장음표시 사용
551쪽
apud Austotelem libro secundo πεν ευιρισὼῖς disputaritur. Rursus libro tertio de natura Deorum CiceroFortunam nemo 1 temeritate & inconstantia seiunget, quae digna certe non sunt Deo, Pulcherrinis aute αlibro secundo de diyinatione: Causaininu stigato in re noua atque admirabili si potest i in nullam reperies,illud tamen exploratum habeto,nihil fieripotuisse si hecausa. Et lib. s. Tusc.quaest . repraehedit Theop. quod nimiusortunae tribueret. Qua sortuna i3.Philippicaci cam appellat. Lactantius imperpetua m h
mani generis vexatricem nuncupat. Simul crum Vero sortunae cum copia & gubernac lo fingebah tanquam hqc opes tribueret,itu nanarumque rerum regimen obtineret.Qua
orum hiatis absurdana opinionem pulchaefutat Firmianus Laetantius : Non inuid It, inquit, quod ipsi hesciunt,nobis aperuaterit tem Deus qui sicut scimus nihil Ie seriuriam , ita scimus esse prauum ti de . deibdesumi spiritum , qui sit inimicus bo- ιδ miss , hostisque ii tiae , qui contraria sici quim Deus. . Stultitia, errora ratioque rerum,atque causarum, homi 'induxit fortuhet Nilui vero in terra fit sine
ν Vandoquidem maiores suos salubes rimis ..consilijs & auertisse mala, & bona quae: non accepturos credebant, consecutos ta'
552쪽
templum extruxerunt, in circo maximo sub
tecto,quia consilia secreta & tecta esse oporter,Vt quando de Iuris prudentia disserendum erit,sulius comprobabitus Sed cum boni aliis cuius acquirendi.& auertendi mali gratia,c silium omne ab hominibus suscipiatur, eodeMM Lh--ε propemodum in loco Bono euetui templum contercrarunt. Credebant enim,quod etsi diuina Voluntas humana industria non posset superari:tamen &ipsa consilia & felicem exitum Oijs prouniere. Deinde quia tepus matutinum consilijs recte capiendis per quam aci
commodatum est, ut prouerbium indicat: Mane consilium iccirco Matutam, matutini
temporis praesidem introduxerunti De Spe,de quiete,ctalis Diff. MVltis etiam facris Spem venerabantur, Romani, ut ciues periculosis teporibusi certa spe potiundae victoriae, &recuperandae' libertatis rerumq, optimarum expectatione incitati, Rempublicam, aduersus malorum honainu impios conatus &hostiles impetus . fortiter propugnarat. Quaproptcr pietatem& virtutem Spei adiungebant, ob quae datur homini ascensus iocaelum. Paulus enim apud Ciceronem Africano viam demonstraturus, qua corporis vinculis carnisquq custodia lu' berari,& in caelum cito immigrare posset: i hitiam,inquit,cole:& pietatem, haec enim vuta via est in caelum,
553쪽
QVietis templum quod extra portam erat, Scip-H. in urbem recipere noluerunt Romani: tu Nartia.A. 3. quod hoc animi bellicosi&inquietis itiditiuesset tum etiam ut discerent, istorum idolo-Tum cultores quietem an imi non haber qui silus Deus verus praestat Augustinus lib. .ca εμ va ' MLCiuitat. Dei. Porro non solum beneficos Deos Romani colebant. sed eos etiam qui
Publice priuatimque laedere & humano generi nocere credebantur. Vt omnem iram malitiamqηe, sacrificijs & publico honore, silecti,deponerent, vel saltem mitius puniret Docerentque.Tatus illorum error sult,inquit Cicero, ut perniciosis etiam rebus non modo nomen deorum tribuoretur, sed etiam sacra Eonstituerentur, ut Pebris sanum in Palatio, is-α malae Fortunae aram Esquilijs coniecratam s-- ia videmus.Et Valerius:caeteres quidem ad b Miria nefaciendum Venerabantur, Febrem ad mlnus nocendum,templis colebant. Hac enim apud MLfraude diabolum cos decepisse,supra a me dea sim lat. monstratum est, ut iam benefaciendo, iam puniendo, nocendoque suum impium cul-- εtum constitueret, verique Dei notitiam de veram Iani enaru doctrinam prorsus eue teret. Credebant etiam Romam, quod sin- .gulis ciuitatibus peculiares dii praesiderent, . . ' cui eas & coseruare & perdere possent. Ide - ue urbe aliqua bollo & armis petitur, primo aestiritu per sacvrdoire Deum, in cuius tutela
