장음표시 사용
191쪽
18o Christophori Cosci Lib. I.
trabo tecum , si generationem prolis evites θc. matrimonialis contractus, quanisi timcumque sit Iavorabilis , caret effectu πTum quia ad essentiam Matrimonii spectat mutua , & reciproca
traditio corporum Contrahentium a si 'D. Paul. I. ad Grintb. cap.7. vers 4. Gibi e IIulier sui Corporis potastatem non habet, sed Vir ; fmiliter Vir potest
tem non habet sui corporis , sed mulier 'quae mutua corporis traditio implicute comprehendit , & importat utriusque consensum ad copulam , ut docet D. Thom. 3. par. quas. 16. art. a. & deducitur ex Can. Suffciat a7. quas . a. Si ergo propositum conservandae Viringitatis fuit ab utroque Contrahente elicitum , uti oppositum substantiae
Natrimonii, reddit illud invalidum; si vero elicitum fuit a solo Pyrausta , hujusmodi Contractus suit injustus ,& malitiosus , aut enim tradidit sponsae proprii corporis usum , S dominium ficte . & malitiose, & simulatur
etiam, di malitiosus reputatur Con tractus; aut hanc traditionem vere secit , atque sincere , & Sponsa
per illam aequisivit dominium ad usum sui Viri . & quemadmodum si
talis usus requisitus, & ei denegatus, haee denegat in fuisset injusta, ita propositum de se abstinendo ad servandam virginitatem inConjugio injustum
His accedit,quod quodcumque sacramentum nullum redditur . & in-a 8a validum ex defectu materiae necessariae, unde cum Sacramenti Matrimonii materia sint corpora Contrahcn-α83 tium ad generationem proportionata, ob quem finem mutua ipsorum corpOrum traditio reputatur materia prOxima Sacramenti Matrimonii, si propositum de perpetua virginitate se
vanda directe opponitur mutuae traditioni ipsorum corporum , & fini primario generationis . destruit materiam Matrimonii, ideoque tale Sacra mentum ex defectu materiae necessaiariae non potest esse validum, sed nul litatis vitio laborat.
Verum his, aliisque objectionibus non obstantibus sapientissimi prx-
dictarum Universitatum , & Colle giorum Viri, sc ornatissimi virtutum Sectatores ad propositum , ut supra,sbi dubium, re mature discussa, responderunt Pyraustam se bene gessisse,
Matrimonium fuisse verum , & validum , illumque actus heroicae persecisse virtutis. Nunquam enim imprudenter Matrimonium ab ipso contractum
fuisse a sermarunt, licet in Conjugali statu propriae servandae castitatis pre-pstum habuerit, cum simul habuerit specialem instinctum , seu impullum a Spiritu Sancto , & corresponὸentem
gratiam ad imitandum, ut exoptabat, prodigiosa Sponsalia Beatis a Cimginis Maria , er S. Ioseph, absque eo quod illius imprudentiae possit adscribi Conjugium tamquam occasio laedendae propositae Virginitatis. Non solum enim possibilis reputatur Virginitas, & perpetua Callitas inter
personas prontentes Caelibatum, Verum & inter plures in statu Conju- a 84gali viventes , quemadmodum inter similes Conjugatos virgineam castita tem servantes praecipue resplendent S. Henricus I. imperator cum S.Cu- αῖς negunda; S. Caecilia cum S. Valeria no; S. Iulianus cum S. Basilissa; S. Pulcheria Augusta , dc Marcianus Imperator; S. Eduardus Rex Angliae cum Edilha ejus Sponsa; Boleslaus v. cognomento Pudicus Rex Polonorum cum Cunegunda ; Conradus Rex filius Henrici I v. eum Mathilde; Alphonsus II. Rex Asturum cum Regina ; Richardes Regina cum Rege Carolo Crasso; S. Pharaildes Neptis S. Amelbergae , ac Pipini; S. Hethel- reda Orientalium Anglorum Regina,
quae in duplici pariter Conjugio Virginitatem servavit. Hisce namque
Viris , & Mulieribus cupientibus ser-Vare Virginitatem Deo , qui pascitur inter lilia , gratissimam , divina Gratia specialiter assistit.
Ad hanc veritatem confirmaniadam reserre juvat casum, quem non
multis ab hinc annis accidisse nulla- a 85 tenus est haesitandum. Praenobilis D. Eques
192쪽
De Separatione Tor1 Conjugalis Cap.XVI.
dis ν Eques Joannes Antonius Pucci Poli
tianus arctissimis amicitiae vinculis mihi constrictus, Iuvenis in Rhetorica , Philosophia , & Legali facultate apprime versatus , & propter ingenii magnitudinem , literarum studium,
morum probitatem , & praeclara viris tutum facinora summam laudem adeptus , antequam maximo cum animi mei maerore in ipsius vitae flore e vivis immatura morte fuisset ereptus , per
Epistolas diei a I. Iulii 17 3. ct 3I.
