장음표시 사용
491쪽
niens, nempe quod possint dati duo similia , quae per potentiam absolutam possint non eise similia; Nam clim ipsa sint priora , poterit Deus suspendere
suum concurium, ne resultet relatio
consequens, sicque erunt similia sine similitudine , vel simul similia, & non similia.
79. RESPONDENT communiter Scotistae negando Deum posse ii rare similitudinem a duobus albis; afferuntiaque varios modos id tuendi, scilieet vel quia relationes necellaria sequela resuliant, vel quia Deus tenetur ex necessitate suri ositionis concurrere ad naturalem refultantiam , quae omnia sunt effugia, nec adaequale tollunt vim argumenti, nec siissicienter ostendunt Deum non posse separare accidens realiter distinctum ab alio, nam illae rent onsiones currunt in rebus, vel quae icet sint priores , essentialiter dependent a posteriori, ut est essentia , &existentia, vel quae realiter identifica natue : Vnde ex doctrina Seraph. Doct.
lib. t. dist. 16. art. I. quaest. L. incorp. respondetur,quod relatio conuenit cum
aliis accidentibus in hoc , quod est ae- ei dens , & ob id importat rationem D; disconuenit, quod habet tale In di uersum ab ablolutis , quod essentialiter dieit ordinem ad aliud , ob idque intrinsece refert subiectum ad aliud, hin que licet accidens absolutum possit esse actu absque inhaerentia actuali, relatio verb nequaquam, cum eius essentia se actu reserre subiectum ad aliud , ob idque non potest id facere, nisi actu in haereat : Cum igitur relatio resultet ex fundamento per ordinem Ad; Impossibile est ipsam posse separari a fundamento : Et ad id , quia Deus potest
suspendere suum concursum. REsPONDET u Rex Seraph.Doct. lib. 2. distinct. a. an. I. Pop. I. ad 3 quod implicat Deum suspendere suum concursum ad resultantiam similitudinis inter duo alba: Prius enim non potest esse sine posteriori, quando ad p
sterius habet necestariam ordinati nem ; sic duo alba , cum dicant unitatem qualitatis, necellariam ordinationem habent ad similitudinem ex fundamento resultantem : Vnde antecedenter ad ipsam sunt fundamentaliter similia , & post formaliter talia, de
cum non exigatur nouus concursus
a productione fundamenti ; H.nc Mel
dat. dicit necellariam connexionem exintremorum cum relatione prouenire non
ab intrinseca natura singulorum singilis latim , sed a simulnite durationis, cui
ambo coexistunt. O a I I c IE s quarto cuin Suareet : &Henrico , Ad vi ad nullam rationem realem dicit, ergo relatio nihil reale ponit in re. Probatur antecesens, quia
lationi reali, quὶm rationis I ergo et Confirmatur , quia Ad ut Ad , prae cindit a ratione In ; ergo ut se nihil ponit in re. Probatur antecedens , quia si non praescindit a ratione In I ergo in ratione In includitur , quod repugnat, Probatur consequentia, quia relatio vitalis dicit Ad. 8o. REsPONDETUR. negando Antecedens, & ob id consequentiam rRatio enim Ad est quid aequivocum,uel saltem analogum ex S. Bonau. nec tamen id obstat, si non competere potest ratio,', univoce relationi rationis , de reali, quin possit competere inserioribus secundum rationem communem. Sic canis ut canis non competit stellae, sed tamen canis sydereus est stella, sic ens ut ens non est homo , homo tamen est ens : Ad Confirmationem respondetur negando antec dens
492쪽
dens: viae s. Bonavent. lib. r. dist. 3 3. I. ad . docet, quod relationes non sunt pure assistentes, licet enim sint in comparatione, tamen sunt inlistentes non absolute , sed in comparatione ad alterum : Vnde relatio non
dicit praecise In nec Ad , sed In Ad , idest in hoc ad aliud , nam si
prael cindas fundamentum , de accipias in relatione lolum terminum, relati
