Evangeliorum quae vocant Dominicalium dispositio tripartitasexennalis, ita adornata, ut ad minimum sex annorum concionandi materiam uberrimam fideli Verbi ministro suppeditet pars prima tertia ... Edita studio & opera M. Christophori Dauderstadii ..

발행: 1646년

분량: 841페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

201쪽

IN FESTO

perbia,jactantia & dubitatione carnali non caret. Hoc enim v uir dicere: nos Apostoli relictis omnibus, ad tuam vocationem, te se- euri sumus, spe illa bona stiti, nos remunerationem amplissimam eonsecuturos, quae lac iram illam omnem resarciat. Nunc quoniam audimus, divitum adeo periculosam esse conditionem, scire

equidem pervelim, quid nobis amplius sit sperandum. Talis ergo est Petri collectio:

utcunspropter Christum omni.a relinquunt, ei j soli unice ad harent,ita hanc ipsam ob causam retr1butio haud vulgaris ribetis. Nos propter risum omnia ν meumsu, eig si unicὸ arae sur uin ergo retributio haud rula lis nobkfit exsectanda neutiquam dubitatur.

Porismata&TheoremataTheologicae primae partis.

ΗοmIΛε, I. De insigni sominam pervcrsitate, qui nihil quicquam,

- ut . III. Homines vix Dicquam boni Isunt , nisi aut necessitate compulsi aut utilitate aliqua in iis ni proposita. Haec si absint, languet ac friget omne bene operandi studium.. IV. Deus itaq; hanc in gynii humani labem prospiciens, amplissima praemia, quibus pietatem remunerare velit , in vel suo proposuit. PLi', 2.& IA,lo.& 6r,6 Esq ,l9. I. ComJ, 8.1.Tim.',8,

De ut. I9,8.28. Matth. IO, 2. Luc. io,s . Sir. I, 2.ξbr. IO, s. V. Non autem semper remunerationem in alteram vitam

202쪽

CONVERSIONIS PAULI.

II X. Absit igitur, ut vitam aeternam , inque coeli; res ὀ- ix Hyrn3stum thesaurum reputemus debitam mercedem. ξst enirn re μ' ' 'tribu No gratuita eorum , quae in his terris nomine Christi vel reliquimus hona, vel pertulimus mala. Roman. 6, 23. & 8, I 8. 2. Cor. ,17 IX. Vere piorum est, non de praemio, sed de suo sollicitos vere-piora esse ossicio. Sir. 38,la. & qo,l. 2.Cor. II, 2'. Sap. . tis. α 5, 8.i2. q. I. Pet. φα, - - 7. Mati F. 6,l4. I COr.7,2 .X. Falsi sunt Pontificii, qui ex hoc textu, de facultatum,

rerumque omnin in desertione, sem Monachatum suum, tum coe

libatum Sacerdotum stabilire, ausu plus quam temerario, praesumunt. Quoad Monachatum enim plane impar, immo con traria est, Apostolorum & Monacharum conditio. Illi enim vocatione singulari gaudebant, hi eadem destituuntur, ob ελ- in tu per & commentitia super erogationis opera damnabiles. Quoad coelibatum, delerito omnium non ad uxores, Teddun taxat ad posse iliones est referenda. Et reliquerunt quidem Apossoli omnia

. rutione rex. πως; a. ratione i erat emporis, redierunt enim aliquando ad sua . , urarum,. h. 2 ,2.3 . Uxorum it fritionem Chrstus nulli bi Apostolis prae- desertio anc U ISacci l O .ix . e. O corii iuriis fatente ipso mei Bellarmino lib. a Christor. de Clem .iz, cap. i8. I9. nete do jure est divino, nee de Aposto P φῆ i' 'lico & postivo sive humano. XI. Pauperta sitas: sive mendicitas Monachorum volun . Monacho

larii a recte voveri ne aluit, qui .a rum pau .ri l. nec Gristus, nec ZZosioli inlev genus instituerunt, vel pauperis p μ' ''tatem vovendam che docuerunt. possit sta-

si benedi tionem Domini abiicere stultui e e L. . Deo s homini iussi a illa mendicitare sita itur. Sunt enim te sie Hie onymo in epith ad Nepoti in di tores Monachi , quam suerunt seculares: possident opeς sub Christ0 paupere, qua sub locuplete diabolo non habuerunt. Suspirat eos Ecclesia divites, quos tenuit mundas antea mendicos.

