장음표시 사용
261쪽
238 SELEcΥARuΜ ANTIQUORTUM piorum & Coloniarum nam de Praefecturis, e dem sere repeti id, aliis tantum verbis in alio paullulum modo mentem suam aperit. Et primo de
Municipibus quidem dicit, illos quatuor habuisse jura civium Romanorum: sticte scilicet dicto.
rum quatuor vero non habuisse. . Quatuor illa.. quae habebant, ex mente Manutii. sunt: I cen. seri, et) suffragium ferre , 3 munerum omnium partem capere, 4ὶ tributum pendere. Quatuor vero illa, quae juxta eundem non habebant, sunt ax locum habere in legionibus: et) uti legibus
Romanis. s) sacra more Romano facere. 4, Quiritum populi ve Romani nomine appellari. ap. Sed contra haec varia veniunt monenda. I Decensu infra dicam: de suffragiis vero jam paullo
ante cautelam proposui. 2 Munerum quidem publicorum cum Romanis erant participes: ast ad honores tamen ad curiam non nisi eo casu, si domicilium Romam. transferrent, admitti poterant. 3ὶ - Quod ad tributum attinet, id verum tantum esse potuit, quousque cives ex censu adhuc tributum conferre solebant. M Fallitur omnino Manutius, quando municipibus locum in legionibus abjudicat, ut jam notavit Tob. Georg. aevius in Praefatione ad Pi m. . I. Thes Antire.
Rom. para. ' 3: S) Fallitur quoque ille, quando municipes sub Quiritum S populi Romani no-go. mine comprenhesos fuisse negat. 6ὶ De legibus& sacris denique alibi.dicam pluribus. Videbimus jam porro. quid eodem etiam loco de C loniis dieat Manutius. Coloni , inquit, smiles
erant civibus Romanis tribus rebus et I quia inibus Rom. anis vi. hant , g Dcra Romano. ritu perage-
bant, 3 locum in lationibus habebant: dissimiles quinque: I) quia ne qua censebamur, g neque suffragium
262쪽
aut populas Romanus vocabantur ideoqua nec cives Romam vocabantur quamquam e civitate ipsa in colonias essem profecti. Sed ad haec non miqua quoque. varia veniunt monenda. I Vivebant qui-βdem legibus a Romanis praescriptis coloni, sed propterea certo diei. nequit, illos iisdem etiam cum civibus , in urbe, legibus usos fuisse in colonia, qua de re alibi pluribus dicam. 2 sacra quiadem in coloniis ad exemplar urbis Romae dubio fuerunt instituta: ast sacris tamen curiat,bus coloni prorsus carebant. 3) quod hic neget Manutius colonos . censos suisti . ct suffragium tulisse, id aperte pugnat cum loco' paullo ante adducto: sed utrumque forsan, si . tam absolute enunciatur, salsum est: potuerunt enim jura hae in parte pro diversis temporibus . fuisse diversa. qua de re infra pluribus , dicendum est. 4 Non
video, cur coloni cives non etiam munerum civilium participes fuissent:- quoad dignitates vero eadem hic cautio est repetenda, quam de municipibus suppeditavi. 5 Quoad tributum colonos cives cum aliis Romanis civibus ejusdem conditionis fuisse puto. Immo si hae in re inter col nos ac municipes aliaqua fuerit disserentia, ego libentius crederem, colonos durius fuisse habitos, quam municipes, . quia S in caeteris adstrictior eorum conditio, & major erga Romanos obligatio erat, id quod tamen aliis diiudicandum relinquo. 6) Neque ullum denique est dubium, quin coloni, qui aure civitatis Romanae gaudebant, cives quoque Romani vocati, & sub Quiritium ac populi Romani nomine comprehensi tarint. - Iam tertim etiari Idanuui locum, ubi de hae et r. doctri
263쪽
2 o . SELEcTARUM ANTI ITA Tu doctrilia agit, paullo meuratius contemplabimur. Nimirum in libro da Comitis, pag. 483. rom. I. NG. G1.ev. ita loquitur : Aliam rationem fuisse dico eorum. νι Romae domicilium habebant , aliam eorum,. qui e municipiis ad comitia venirent. βυiRώnr.e domicitium habebant, in his uιrum rura pos-derent, nec ne, spectabatur, ii in rustica tribu , quiras haberet; qui non haberet, in urbana censebMur. Hi cises Nomani erant, θ' vere dicebantur. Nam qui Romae domicilium habebat. θις non modos ragium ferebat verum etiam in Iribu censebatur, si Romanis regibus vivebat. Municipiorum dis i- Iis erat causa: ferebant enim sufagia, in tribu immen non censebantur, guque Romanis legibus, sed suis utebantur. Itaque sve aliquis e municipio rus in agro Romano haberes, sive non haberet, is, si