mem non percipis, quia essentialiter Exigit virum , & aliud , illud ut fundamentum, istud ut terminum. - Oai I cIEs Quinto: Positis duo-hus extremis absolutis resultat statim denomi lio relativa absque ipsorum mutation. t remanent enim similia ; sic etiam Deus dicitur Creator, & Dominus , REs PONDETV R negando antecedens ; Et ad id de denominatione relativa Dei Respondet Seraph. Doct. lib. i. dimn t. o. qmest. 3. aduenire in creatura relationem nouam secundum rem , & in Deo secundum
OBII cras Sexto : si relatio esset alia res distincta realiter a fundamento, haberet etiam proprium inesse ab ipso fundamento distinctum , consequens est salsum ; ergo de antecedens. PTO-batur sequela maioris ; quia omnis res
realiter ab alia distincta habet etiam esse diuersumiTum quia cnilibet accidenti distincto respondet distincta inhaeremtia, seu inesse in subiecto. Probaturbam. genus generalissimum est simpliaeiter simplex, sed si relatio est accidens realiter distinctum, non erit simpliciter simplex , quia est compositum ex In, te ex Ad, qui sunt diuersi, & oppositi conceptus, ergo z483. RESPONDET uR concedendo
sequelam Maioris, negando Minorem, dc ad probationem respoliuetur negam do , quod relatio sit quid constans ex
duobus conceptibus , & Ad, cxplicatur autem haec veritas per id, qi oddieit S. Doct. lib. 4. dist. I a. qti t. I. de accidente ut sic, quod necessaIa O ini portat inhaerentiam apti Maiialem ad 1nelle in subiecto, quae est modus in trinsecus ipsius, conlcquens tamen adesse absoliumn : Relatio vuId ex e dem S. Doch. lib. I. dist. 26. ara. 1.2. conuenit cum caetcris absolutis accidentibus, quod dicit ordincm ad subieetiam . per rationem In , dat conuenit per id , quod dicit ordincm ad obiectum, seu termittunt:Vndd eius es.sentia non tantum dicit aptitudinem ad inesse in subiccto , ut alia accidentia , sed necessario importat actu esse in subiecto non absolute, sed reserendo ipsem ad aliud ; quave eius ratio sot-
malis simplex est In Ad, idest huius subiecti ad aliud, sic negatur Min. de
Consequentia. Oa it c I E s septimδ ; si relatio diastinguitur realiter a fundamento , ergo poterit intelligi absque ipso , & etiam absque termino,sed consequens est ni sum : nam relativa sunt simul natura, de cognitione ex Arist. ergo. Maior Proiabatur , quia sicut potc it effectus intelligi non intellecta causa, sic de qiiaelibet res absque alia disparata, ergo. PI batur Minor , quia in possibile est intelligere relativa non intellectis extremis, ergo. REsPONDETVR negando seqndi, iam maioris , Ad probationem respondetur, quod tunc aliquid potest intelligi non intellecta a,ia re realiter distincta, quando illa res est obiectum motivum intellcctus, non Verb quando est terminatiuum tan uiri; haec mim differetitia est inter obiectum motiunn , 8c terminatiuum tantum , qncd illud cognoscitur virtute sui, quia coi curisba m in s rit
493쪽
rit ad ipsin intellectionere; terminatiuum tantum vero quod virtuLe alterius latrium cognoscitur, uti est relatatio , quae non Cis de numero activorum. Tum etiam quia potest cognosci viatim absolutum absque alio, non veId relativum. 81. Qv ARTA CONc Lus Io: Triplex gentis relationum spectat ad Praedicameiatum hoc relationis, quod assignatur ab Aristot. F. MN. cap. I S. Primum enim iandatur super viait
tem , & multitudinem scilicet vel substantiae , estque relatio identitatis , distinctionis, seu diuersitatis, vel quantitatis , estque relatio aequalitatis, &inaequalitati si vel qualitatis, estque similitudinis, & dissimilitudinis. Secundum super potentiam activam, & passutiam, estque relatio producentis ad productum. Tertium tu per men suram, mensurabile ut scientia ad scibile, haecque nosti est mutua, de quibus infra suo loco dicetur.
An relatio Praedicamentalis em L tuatur per esse in , vel ad , vel per utrumque simul, vel ut δε-quitur S. DOLI. An relationes simitantum astylentes, an etiam im
sisentes. Ab aliis sic proponitur.