Augu si ejusdem anni mihi retulit, Rab aliis deinde pariter accepi, quod
oetii annorum spatio Adolelcens qui indam Romanus , qui nomine Ioannis Bordoni nuncupabatur, in exercitio famulatus suae domus , ct praesertim pro
proprio, di particulari servitio Domini Equitis Francisci Mariae ejus amantissimi Genitoris indesinenter permansit , & quamvis omnia requisi ta ad illum in suo officio optimum constituendum haberet, nihilominus quia, nimis amare foeminas , nimis illarum consortium quaerere demonstrabat,a 88 praefatus D. Eques Franciscus MariaVir summae integritatis, mihi pariter summa benevolentia conjunctus, qui ἴ- mulos bonae vitae, bonisque moribus imbutos apud se semper habere desideravit . post variaet monitiones , sed semper inutiles, tandem sub die Io Iunii circiter ejusdem anni 17 3. dum esset Florentiae, illum hac de causa tamquam incorrigibilem a suo ejecit
servitio . Bordonus , quem antea a
D. Eques Franciscus secum ad Guber nium Ripaefractae duxerat, eo reversus eli sub praetextu recuperandi nonnullas suas vestes ibidem relictas, Rinde transeundi Liburnum, ut suum ibi famulatum alicui ad sui sustentationem locaret. At hoc omnino falsum apparuit, cum eo perventus sub die a 3. praedicti Mensis Iunii tempore noctis duas Puellas neptes cujusdam Parochi Ripaestaetae rapuit, qui, raptu dete .circa mediae noctis horam quemdam Sacerdotem suum amicum una cum cuobusSatellitibus contra su gitivos misit, quos prope Bonitium sunt assecuti, statimque alter ex Satellitibus uti reus voluntarii homicidii sine processu infami laqueo suspendendus ) maligno spiritu ductus
temere contra inermem Ioannem Bor-
doni selopum explosit,& illius coxam ita vulneravit , ut post quindecim dies in Hospitali Senarum ex hac vita migraverit.Sed ante obitum Consessa rio , aliisque patefecit, quod ipse erat
Foemina nomine Ioanna,quod amorem erga Mulieres affectaverat, ut facilius proprium sexum occultare posset , quodque praedictas Puellas rapuerat pietate mota,ad illas nempe liberandas a cootinuatis saevitiis Parochi, cujus erant Neptes, quas proinde , iisdem assentientibus , secum Romam ducere statuerat, ut una cum illis , impi
rato auxilio fimi Urbis Vicarii, quoddam Conservatorium ingrederetur. Narravit praeterea , quod annos I Φ. nata Romam propriam Patriam deseruerat, quia Virum quemdam , qui aliis exemplar bonorum operum esse
debebat, illius Virginitatem in sua Paterna domo , ubi Pla omni penitus auxilio destituta reperiebatur . eidem
violenter auferre tentantem , pro
suae honestatis , & pudicitiae defensione acicuta , quam in capite deserebat, in illius tempore infixa, lethali vulnere sauciavit . per quod
luxuriosus Aggressor tandem occubuit, ipsaque in ea tenera aetate, inis
salutatis suis Genitoribus qui tempore ejus mortis adhuc vivebant quamvis neque Peccasset proprium
honorem defendendo Navarri in Manual. cap. I s. n. 4. vers Dixi supra, neisque esset pro homicidio punibilis Iet. Ut vim j de Iuri Ieg. Gracchus A. GLAd Ieg. Iul. de Adulter. Farinacc. Cum aliis plena manu de more cumulatisquἀLLIas .n. I.θ seqq.&m praecisis teraminis homicidii contra vim inserentem pro violanda castitate, seu virginitate commissi idem Farinaec. loci cinnu. 44. cum aliis ab eodem allegatis Salmaticens Theol. Moral. tracti cap. I. n. 96. ct seq. nihilominus hoc ignorans, ob Iustitiae timorem,a Staress Ecclesiastico clam aufugerat, seu phroqueaub habitu virili sitam virginita
193쪽
tem . pudicitiam , honestatemque servaverat. Et profecto post illius obitum in anatome ipsius Cadaveris a Nedicis, atque Chirurgis non solum foemina reperta fuit , verum etiam Virgo , cum claustrum Virginitatis omnino intactum, & illibatum haberet . Obiit in aetate annorum as. Coninstituta . Octo annorum spatio , quibus domi illustris Familiae de Puccis sub habitu virili permansit, ita proprium sexum occultare studuit, ut nullus ex eadem Familia, quod esset Foemina . nequidem suspicari potuerit . Ad eiungendum magis sexum masculinum Barbam, seu verius laianuginem saepe sibi, & nonnunquam aliis etiam, S praecipue proprio DO-mino aliquando tondebat . Vocem quidem foemineam in virilem commutare non poterat , sed nihilominus vocem ipsius naturalem Iuveni viginti annorum , ut ex aspecitu praeseserebat, convenire putabatur . Cum Omnibus familiariter tractabat, & quod magis est cum famulis masculis juxta
temporum , & locorum Contigentias saepe dormierat, quemadmodum mihi confirmavit etiam C etanus Mec-Coli tunc praedictae domus servitio ipse pariter addictus , & deinde meusFamulus, qui comitans una cum illa in itineribus D. Equitem Franciscum , Cum ea nec semel,nec una sola nocte in eodem lecto cubavit. Hujusmodi casus est in Senarum Civitate notorius. Si ergo Puella florentis aetatis , vulgaris conditionis, nec omni virtutum genere ornata , eo quia eX im proviso adorta suam pudicitiam armata manu intactam servaverat , tantum a Deo auxilium sperare potuit, & obtinuit, ut ab anno decimoquarto usque ad vigesimumquiniatum suae aetatis in tot, tantisque periculis , & quotidie in occasione proxima constituta , nunquam firmissimum Constantiae robur amiserit; cur ' Pira usta in ducendis Uxoribus Cum ν' , Proposito conservandae virginitatis , massuetis divinis auxiliis se tueri absq; vittat praesumptionis, vel imprudentiae sperare non poterat , qui virgini-
tatem , ct ea sitatem semper ades coluit, ut nedum de mulieribus , sed de ipse quoque Niabolo sibi apparente in feminea specie triumpbaverit, de viri te in Sirtutem profecerit, is per heroica virtutis specimina summam venerationem adeptus fuerit Sed ut quaelibet suspicio praesumisptionis, & imprudentiae removeatur, reflectendum est, quod ipse non emisit votum, sed propositum servandi cum Conjugio Virginalem castitatem, &quidem non absolutum , sed conditiona
tum, hoc est si possib ile si et ), ex qu
conditione manifeste resultat quantam de se ipso dissidentiam haberet metuens , atque formidans absolutum emittere propo tum , sed facta tantum
possib ili suppositione de sibi a Deo
gratia concedenda proportionata .
