장음표시 사용
111쪽
s in glorifieationis nostra delineationem: Sex dies sunt hujus vi. tae a leptimus est quietis post mortem in sepulcro; octavus erit dies manifestationis, .COr. 33,II
Iohannis fuisse putatur. Intus autem sunt,uel I. propter metum Iudaeorum ; vela. propter scriptura lactionem, Verbique divini meditatio-nem; vel
'. Personarum notatio, Cum quibus Thomas tum eonversatus fuerit; nimirum cum discipulis, quibus iterum sese conlociaverat. Laude dignum est, quod Thomam incredulum in consor tio suo serant a mice ipsum in sermantes.
l. Modu apparitumis, iactus foribus clausis, in medio discipulo- 'rum. Vide quae pari. 2. DOmin. Q sa sim. de hoc apparitionis
a. Sermo apparentis.' neque enim mutus adparet, sed loquitur, iδ. ingenere discipulis omnibuνοῦ Pax vobis; quam salutationis formulam d. l. declaravimus. Confer D.Gerhard .in Idari de resuria Christi, Cap.9. p. 268. &a. Inspecie, oratione ad Thomam conpresa. Hic ι. Resurrectionis veritatem demonstrat; t. manus pedes στulnera ostendendo;
eadem vertarepeten quibus ad reliquos discipulo, Thomas ii sus fuerat; Inser digitum tuum ωδε hue, in τί τα&vulnera mea , quae post resurrectionem in corpore glorificato tui quoque causa κατοἰκονομιαν retinus.. a. Incredulitatem Thomae graviser taxat i ne sis in eredulus, sed credulus Thomas a notante D n. D. Gerh.)dixeratas μὴ et του σω: Christiis modo contrario inseri, μη γέ- αγλα mHς, ibi jucunda illa paranomasia observan3a,uti etiam quod Christus non solum de actu eredendi, sed etiam habitu fidei loquatur, ut sit issensiti Thomam non 'Ium in praesenti debere credere,sed etiam in eadem fide perseveraxe,&c. Hi ne Diuitia lelg
112쪽
Hine firma lim .emergit Resurrectionis Christi demonis 1 stratio: , Quicunque manus & pedes habet,corpus palpandum exliubet, &, quid ipso absente ductum sit,exacte novit, is non est
spectrum, sed vete a mortuis resurrexisse & vivere censendus est r Christus hoc loco mansis ac pedes habet & I sidit, corpus suum Thomae palpandum xxhibet, &, quid ipso absent , Thomas locutus fuerit, exacte novit: Ergo non est spectrum, sed vere a mortuis resurrexit & vivit.
Atq; ita bonitarem seu longanimitatem suam erga Thomam d;satis superque declaravit Christus, zm tori
. a. ereuntem nonstatim damnando , 'sed integrum .cisti duum μ' tinimitari rendo; a. oviculam renuntem quaerendo ac reducendo;
so gularem ipsi pra reliquis gratiam concerindo; exempli gra- .lii, quod
ε. Τ.peccantem amice corrigit.
Porismata & Theoremata Theologica . secundae partis.
I. contregatio discipulorum testatur de eorundem concordia mutua & consensu amicorum laudabili. Vid II. Ob sententiarum divortia vinculum unitatis & conco Coneotaea diae Christianae non illi eo rumpendum, sed plena de perfeιta con- - R'. sormitas patienter exspectanda. Nam Diνersum sentire duos de rebus iisdem , Innocua licuit semper. amicitia. III. Interim ne obsinatis veritatis hostibus patrocinari velle videamur,distinctio necessaria est adhibenda, inter sanabiles ac corrigibiles,& inter τους,delperatos aC in corrigibiles. eilis I. Cor. I,Io. Gal. 6,I. de his Matthin . Tum Π ς qint . IV. Non propter quasvis distensiones in articulis fidei au anitate Ecclesiastica recedendum,sed plenior informatio m civ quae reqda, & a Deo illuminatio petenda.
113쪽
. V. De injuriarum illatarum αρινημα exempl5 Christi sanini, is n. cienda monemur. Eph, 4,a. Col. I,Is. Jac. I, 6. Matth. 3,2F. & ri,as u eiscendae. 9 18,3j. Luc. II, 3. Gen JO,II. T. Sam, I9, 23. Sir. 28,2. 8. Prov.2o,M. 6 2 ,29. Matth.S,S . Rom. 2,II. I.Thess.=,IJ. r. sam. 2ψ,Il. M.t strat, VI. Quandoquidem Christus,ejusq; Apostoli reliqui Tho in toleran mae errores alis diu spe emendationis) toleraverint, nihil ab ..is Diri re surdi tacit Maia, tus verae religioni addictus,si ex simili longani. Iigionibus mitate etiam falsis religionis exercit tu gravibus ex causis concedat ..christum V I. Christo etiam qua Homini nihil. qui equam impossibile,si quidem corpore glorioso in locum undiquaque Octauium...