quirat ad sui esse necessariam dependentiao a fundamento,
CVM relationes sint accidentia suis
peraddita fundamentis , ut pro batnm est in praecedent. quamone ob
idque prout runt accidentia , habeant inhaerere in subiecto , sicut habene
omnia alia accidentia ultra hoc dicant ordinem ad aliud. Quaestio est, an per rationem insistcntiae, seu inhaesionis in subiecto, vel fundamento. An verξ, per assisteiatiam, seu per ordinem ad aliud constituantur in osse formaliter, & quiddilative. PRiMA opinio est aliquorum apud
Radam pari. I. contr. 23. art. 3. in Ane collocantium rationem formalem relationis in habitudine ad fundamentum , non vero in ordine ad termb
S E cvNDA opinio est Thomist. aliquorum allerentium Praedicamentum relationis esse quidem reale P quatenus dicit in e sed prout dicit esse ad,else es, quid rationis, a qua non multum distat SuareZ in praecedent. quot. eis. dum suis stinet rationem ad esse quid commune relationi reali, & rationis, de prout est relatio realis, non esse aliquid distinctum a fundamento. Idem & Capreol. lib. I. diffut. 33. I. Caiet. SOncinas apud Complut. IA. LV. quast. I. TERTIA sententia est communis Thomistarum asserentium relationem praedicamentalem este quid reale tam secundum rationem In , quam Ad, rationemque in esse communem, & veluti geneticam ad relationem, & alia accidentia absoluta , determinari verbad esse relationis per esse Ad: Ita Complut. cit. aliique ab ipsis allati. QUARTA opinio est communis scolistarum apud Meldul. hic asserentium rationem In esse proprietatem tam relationis, quam aliorum accidentium , ob idque rationem coninstitutivam relationis esse Ad. IN T A opinio est Seraph. Doct. infra est. virumque esse rationem con- relationis, non tamen sumendo
494쪽
mendo Imeo modo,quo sumitur a Tho- mistis , idem & docet Meldul. citat. num. Fi. Utque id elucescat. 83. PR i Mb Notandum ex S. D. lib. 1. distin I. 26. articul. I. cy-st.2. Odist. 33. 7 p. i. st distinct. 3 . quaest. I. quod relatio in quibusdam conditionibus conuenit cum aliis praedicamentis , & in quibusdam differt. Conuenit Cum caeteris in hoc , quod est genus cntis , scilicet ab ente immediate deia
Cendens, ut euenit in caeteris nouem; conuenit cum aliis octo praedicamentis accidentalibus, quatentis est accidens : Disconuenit in eo , quod cum caetera accidentia habeant respectum dependentiae ad subiectum , quatenus dicunt In , idest inhaerentiam saltem aptitudinalem, relatio importa respectum , de dependentiam ad obiectum, seu terminum In respectu ad subiectum facit cum eo compositionem, sicut caetera accidentia, Zc inhaeret in
subiecto, & ab eo dependet; idque est
verum de relationibus creatis ; nam in
Diuinis , clim absit dependentia talis ad subiectum, hinc non inhaerent, sed transeunt per identificationem formalem in substantiam,cum obiecto autem, ad quod est,' non facit compositionem, sed realem distinctionem ponit inter fundamentum, seu subiectum, & obiectum , & ob id remanet haec ratio Adin Diuinis secundum suum esse formale
lib. i. diit. 33. cyti . I. 8 . SECvN Do Notandum, quod
nomine subiecti potest intelligi vel
sundamentum ipsius relationis, ut albedo est fundamentum similitudinis, vel subiectum , in quo recipitur albedo, ut paries. Unde ratio G ipsius relationis est duplex , una generica , de communis omnibus accidentibus, & per ordinem adlubiectum, seu substantiam,
de appellatur propriξ inhaerentia , de
qua supra de Praedicamento Acciden iis, haecque, si sumitur radicaliter, est ratio generica cuiuscunque accidentis, quae postea contrahitur per proprias differentias specificas. Altera ratio In eiusdem relationis est per ordinem ad fundamentum , quod ordinat ad aliud, ct haec est propria tantsim relationis
non quidem generica , sed specifiea, nec distinista a ratione Ad, sed est idem
omnino formaliter. Hanc rationem alii
appellant ut in '; sed Seraph. Docti appellat ut a quo sic lib. 3. dij 8. artra.