Fuit igitur absque dubio prudentissimum hujusmodi propositum Conditionatum , utpote fundatum in gratia , qua mediante omnia possumus, ut inquit Aposolus, neque praejudiciale censetur rationi, & juri, quod habere potuissent Uxores , quia factum non fuit absque utriusque Partis consensu . De Consensu namque hujus venerab. Servi Dei patet ex diligentiis, quas adhibuit ad inveniendas sibi Sponsas desiderium habentes observandi virginalem castitatem in statu matrimoniali non absolute , sed
si possibile fret, quod patefecit, & dein
claravit iisdem sponsabus, cum quibus conjugium inivit; Quamobrem si ipsae certiores factae de illius propOsito , cum ipso nihilominus Matrim
nium Contrahere Voluerunt , iden ejus propositum cum praedicta Condi
tione , si possibile foret, implicite ap
Nec tale propositum ita conditionatum praejudiciale dici potest vel essentiae, vel Sacramento Matrimonii 'AIudanus in .dis.3o. quas. a. Carrbu funus in Vita Chrisipar. I. cap. 3. Abulens cap. 3o. denum. quan 3a. Gerson. ct Nars cit. a Suared tom. a. in 3. pari. disp.7. sect. I. Tum quia fuit a Pyrauis sta emissum ad mitationem, in quantum ei possibile seret, sponsalium S Sirue
194쪽
De Separatione Tori Conjugalis Cap. XUL 183
SSmae Virginis Mariae, & S. Ioseph, de quibus D. Auguriin. ait: Hoc enim exemplo magnifice insinuatur Fidelibus Conjugatis, etiam servata pari consensu
continentia posse permanere . vocarique Conjugium , non permixto corporis risu ,
sed eisodito mentis Uectu; unde si non simplex propositum, sed Votum observandi virginalem castitatem a Ssma Virginum Virgine Dei para , antequam desponsaretur emi sium sub ea conditione ' Si Seo placeret ut dicit D. Thom. pluribus in locis , Ω
aρo impedit valorem , & veracitatem Sacramenti Matrimonii, a sortiori neque propositum continentiae perpetuae, cum propositum minoris roboris sit. quam votum , ideoque non erit impedimentum invalidans,&annullans Veracitatem Sacramenti, & Contraiactus , sed utrumque Matrimonium cum hoc conditionato proposito inii tum erit perfectissimum , cum in utroque Contrahens imitatus fuerit
Matrimonium S Sinae Virginis Mariae,
Tum quia essentia Matrimonii 29 I consistit in unione animorum, & intrastatione Dominii utriusque corporis Contrahentium , & in usu radicali, ut de communi docet Tisil. de Matrim.
Iib. I. cap. 17. num. T. quod dominium
transferri potest perpetuo impeditum quoad usum , ut fuse probant su- pracit. Basil. ct risqueet 3. pari. disput.
12ς. cap. T. Quapropter propositum factum de Castitate servanda non o stat , nec opponitur substantiae Matrimonii , ut concludit risquee Ioc. cit.
Tum demum quia etiamsi praevalere deberet opinio eorum Theologorum , & Canon illarum , & quidem gravissimorum , qui sustincnt, esse contra substantiam Matrimonii tam
conditionem, qua Contrahentes ante Matrimonium mutuae translationi dominii suorum corporum , seu mutuae corporum potethali renuntiant, quam alteram Conditionem , qua hu
jus potestatis actum, & usum sibi inh
terdicunt, adeout ad essentiam Maiatrimonii requireretur voluntas formalis ad copulam, haec in ea conditione αβ pesbile foret α formalis voluntas ad copulam reperitur, quia Pyrausta per eamdem conditionem in carnalem copulam consensit, quatenus etiam ipse dumtaxat inconsultis sponsabus propositum hoc conditionatum emisisset , ita ut si contra. Eho deinde Matrimonio fuisset consuetis Divinis auxiliis destitutus , .vel a Conjugibus ad reddendum omnino debitum requisitus, vel in eo tentationes validissimae , & insuperabiles emersissent, vel alia occurrilsent impedimenta non vincibilia , sine peccato Matrimonium Consummare potuisset , neque ex hoc vituperandus
esset, quasi se gessisset imprudenter
in faciendo propositum, condition aiste enim illud ediderat, unde potius
commendari meretur , ut prudens ,
S providus , quia sagacissime praevidisset a quot, ct quantis poterat impedimentis urgeri, & ideo non absolute, sed conditionate voluit suum eia serre propositum , quae conditio includit : Si Deus illa auxilia , quae aliis vicibus in conflictibus contra venerea large praestitit , nunc quoque , praestabit: Si gravissimae tentationes, quibus gratia par non esset, non pulsabunt: Si suae Conjuges nec Voce , nec signo, vel aliquo moerore debitum petiturae non essent, sed virginitatem Viri, es suam aequo animo toleraturae . Nec ossicit, quod suum propositum plenissimum habuerit essectum , quia nunquam cum Uxoribus copulam habuit, non enim repugnat substantiae Matrimonii, Matrimonio non uti, sed eo uti non posse, ut videre est apud Schmaldgrueber ad tit. de eondit. opposit. 1s. s. n. I 1 9. Oseq. Haec fuit celeberrima praedietarum Academiarum super hujusmodi articulo sere his , aliisque fulcita rationibus sententia , nec aliter sensit Sac. Congregatio , ut colligitur exsequenti Pontificio Decreto lan. me.