IIX.. Colligimus inde,nostra quoque corpora post resurre ctionem omnia habitura pervia, futura enim sunt συμμοσα co I poli Christi glorioso, Phil. 3,I2. Calainimi IX.. Egregie eum Thoma incredulo Thomirant Ca Ivinia si iiς ni, nec verbis Coenae Dominicae fidem adhibentes, nec corporis ' Christi praesentiam absque visione & palpatione concestentes, neτ' ' in genere quicquam principiis Philosophicis repugnans, fideChristiana dignum reputantes,I.Cor. 2, 6.I. 8.'. Ioh.l7,JIaph.3,2 o. φιλου. X. Praeclarum iterum Christus specimen exhibet divinar Θ ωπία suae bonitatis & miserico idiae, quod denuo in Tho Christi. mae gratiam apparet,ejusq; ingenio plane sese accommodat, hianz
Rcfutantur hoc Christi iactophotiniani idem nurne ' to corpus a morte resuscitari inficiantes. Christus enim corporis sui, vestigiis clavorum Conspicui. attactum libere permittit. Iob. g sta ε,2Lξχ- 47J.4.7. Apoc.2O, 3..
114쪽
XIV. Monemur,voees ex incredulitate, impatientia, temeritate&futilitate ab hominibus inconsiderate effusas, non evane. scere in auras, nec Dei notitiam effugere, sed velut in libro ejus consignari, dc gravem ab iisdem reposcendam esse rationem , nisfiat in tempore adhuc gratiae seria deprecatio peccatique remissio , Iob. I, 22. Matth. i 2,l6. Lingua proinde in eruce & a filictionibu, cohibenda- ωXV. Non abjiciendae sunt veterum sententiar, de retentis vulnerum in glarificato Christi corpore vestigiis, Luc. 24, g. in νμ talum es etiam ascensione, Esa. 63,I. Zach. II, 6. retinendis in reditu ad ju' k.sti ii, dictum Zach. Ir, lo. Apoc. I, 7. Malo h. 24 3 in Actor. I, II. quin in christi inflatu quoque vitae aeternae glorioso, Esa. 49,ib. I. Cor. is, Ιχ. Et si repos enim probabiliter tantum haec statuunturi jucundi tamen sunt Sy0rς- 'dcconsolatione pleni retentionis fines, Pos resurrectionem, inser. ρ 'φφ'- viebant resurrectionis Dominicae confirmationis in ascensione vioctoriae testificationi; in reditu ad judicium inservient impiorum, contactoni; in pira aeterna ad Electorum consolationem faCienta plurimum. XVI. vulnera Christi de salutis nostrae certitudine testi-sa IlitIs no moni uiti perhibent in fallibile: sunt enim visibiles literae invisibi strae certitis Iis gratiae. Esa. 49,Iι. Zachar. IJ, Iia Ebr. o,2 om.8,3 . I.Ioh. do undςst.