554쪽
496 ACADEMIA RV Μid oppidum erat,euocabantiorantes ne imperio & scelicitatiRoaianorum ipse repugnaret. Longe etiam maiorem cultum maioresque is ba Romae conis secuturum promittebant,vel si ibipermanera mallet, longe celebriora templa, &sacra ibi se tacti-. se tructuros recipiebant. Qua de causa V M.L.M. i . tenses auth e Liuio ignari se iam suis vati-FGIL M. bus,& externis oraculis proditos, iam Deos suos,votis ex urbe sua euocatos hostium tem- .. . t M. pla novasque sedes spectare in muros pro se Gera quisque frustra discurrunt. Proptereaque n
eiusDei qui imperatrici urbiRomae prae , sidebat, sacro silentio occultabatur, ne hostes,...ia: Romanoru, eodem cohsilio us, illum simit ter sorte euocarent.Et hinc est quod prudentius noster primo quidem pauco omlDeos fuisse scribit, sed: Innumeros ps deinde Deos, virtutes actis
bibus exclaris,peperit bi Roma triumpis. lImersumantes remiorum armara ruinas Dextera victoris, simulacra hostilia cepit, Et cuma domum,venerans ceu numina,Fexis
Videntur etiam cum ipsis diis aliquos si- cerdotes secum abduxisse, qui sacrorum illo. rum rationem callerent: Cicero enim pro Balbo ait, Cereris Graeca sacra per Graecos dari. cerdotes curata fuisse. Tandem vivis quoquais risia diuinos honores detulerunt: & templa effami Proconsulibus, decernebant, Augustiis vero Caesar, nec diuinum honorem recthere,' nec
nativis vqlebati Inte trogataque ab eo Sibylla
555쪽
L 1 3 E R III. 497χrtur, Vtriim honores cultiisque diuinos i, enatu populoque Romano oblatos usurpare deberet, illa ut ab huiusmodi impietate euc eterreret, clara luce nuper natum Regem tantummodo adorandum in genitricis brachijsdemostrabat. Quare Augustus non so- Ium tales honores repudiauit,led locum quoque istum consecratum, Aram caeli Uocabat. Vtide in Ara caeli Romae hic versus leguntur: num erat Imperium mundi ominator is unus, Falleris,at non in Roma,sed ipsi Deus. tulit Augusto Cumanapuella videndum, Remr erat primus, sesecundus erat. His lacus es ,τbi vidit,ubi rex credidit ara, i
lifacta domus Regis,ctauia Dei. ' i'od tamen Augusto Caesari vivo multi i. iuinos honores detulerint,indicat Horatius 'libro r.epistola r.Praeterea,Simoni Mago, .
viveret,Romani diuinam statuam inter clieros Deos suos. AuctoreEusebio,posuerunt. 4ιι - - Cum ergo maxima, opulentisiimaque re regna,&infinitas urbes hoc niodo ut illi quide Euseb. . iopinabantur seperassent, singulis vero Dijsi
peculiaria templa&sacra constituere n5p6s- ρέν- sent: omnibus reliquis unum maximum sa- p cratissimumque templum erexerunt, quod
ωαοννε appellabant.Quod templu,postquam vera Christiana religio mundum illustrauit,
citra Bonifacij Pontificis Μaximi, & decreto Phocq Imperatoris in honorem Dei genetri-
556쪽
98 A c A D E Μ I A at V Mlinctorum consecratum luit.Prisci ergo mani,quando vetus Ianigenaru doctrina nondum superstitionibus, &cultu salserum D urum oppressa erat, diligenter curabant; hequis priuata superstitione Deos confingeret, neue aliunde eos acciret. Sla enim in legibus quae, Romulo, Urbis auctori,asscributur, praeceptum extat : Deos peregrinos praeter Faunune colunto. Confusionem religionis esse iu- dicantes,si aut noui aut peregrini Di,prouniuscuiusque voluntate,colerentur.