quaest.2. de melius, nam a fundamento
erincipaliter desumit relatio suum esse specificum , quatenus principaliter dependet a fundamento , Vt a principio proprio. hiare esse si,accidentis absoluti, de esse In, proprium relativi, differunt per hoc, quod primum potest esse
actu in entibus, dc tamen actu non inesse in subiecto , licet semper aptum
sit inesse , ut docet S. Bonavent. lib. 4. dist. r. at accidens rςlatiuum
non potest esse actu, & actu non inesse, quia ex ratione sua formali est huius stibiecti ad aliud, nam , ut dictum est inquas. i. essentia relationis est ipsi-met actualis habitudo, non potentialis
tantum , idque etiam verum est in relationibus aptitudinalibus, quae actualiter referunt fundamentum , & ipsum actu denominant relatiuum , dicuntur autem aptitudinales, quia terminus actu non existit, sic mobilitas actu resertcorpus mobile , licet actu non adsit motus ; sic etiam Suaree di m. 47. Metaphys ferit. s. num. 9. Scotus quolib. I 3. in solui. ad i. princidi. Et hinc sequitur,quod cum esse In formaliter sumptum in relatione si extra conceptum accidentis cuiuscunque, sed sit aptitndo, vel actus consequens, nec etiam ponit compositionem in conceptu generalissimo accidentis. Praedicata
495쪽
enim primi modi non componuntur ex praedicatis secundi modi: at conceptus simplex generalissimus relationis est elle in Ad, quae ratio formatissime sumpta est etiam in relationibus Diuinis, & per id intelligitur dictum S. Doct. lib. dist. 16.quact. 2. quod relationes Diuinae secundum rationem Intranseunt in essentiam Diuinam , non vero secutidum rationem Ad, idque intelligendum de
Iu , quod competit omnibus accidentibus , non de alio D, quod est proprium relationis, scilicet prout dicit ordinem a fundamento proximo ad
terminum : hoc enim non importat compolitionem ullam. His postis est. 83. P RiMA CONCLVs Io : Relatio praedicamentalis, prout dicit ordinem ad subiectum , importat com
munem rationem cum caeteris acci
dentibus per In , idest per inhaerentiam aptitudinalem. Est S. Boiiau. cit. de communis , & patet ex supra traditis , quia est accidens, ergo habet inhaerere in subiecto, ergo dicit dependentiam ab ipso ; Tum quia per hanc
rationem non differt ab aliis accidentibus a quantitate, qualitate, dcc.
latio praedicamentalis differt a caeteris accidentibus per aliam rationem In , non absolute iumptam, sed per ordinem ad teminum , & quatenus est unatatio simplicissima, mi ut loquitur S. Doct. ratio ut a quo, & a fundamento ad terminum , Estque S. Doct. de aliquorum Scotistarum apud Meldul. cit. licet inter Seraph. Doct. ἐκ ipsos sit discrepantia in modo loquendi : de
PROBAT vR primo: Tum quia relatio est habitudo eilhntialiter inter dao extrema, ergo et sentialiter petit fundari, & terminari, ergo per in
, Tum quia non minas implicat rein lationem esse sine fundamento , 2 qno
oritur, quam sine termino, ad quem ordinatur . ergo si ratio essendi Ad, est ellentialis relationi,vi relatio est, est etiam & ratio essendi In , vel via quo ;Tum quia ex Arist. distinguuntur relationes non solum penes terminum , sed de fundamentum lib. s. Met. Tum
quia licet ratio ellendi in subiecto sit
propria accidentium omnium , tamentatio eliandi in sum amento ut a quo est tantum relationum, per hanc enim
distinguitur ab aliis: tollere enim res pectum ad terminum ad quem , & ad fundamentum , cuius est respectus, est
destrnere rationem relationum.
486. OB I I c t E s primi, Arist. sen pet definire relationem per et se Ad νergo haec totum est propria, & constitutiva ratio ipsius ;REspo NDET un. Arist. supponere
in tali definitione id, qnod per se est
notum, scilicet esse in fundamento, cum essentialiter sit ordo unius ad aliud. Oa II c I E s secundδ : Quod sequeretur relationem constitui per duplicem habitudinem, scilicet ad fundamentum , de ad terminum, sicque erit non
unum per se, sed per ac idens, climnon se habeant ut potentia, & actus.
gando sequelam Maioris i , Nec enim imagilianda est duplex habitndo, sed
una tantum simplex fundata in fundamento , de terminata ad terminum , de utraque scilicet fundatio, de teIminatio est ei essentialis. OB I i C i Es Tertib cx Rnui esse Ad sufficienter explicat naturam relationis ergo haec sussicit; Probatur antecedens , per rationem Ad relatio est se ma relativa, & constituit subiectum
Armaliter relati uum , ergo. REI PONDETVR nefando antecedens ἔ
496쪽
cedens t Ad probationem respondetur , per rationem Ad reduplicatiuEsum p 23 I. relatio est forma relativa, nego , specificative sumpta, quatenus includit respectum ad fundamentum a
INsTAT Ruu. Ergo per rationem Ad non distinguitur ab aliis accidentibus, quod est talsiim. REsPONDETVR distingui inadaequale, non adaequate.