XVIL A corporibus vero beatorum post resurrectionen omnem ab re deformitatem ad defectum, non absque ratione , colligitur ex I,Cor. IS, 2. 3. 4. XIIX.. Testimonium habemus evidens Majestatis , Chri sto Homini eommunicatam quod sine aliorum relatione novitia, quid inter d. ipulos ac Thoma in actum, gestum & dictum sic , Ioh. as,i7 COl. 2 3. q. XIX. Habemus etiam conversonis nostrae quandam qua T
XX. Noti audiendi sunt Pontificii, liberi arbitrii facultarem aliquam inde stabilire praestrinentes, quod Thomae dicitur: ne sis inci edulos sed credens: A praecepto enim ad posse non vale cohsequentiata. XXI. De fructu resurrectionis Christi,pace nimirum eor scientiae cum Deo, require quae dusta sunt Dominica Quasi modo
geniti. Ego pergo ad ultimam partem
115쪽
Iam alius prodit Thomas, eonversus&eredulus, longe mu iratus ab illo priore incredulo. Notamus hoe in loco, L. Thoma confessionem. Ille Anim non prius ad .sidem per luctus est, quam ipso corporis Dominici contactu esset convictus. Debebat ad primum Christi intuitum pudore ae tubore sitffundi a sed audit initio loquentem p deinde tangit tangi jubentem: & sie, demum accedente interna mentis illuminatione incipit resipiscere. 8x exclamat : Dominus meus &Deus meus. Aterius putat,pra Omne ν. . Hebraeis usitatam, positum esse Nominativum pro Vo- ' cativo, ut verba habeant MCωνημα, ortum ob rem insperatam, ex animo stupore , perculso. . Sed rectius statuunt alii, propositionem esse en unciativam, qua testetur Jhomas, quid de Christo seruiat. Colligite ninia
q. ex verborum Ue temerari usorumpraestitu & pronatu, , Christum lesum, Magistrum suum, passum, crucifixum, mortuum
ερ sepultum,. r. vere resurrexiFis; ia. Eodem, quo cruciφx-fuerat, corpore visum'νοdiisse ;3. Per resurremone uam Dominum ae Drum se declara .RDrI Itaque fide iterum praeditus exclamat: Dominus meus, & De meus, s .es tu. Porro quod Thomas verba refero D n. D. Gerhaidi, Harm. p. q. pag. 324. Christum non solium vocat Deum, sed δε Dominum, id haud incommode ad Divinitatis confirmationem refer Nisin., iur, quia nomen Iehovae LXX. Interpp. semper verterunt κυν- , quod propriE notat Dominum: solus enim Jehovat, absolu- eukChristo tum imperium H dominium habet super omnia: ideo Apostoli cibuat ut . secuis .LXX. Interpp. nomen κυνου Christo tribuunt, ad veramo .ejus Divinitatem significandam. Et post pauca : Ergo nomen Domini non immerito ad confirmandam D pinam Christi Naturam rest tur; interim tamen chm nomen Deι re Domini b. I conjungantur vi deturprius referri ad divinam, posterius ad humanam Christi Natu'ram: ut hac ratione duplici juκe Compulsu π dicatur Dominuι. Jux
divinam naturamen DommuVer sternam a Patre genenutionem , ju
116쪽
iterum post pauca Sic ergo a tertium tensu communicationis uio. matum pertinet hacpraedicatio, quando Thomas Christum vocat Dominum suum. Ite mi in a peliatione Dei continetur praedicatis ad primum prenus Communicationis referenda. a uia enim Thomas rangens es videns corpus taristi, Deum sivum rangere dicitur; eo ipso a ctissima π impersicrutabilis duaκum nat murum Unio exprimitur , Perquam divina Iunu assumta carnis,personaliter sibi unita, proPrietas res , actiones repastiones i adpropriat. II . Confessionuraom.rnaea probationem quia vidisti meTlio. ma; credidisti. Quae verba duo innuunt: r. fidei rasthabitionem: non enim ejus resipiscentiam ac fidem reo spuit. sed ratam habet Christus: a: titulorum oblatorum admissionem . Atque ita utrumque 5 pce nitentiam & fidei confesIionem comprobat, hoc ipso verum se Deum ac Dominum esse demonstrans III. Aorobationisubjunctam correctionemr Beati, qui non vident, de credunt. Oblique his verbis improbatur, quod fidem Thomas ex miraculi habere volueris; interim noluerit credere Verbo, vetaque Apostolorum testis cationi; expeti mentum potio iis , h. e ocularem rei credendae demonstrationem habere praeoptans. Rem itaque i plani approbando, modum rei improbae . Ideoque praeferuntur beati clue praedicantur illi, qui non videnres credent, h. e. Verbo nudo absque miraculis credituri erunt.
Porismata& Tlico remata Theologica
117쪽
Fidei natu- II. Fidei quoque verae natura ex eademThomaec sessio ra. ne elieitur. Caula enim fidei est duplex ; una vera, quae est Ver- , in doctrina Prophetarum & Apostolorum est car. Rom. μῆ 'φ' io,17. Ebr. H, i. altera apparens, nimirum miracula, quae impiis quoq; inserviunt, cum piis solum Verbum ad Fidem tussiciat.Job.