203쪽

XII. Coelibatum Sacerdotibus praecipere nec possumus, nee debemus, i. ob epidentia scriptumrum oracula, quae pro libertate vive di in matrimonio ex parte ipsorum militant. I. Tim. 3, 2. Tit. I, 2. Ebr. is, . l. CCr.', . Mati. 8, I . Marc.I,3O. Luc. 4,I8. Aes 1l,q. a. ob rauonum clarissimarumsuo ia, quandoquidem conjugium 1. Deus omni hominumgenerisecis liberum , I.Corinth. ,2D28. I 6. a. Hire prohibitio e t doctrinarimoniorum. I.Ti r J.4,'.

s. God est de jure divino re naturali, lege humana rostinequit. . Donum vero continentia π nurum ea singulare. Matth.

s. Ob probata Sacerdotum conjugatorum exempla, de quibus vide D. Chemnit. Exam. par t. s. pag. 36. & seqq. & do fructibus impuri apud Pontificios collibat is, pag. Irs. 3c

Duo proposuerat, de remuneratione futura quaerens, reliquo rum nom nec pol niorum, Petrus: ι. quod omnia Eserueranti ia. qttad Christum secuti fuerint. rid singula pio pol moim membra distinctὰ respondet Do

minus , ordine tamen, καθ ό ρυλογιου scripturis usitatam , re trogrado. De sequelae remunerarione iei unda i do delettionis rei si uritione ultima audiemur pallo. Ita velo curioso nimis Petro rei onddit sal; at Ar nutissimus & benignissicilius et Amcn dino vobi. quod , , qui secuti estis me in regenerationes cum

204쪽

per sedes duodecim, judicantes duodecim tribus Israel. His veris bis continetur promissio compensatoria,Apostolis peculiaris. Ota

servetur autem l

. Iolemnis Christi adseremtio: Amen dico vobis. ParticuIM. Amen par Amen usurpatur rieula ubit. Dimprecationum, Deut. 27, rs. i6. Nu in .s,rr. in D N a. in precationiblu, cum vel nomen Dei invocatur; vel aliis be ne dicitur; etYIgratiae aguntur Ps U,Iq. I.Cor. IA,I6. Nehem.

s. In rerum confirmationibuσ,quando fides promissionem propos tam accipit. l.Par. I 6,J6. Jer. I, . & 28,6. . In a mationiblure seperationibu , 2. Cor.I,2 O. E cs,I6. a. ObjecIι designatio. Describuntur Apostoli ab effectu : vox qui secuti estis me. Bonorum enim desertio annotante D. Chem-nitio parum facit ad regnum Dei, nisi accedat sequela Christi.

P Temporis determinatio, quo nimirum promistionis complementum expectari debeat. Tempus illud dicitur H Regenerariis; illamque interpretum vetustiorum nonnuIli re serunt ad praecedentia, ac u Christus loquatur de primo sus, adventu, llio opus redemtionis generis humani inchoavit,

di per baptismum ex deperditis Adae filiis dilectos Dei fecit

filios, tum id sui agnitionem eos vocando; tiim poenitentiam praecipiendo ; tum Evangelii mysterium ipsis revelando. Alri contra ad tequentia referentes, de novissimo Christi P ς ς it adventu exponunt, qui suturus est dies Σαπκα α, Πόσεως sive aiei iis, restitutionis omnium, qui coelum & serta renovabunturia dc abolito in elect: s peccato, cospora eorum mortalia im. mortalitatem induen . Dicitur autem dies ille σαλι νεοαα, quia in resurrectione mortuorum regeneratio nolita in BMptilmo inchoata,plene perficietur. a. Seso ι Πι ivsede majesta is sitae, hi. e. in dextera gloriae suae . sessi ocu fiώEtsi enim Christus, etiam aua Filius hominis, iam ad dexte- sti ad dexta nsedὸ M, ei: ipra mecelesti; sui patri , in se uatis suae ledet: sessio ta-

statis suae quando in.

men illa nobis jam est ocul ra : minisse l. itur autem in die n issimo, quando cum gloria & maj apte magn' judicem es fuerit sese uni persae carnis exhibebi . N nil tae de corporali dirocali se siti ne agitur, sed L ωπο- FG: describitur illa gloriae manifestatio, ut resipia sit illustrior, A tanto melius intelligatis.