sa Mexicana Beatificationis , ct Canc ,
195쪽
Christophori Cosci Lib. I. I 8
nietationis eiusdem Ven. Servi Dei FriSebasiani ab Apparitio Laici Professi
Ordinis Minorum de Observantia S. Francisci . videlicet. Signata primum ante genera is ratia Decreta, & opportune dei is de reassumpta fuit asel. rec. Prae- ., decessore Nostro Urbano VIII. ., Causa Mexicana Ven. Servi Dei, , Fr. SEBASTIANI AB APPARI-- Tlo Laici Prosessi ordinis Mino-
,, rum S. Francisci de Observantia. qui a coelesti Patresamilias in re is cens plantata Americana Evange-- lica vinea jam septuagenarius veluis ti hora nona , aut undecima , ube-- riori Divina gratia vocatus , non
is exiguas proprio labore, ac induis., stria collectas opes in sinum paupe- , , rum effudit omnes, & a se penitus abdicavit: ipseque nudus ar- ctiorem Franciscanae Regulae obseris vantiam ita sequutus est , ut in ma- ,, gis abjectis, ac laboriosis Regularis,, vitae exercitiis, majori semper gra- ,, tia , & spiritus servore , quasi ,, Aquila renovans juventutem , in ,, mirabili poenitentia , ac simplici-
,, tale cordis, in oratione , ac fide, ,, quae Per charitatem operatur, ut ,, gigas cucurrerit perseectionis viam is usque ad ultimum senium annorum is nonaginta octo ; quo , etsi tempo- re, ac munere novissimus Opera-D rius, Parem tamen ab eo mercedem
,, in die aevi meruit accipe ae , qui in- is firma Mundi eligit, ut confundat ., sortia, & contemptibilia, ut conis is sundat sapientes, & dat omnibus,, assi uenter , ut in quavis nimirum is aetate, loco, & conditione, novari semper, & illustria in Catholica is Ecclesia suppetant ad imitandum
Saepius deinde instaurato exata is mine, & ad rigidam trutinam ut is in. re tanti momenti Cautius proceri deretur expensa virtutum heroi is citate, tum scilicet in binis Conis gregationibus Antepraeparatoriis is habitis diebus a I. Februarii Iro A.,
& prima Iulii I 3a ., tum in toti- ,, dem Praeparatoriis sub Aespectivis, i diebus II. Martii l 38. , ac 3. Ju-
,, nil I76o. , coacta denique Coram
,, Nobis est Generalis Congregatio is die Ia. Aprilis currentis anni, in ,, qua etsi plane concordia super pro- , , posito Dubio tum Rmorum Cardiis, , natium, tum reliquorum omniumri Suffragantium vota pro assirmativa ,, resolutione libenti animo audivi- ,, mus, nihilo tamen secius deliberi rationem Nostram in tam arduo ne- ,, gocio de more distulimus, ut N is stris interim, aliorumque precibusta Spiritum Sapientiae, & Intellectus , imploraremus a Patre luminum, de , , cujus vultu judicia prodeunt, & ju- , , stitia videt aequitatem. ., Hac itaque S. Athanasio die . , , sacra , pos quam incruentum Om- ,, ni potenti Deo Sacrificium obtuli-,ν mus , accitis coram Nobis Rmisis S R. f. Cardinalibus Albani Epiri scopo Sabinensi Causae Relatore , , , &Chisio Sac. Rit. Congregationeri Praefecto, nee non Carolo Alexiori Pisani Fidei Promotore , & infra- ,, scripto Secretario. Divino iterum ,, iterumque implorato praesidio , deis claravimus , atque decrevimus α,, Conflare de Ven. S. D. M. SEBA-
Pr U Ordinis minorum S. Fran- ,, cisci de Observantia Virtutibus Theοὐ Iogalibus , Fide . Spe , o Charitate, , erga Deum , ct Proximum , atque , , Cardinalibus Prudentia . Iunilia , , , Fortitudine, ae Temperantia, earum
,, que adnexis in gradu heroico , in casu, , , ct ad efectum , de quo agitur. ,, Et hujusmodi Decretum in is Acta Sacr. Rit. Congregationis r
is ferri , & publicari mandavimusis hac ipsa die secunda Maii r 68. is Pontificatus Nostri Anno Decimo. FI. Card. Chisius Praesectus.
