Theologia moralis decalogalis per modum conferentiarum casibus practicis illustratæ, et applicatæ, ad usum tum curatorum, tum præsertim pro animarum cura examinandorum ... Authore p. fr. Benjamin Elbel ... Pars prima 6. In secundum, tertium & quartum

발행: 1736년

분량: 795페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

501쪽

4s Conferentia decima quarta

labore currus, naves, vel jumenta sint oneram

da lce. hujusmodi enim opera servilia die festo inchoare sine urgenti causa non licet, esto continuari possint jam pridie inchoata, si absque permagno incommodo intermitti ne- queant. Hac de ratione Diana Mn. a. tr. I 1.νUOL 36. Gmburinus Ioc. cit. M alii a mortali excusant Agasones M vectores, qui audito Satro curribus de jumentis onustis iter im eunt; partim quia in onerandis vel curribus jungendis non multum laboris insumunt; Iartim etiam quia absque notabili damno vel ,ucro cessante non possent omnibus diebus Dominicis ae sinis ex officio vacare. seu abstinere ab hujusmodi laboribus, Quaeres tamen septimb. An vel quaenam, opera praeter hactenus recensita diebus festis aut Dominicis ab Ecclesia specialiter intem'

dicantur . .

os. Ultra servilia c quae jam supra diximus esse genet aliter prohibita) insuper quatuo alia forensia prohibentur die Dominico aut festo. scilicet Mercatus, Placitum, Judicium

criminale, M Sacramentum publicum. Ita cap. r. de feriis. de communis DD. Explico' brevissime. I. Nomine Mercatus non intelliguntur solum prohibitae I. nundinae solennes , sed 'etiam 2. quasi nundinae. quae scili t bis aut ter quot hebdomatibus instituuntur , convenientibus rusticis Se suburbanis' de

-- ε

502쪽

De Obligatione fortandi, seu G. ηss

Olera , herbas, ova , pullos acc. asportantibus et M vulgo mercatus hebdomadalis num eupari solet. 3. insuper intelligitur prohibitus omnis actus mereandi . seu contractus emptionis. venditionis, locationis, permutationis See. verum hule prohibitioni canonicae magna ex parte ubivis locorum hodie derogatum eernimus, ita ut non solum ea , quae ad victum M usum quotidianum necessaria sunt. puta . vinum. Panis, cere visia, carnes coctae Me. de similia passi memantur, immo M alia vg. ealcei . vestes

pilei adc. praesertim rusticis . ac peregrinis saltem secreth vendantur. sed insuper etiam solennibus nundinis post peracta Divina. aut post prandium etiam alia quaevis publice vendantur: attendendus est igitur in praesenti mos . Musus Patriae, qui tamen quoad hoc ab Episcopis M Magistratibus potius restringendus est , quam extendendus , ne in abusum deflectat. II. Notyine Placiti intelligitur interdictus strepitus civilis Se judicialis, ita ut die festo

vel Dominico non liceat partes audire, vel examinare, testes adducere . causam defendere, sententiam ferre, imm6 vero omnia vel ad formationem processus, vel ad sententiae prolationem facta absque legitima causa necessitatis vel pietatis, sunt nulla. Licitum tamen est excommunicare, dispen

sare, judicem privatim informare. Advoca-

503쪽

4 s s conferentia deeima quarta

tum consulere, consilia conficere dec. quia talia vel sunt actus extrajudiciales tanthim ivel non requirunt strepitum forensem, uti ,ecte advertunt Tambqrinus lib. .. c. . I. 13. 4. Felix Potestas in Mam. Confess.lom. I. p. a. n. Henno, Laymann, alii plureSoIII. Per gudicium criminale intellisi de

bet prohibitum ferre sententiam mortiS, aut alterius poenae corpuralis : ex causa ta

men inquit Ilemo) licet qu/ndoque die

festo condemnare ad mortem, ut saepe fit

in castris, ubi ad aliorum terrorem Rei in sagranti crimine deprehensi sine processu, re sententia illico suspenduntur: δe idem est,si Judices fundate timeant, ne sententia juste lata injuste impediatur. IV. Nomine Sacramenti publici intelligi tur juramentum iudicialei quod praecisa causa aut casu necessitatis vel pacis die Dominico aut festivo semper est prohibi- 'tum; idipsum aliqui putant dicend9m de juramento extrajudiciali, quod tamen Ca,stiopalao ubi supra pu. δ. n. s. illsung tr. 1. di θ. a. n. ruest. FagundeZ, Schappergerire alii negant , eb quod verba prohibitio nis cap. 1. de feriis factie debeant intelligi juxta subjectam materiam, quae sunt solum placiti Sc mercatust Sc consequenter so iuramenta his accessoria. Ex quibus Docto res citati inferunt, in omnibus ςasibus, in

504쪽

quibus die festo permittitur exercitium ac iis judicialis, aut celebratio contractus &c. etiam praestati posse juranaria tum ad firmandos ejusmodi actus necessarium ; quia concesso principali etiam concessum censetur accetarium, quod in praesenti estjuramentum. Videatur de his P. Babens uber tr. F. 's'. 4. a a. v. o. O seqq. vel Laymann

V. II Proponuntur, & breviter ro

solvuntur Casus practici dolabo,

rantibus die Dominico, aut

festivo. i

CASUS PRIMUS '.