OB ii ci Es L larid; si relatio exposcit utrumque respectum , sequitur, quod lit ens per accidens , scilicet quid compositum ex duplici habitudine Ad consequens est fallum , ergo de ante
REsPONDETVR negando sequelam Maioris, ut dictum est supra, delicet per duos respectus circula loquamur rationem definitionis, id tamen non est, quasi sint duae disserentiar, est enim tantum una simplex habitudo
Opi Ici Es initiato ex Trombeta. Qiuandocunque aliquod commune diuiditur per duas differentias oppositas in eo signo, quo una differentia unam speciem conitituit, & alia aliam eonstituit, sed ens diuiditur per absolutnm, & respectivum tanquam per immediatas disterentias, & absolutum constituitur in esse per esse ad se, antequam insit alteri: inhaerentia enim accidentis est quid posterius ipsa entitate accidentis , ergo & respecti uulnin esse constituitur per Ad , antequam intelligatur inesse alteri ; ergo ratio Inest quid posterius, ergo intrinsece non
includitur in eius disterentia. 87. REsPONDET uR concedendo maiorem, negando Minorem, Namens prius diuiditur in esse in se, & in alio, & hoc postea diuiditur in absolatum & respectivum, & hinc disti imia P πι- μαγιιro Plaus P. I.
guo consequens, ergo & ens relatiuum prius in esse per Ad, constituitur,
quam sit in alio, si θ in His li; luitur
radicaliter per ordinem ad subiectum
inhaerentiae , nego consequens , nam prius relationi conuenit ratio communis omnium accidentium; si θ in alio sumitur pro fundamento, a quo habet esse , & ementialiter dependet, nego iterum consequens; si sumitur 9 in alio per elle actu , vel aptitudine in subiecto denominato per accidens , sic concedo consequens, sed nihil ad rem: Nam nos loquimur de elle in fundamento, vel ut loquitur S. Doch. de ei te a quo , chim respectus es lentialitersit habitudo inter duo cxtrema a quo , & ad quem. CONTRA , Ergo relatio includit duo extrema, & hoc ementialiter, sed hoc est falsum, ergo. Probatur sequela Maioris,quia si essentialiter dicit habitudinem inter fundamentum, & te minum, haec duo necelsario debet ii, cludere. Piobatur minor, quia sic relatio includeret substantiam. REsPONDETvR, quod eme In, de Ad potest dupliciter considerari, scilicet intrinsece , S extrinsece ; Primo modo dicit puram habitudinem inter
duo extrema; secundo modo con notat, non includit extrema, de in primo sensu negatur tota argumentatio, in secundo conceditur scd nihil con
Dic Es : Relatio definitur per inclusionem extremorum , sic relatio est habitudo sundamenti ad terminum rergo intrinsece includuntur in ea. 88. REsPONDETun hanc essio definitionem per additamentum, quia, enim relatio non potest esse, nec conseruari nisi suppositis extremis , hine etiam ad quietandum intellectum traditur defitutio ipsius cum connotati N nai, -
497쪽
ne utriusque extremi, sed id est quid ei
extrinsecum , quod cum ipsa collitelligitur. Ex quibus insertur contra Henric. quolib. 9. quaest. s. quod relatio non est veluti interuallum quoddam inter duo extrema, ita ut una , & eadem sit in ambobus extremis insidens ut in proprio, & adaequato subiecto , alias est et
veluti corda nectens extrema, & unum
accidens ellet simul in duobus subiectis, i nb in pluribus scilicet in funadamento, in termino, & in aere, sed est tantum in fundamento, quod per rei tionem respicit aliud scilicet termi
latio dicat depententiam et sentialem 1 subiecto, & fundamento, hoc sol impotest et se ens reale, & finitum, nam non ens non potest fundare proprie relationem actualem, nec item ens infinitum , clam sit expers compositionis. Et licet Deus denominetur Creator, Dominus, piae testinans in temporci, id euenit , ait S. Bonavent. lib. I. ds. so. per tot.im, ct tib. I. dist. i 8. art. I. q. E. ad 3. ct lib. i. distinct. 8. art. a. qua l. I. ad 1. ct s. quatenus est terminus relationis , quam impostat creatura ad Deum ; creatio enim dominium , &c.