V. Macedonius Sae. Rit. On-greg. Secret.
Undecima causa pro obtinenda dispensatione super Matrimonio tantum raro est lepra alteri ex Conjugibus post Matrimonium ratum superve- a93niens μ Cum euim Matrimonium ad
196쪽
De Separatione Toti Coniugalis Cap. XVI. 18 s
mutuum corporis usum pro sobole procreanda, & ardore libidinis extinguendo sit ordinatum , Matrimonii finis obtineri non posset. si ob magnum contagionis periculum a lepra
hic usus impediretur, ob quam MARTINUM V. dispensasse testatur Bor- gasius de irreg. par.6. titvl. de SponsaI.
Ex eadem ratione Duodecima causa est coeundi impotentia superveniens ante Matrimonii consummationem , quia pariter cessat Matrimonii finis Henriqueet in Amm. lib. D. de Maia
trim. cap. I 6. num. . , quam impotentiam praebentem causam dissolutioni Matrimonii tantummodo rati Alciat.
responsa I. num. 16. , ct menoch. de praesuinpt. Iib. a. praesuinpt. Io. num. q. asterilitatem vocasse Censetur , nam praeter impotentiam, aliam sterilitatem dari non posse, quae ante Consummationem cognosci Valeat , opinatur
Sanch. de Idatrim. Itb.a. disp. 16. n 6. mers Hinc infertur , quae impotentia ex parte Viri oriri potest, si ei ante
consummationem aliquis morbus superveniat, ob quem vel arte, vel vi ejusdem morbi virilitate orbatus re
Si tamen impotentia sit perpetuas venaturalis, sive accidentalis , sive absoluta, sive respectiva , quae Matrimonii contractum praecesserit, neque de illa dubitari possit , quia suerit concludenter probata , Opus non
erit dispensatione, quia tunc Matrimonium est nullum , ex jam per me deductis in superiori Cap. i 3. At si non
praecesserit Matrimonium , sed eo contracto supervenerit ante consummationem , quia Matrimonium valide contractum fuit, cum impedimentum impotentiae tempore contracti Matrimonii non adesset, Matrimonium , licet tantummodo rattim subsistit . bt
tunc nonnisi ex Apostolica dispensatione dissolvi potest.
Verumtamen etiam in casu, ct impotentiam Matrimonium praecessisse dubitetur, ad quam verificandam opus sit concludentibus probationibus ,
aliquando peti, & obtineri potest super Matrimonio dumtaxat rato diis spensatio Apostolica ad obtruncandas lites, rixas, odia gravissima, &scan. data , nisi Conjuges separentur , &Matrimonium dissolvatur, quam Summi Pontifices, modo Natrimonium
non fuerit consummatum , conccdere
solene, quemadmodum iam pore san. mem. CLEMENTIS VIII. concessa suit in Causa dissolutionis Matrimonii inter Sigismundum Transilvaniae Prin cipem , & Mariam Austriae, in qua , ut refert Cardinalis S' Ossat in Epis.
I 8 . par. I., omisso triennali experimento super Principis impotentia, quia ipse induci minime potuit ad cohabitandum cum Sponsa per trien nium , omissaque recognitione per Matronas , S Obstetrices facienda , quia Principissa hanc visitationem pati noluit, sed probata solum non consummatione, mediante jurata utriunque Conjugis confellione coram Card. Battorio emissa , & aliorum utriusque
partis Testium fide deponentium se
tuto credere Matrimonium numquam fuisse consummatum , idem Matrimonium uti tantummodo ratum ad evitandas perniciosas conlequentias dissolutum fuit. Praeterea, Cum Propter perpetuum impedime nium arctitudinis Mulieris Matrimonium ab ea contractum
nullum fuerit declaratum , & eadem separata a viro , qui aliam duxit Uxorem , ipsemet Mulier . quae ante areta reputata suerat, ab alio Viro postmodum deflorata remanserit, ad
amputandam Omnem controversiam exortam super restauratione Matrimonii , cum Deflorator paratus esset desponsare Defloratam . in sequelam Resolutionis Sae. Congregationis cincilii in hae Causa, nempe in OrioIen. 36. Maii I II. Summus Pontifex
CLEMENS XI. dispensavit super dicto primo Matrimonio tantummodorato , & cum primo Viro non consummato ; Itemque in sequelam Resolutionis ejusdem Sac. Congregationis Concilii in Ianuen. vispensationis a . Maii I I9. . idem Summus Pontifex dispensavit super Matrimonio dumta A a xat
197쪽
18 6 Christophori Colci Lib. I
xat rato, propter allegatam Viri impotentiam . inter Annam Mariam
Palla vicinam , & Joannem Jacobum Imperiali.