TItius Sartor ingenio non minus, quam pr- fessione acutus fatebatur, vel potius gloriabatur publice coram aliis, se absque scru . pulo diebus Dominicis ac festivis post prandium vacare arti sua: huηc cum quidam haud proctii dissidens Theologus blandὲ dehortari voluisset, Titius : quid Hebat, Pater : nonnὲ melius ago domi honesto labore me occupando. panemque pro me ct prolibus lucrando , quam eodem tempore aliorum more holstitia steque pando commessationibus aut compotationibus

505쪽

4r8 . Conferentia decima quarta .

qua juxta noηnullorum opinionem etiam fluuiabor serpitis) vacando. exigu-qne pecuniam in sudore vultus mei per decursum hebdomadis lucratam dilapidando ct nunquid. si laborem meum consecrarem Ecclesing . cons. . eiendo Casulas, vel Paramenta Ecclesiastica. nemo me facile reprehenderet: quidni ergo i, . ceat eundem consecrare bono mea familia p' Denique addit ille constat de Monialibus quibusdam , quod malium temporis diebus f Riνis insumant conficiendis scapularibus, neci non mestiendis Pusionibus. uta νocam, Salisburgremus: si ergo ipsis conceditur facultas laborandi acu, cum non o mihi ' Hac Titius noster Sartor νalde acutus, yam ad nostrum

propositum ex hac speciefacti juvabit indagare. O paulo solidius decidere r. Ana Confessaris possit Titio permitti labor illa ' An Moniam bus possit permitti . ut se occupent diebus fest, vis in conficiendis scapularibus, ct Hiis sim libus recesis spiritualibus. os. Ad prius quaesitum, Confessario permitti non posse Τitio . ut diebus Domi- nicis ac festivis etiam post prandium labo-t reti praesertim si id faciat regulariter. M per

longiusculum tempus. Ratio est: quia i bor Sartorum censetur esse servilis. α m ebanicus secundum omnes et atqui serviliter laborare per se loquendo prohibitum est diebus festivis : ergo. Neque etiam argumenta Titii tanti sunt ponderis , ut ratione sana

506쪽

De Obligatione feriandi, seu M.' 4s'

sana facile nequeant everti licet enim m

litis sit saltem per se loquendo honesto

labore sese occupare. quam vacare commessationibus aec. ubi tamen labor revera in servilis, unum aeque ac alterum est re- .

probandum. Falsum insuper est, qubdiisdem diebus liceat conficere casulas vel alia

paramenta Ecclesiastica, nisi summa neces- stas aliud jubeat. Illud equidem fateor. multos, praesertim communi de plebe. multum temporis diebus festi is impendere commessationibus M compotationibus &c. fateor insuper laborem enendi id bibendi nonnullis videri servilem, prout videre i cet apud R. D. Michel loc. cit. appendic. a. λpu. C. sin. r. n. ιο. Verum qui tales ratione hujus laboris servilis die festivo peram reprehendisset, neminem scio, fortas-- sis quia communi mensae per duas, tres, ivel plures horas assidentes . non semper. sed per certa intervalla comedunt Scc. vel . quia dempto illo tempore, quod erat necessarium ad honestam, licitam, α necem. riam refectionem, parum prorsus videbi- btur illud . quod extraordinarie consumunt 'comedendo. Profecto non reminiscor me unquam audivisse poenitentem, qui ex eo, quod plures horas tabulae assederit eum aliis, manducando ac bibendo Ecc. sese accusasse. egisse se contra praeceptum de abstinendo

a laboribus servilibus. 'ς jam

507쪽

4so Conferentia decima quarta

4o . '-Jam ad posterius quaesitum, neque Monialibus vel aliis foeminis permitti posse, ut ultra duas horas die festivo vacent vel sca pularibus conficiendis, vel pusionibus veniendis ; quia hic labor non minii S, quam -l ille sartorum servilis est. Ad repellendam tamen otiositatem una vel altera hora a Coi, fessario tanto facilius indulgeri potest, quanto ad sanctiorem finem scilicet ad cultum Dei, vel B. Virginis promovendum Ordinatur e idipsum AZorius & Belligarius te se R. P. Kresistinger addit post n. II. ad tr. 1 o. dist. I. theolog. mor. R. P. Reste uel admittunt nobilissimisMatronis fortassis quin drunt, eas non solere nimium temporis imis pendere hujusmodi laboribus, sed potius ita ε lud conversationibus,&aliis nugis terere dec Sed quid, inquies, tenendum est de arte acu pingendi in tela Opere Ut Vocant, phrygio, potestne haec permitti a Confessario diebus etiam festivis exercend 74o3. Ranc artem licite exerceri putant Sporer cit. tr. s. in decalog. c. 4. n- I. Felix Iotestas Exani. Confess tOm. I. pari. a. n. ao 33. Sabinus BononienS.I-t. I. tr. II. n.