est nomen con notativum con notans
temporale. Hinc Deus dicitur Creator ex tempore ratione dictae terminati nis , per qnam non fit mutatio in Deo, sed in creatura , ut recte docet lib. a. dist. I. p.rri. I. quast. vitam. Idemque dicitur de relatione transcendentali, quae de Deo non potist vere dici, ut ait s. Doct. bb. l. dist. 3. art. I. q. I. ad 3. 2 dist. 16. art. i. quaest. I. ad 6. ct dist. 3o 3. cum communi conistra Matron. lib. I. di t. o. quast.2. nam
talis respectus vel est alius per essentiam, vel per comparationem ad allud,& utroque modo importat dependemtiam a lubiecto, & a termino, sicque
Examinatur relatio ex parte fundamenti , ct ex parte termini
489. . UM relatio intrinsece de- pendeat a fundamento , dc subiecto, dc termino. Qiiaeritur primδ, an subiectum proximum, seu fundamentum relationis necessario sit quid absolutum , & hoc, an substantia , an accidens , an verb etiam relatio posite
fundare aliam relationem. REsPONDETUR cum communi D. Bonavent. D. Thom. Scol. iandamentum relationis praedicamelitatis necessario debere esse quid absolutum vel sormaliter, vel aequi ualenter. Sic S. D. lib. I. disi. a. b. 6. ct dist. I9. p. I. dub. 1. ET q. t. infund. ct lib. i. dist. 3 I. q. 1. 2 lib. . disi. i. dub. 3. I lib. . d. s.
para. 2. art. I. quaest.2. in corp. O lib. I. dist. 18. art. I. quast. i. ad vit. omnis
enim relatio fundatur vel super unitatem , dc multitudinem , vel super originem, dc causalitatem , vel super dependentiam. Prima super unitatem,&multitudinem , vel est in substantia, sicque fundat relationem identitatis scilicet vel numericae, vel specificae, vel genericae, item de distinctionis, α diuersitatis ε, vel super quantitatem , sicque fundat aeqnalitatem. δc inaequalitatem , vel super qualitatem , sicque fundat vel similitudinem, vel dissimilitudinem. Secunda est producentis ad
productum, dc e conuerso, quae funda-xur super patentiam activam. Tertia
498쪽
est dependentiae essentialis, quae landatur in ipsa entitate creata, haecque est transcendetat alis , ut supra dictum et t. Ratio autem, quare Ielatio exigit sundamentum abio lutum est , quia relatio, eum sit accidens consequelas ad positionem extremorum , haec debet illud praesupponere in esse , ergo ante rela tionem debet habere esse. Tum quia prius est absolutum, quam respectivum, quare optime dixit Seraph. Doch. lib. i. dist. 3 i. art. I. cy-st. λ. in corp. quod similitudo sormaliter lumpta est relatio, causaliter vero est qualitas,& aequalitas formaliter est relatio , causaliter quantitas , dc identitas sormaliter est relatio, causaliter est & substantia, sed landa inelitum est causa relationis coefmeiente Deo , de luperueniente termino, ergo antecedenter est quid absolutum.
Hic tamen aduerte ex S. D Oct. lac. cit.
quod in substantiis datur similitudo,&dissimilitudo, quae Nimen magis Proprie appellatur identitas, de diuersitas: similitudo enim est vel per proprietatem accidentalem unius rationis, vel per unius naturae participationem, lib. 4. distinct. i. pari. i. dub. 3. O lib. I. dist. i'. cit. 'o. SECvNDo : Qia aeritur , an sun lamentum ita d. beat esse absolutum, ut nunquam possit esse relatiuum, vel relatio. RESPONDETVR , quod necetiarib fundamentum debet esse quid abs
lutum vel formaliter, vel aequivalenter. Vnde relatio non ut relatio , sed prout aequi ualenter est quid absolutum , potest landare aliam relationem. Est S. Bonavent. Dc. cit. lib. . di t. I. O dist. 2 lib. i. dist. 18. cit. Scol. aliorumque plurium apud Meldul. hienum. 68. contra D.Thoni. de Thomist. Complut. aliosque id negantes.