Quando enim Matrimonium dumtaxat ratum dissolvitur ex gratia, hoc est ex dispensatione Summi Pontificis , etiamsi pro causa allegetur quoque impotentia, non est omnino semper necessarium ipsius impotentiae Tigorosum examen , sed lassicit, quod si Matrimonium non dissolvatur , futura scandala vel certa , vel jam orta, vel probabiliter oritura timeantur ,
quibus hoc temperamento occurrere oporteat , dummodo tamen constet de non consummatione , veluti si, contracto Matrimonio, nunquam Conistrahentes inter se convenerint, aut si convenerint, & sint fide digni, concorditer jurent se tentasse , sed non potuisse obtinere, consummationem , quorum juramento , ut in dieto casu Principis Transilvaniae , fides aliorum Testium se credere veritatem Contrahentes jurasse deponentium accedat. Cum vero Matrimonium declarandum est nullum , nulli terque Con tractum ex justria propter impotentiam , ad detegendam ejusdcm impotentiae veritatem , omnino sunt adhibendae cautelae desuper enunciatae in pracit Cap. 13. ,& praesertim visitatio Mulieris per obstetrices facienda, quibus non est deferendum , si plures
patiantur exceptiones, aut recognitionem socerint' absque balneo contra cautelam Honiens in Cap. Causam Matrimonii numM. de Probat. , quam se- cuti sunt etiam Abb. in Cap. Fraternitatis num. . de frigid. , ct malefie. Sanched de Matrim. lib.7. disp. I 13. nu. II. diibi α Hinc deducitur sanum coudium esse , ut Iudex districie praecipiat Matronis , ut antequam foeminam inspiciant, utque de ejus virginitate deponant, Disciant , ipsis praesentibus , in balneo aqua
competenter calida laυari, o tanto tem pore moram in eo trahere , quantum ne ineessarium fuerit, vis forte , glutino ap-Psto, verendo Mulieris compre1sa sint,
atque coarctata , ut Virgo appareat, id
ιiquidum fieri pes: α , di hanc eamdem
cautelam approbant TanimoII. in an . not. I. ad decisSI. num. 8. ROt. dec. 39 a. sub nu. I 6. par q. tom. a. recen. ct dec. IO. ct Ii. pori Card. de Luci ad materiam Matrimonii tom. a. , nec omittendum
est triennale experimentum, si impotentiae signa sint dubia , secus si signa
impotentiam evidenter Concludant, aut sint verisimiliter evidentia , ut
colligitur ex Text. in C .Laudabilem s. Defrigid. ct maIeste. , & juxta Resolutionem Sac. Congregationis Concilii in Pan ven. Matrimonii I 3. martii, o S. Maii Iro6. in Signatura Sanctissimi confirmat. sub die 9. Aprilis I o . Et si post Matrimonii dissolutionem Con-jux, qui re putabatur impotens, potens detegatur, adhuc Matrimonium non reintegratur , si impotentia fuerit respectiva naturalis non quoad spcciem, sed quoad 4ndividuum , ut probat Text. in d. CV. Fraternitatis 5., ibique glos. in verb. Similiter destigia. , ct male fc. , aut respectiva perpetua e X maleficio, non quoad speciem pariter, sed quoad individuum , ut habetur ex Text. in Can. Si per sortiarias q. calis 33. qiιas. a. , Sed de hac impotentia satis dixi in superiori Cap. 13.
Tertiadecima causa dissolutionis Matrimonii rati, Si non consummati a9 ς est , quando alter ex Conjugatis assirmat se non habuisse animum Contrahendi , nec induci possit ad verum exhibendum consensum Felin. cons. 26. vers. Praeterea dato Menoch. conf33ς. nu.7. lib. .a Sanch. de Matrim. lib. 2. di.
Quartadecima tandem causa est si ob commune bonum, post Matrimonium ratum, Vir ad Episcopatum. 296
promoveatur Sanc. Ioc. cit. n. 8.
Pro hac obtinenda dispensatione super Matrimonio tantummodo rato, praeter Causas jam adductas , aliae quoque juxta temporum , locorum.& personarum qualitatem , 8c Circumstantias dari possunt , quas Omnes reserre dissicile est . cum potius juxta casuum contingentias se se prodere valcant ; Hoc unum addendum
superest, quod pro obtinenda dispen- aspiatione post Matrimonium dumtaxat
198쪽
De Separatione Tori Coniugalis Cap. XVI. I 8
ratum . levis causa lassicit, si ad vetasus Conjugem illam petentem alter Conjux nihil opponat , juxta ritum Card. Lancellotti impress. apud Ursa -ya rom. 3. par. a. discept.. a I. 7ς. quia 29 8 consentire videtur . Consensum au
tem utriusque Conjugis subministrarea; y per seipsum lassicientem dispensatio nis causam existimant mytiens in Cap. Ex publico T. Se convers. Conjugat. F.-
Circa hujusmodi dispensationes
super Matrimonio tantum rato inter alias allegavi supra num. 8. exemplum
Matrimonii dissoluti per dispensationem san. mem. URBANI VIII. expeditis ab eo Literis in serma Brevis, iisque directis Archiepiscopo Neapoἐitano , ad quod probandum earumdem
Literarum Apostolicarum tenorem hic transcribo . , , Vener. Fratri Episcopo Neapolitano. goo Intus verois Urbanus Papa VIII. Venerabilis Frater salutem , A & Apostolicam benedictonem
, , Exponi Nobis nuper secerunt, , dilecti Filii Princeps . di Princiri pissa de Concha Neapolitani, quoda, Pro conservatione illorum Sta- ,, tuum , di Familiae cupiunt Ioanis nam illorum Filiam unigenitam is cum aliquo Viro ex dicta Familia ., matrimonialiter copulare; Verum ,, quia dimi Ioanna . tunc in deci-
,, mo tertio aetatis suae anno consti, a tuta , Matrimonium cum dilectori Filio Michaele Blancho per ει
,, Curatorem per verba de rato com,, traxit, di quod ratione hujusmodiis Matrimonii graves litos , & inimiis citiae ortae jam sint . & majores,, fuissent, nili avelaritate . & pro-- videntia dilecti Filii Nobili, Viriis Comitis deMonterey Proregis Nea- ,. politani provisum fuisset. Nos &c. M Fraternitati Tuae committimus , ,, & mandamus, quod Matrimonium is hujusinodi sic factum, Ac non Conia
is summatum , stante etiam conse
is su Partium , nullum, & invalidum, ,, ad effectum , ut dictus Michael cum ,, alia Muliere, Ioanna vero praediis et a cum alio Viro de dicta Familia, ,, Praecedente tamen dispensatione, , Apostolica super Consanguinitatis, seu Assinitatis gradus,quatenus opus is sit, libere , & licite contrahere Fa- , , leant, Apostolica Auctoritate decla- , , res . Non obstantibus praemissis , is ac quibuscumque Constitutionibusis Apostolicis &c. Dat. &c. Non omisi in praecedenti Cap. F. ostendere, quod Matrimonium inter Conjuges in infidelitate contractum, distolvitur quoad vinculum , si alter ad fidem convertatur , & alter in infidelitate permaneat , neque cum 3OIConjuge ad Fidem converso cohabitare velit, vel si hanc cohabitationem cum contumelia C eatoris, se .