I. idipsum, sicut Sc confectionem florum ex cera , Vel serico , rit plumis Ecc. ad. imitationem natu, Scc. concedit Monialibuis Francisc. Barelli pari. a. Resiolvt..pract.

Resol. 6. idque vel quia a pluribus habetur' pro labore liberali, re ad animum oble- istan

508쪽

De obligatione feriandi, seti sec. 4 ci

chandum deservit; vel quia consuetudine jam praescriptum est. Unde R. D. Michel ubi supran. 3a- ait: excul intur leviusculi labores , qui nec animum valde occupant, nec corpus 4dmodum fatigant, interea tamen serviunt ad fallendum tempus, Jc malas otii sequelas evitandas r videmus passim inpiis familiis ancillas die festo occupari in de cerpendis rosis , decorticandis pomis vel ra

CASUS SECUNDUS.

Smpronius Comes Conjugem suam pragmntem ct partui pedMentim appro pinquantem majoris sescκritatis ct commoditatis gratia alio a famulis misera servituti subjectis asportari jussit

in quadam lectica, ct quidem spatio quatuor vel quinque dierum , itinere ipsa Dominica Pent colles inchoato: quia tamen dicti famuli νalde fuere defatigati sub prafato onere, ct in uper una alterave die nullum prorsas Sacrum audi/- runt : hinc idem Comes ex post facto non nihil fuit agitatus stimulis conscientia, eo praseditim, quod transportum illum spera jumenim rum potuisset facere diebus ferialibus. Dubitat proin, an hon graviter deliquerit in hocsacto

quid confessarias sciscitanti respondebit '

509쪽

ga Conferemia de tam'. Comitem hunc probabilius peccine mortaliter duplici peccato mortali semper commisso. quod diebus sestis famulos ad laborem hunc servilem adstrinxit . de ab audiendo Sacro moraliter loquendo impediviti Ratio hujus resolutionis facile erui po- test ex dictis n. yy3. qui enim sine necessitate alium adigit ad non observandum diem festivum cujus observantia secundum dicta importat duo distincta . scilicet auditionem Sacri. de abstinentiam ab operibus se vilibus ille graviter delinquite atqui Sempronius hoc fecit quidem sine necessit te. υt supponitur in ipsa specie facti: ergo Secus dicendum fuisset, si transportum hunc non potuisset facere operai animalium, vel necessitas non fuisset passa dilationem usque a/ diem ferialem. S cus etiam resolvendum de famulis, quippe, qui misera servitute pressi sine periculo du- 'rioris tractationis, vel mulctae moraliter loquendo non potuerunt recusare laborem hunc servilem. quos proin Ecclesia velut pia Mater vel ex hoc ipso capite miseratio- ne dignos non vult cum tantis difficultati-- bus adstringere ad observationem festorum. veluti jam luperius n. 374. diximus de excommuni DD. tenent S yrus lac. cit. n. l. Bonacina n. ι 3. Michel ι. cit n. 33.

Sed quid ais . si famuli hujus Comitis

fuissent: haeretici, qui aliunde Sacrum non

510쪽

De Obligatisne feriandi. - θα ες

audiissent quid, si fuissent omnino infide

Esto fuissent haeretici, tamen non licuisset absque necessitate ipsis impon re illud onus ; quia secundum dicta pari. r, Theolog. decaL Confer. s. n. s 13. Om nes fideles seu baptizair , consequenter etiam haeretici. tenentur legibus Ecclesiasticis: ergo quisquis illos sine necessitate imducit aci harum transgressionem, peccatrouemadmodum peccaret, qui amentem imduceret ad transgressionem legis naturalis, puta ad Occisionem. fornicationem. hiasisphemiam At verb si famuli fuissent famuli omnes infideles, seu non baptizati, censeo probabilius cum P. illsung, eos potuisse absque culpa adigi ad laborem servi, lem. M ad ominionem Sacri Ratiqe1t : quia hi non tenentur legibus Ecclesia, s icis: .ergo non peccant contra eas age do e sed hoc ipso, quod non peccent, ns quidem materialiter . cuivis licet eos induiscere ad agendum contra illas leges ἔ nam Propterea nullus Theologorum peccati s cile condemnabit illum . qui infantem , Vel .. 'aliunde quemlibet dispensatum suadendo, jubendo &c. inducit u g. ad comedendas caris nes in Quadragesima &c. non enim dictv leti, quhd talis transgrediatur legem in propria persona ; quia supponitur labstinere servilibus . cc. neque in aliena quia illa

SEARCH

MENU NAVIGATION