205쪽

ens Apollo iis infallib. lem. Consistet autem illa retributio pro. milia r. instedendo, nimirum, super sedes vel thronos duodecim. Sesissio velo illa non est accipienda in sensu literati, de mater a.

libus vel corporeis quibusdam Thronis vel sedibus; sed mystico, de eximialepiadam gloria, quam prae reliquis sanctis Apostoli sint habituri, in eo, quod ad tessores Christi in die

nouissimo sint futuri. Quemadmodum enim refero verba Chidim nitri; Moriarche res magnas peracturi in sublimi throno considere. & adsessores vel Principes cognatos, vel proceres regni auis delissimos Consiliarios habere solent , ubi certe Adsessorum omnium gloria magna est, quae ipsis accedit ex ma jestate sui Regis: Sic testatur Christus, se in illo Majestatis suae actu ejusdem secum gloriae socios habere veli Apostolos, qui in his terris fidi regni ipsius fuerint admini- . seri. Pelargus de thronis ita di se aium istarum nomino; M. ih Chrysostomus honorem , quo in judicio fulsuri sunt , si-

sol. iii. h. gnificari monet a Euthymius requiem dc praecellentiam Apostolorum: Hieronymus scilia dc thronos judicantium: quamvis non solum Apostoli, sed de omnes, qui Apostoli- eam imitati sunt vitam, aselibres dc adprobatores erunt i dicit extremi. a. Injudicando. Quaeritur hoc loco, quomodo Apostoli & reliqui ianeti sint judicaturi 3 Non certe . judicanῶρotestatem αντο μ ξ γκην cum Christo exercendo ; hoc enim soli Christo competit; sed a. Assidendo vel adsistendo. Christus enim omnes suos & Ee.clesiae hol tes in prorum conlpectum statuet, ut sententiam condemnatoriam, contra ipsosferendam ; audiant, qua ratione pio tum gloria dc laetitia plurimum augebitur.3. Secundum Epangeliumpraedicatumstronunciando. Qui a se. eundum doctrinam illam,quam praedicaverum, lenientia in die novissimo dicetur, Rom. 2, 13. . Testificando : quia de bonis operibus piorum , benes. centia cum primis & liberalitate sibi praestita, tostimonium ferent, ut ex operum fructibus fides in corde lateris toti mundo manifestetur, Lue. 16, 9.

206쪽

c Alios, Iudae os maxime, convincendo, ut non possint ullas Evangelii ignorantiam praetendere, Matth.2q,Iq. 7. Fidei σraenuentiasua exemplum producendo , quemadmo dum de Ninivitis quoque idem pronunciatur, Mδtth. II, O.

Porismata & Theoremata Theologica secundae partis,

I. De summa Christi φιλο- Θο-ια. Qui enim acrem merili fuerant correptionem, iis amice ae blande respoudet, quin amplissimis in luper promissionibus erigit. Eia. 42,3. Ebr. 4,IJ. Matth. . Sequela II. Sequela Christi est duplex: una corporalis, qua Aposto- Christi da. Ii tanquam individui comites Christum sunt secuti spiritua-plax.lis,qua ipsit insecuti sunt, qui doctrinam ejus addit cebam. IIJ. Extremum judicium vel dies novissimus certo certius suo tempore eli venturus. Vide Do m. a. Adventi & Iocos Theol.

Iv. ultimus Christi adventus gloria.& Majestate icoelesti erit plenus. Vide d. l. V. De throno vel sede Majestatis, inquam Filius hominis sedare in collocatus est , vide prolixe disserentem D. Hunn.Comment. inis diφ' ΜυMatth. hoc loco. Est enim nihil aliud , nisi increata, infinita &.Omnipotens dextera Dei,de qua materia videatur liber Christianae Concordiae,& alia Theologorum nostrorum de hoe fidei Christianae capite edita scripta , inter cetera etiam Thronus regalis Schro deri.

VI. De summa Apostolorum & aliorum Verbi ministrorum in extremo judicio dignitate . VI l. Sophistas agunt Calviniani ,ex hoc textu colligentes, non posse exscssione Christi ad dextram patris,infinitam ipsius majestatem,&omni praesens in coelo ae t crra dominium probari, cum

sellio is haec eum sancti salos ipsi sit eommunis. Distinguendum enim e st,inter thronum patris,sd quem Pater Christum evexit, & Thysthvε inter thronum Christi, ad quem Christus sanctos suos evehit. In qu μ' throno Dei Patris nullus Angelo tum , nedum sanctorum sedet , Ebicit, s. sed in thronoCbrisii sedem carcii. Thronus Patri, est in 'Thronu, sinita ejus Majestas,poteri ιia & gloria; thronus Christi, quem eum Christi sanctis communicat , est peculia iis quidam honor in judicio, &qvid. aeterna in coelis beatitudo. Ille infinitus est & ubique; hie finitusti in Paradiso: ille unicus,horum vero plures, Matth. I9,28. ApD