U x autem id intelligatur aduertendu, quod res possunt habere plures formalitates, dc pol sunt secundum unum respectum habere unam rationem, & secundum alium aliam , sic aliquid potest est e vi quo secundum se, dc pcr respectum ad suum quod , 5e iucundum alium respectum esse in alio gcnere vequod , sic disserentia cst quo per ordinem ad genus, & ad speciem, de per ordinem ad inferiora est quod , scilicet id, quod praedicatur de pluribus disserentibus specie, vel numero, sic & suo modo relatio comparata ad suum oppositum terminum seipsa est quo, idest id, quo aliquid resertur ad aliud, nec indiget alio quo , ut Pater paternitate reis fertur ad Filium ε, at comparata ad aliquid disparatum, verbi gratia, paterni tas ad aliam paternitatem , vel ad filiationem seipsa non refertur,nec est quo, sed indiget alio quo scilicet alia relatione, v. g. similitudinis, vel dissimilitudinis, sicque tunc induit rationem quod, de est ut ens omnind disparatum , de aequi ualenter quid absolutum. Sicque explicatur illa propolitio Aristotelis,
quod motus non est motus , nec relatio relationis, alias abiretur in infinia
REspo NDET S. Bonavent. lib. r. dict. I 8. cit. quod motus non est na tus , nec relationis relatio, prout est
motus,& relatio, idest prout dicit quo, sed prout dicit principium , de quod
disparatum, motus est principium ino. tus, de relatio prinei pium relationis. Hi Nc Respondetur, quod una rein latio non ut relatio est, sed ut est quod, de secundum aliam rationem , & per ordinem ad aliud sibi non oppositum , seu disparatum , ob idque ut aequiualenter absolutum , vel ens disparatum potest dare aliam relationem. P non AT vix a Seraph. Doct. lib. dist. I. p. i. diib. s. quia similitudo est
499쪽
se relatio respectu termini est ratio reserendi, respectu tamen extranei,ac dis. parati,& ut est quoddam ens reale, P test dici reserti, quia respectu illius non habet rationem relationis , sed entis euiusdam disparati. Sic negatur conrsequentia. OBI I cI Es quartb , quia daretur procellius in infinitum ; si enim paternitas ad aliam comparata fundat relationem similitudinis, & e contra. haec utique similitudo ad aliam fundabie aliam similitudinem. & e contra, si ue & istae duae duas alias, do se in i
REsPONDETvR aliquos admitte-ete talem processum abl que eo , quod existiment id inconueniens. alii alias responsiones asserunt, quae tamen non evacuant, nec tollunt dissicultates, ut videre est apud Meldul. dis'. 8.-m. IS. Doct. lib. 4. dict. I9. 2. ad I. docet, quod relationisnon datur relatio , prout relatio formaliter sumi tur, sed bene prout sumitur secundum alium respectum, & ut est principium. seu fundamentum alterius comparationis, & postea lib. I. disinct. 3 3. quaLI. Ultim. ad i. notat, quod relatio, ut relatio est , & ut dicit rationem reserem di , reflexa supra absolutum non potest multiplicari, quia in eo est status, abis lutum enim respectui dat fundameniatum, Ac respectus fundamento dat complementum, scilicet esse ad aliud, res pectus enim reflexus super se, quia uterque dicit comparationem ad alterum , idest quia uterque dicit eandem rationem fundandi, unus non potest dare alteri fundamentum , nec com-ἱlementum, ided non potest reflecti,
ed ibi est status , unde non dicitur relatio est relativa. Idem de lib. i. dari. 3 o. dis. 4. 1
At v I τ tamen lib. s.' dinina. quas . r. ad ultim. id esse intelligena
dum de relatione, ut relatio est, αvt dicit quo, non ut est principium, de quod,& ut fundamentum alterius comparationis.