Nec priuata cuiusquam in domo sacella, . peculiaresue ritus, atque caeremonias patiebantur: ut pulchrὶ declarat Cicero,& haec eo eiecta es rum lex aperte testatun Separatim nemo ha-dem. bescat deos, heue nouos, sed nec aduehas,nisi' pubi ichadscitos,priuatim colunto.Nec enim ipsis obscurum erat,quod Graecorum sapiemtissimis Atheniensibus, cum Apollinem con-1ερμ ιι suluissent, quas potissimum religiones ten
Ten responsum erat;Vt eas retinerent,quies. sent in more Maiorum e cum Vero morem
Maiorum dixissent saepe esse mutatum, qua sissentque,quem potis,imum sequerentur ex Fretur . VM ij responsum erat optimum.Quapropter polios e.1. Athenienses grauissime prohibuerat, nequis i. peregrinos ignotosque Deos introduceret. Paulatim tamen saluberrimi leges de no mu. tanda religione,deq; priuatis eorum diis, o literatae fuerusiri quiduis Romae colere t ice
557쪽
Lr a E R 1 II. nermiserint, variis id quidem de causis acci-m Putatur. enim Deorum multitudo iti,ntemptum abiret, aliquando viri pruden- res ad Veteres de religione leges respici hi De de priuata auctoritate citra&P. Q R. Ecretum Tyberius Christum Deum facere apiebat, cum ex veteri decreto nulli imp xtori Deum aliquem consecrare liceret, nisivius auctoritas Senatus accedexet. B. A gustitas striptum reliquit, quod etsi omnium sed geritium Deus, etiam malos qui publicὸ noerent, libenter reciperent Romani: Verumtamen Deum,quem ili Iudaei colebatit, recb, Ere noluerint,quod intelligerent eum comortis impatientem esse,sed solum coli velle. ci haec 'era fidei&religionis acerrimus ho- his diabolus, quia eos plane exc carat, veru ἀ : Os Deum colore non permisit, Nec Domi-aus Deus omnium rerum creator&opifex. aut ab aeterno Deus fuit, per homines voluit os diuinitatis tale testimonium accipere,Vmlh sequeretur,quod aliquado Deus, antequaper hominem creaturam suam cosecraretur. noti fui ei. De Adriano &Alexandro Seuero narratLapridius, quod & illi Christo teplum extruere,& inter Deos ςu referre Vnluerint, nisi prohibiti suisseot ab his,qui oraculucoia lentes responsum acceperant, reliqua Deoruimmortalium templa delerenda, omnesque homines Christianos suturos , si hoc eo-tum yropolitum perficeretur.Addit, Adri
num in omnibus ciuitatibus templa sine si- ii i mulacrH
558쪽
soo Α ΑΠΕΜ IAR v Μmulacris erexisse, ut in ijs Christus coleretur, quae seo tempore,quod alios Deos non haberent. Adriani fuerint appellata. Quanquam igitur Adrianum praed icat Spartianus: quod' Romana sacra diligenter curarit, peregrina vero cont*serit: tamen clim maximas Christi virtutes atque miracula intelligeret, eumque selum coli & adorari velle audiret,peculiaria etiam ipsi templa extruxit, optimeque ride rast. erga Christianos assidus erat,nisi per diabo. - tum &sceleratissimos homines ,auctore L pridi impeditus suisset.Tandem ConstantinusMagnus,adiutore Deo,idolorum cultum aperte damnauit,ac in moriem Christi baptizatus eum solum verum Deum adorare, - , perpetuo edicto decreuit. Quod non lum. II. r. cae ecclesiasticae historiae scriptores commemorant, Verumetiam ex ipsius Constantini r scripto aperth colligitur:Placuit in omnibus locis, atque urbibus uniuersis claudi protinus templa,&accessu vetito omnibus licent,