207쪽

cal. , . & 2o, . Ille aeternus&increatus; hi vero dicuntur parati, Matth. a F,34. S positi, Dan.7,q. Sensus igitur est, quod Christus fi deles peculit ri gloria, in die judicii & vita aeterna ornabit, inque

regni sui consortium adsumet, et . Tim. 2,la. uti egregie hec de materia disserit D. Gerliard. Tom. q. L.C. pag.1yr. dc y62. II X. Ex Mur ceσίαι appelletritone Concludunt nonnulli, mundum & interiturum,&renasciturum vel regenetandum,2.Pet. Mil. Esa.6S,I7. Apoc.2i, I. ROm. 8, I9.2 P. IX- Παλιγ βυεσία haec praesupponit indubitatam mortuosum resurrectionem, de qua consulantur loci & libelli methodici, de quae circa festum Paschatos a nobis hoc de articulo dicta iunt. X. Habemus certum & in fallibile fundamentum doctrina, deblajestate & gloria Filio .Honin inis vere ac realiter communicata. Psali λύ.&Hod. Dan.I,'ψ. Phili p. 2, y. ι O. H. Ebr. I, 6. Apocal. iῖ.

Restat ultima tractationis propositae pars, largissima de dest

stione omnium remunerandapro issio. Ea vero ita habet: Et omnisse qui reliquerit, domos, vel fratrcs, aut sorores, aut patrem, aut ma trem aut uxorem, aut filios,aut agros, propter nomen meum, cen

tuplum accipiet,& vitam aeternam possidebit. Multi autem erunt primi novissimi,&novissimi prim s. Quibus verbis indicat Servator, quae potissim it m bona sint mansura reliquos Christi si deles quidc ipsi eum secuti, multoties,si non omnia, qt adam tamen propiet ipsum relinquere coacti fuerunt. Continent viilcm praedicta

r. Subjecti descriptionem ; quibus promissio facta sit 8lis nimi-rsim, qui non ex levitate, non per intemperam iam, non ex inani superi itione, sed propter nomen illius veluti Marcus habet, Christiout Evangelii causa ; vel ut Lucas recitat,pr opter regnum Dei, sua reliquerunt; h. e. qui vera fide,ex Evangelio percept. Christo sic adhaerent,ut nihil in mundora de oesiarum habeant, quod ipsi prae

ferant a

a. Rerum deserendarum enumerationem, quid relinquere oporeteat fidum Christi sectatorem Θ Domos,fratres, sorores, a XO rem patrem, matrem, liberos,agros, h. e. bona caduca,& quicquid invita homini charum esse potest. Non quod haec vel odist e, vel inegi gere, Vel deserere sponte absque evidenti cause debeamus, sed hoc docci Christus,quid fi deles, si necessitas urgeat, facere debeant. Vide Harmon. Evang. hemn. pag.22s. 3'- Diuitigod by Cooste

208쪽

IIII im retrii intionem,cliso eventu aut fine fiat,quidve praemii habituri ilim,qui propter Christum charissima quaevis relinquunt

Praemiuin promittitur dul exsunum terrestre alteruricoelester Il- aud huius est secuti,accipiet centuplum : hoc futuri secul, o νο- ἡ σή,hereditatis jure pollidebit vitam aeternam. De posteriori piorum nemo dubitat, de priori facilis oboriri potest dubitatio, expe- Tient ram repugnantem consideranti, ili exulum, omnibus faculta tibus exutorum , . residuumque vitae summa in egestate transigeritium, myriadas ob oculos sibi statuenti. Sciendum itaque.verificari illam Salvatoris promistionem I. vel qua. do corpostibis *iritua permutantur; . a vel quando corZonilia corporalibus compensantur ;3 vel quando αυτασκώ n paucioribus etiam, donantur, ut sint iis, sine habent, comenti; cum animus hominis Christiani re-

b. stium aliis noctas cl.ν ur , neC in mundo quaerat civitatem in Mnentem sed onim studio coelos affectet. Quem in sensum D. Pelargias ad norit: centupltam, inquiens. quod promittituri et hoc secu' Quaest inis solvest otqt ἁπια cicu.i Tim. 6, 6. s. et ei quod omnia in Christo no- Matth. soustra fixtura sint: DCor. 3, 22. vel multi piidem retributionem in hoc decussi: in altero autem non certum designat numerum vel felicita lS gradum. Centenario inclusum, sed per synecdochen speciei in rei tam & incomprehensii bilem omnium eorum , quae Clitiiueausa rei inuerimus ς' inpens attonem. . Di honematicam conclusionem, Multi autem primi erundia movissimi. 6c novissim: primi. Giavi hac sententia Apostolos &inprimis Petrum sub modestia& metu vult continere, cujus confidenhia ac temeritas καμιογνω et ignota non erat. Significat autem,fieri posse,ut ii qui initio magno et elo Evangelium Christi am--plech 'bantur,postea languidiores fiant, vel prorius etiam deficiant; ex adverso illi, qui tardi sis ad veram Christi agnitionem accesse

.rianua lacritate sua alios antecedant.