r;a . . f, V- ως ζ'im vera non est mida tantum Hstoriae de chri ' a tibia, ut perlon adr ossicio notitia , qualem etiam demones & organa ejus habent. Iacob.2,I .Iy. Esa. 2y,Is. Mauh.IJ,8. Tit. I, Io. Matth. 7,M. Luc. ,33. a quid sit. VI. Sed vera fides est firmus assensus, amplectens Clit istum Mediatorem, eumque sibi cum universo suo merito applicans. LTimoth. I, l . Esa. 28,I6. Rom. Io,u. Psal. yl,2. & l8,I. & PIU. Eia. 9,εια θι 3. Rom.4, 3, Cant. 6, VII. E f etiam fiducia in solo Christo radicata, certo statuisens, propter solam ejus obedientiam Deum sibi fore propitium,
p- .. ni. J X. Μακαροσμος sive beatitudo & salus aeterna fidei libe
. ' . ha loco tribuitur. Rom. H. 8, 1. Iob. .io2.Marc. 36,I6.Lu C. ,q3.Ioh. coni equi- I. I 2. & s, i S.I6.34. &S, .ct 6, o. & H, 23. 26. Act. i5,33. t. X. Nihil pugnat dictum Christi, Luc. Io,23. Beati oculi qui vident: cum hoc, beati qui non viderunt. Primor. enim distinguendum ess, inter beatitudia, em reic φ i. a. In Lucanon agitur defutura vitae beatitudine, sed praerogativa quadam Apostoloi um, ob quam, ermone vulgi beatos illos Christu, praedica L . quomodo . . 'detur Chri u tr. bus modi si
118쪽
r. Oculis tantum corForis; quae viso per se neminem salvat. a. Oculis gant um cordis vel ei, quo pacto omnium tempo. rum credentes Christum viderunt, &salvi facti sun ,
3. Oculis corporis caestiritu simul; quo modo eum Apostoli
viderunt. Vide Domin. 3. post Trin. XL Commode hoc loco tractari potest doctrina de Perso- Lotiisna Christi, quae duabus Constat naturis; humana, quae tangitu , Persona palpatur,videtur: & divina,quae est Dominus & Deus. Iohan i, i . cluisti. Phi l .r, . Ebr. , J. & S, 2. Esa.',6 Lucana. Matth.ε,2. IOh. q,7.Genes.3,iS. Luc. ,II 3 S. Ps 4s,8. & s,o. Esa.7,14. & ΑΟ,Io. Ierem .sl,I6.λIaah. I,I7. & I6,i6. Joh. 9,l T. & IO, Io. XII. Et si vero ex divina & humana naturis constat Persona Christi: tamen Christus ille non Deus tantum, nec Homo tantum, sed est,una Persona. Neque enim una Natura i alteram mutata; neque una alteram absorpsit; sed ambae naturae ita sunt unitae, ut unum constituant υφι μ γον, unam Personam , quae simul Deus & Homo est, & dicitur Christus. Gene a,r .28. 2.Sam. T,I2.1'. PLAES I.I. Eica,22. & 7,ΙΑ.& 3,I II. Jer.2 ,S. 6.Luc. IHI& χ,H. Rom. ,3. Gal. , .XlII. unionis quoque personalis mysterium perspicue i hae Thomae eonfessito ne radicatur; quin & unionis istius consequens sive effectus immediatus ,κοιιωνία dc Naturarum, & proprietatum et quae etiam causa eii, quod Thomas corpus, camem &. latus Christi Hominis tangere non possit,quin protinus exclamans profiteatur,se corpus, carnem & latus Domini ac Dei sui tetigisse, manibusque svis contrectasse. LIO h. I.2. Aef.3,IJ. I.Cor. 2,9. Xi V. Hine neque divina tantum Natura,vi hujus Unionis, ea quae hominis sunt propria,sibi appropriavit; sed & divina natura suas proprietates humanae communicavit realiter,quae in Majestatem divinam vere evecta est. 2. Sam.7,Iy. Dan. , 4. Ebr. I, 8. I Oh, Is,s. & I6,I . &r Rio. Phil.2, 6. COl. 1,9. XV, Haee etiam sola& unica causa est, quod Christus-Homo noverit omnia. Esa. Π,2. Ioh. 2 2I. & 3,3 . & I6,Iq. Col.2,I. Mati. 9, . dc 22 I8. Luc. 9,AEI. & quod ubique praesens sit,Matth.18, eto. &23,2o. Eph.1,22. Joh. Is,il. XVI. Reiste ex Chrilli Resurrectione colligit Thomas, Christum vetum esse Deum. Deique Filium. Psal. 2,I. Actor II, 33. Rom. l,q.