Romae non habitaret , θ' in suo municipio patriis legibus viveret, in ea tribu sufetium ferebat , in qua Icium municipium a principio populi jussu hasfragii
Arionem habiserat. Eademque fuit coloniarum con ditio. Nam quum extνa Romanum agrum rura posesiderent, tamen si quis ex aliqua colonia Romam veriniret, ferre suffragium poterat in ea tribu , in qua Nipse, antequam in coloniam emitteretur , cst majores sui βffragium tuleraat. Nams municipibus hoc li- cait , ut in rusica triba suffragium ferrent, etiamsnullam agri Romani partem tenerent , cur non colonisiim liceat 7 quum presertim eo melior colonorum esse debeat conditio, quam municipum , quia municipes Romanis istibus Mn utuntur: coloni au tem , quum
S ipsi suffragii jus habeant , in eo tamen municipi has nobiliores videntur , quia Romanis legibus visurae sicut S colonis in eo cives Romani praestant , qui censentur in sua quisque tribu. Unam enim qua spartem urbis Romae municipes habent quia suo
264쪽
Pans I. CAP. U. SECT: II. 242giam serunt z duas coloni, quis s ragium ferunt , ω Romanis legibus utuntur: tres cives; quia non modo si ragium ferunt , Romanarique leges struant ,
verum etiam in tribubus censentur. Non enim, ut
quicunque censetur , is tes s fragium ferte sic quicunque suffragium fert, is eadem ratione censetur. Censentur ta suffragium ferunt omnes, qui Romae δε- micilium habeni: I ragium ferunt; nec tamen cem sentur , municipes, nisi domicilium 1n arbe habeant, qui tamen , ut opinor, in ipsa tribu censebantur, in qua municipes eorum su=ragium ferebant. Neque vero civem esse , N 'M civitatis habere, idem s. Nam municipes jus civitatis habent, cives tamen vere non sunt, quum omnes cives , suoragii lationem habeant , , Romanos leges observent, S in tribu censeantur: municipes autem suffragii quidem ferendi
jus habeant, verum neque censeantur, neque Romanis letibus pareant. uamquam ne hoc quidem , ut suffragium ferrent , commune omnium municipiorum
Dis. Colonis vero nunquam suoragii ferendi jus non fuit. Non enim extrinsecus in civitatem veniebant , ut municipia , sed e civitate ipsa quasi propagatae , --ra institutaque populi Romani omnia strvabant: quum municipia honorum quidem ces munerum cum populo Romaηo parrem caper e posent, interea tamen Do jure suisique legibus uterentur. Suare non quicunqua habet jus civitatis, pari conditione cum iis usse ,qui cives Romani erant, existimandus. Praefantigitur municipibus coloni; colonis cives , civibus qui inurbana tribu . cives qui in rustica censientur. To- 33. tum hunc debui locum, licet satis prolixum, adducere, ut lector statim judicare valeat, num mentem Manutii recte perceperim, nec ne: est enim locus paullo obscurior, ut interpretatione omnino indigere videatur. Volumus igitur ope Pars L ram
265쪽
et a SELECTARuM ANYIQUITATuM ram dare, ut, quantum fieri potest, ct Manu. , iii, & nostram sententiam perspicue propona' mus. i) Primo quidem ante omnia notandum est, Manutium civis Romani denominationem in toto hoc loco sensu specialissimo sumere, ut sub ea, non nisi cives, qui in urbe agroque Romano domicilium habent, comprehendantur. Hinc ne-- cesse fuit, ut distingueret inter cives, & eos, qui jus tantum civitatis habent. Ipse tamen Manutius in libro de Civitate Rom. pag. 22. agno 't ' scit, municipes S colonos tapissime etiam cives Romanos dici, adeo, ut haec distinctio non m ni sit momenti. Non tamen plane est rejiciena: saepe enim cives ab ipsis veteribus scriptoribus contradistinguntur , adeo ut hi per contem- tum interdum peregrini dicantur. Sed sicuti hoc pro convicio tantum est habendum, ita quando coloni S municipes civibus contradistinguuntur, id non sic accipiendum est, ac si propterea illi non essent cives, sed hoc tantummodo, ut a civibus originariis. vel in ipsa urbe habitantibus, quoniam propriam suam jam habent denominationem, distinguantur. Hinc facile carere posissimus distinctione illa inter cives, & qui jus civi
' ratis habent , quum nullum praesertim veterem scriptorem . qui ea usus esset, deprehendamus.