Porismata & Theoremata Theologica

209쪽

V. Vita aeterna non est meritum , sed haereditas gratuita Rom. 6, 23. Eph.2,8. 3. Matth.2s, I . VI. Stabili tur itaque hoc loco articulus fidei, latio plenissimus, de vitae aeternae certitudine. Probationem k ιι vide apud D. Gerhard. Tom.9.L.C. pag. 7bo. S seqq. VII. Qui tempestive servire Christo coeperunt, Verbumque Evangelii habent purum &incorruptum,animo non est erant ut , sed timeant&modestiae studeant. Gratia enim Dei percontemptum & a Ita peccata potest amitti. Eccl. liis. & 12, I. Psal. 2 , 7. d. II,'

Im Αρομυλπικοι estili occe Eva: .gc, um: spem enim facit salvator L IPetro& omnibus sterio H, d diu Pa rei nunerali Cne bono rum, Christi vel Evangelii nomine An orum. Conte ita plabimur itaque δ. Petrum de remu'm liove licite pu=entem; cia. Christum benignὸ H'ondentem.

observationem boe Ioeo vel maxime mereri videtur,ti προκαταρκπικοι. Petrus enim ex Christi manis dato animadverterat, necessum sui sie,ut juvenis iste desertis omniabus rebus Christum sequeretur; hoc quia non praestitit, ideoque tam duram audiverat censuram. Facto huic opponitur aliud discipulorum factum,qui pro uitὸ quod Dominus praeceperat, praestiterant; thelaiirum retaque longe praestantiorem sibi suisque collegis polliceri videbantur . a. Το του ον; quid erit nobisὶ h. e. quid merebitur haredi seipulorum tuorum promtitudo Z quid praemii, aut merCedis nobis exspectandum Z Iure itaque Petrus sibi deberi aliquid arbitra

210쪽

I. TO Onον ab effectu, vel rebus gestis desumtum. Duas enim petiti vel quaesiti sui rationes adsignat Petrus: r. Omnium desertionem. Tametsi enim, uti TheophyIactus Ioquitur, videatur Petrus non dimisit Ie magna aliqua, utpote pauper; sed disce, quod re ipsa multum etiam ipse reliquerit. Et enim & parvarum rerum magna tenemur a Tebione : sed & omnes voluptates Petrus teliquit,& cum parentibus amorem carnis. Illae enim affectiones non sollim contra divites, sed & contra paupe res militant. Glossa ordinaria addit: reliquimus omnia, i .e. v O- ΗIeraa. adluntatem habendi. Nam Apostoli teste Hieronymo quantum Panima ad divitias nitiis, quantum ad voluntatem, totum mundum pari- btuli su eerreliquerunt. a. Chrsifectationem. Seeuti autem ipsum erant Apostoli. 1. vocationi π mandatu ejus obsequendo ;a. adpraescriptum ejus vivendo ;3. Ahrinam Christi amplectendo ; . visae morum simisitussine vestigia lilius, οσον ον τί in incis,

miratione exprimendo.

USUS I. Informatorius.

De sequela Dei, omnibus Dei electis simpliciter necessaria is

Hominum non pauci se lutin tur . aul mundi vanitatem, rebus caducis & temporalibus cor applicandor i. JUh. abii. & J,iy. a. aut earnis voluptatem, cujus societas est praedatoria & proditoria. Sir. la,3 . Romanon 8,έ. 7. . I. Corinth. IS,' o. Matth. I 6,I7. Aia diaboli malignitatem , hujus societas est peremtoria . DIabolus

Luc. II 2 .2S. 26. Eph.6,II. I. Petr. 8. Diabolus enim est sicut similia vi

latro qui offert&promittit conductum viatoribus, & post odi. modum jugulat, diverti faciens via recta. Ergo non est bonum sequi mundum, quia decipit; nec carnem, quia inficit; nec diabolum, quia interficit; sed Christum, quia rescit. Hine Bern hardus: Mundus clamat, decipiam , caro, inficiam; diabolin, interficiam; Christis, reficiam. Quenta, sequetist Sequendus est, non mundus, non caro, non diabolus, sed Christus. Optime igitur saluti suae consulunt, qui sequuntur. Dei bonismem. Sequimur autem Deum, per r. viam mandatorum, psal.uy, I. Iob. 23,ii. - R ' a. τι- Diuitigod by Corale

SEARCH

MENU NAVIGATION