velle continuare declaret, ut miligitur ex Apost. in I. ad Corinth. cap. 7. 8c docet D. AHUsn. lib. a. de adu Iterinis Conjuriis Card. Bella mi a. de δε-
eram. Matriin. lib. I. cap. I a. contr. Iq. erum tomes. Veneta edition. anni I a I.
pag. 64a. Ut tamen Conjux ad Fidem conversus ad secunda Vota libere transire valeat, Conjugem Infidelem interis pellare tenetur, an velit converti,& cohabitare sine contumelia Creato- 3oaris Sanch. de matrim. lib. I. disput. Tq. n. Ia. Sa Matieens traci. 9. de Matrim. cap . n. 8. Card. de Laurea de Matris. disput. I 6..nu. I98. θ acia. Curicat. indec. de Sacram. Matrim. dec. II. nti. 24.
ubi dat formam hujus interpellationis. Neque hujusmodi interpellatio omitti potest , licet ad Fidem conversa fuerit Uxor, cui Vir Judaeus multis annis ante illius conversionem re
pudii libellum transmiserit, unde ju- 3o3xta ea, quae habentur in Deuteronom. cap. a . libertatem alium ducendi Virum acquisierit. Etenim cum D. N. I. C. apud Mart. cap. I9. vers. 4. γseqq. & apud Marc. cap. 1 o. versa. θseqq. dixit, quod Moyses ad duritiam cordis repudium permisit, sed ab ini- A a a tio
199쪽
tio non suit sic concludendo , quod emgo Deus conjunxit, homo non separet,
ipsis quoque Iudaeis permissionem repudiandi Uxores abstulit, & Matriis monium ad suum primaevum statum ,64 indissolubilitatis reduxit , non nova edita lege , sed ablata dispensatione quoad dictam in dissolubilitatem antea eoncessa Medin. de Continent. conistroυ. I. cap. IO. Card. Bellarmin. to n. a. controυ. de Matrim. cap. I s. ctseqq. Ornet. a Lapid. in Deuteronom. cap. 24, Sanch. de Matrim. lib. Io. disput. I. n. T.
Et quamvis Hebraei cum scientia, R tolerantia Ecclesiasticorum Supe- . riorum etiam hodie repudii praxim3os retineant, nonnullis adhibitis solem nitatibus de quibus Marquard. de Iu
Iib a. ct eo . I 3 a. lib. 6. ct cons Iag. Iib. 7. haec tamen praxis , quidquid sit quoad ipsos Iudaeos in sua pertinacia
Permanentes, nihil operatur, nullaisque ratio de ea est habenda, Cum
agitur de viro repudiante , seu desos Uxore repudiata , ad fidem conversis ad Text. INNOC. III. in Cap. Gaudemus 8. s. Qui autem De divortiis et ibi di α ui autem secundum T tum suum legia
timam repudiaυit Uxorem, cum tale ropiιdium veritas in Elangelio reprobaverit , nunquam , ea Sivente , licite
poterit aliam, etiam ad Fidem Chrisi conversus , habere , nisi pos conversionem ipsius illa renuat cobabitare cum ipse, aut etiam si consientiat , non tamen absque
eontumelia Creatoris, vel, ut eam pertrahat ad mortale peccatum πConcurrentibus tamen gravibus
3o7 circumstantiis hanc interpell&tionem omitti posse tenoni Sanch. de Marrim. Iib. 7. disput.74. n. I .ct Iς. itaque in
Curia Archiepiscopali Neapolis decisum fuisse testantur Genuens in prax.
cap. a . n. 2O. Ric. in prax. par. I. resolui.
a I. Rhanc opinionem uti probabilem admitti t Tian. in Oper. Coord.tst.2.