Scd hac de re jam priori capite satis fuit dictum,
ubi pariter aliam etiam rejecimus differentiam inter cives S Romanos, eo sensu, quo Manutius eam accepit. Deinde videmus virum hunc dodium distinguere inter censeri in tribu, S sese fragium ferre in tribur putat enim, non Omnes, qui suffragium ferebant, censos etiam fuisse; contra omnes eos, qui censi erant in tribu,' Rsragium quoque tulisse. Hinc cives proprie scdictos
266쪽
ΡAns I. CAP. U. SECT. II. s 3 dictos S rensos fuisse in tribu . S s tragium tulisse, municipes vero S colonos suffragium quidem tulisse, ast non censos fuisse in tribu exta. mat: sed municipes quidem suffragium tulisse in tribu , in qua suffragium ferre jussi erant; colonos
vero in tribu , in qua vel majores eorum, vel ipsit, antequam in coloniam profecti erant, sus- fragium tulerant. Sed haec omnia gratis, sine ullo veterum testimonio assirmantur et ego 'ero facile ostendam, ea omnia non posse consistere
cum ipsa reipublicae Romanae forma S cum diis sertis veterum testimoniis. Est quidem per se faliud jus census, aliud jus suffragii, sunt tamen haee duo jura adeo inter se conn a , ut unum regulariter ab altero separari nequeat. ordinarie ergo qui in tribu censebatur, habebat etiam jus suffragii; S contra qui habebat jus suffragii, in tribu etiam censebatur. Ast e contrio qui non cem
sebatur, etiam non habebat jus suifragii: S qui non habebat jus suffragii, etiam non censebatur. Neque enim comprehendere possumus, quomodo potuissent quidam suffragium serre in certa tribu , quum tamen non censerentur in ista tribu. Municipia ergo, quae jus suffragii habuerunt, mne dubio hi certa quoque tribu quadam censa sunt, ut ipse Manutius in libro de Civitate Romana, locis supra adductis agnoscit. Non enim illis certa tribus . ideo tantum assignabatur, ut in illa ferrent suffragium, sed ut in illa etiam censerentur: ut disertis quoque verbis indicat LDurus lib. XXXVIII. cap. 36. qui locus totum Manutii commentum solus refellere potest. Postquam enim narravit, plebiscitum perlatum esse,
ut Formiani & Fundani in AEmilia tribu ; Arpinates in Cornelia suffragium ferrent, statim ad-a dit:
267쪽
αιέ SELTcTΛRuM ANTIQUITΛTuridit: atque in his tribubus tum p imum censi sunt. Ex quo loco simul e illud discimus, municipes sine jure suffragii non habuisse tribum, adeoque
eos non suisse censos. Ex quo obiter etiam concludo illos, qui in Caeritum tabulas relati sunt, a tribu etiam S censu simul fuisse exclusos, qua de re alio capite erit dicendum, hic vero ideo tantum annotatur , ut eo melius arctissima inter censum S suffragii. lationem conneXio appareat, ct regulae supra traditae veritas confirmetur. Siruid ergo in Manutii sententia verum est, ea ita
ebet accipi, Municipes & Colonos non eodem in tribu fuisse censos modo. ut cives, qui in urbe agroque Romano domicilium habent, secundum situm videlicet vel domicilii, vel agrorum,
quos possidebant. Nam municipia ut S coloniae omnes) extra agrum Romanum sita erant, adeoque proprie ad tribus non pertinebant: census tamen S suffragii' gratia certa illis tribus asesignabatur . eamque non mutabant municipes,
qui rura in agro Romano adquirebant, aut Romam domicilium transferebant, ut ipse Manutius perspexit. Niim tamen propterea dici possit, eos non fuisse in tribu censos, id aliis dijudicandum relinquo: Veteres certe non ita locutos fuisse constat. Non possum quoque Manutio in eo assentiri, quando putat, colonos suffragium tulisse in ea tribu , in qua vel majores, Vel ipsi, antequam in coloniam prosecti sunt, suffragium tulerant. Ego nullum sane hujus rei vestigium in vetustis scriptoribus reperire potui. Puto ergo potius cives in colonias deductos tribum suam antiquam amisisse & si colonia aliqua deberet jus census S suffragii habere . tunc toti isti coloniae unam certam tribum suisse assignatam,
268쪽
PAns I. CAP. V. SECT. II. 24sperinde ac municipiis, quibus cum jure suffragii civitas dabatur. Desidero tamen hac de re disertum adhuc probati scriptoris testimonium. Post legem Iuliam omnibus utique Coloniis &Municipiis, quae tum jus suffragii accipiebant, certas inisse tribus assignatas, satis constat. 3)Porro videmus, Manutium hoc loco Coloniis sine ulla distinctione omnibus jus suffragii tribuere, idque quidem partim ob dignitatem earum , quae municipiis praestabant, partim etiam quia Romanas observabant leges. Enimvero exinde jus suffragii minime sequi, quilibet facile perspi, cere potest. Digniores quidem habebantur coloni. quam municipes , ratione originis, & quia