119쪽
gale: desinat Lambertus Danaeus Christum conservum nostrunia ,. religiosa adoratione indignum blasphemare: des nat piscatoris. Herbornensis activam Christi obedientiam a λυτρω ejusdem meritorio sequestrare,immo anni hilare. Thomas enim hune mani. bus palpatum hominem Deum verum Dominumque suum agno
XIIX. Commendatur nobis ministerium verbi dc praedica, fionis Apostolicae: beati enim pronunciantur, qui credunt, Ver bo nimirim praedicato. Act. IO, ΑΟ.ΑΙ. 2. Esa. 8,ro,Luc. l6,29. Revelatio. XIX. Nequaquam ergo exspectemus revelationes e coelo ς spr ' singulares; id quod Enthusiastis, Anabaptistas, Sch. enchfeldia-ia.... R nos et gelianos & alios factitare novimus. De ut. I8,i I. & Io,ir. spectanda. , 5. & ιλιο, Galat. I, 3. Eia. 8, y. Levit. INI. SirM,i.Eccl.DO Col. r,i8. Matth. 2 ,Π-muillhu, XX. Auditus verbi praedicati ad salutem simpliciter est ne verbi prω- ees artus. Loquimur de ordinario salvandi modo. Vide Dominicidieati ad Sexages & alibi passim. Alt e XX. Beati quidem credentes , sed non more rapitare,quasi' Glutem ne XA. Beati qui cem credentes , leo non more Caprici co,quati e ...hi , cre clandum se voci Ecclesiae, illi semper fumum de Romana Pseu b..hi qua docatholica quicquid illa extra & praeter scripturam proponatia ι: enus creι. aut implicita carbonaria)sides, sine propria cognitione ad salutem sussiciar: verum quatenus proponuntur scripturae analoga . Act. Io,ri. I.Thessal. ,2i: I. Iohan. ,r. Roman.la . I. Corinth. Iq,I2..
i XXIL Eeelesia recte dicitur invisibilis, quandoquidem ita Symbolo Apostolico non videnda , sed credemia proponitur. Fi fles no XXIV. Nostrae fidei est Thomae exempl6. I. Chrisum D σῖ- ηπη ρον' minum dinoscerer a. Eidemservire,2. Cor.Dl . Ron 6 N. R. chri- m diligere,1. CORI4,22.
T Lla ex iis,quae Dominica Quasi modopeniti dicta sunt, nullo me Isotio potest confici , quo brevitatis studio Lce orem remisium volo. Potest enim commode considerare
120쪽
THomae festum quidam quasi festi instantis , adpiam ejusdem in cictu sive praeparationem plurimum δε- ciens. Ad istum it que Icopum dc nos collineantes, filum textus praelecti H mδα su b secu i iindigna a festum NatmimiisIesu Christi Praeparatione Pauca iuc--.Pie itaqile festum Thomae celebraturus,non opus habet Pon- PontifieiItifieiorum tricis inextricabilibus semet aliosque secum macerare . omnes si alli enim in eo sunt toti , ut Thomam aliosque sanetos evehantia , ct nς Christum salutis fontem unicum deprimant. Hinc sabulosus ille Discipulus de Tempore novem privilegia Thou ue, quae a Christo 'ille acceperit commemorat , de ejusdem ne hiscit quidem. Cupis seire privilegia Thomanat Rudi breviter. Thomae Α-δ. Primum esse dicit, quὰd Christin eum elgis in numerum Aposto- post ii s loram qui majores dc digniores sint Sanctis in coelo S in tςr a. p.e s. a. auod ipsesextum Symboli Apostolici articμlum comosserit'. ibe; tertia die resurrexit a mortuis. s. suod forum In tam conperteris, & conversos in fide nutria
uod Christo similis in persona fuerit. s. diu. Grisius Vsipatienti adstiterit,omnes passiones in glo
Mam de leedinem commutando. o ipse tres Magor sq u i & Reges fuerint baptizaverit. . nuod civisas Messis,ubi corpus Thomae sepultum , nudum lcreticum auigentilem vipere permittat: neque enim ferre juxta se B. Thomam ullum vel haereiacum,uel gentilem. g. aeuodfori mortem etiam apparuerit,dc Sacramentum Coenae propria manu distribuerit,ab indignis manu retracta, ad Coenae usum iisdem non admissis.
q. aeuoae in fesso ejusdem per totum mundum in omnibus missis
Haec &alia fabulis quamplurimis, quas vellegere, nedum re citare taedet, piget, pudetque deturpata in templis Pontificiorum audiuntur,& ad populnm,ad rabiem ravim dicere volebam usque Inculcantur, clamantibus Misit ficis: Sanete Thoma, tu nos supplices tuos in ejus fide stabiles essicere dignate,quem palpando merui-