediri potest sine Imperii
divini violatione. Sicut autem ipsum Imperium ad sacra non minus quam ad pro fana extenditur, ita & Iudicium hoc , ex quo & secundum quod imperatur. Neque obstat Quod nonnulli Reges aut Ιm-
128쪽
Potestatum circa Sacra. 97peratores deReligione judicium videntura se rejecisse. Nam partim quod ineptos
se agnoscerent, rejecerunt a se quod alioqui erat ossicii sui; partim loquuntur de Iudicio quod sit - ω ν , quale sibi arrogat Pontifex Romanus. Atque hoc
postremo modo tum sua, tum Imperatorum veterum dicta explicat magnus Britanniae R ex, cum negat Reges KD dootrina judices falli nescios. Tantumdem autem de aliis negotiis non minus recte dixerit. Constantinus sane a se judicium non removit , qui cognoscere voluit ea , quae ab Episcopis Tyri essent acta,recte ne an se- A. D. 4s r. cus se haberent; nec Martianus, qui suum , esse dixit negotium rectam & veram fidem omnibus declarare ; nec Carolus Magnus, qui se controversiae Felicianaei arbitrum vocat; additque, decernimus θ' 'D 793
DEO donante decrevimus qiud esseide hac in quisitione firmiter tuendum. Falluntur ergo qui fingunt haec inter se A. adversis frontibus pugnare: posse labi & tamen hominibus nonsubjici, Imperii subjectione: nequς vident qui haec asseverant uno se commento Iudicia omnia, etiam Humanis de rebus, tollere. Nam quid est in quo non possint errare homines;
aut quod omnino potest esse judicium,
129쪽
quod non aut summum sit, aut aliud se prase habeat. Cum ergo progressus in infinitum non detur, necesse est alicubi sisti, & proinde quorumdam errores non
humano sed diuino referrari Iudicio ut loquiatur Ho Episcopus Carnutensis ubi tanto districtius sunt puniendi, quanto minus iuerint divinis admonitionibus obnoxii. Neque vero hoc sentino judicio imperativo scilicet & humano posito, sequetur fas esse pastoribus & Christianis singulis
necessaria pietatis ac charitatis ossicia deserere, si ita faciendum Summa Potestas judicet. Non magis sane quam abstine
dum ab alendo parente, si Rex impius jubeat. Ut enim supra explicatum est tum in profanis rebus, neque jubentia, neque vetantia praecepta obligant ad agendum omittendumve aliquid contra legem DEI sive naturalem sive positivam,1ed dumtaxat ad patiendum, laque tum demum ubi poena evitari nisi vi opposita non potest. Longe autem aliud est injuriam pati , aliud omittere actionem aDEO imperatam; quod a viris alioquin sagacibus confundi mirarer, nisi viderem id instituto ipsorum servire. Caetera quae poponi solent de periculo mutandae corrumpendaeve Religionis, alio loco commodius solventur. 3. Sum-
130쪽
Summum Christi judicium huic, de s
quo agimus,judicio, non magis repugnat, quam ejusdem ImperiumSummarumPotestatum Imperio: quod supra ostendisse satis est. Leginatio proemium poenamque aeternam vi sua secum serens,& ex ea ,
lege ultima judicatio solius est Christi. Medio tempore interfatur Christus perspititu suum judicio divinorneque tamen sequitur id judicium actio humana, nisi intercedente Iudicio humano: quod judicium,ut ad actiones privatas Christiani cujusque, ita ad publicas actiones & pri vatas quae publico Imperio reguntur, publicarum est potestatum, & quidemSum marum in summo gradu. Vidit hoc jampridem Brentius, cujus haec verba sunt: 'Riu ut privatus privatam , ita Princeps publicam habet de doctrina Religionis potestatem judicandi ct decidendi. Et ita; Iudicio opus es pra- sertim Principum,ut sciant quam doctrinam ct privatim adfluam salutem aternam, ct publice
in populo DEI tueri debeant. Scripturam Iudicem qui faciunt, recte 6. sentiunt : sed figurate loquuntur. Nam exactam verborum rationem si sequimur, Scriptura est norma judicandi; nunquam autem Idem est sei regula. Similis est figu- Iaan '.s .