instar liberorum erant intuitu Romanorum, quum municipes ut amici tantum considerarentur. Non Uero propterea absurdum erat, si Romani in quibusdam rebus majores concederent
honores amicis, quam liberis: hinc exinde, quod Romani municipibus quibusdam suffragii jus concesserint, concludere non possumus. colonos ideo magis quoque habuisse. Sed hac de re mox latius disserendi locus erit. Quod vero coloniae legibus etiam Romanis erant obstrictae, id plane non ad earum dignitatem , sed ad conditionem magis obnoXiam pertinebat. Est enim insignis praerogativa propriis vivere legibus, quam Romani tanquam beneficium concesserunt non municipiis tantum, sed S oppidis populisque liberis ac studeratis. 4 Videmus tandem, Manutium in hocce loco tres civium Romanorum proerogati-Vas, alio prorsus modo , ac in libro de Civitate Romana, propouere, nimirum: I censeri iatribu, et suffragium ferre in tribu, 3 Romanis legib*s vivere: ex quibus unam tantum par-
269쪽
SELECTARUM ANTIQUITATUM 'tem tribuit municipibus, suffragii scilicst latio. nem: duas colonis, praeter suffragii jus videlicet, ut Romanis quoque legibus viverent: Omnes vero tres civibus tantum proprie sic dictis. Sed tertiam illam partem, Romanis nempe legibus vivere. nihil ad jus civitatis pertinuisse, jam priori capite docui: in duabus caeteris vero omnes Optimo jure cives similes fuisse, pariter ibidem exposui; neque haec etiam jura divelli potuisse, paullo ante ostendi. Sed harece duo jura num omnibus quoque Coloniis & Municipiis, S omnibus quidem temporibus; competierint, id adhuc in quaestione est, qua de re jam paullo accuratius erit
34. Postquam enim hactenus diversas Manutii sententias confideravimus, jam, omissis aliis minorum gentium scriptoribus, Sigonii etiam &Spanhemii hac de re opiniones perlustrabimus. Et quia posterior prioris simul sententiam ubique dijudicaverit. possumus una fidelia duos dealbare
parietes. Hing accurate tantum excutiendum
nobis est , quid Ezechieι Danhemius ea de rescripserit in praeclaro isto opere , qui inscribitur orbis Romanus. Et primo quidem Merc. I. cap. s. agit ille de Coloniis civium Romanorum, eorumque juribus , quae controversa esse indicat. Hinc resert. Sigonium illis tribuere jura tantum privata civium Romanorum jura vero publica eorum illis abjudicare : Manutium vero illis jus quoque suffragii ac honorum tribuisse, eumque secutum fuisse Tob. Harduinum. De Manutio quidem jam paullo ante vidimus, eum hac in re valde studiuasse: Harduini vero sententiam fide tantum Spanhemii reserimus: neque enim nobis operae pretium videtur, scripta ejus obscura ut
270쪽
PA s I. CAP. V. SEc T. II. 2 7 plurimum , S paradoxis sententiis resertissima . propterea evolvere. Deinde Spanhemius pag. So. edit. Hallens exacte de candide omnia resert argumenta, quae pro hac ultima sententia, ac si Coloniae civium Romanorum omnibus civitatis juribus gavisae fuerint, aliquo tantum modo facere possunt, quae nos hoc quoque loco, propriis tamen verbis, repetere volumus. Videtur nimirum hoc probari posse I ex ipsa coloniarum civium Romanorum denominatione, ad discrimen scilicet coloniarum Latinarum. a Exinde quoque, quod CIcERo tradit, civitatem amitti tantum ab iis, qui in Latinas colonias proficiscuntur, concludi posse videtur, eos, qui in civium Romanorum colonias nomen dederunt, jura civitatis integra retinuisse. 8 Porro argumentum etiam peti posse videtur ex LIvio XXXIV. cap. 4 I. . Quum enim vel Latini, qui in coloniam Romanam, id est civium Romanorum , nomen dederant, ob id se pro civibus Romanis gererent, sequitur, ipsos magis cives, in coloniam talem deductos, habuisse omnino jura civitatis. 4 Accedit, quod hujus generis coloni saepenumero cives, ac veteres cives appellentur: vide e. g. LIVIUM lib. VI. cap. 2I. S lib. VIII. caρ- I . S) Hinc etiam coloniarum istarum censum interdum Romae actum fuisse patet ex LIv Io lib. XXIX. cap. 37. 6 Et ipsae denique coloniae appellantur urbis Romae quasi essi. gies parvae S simulacra apud GELLIUM Noct. Attic. lib. XUI. c. I 3. 7 Unde etiam municipia aliquando in colonias mutata fuisse legimus, quod sine dubio non petiissent, si optimum propterea civium Romanorum jus amitterent.