am delinquendi perditis denegari .Volumus etiam sacrificiis cunctos abstinere.Quod si , liqui sorte huiusmodi perpetrauerint, gladio
ultorestemantur, facultates etiam perempti, Fisto decernimus vendicari r & similiter puniri rectores prouinciarum , si faci- . Nora Vendica re neglexerint.Μulti tamen in-sgnes philosophi atque magistratus paganis mum, S: idololatriam acerrimE defendebat. Symmachus urbis' Praefectus ad Valentinia. num Imperatorem Christianum Romam,
559쪽
inquit, nunc putemus assistere,atque his vobiscum agere sermonibus, Optimi Principes
patres patriae, reuere animi annos meos, in Amb.I. quos me pius ritus adduxit, utar caeremoniis, auitis, vivam meo iure, quia libera sum:hic - cultus in meas leges orbem redegit, haec sacra. Hannibalem amoenibus , a Capitolio Senas' repulerunt. Ergo diis patriis,dijs indigetibus' pacem rogamus. Propter hanc enim falsam religionem suam prae caeteris omnibus genti . bus se florere, atq; orbis imperium ab his dijs accepisse Romani arbitrabantur. Omniaque malorum genera, ob neglectam religionem patriam, introductumque Christianismum: permanasse in Rempublicam aiebant. quod ι Iustinus martyr, Tertullianus, Cyprianus, ambrosius,csterique orthodoxi patres egre-: gie refellunt.Beatus Augustinus longe maio- , ra Romanum imperium, antequam Christust nasceretur,perpessum refert,nec seltas Deos, : sed verum Christianorum Deum ipsis impe-: rium donasse probat, ob plaeclaras quasdam virtutes, propter quas aeternam felicitatem; ijs donare nolebat. Nam Assyriis Persisque, qui tot deos non habebant, imperium Deus olim tribuerat,&Graecis,qui deorum multitudine,& superstitiosis ciremoniis Romanos longe superabant, ademerat.l Eusebius Ve-IORomanu imperium tranquillum & felix
permansisse scribit, quamdiu Christianis fauerent,sed statim ut eos sequerentur, graui Dsime illorum Rempublicam suisse perturba
560쪽
Lra Ex III.,ud Atistotelem libro secundo is φυσ&ῆς disputaritur. Rursus libro tertio e natura Deorum Cicero.Fortunam nemo 1:meritate & instans antia seiunget,quae diga certὶ non sunt Deo, Hilcherrime auteri lbro sesurido de divinatione: Causaininu igato in re noua atque admirabili si potest . .n nullam reperie illud tamen exploratum abeto,nihil fieria otuisse sine causa. Et litas. i usc.quaest .repraehedit Theop. quod nimiu ' . : Ietunae tribuereti Qua sortuna is Philippica , pcam appellat. Lactantius imperpetuam h iami generis vexatricem nuncupat. Simul irum Vero sortuitae cum copia & gubernacliso fingebahi,tanquam h opes t ibueret,Ein Ianarumque rerum regimen obtineret.Qua
rum himis absurdam opinionem pulchia ' iefutat Firmianus Lactantius : Non inulas Da nnt, inquit, quod ipsi nesciunt,nobis aperineritatem Deus e qui sicut scimus nihilsse foriuriam , ita scimus esse prauum .ibdodum spiritum , qui sit inimicus - is, hostisque iustitii , qui contraria faci- it quam Deus. Stultitia, error caecitas, --.
Inoratioque rerum,atque causarum, nomi- fairiduxit fortuhsNihil vero in tetra fitiine
Vandoquidem maiores suos salubes rimis consilijs & averrisse mala, & bona quae
de non accepturos credebant, consecutos ta' iwn sciebaot esse; conso, qui consiliorum ii raesus.