Alii vero opinantur , quod con- Currentibus circumstantiis, si graves fuerint , Conjux Fidelis recurrere deo beat ad Summum Pontificem , pro obtinenda dispensatione , ut omissa interpellatione , alias nuptias contrahere valeat Pontius de Matrim. lib. 7. cap 48. nu. aa. 2 icol. lucubrat. Oυil. lib. I. tit. Io. de nuptiis n.43. ubi refertita decisum suisse a Sacr. Congregat. Concilii, & faciunt Literae Apostolicae GREGORII XIII. apud PignarieII. consult. 93.circ. . to. 8. in quibus Ordiis nariis, Parochis,& Mistianariis Iesiuitia in Angola , AEthiopia , & Brasilia degentibus facultatem concessit dispen. . fandi super dicta interpellatione , ut ea omissa Conjux Fidelis aliud conia
trahere valeat Matrimonium , quatenus summari e , R extrajudicialitersbi constet Conjugem infidelem abia esse , & legitime moneri non posse .
Quam opinionem amplexa est Sac. Congregatio Concilii etiam in FI rentina, in qua cum ordinarius exposuisset . quod Anna Maria Theresia Melcea Iudaicam perfidiam abjuraverat, & die 29. Octobris apa I. una
cum quatuor filiis S. Baptismum rece .perat ; Lus Maritus, a quo de anno ITIO. ei missus fuerat repudii libellus aberat, & ignorabatur, ubi versaretur; Ipsa promptam haberet occasionem nubendi Antonio, Cecchi Militi Christiano ; Periculum esset in mora;
Undecim anni jam effluxissent, postquam vir Iudaeus illam repudiaverat, qui nunquam de Uxore, & filiis requisierat; Repudii libellus conceptus fuisset verbis adeo injuriosis, ut nulla
spes haberi posset de ipsius reditu ad
Uxorem , nec ullus D uncius unquam
habitus fuisset de ejus vita, aut morte,& loco ubi moraretur, quibus Concurrentibus de jure necessaria non vide in batur interpellatio', attamen propositis Dubiis . I. An de jure necessaria sit interpellatio in Casu oc. ct quatenus affirmative, II. An, santibus circum tantiis, in
200쪽
' De Separatione Tori Conjugalis Cap. XVI. . 18
ne in Casu dic. Eadem Sae. Congregatio sub die I . Ianuarii IIaa. π Respondit . Ad utrumque Urmatiυe. Cum autem similibus gravibus circumstantiis deficientibus, haec Pontificia dispensatio super omissione praedictae interpellationis non sit concedenda , sed eadem interpellatio omnino fieri debeat, idcirco antiquio res Canonistae tenent, quod Matrimonii vinculum dissolvatur, vel statim ac Infidelis interpellatus expresse negat se velle legitime cohabitare,vel statim ac habita eadem interpellatione ,silet,& intra terminum auctoritate Ecclearo si ae illi praefixum non declarat se velle cohabitare sine contumelia Creatoris, inter quos Abb., mniens, Praeposit.,
trimonii circa eum , qui relinquitur πHis tamen duabus sententiis conistraria est tertia , quam una cum illis exponit Glos in d. Cap. Gaudemus 8. ven. Compelletur De divort. easque eX- pendit Saneb. de Matrim. Iib. 7. disput. γ s. per tot. videlicet , quod Matrimonium tunc tantummodo dissolvatur quoad vinculum , cum Conjux ad Fidem convesius post .interpellationem , & contumaciam . Infidelis iaci II aliud contrahit Matrimonium ad normam Text. in d. Cap. Gaudemus de Sia mori. α ibi α Ouod si conversum ad Fidem , ct illa conversa sequatur, antequam propter causas praedictas legitimam ille ducat Uxorem, eam recipere compelletur ct hanc sententiam tuentur D. Ποm. in A. sent. dis. 39. quasi. I. artici s. in resp. ad a. D. Rumundus tib 4. Summ. v. ς 9. Card. Turrecremat. in Can. Simili modo in secunda quaestione 28. quast. I, Sylveri. in Summ. verb. Matriis monium 8i n. IO. quari. Io. , ubi dicit, quod per secundum Matrimonium non solvitur primum, unde quod si antequam conistrabatur seeundum Matrimonium, In GIis convertatur,reliquus tenetur illum reciprre, ct hoc es, quia sat vinculum. Ex recentioribus TheoIogis San-
g. Alii asserunt Salmaticens in Curs
α ibi α Si antequam Uxor fidelis ad alias nuptias perveniat , Vir ab infidelitate
ad Fidem convertatur , poterit habitare cum eo , nec poterit alium ducere, etiamsi admonitus fuerit, ct renuerix conυerti, 3I3 fas tamen erit ipsi ab eo quoad Torum reis cedere ob infidelitatem , a qua admoniistus noluit conυerti ast ex recentioribus Canon istis MDarr. cons.3. lib. 3. de Convers. I deI. , ubi num. 9. ait hanc opinionem 3I
esse veriorem . & Religioni Christianae convenientiorem De Jus .de dispens.
probat Resolutio Sue. Congregationis 3Is Concit in Florentina I. Julii I 679. lib. 3O. Ne ret. pag. 3 ς a. a tergo , in qua cum, quaesitum fuisset, an Judaeus ad Fidem
conversus cohabitare deberet cum
Uxore, quae ante illum Iudaicam per fidiam abjuraverat , licet ipse post Conversionem ejusdem Uxoris adhuc in infidelitate persistens aliam Uxorem duxisset, quae una simul cum eo de inda Catholicam Fidem fuerat amplexa, post maturam hujus Dubii discussionem dictum suit hunc Iudaeum ad Fidem conversum teneri cohabita. re cum prima Uxore, & secundam deserere , quia prima post dictam interpellationem illi factam alias nuptias