93. Ex quibus sequitur, quod vessicit Scot. til. 1. .istin 1. I. v n. s. ad de Meldul. citat. quod hinc nodi insertur procellus in infinitum , vesupra di ctum est , in 'acerinti apuast quia datur status in ea relati tuae. Cum qua caeterae , quae concipiuntur consurgere, conueniunt in ratione fundandi , & in ratione referendi, ve bi gratia , duae paternitates fundane similitudinem mutuam , & si haee conseratur cum alia duarum paternit tum , tunc istae duae similitudines nullam aliam possunt fundare, cum sint tantum quo, non quod, idest seipsissimiles , non per aliam superadditam , quia si ultra pergas, semper inuenies eandem rationem fundandi, sellieet conuenientiam , & rationem eandem reserendi, & terminandi seia licet ut simile; dc ratio est , quia in qualibet denomitiatione deueniendum
est ad aliquid , quod in alio ordinest ita quo, ut nequeat esse quod , ut albedo non potest esse alba; se Seraph. Doct. lib. i. diniin. 3 3. νήλ. Sic de in proposito sistendum est sempis
in illis relationibus , quae dicuntur ad aliud per denominationem eiusdem rationis cum illa , quam intrinsece secum afferunt, ut dum similitudo diacitur similis, diuersitas diuersa, qnia ad suscipiendas has denominationes non indigent relatione realiter distiniacta. sed ad soni uim formaliter tollitur etiam haec dissicultas pes id, quod infra probabitur, dicendo . quoa IV tiones non multiplicantur ad multiplicationem terminorum . de quo infra suo loco.
500쪽
94. INsTAT Auuersa contra Scotum, & Scotist. Similitudo respicit de se suum terminum oppositum , ipsumue assicit, non autem disparatum, ut militudo unius paternitatis comparatae cum alia, sicque poterit diei umilis illi oppositae 1, ergo talis non poterit diei , si comparetur alteri disparatae , &fundatae in alio termino disparato , ut verbi gracia smilitudo duarum paternitatuin comparata cum similitudine duorum alborum , vel etiam duarum aliarum paternitatum ; ergὀ indigebitalia relatione. Probatur Consequentia, quia per Scotum relationes multiplicantur ad multiplicationem terminorum ; Tum quia destructis terminis disparatis, tunc non amplius dicuntur illae duae paternitates similes duobus aliis albis, vel duabus aliis paternitatibus destrnctis ; ergo non seiptis, sed per superalditam paternitatem dicebanis
cur similes. REsPONDETVR concedendo antecedens,quando denominitiones sunt diuersae rationis ad teminos diueribs, quia sic habent rationem quod ἰ neSan-do , quando est denominatio ei iudem rationis; relatio enim seipsa est semper in eodem genere ratio referendi, & ita ratio quo , quod non potest esse ratio quod. Et ad probationem , quod ad multiplicationem terminorum multia plicantur relationes: Nos ex Seraph. Dciet. negamus ham: propositionem rScotistae respondent conceὸendo talem multiplicationem terminorum, multipliciantur relationes in fundamento a inluto, non in relativo: quae restransio,
an satisfaciat dubitationi, ipsi videant; est enim valde dubium, & de hoc potest videri Meldul. dispar. 8. quaΗ. 6.
ost. Et ad confirmationem Responde-em concedendo , quod destructis aliivduabus paternitatibus disparatis litui amplius priores dicuntur similes, sed negando ipsas appellari similes per aliam similitudinem , nam ita lunt quod , ut etiam sant seipsis quo , ob idqne secum afferunt intrinsece formales denominationes, quod non euenit in fundamentis absolutis, quae sunt ita quod,ut indigeant quo,ad hoc ut denominentur relativa.
IMsTAT iterum Auuersa. Non potest euitari procestas in infinitum ex denominatione diuersae rationis ab illa relatione, cui tribuitur, ut paternitas
est similis alteri paternitati,& haec similitudo est dissimilis aliis rebus, & haec dissimilitudo est smilis alteri dissimilitiidini ; ergo per similitudinem, quax erit dissimilis aliis rebus, & se deinceps trahendo de una in aliam denomi
49 S. REs o Nn ετ Meldul. his Amm. 77. similitudinem , quae denominat paternitatem similem, sussicere etiam ad denominandam similem dissimilitudinem in ipsa fundatain.Unde similitudo, quae veluti mediat inter paternitatem, in qua fundatur, & dissimilitudinem , quam iandat, lassiciensrest ad utramque denominandam; SI r tio est, quia Se forma in subiectum de subiectum in formam derivare den minationem potest ; Sic enim dicitur quantitas est alba , & albedo est quanta ex hoe , quod quantitas mediat ire ratione subiecti inter substantiam, qualitatem , de quo Meldul.
Sic & in oposito. simili indo fundatur in paternitate, & fiindat dissimilitudi nem,susticienter denominat similem paternitatem, & dissimilcm secundum diuersas rationes, illam quidem in ratione sermae istam in ratione subiecti , vel sindamenti de vῆ quid medians intex Dissiligod by Cooste