장음표시 사용
351쪽
.e γητο pandos, Quod non statim agnoverint, quem dc qualem secum haberent Doctorem. Porro per ignem quem sensisse sese perhibent, intelligitura. ignis attentιonis stiritualis Hvotionis , ex diligenti a uiculta
a. ignis titilla re exutotionis; I. ignissinιerae erga reliquos discipulos dilectionu, qui in sequentibus uvestigio sese exerit, ubi commemorantur III. Acta in urbe Hierosolyma. Sequitur enim continuὁ I. Discipulorum ad caelum regressio. Illi si quidem Spiritu sancto accensi, prae gaudii magnitudine coli nere se nequeunr, sed statim recta ad Epostolos reliquosque condiscipulos retro te conis fetu nr, ad impertiendum ipsis nuncium tam exoptatissimul L. Quod ut expediant, ea ipsa hora, qua Christus manifestatus quidem, in conspicuus autem iterum illis factus, omni abjecta inor surgunt, instructam mensam & omnia relinquentes Hierosolyma festinant, quant 6 possunt opere pedibus quasi alis utentes. Fla.
grabant enim studio gloriae Christi provehendae, &desiderio salutis fraternae promovendae.
a. Novorum relatio. Hierosolymam multa demum noctere. versi inveniunt undecim Apostolos, & reliquos, qui eum illis erant; congregatos noctem quasi pervigilem ducentes, de de Chii. ni resurreelione colloqtientes. Illis veto dum Emauntici cupiunt
ex templo nunciare, quae in via tum viderant,tum audierant et ecce
illi hos praevenientes novum reserunt resuscitati Chiliti testimonium, quod I. vere οντως - οιο si disso Christus surrexerit: &a. Petro Apostolo, interea se . temporis, dum illi peregre ab
fuerant, apparuerit. 3. Manifestationis reciproca narratio. Q sistest enarra reo, , explicare, ordine recensere: unde εξωτω, sacrorum interpretei, qui res ad cultum Dei pertinenses interpretantur.Λct. ιο,8.&I ,α. I . dc Zi,I9. Enarrant itaque duorI. Τα αδ οδω quae in via gesta & ducta erant, quomodo 1 ocium itineris de comitem ipsum Dominum lesum habuerint, quae dc qualia dixerit, quomodo scripturas
352쪽
Quaeritur h. l. quomodo ex fractione panis agnoverint Chri-ξ stumi Di eunt nonnulli, habuisse Chiillum peculiarem panem frangendi ritum. Sed fundamento haec sententia destituit ut . isi modo 'eensent, habui se illum singularem benedicendi ili precandi asarius. cons et udinem, cui discipuli adsueti. Sed textus diserte dicito: apertos fuisse eorum oculos: causa itaque agnitionis non in ritu aliquo fractionas aut precationis peculiari, ted in divina potentia est uuaerenda. Ea enim & oculos tenuerat, & vicillim a petui . proinde illud α. κλα bi P αρτου non notat sve medium, sive causam esticientem, sive argumentum, ex quo Dominum agnoverint. sed tempus duntaxat agnitionis innuit, ut sit o τῆ κλα mi, id et quod inter frangendum hoc est eo ipso momen ro , cum frangeret panem. Haec textiti conveniunt; interim neque priorem .sententiam plane rejectam volumus. Confer. D. Gerhaid. IIarm. Evang. pβg, kr .
Porismata&Theoremata Theologica tertiae partis.
II. Ex simillatione vero Christi nihil accedit patrocinii ad x milutio pseudopo ilico, una nonnullos; qui hoc exemplo ad palliandam piri 40ps' prudentiam suam mixtam, h. c. simulandi & menriendi libidinem, pel sine abutuntur : finibus enim diit inguuntur & judicantuE actiones, Psiis. Zach. 8, 5. II. - VsplIII. Vespera Mundi ingruente, cum qua conjuncta est ve- m ha ch ispera calamitatum nec non vespera doctrinae Evangelicae, Mattia stiri oranis r .ri. Zach. i , 7 ) rogandus est Christus, ne nos deserat.I.Cor. io,ia du .
VI. Ridiculi sunt Papistae, qui ex hoecon Vivio, vix dum et, orincepto,eolligere praesumunt Christum instituisse&celebrasse coe eorum urito Lam sub una specie. Ll VII. Diqiligod by Cooste
353쪽
c.I.;rit'. . VII. Errant Calviniani, corpus Christi in statu etiam elo eum error riae, semper necessario visibile statuentes, quem errorem solidis da visibili' fundamentis refutavir D. Hunnius p. m. in assertione doctrinae de
Anabapti- IX. Vim istam verbi ignorant Anab aptime & Sehvrent stAE. Ridiani, quibus Scriptura est litera mortua. Johann. 6, 69 2. Cinti nili. 3 8. Auditu a X. Christus intelligentiam verbi aperit, sine quo externus
XIV. De natura corporum glorificatorum. XV, Colloquia piorum mutua fidem confirmant. Rom.1,ri. Vide pari. l. Corporis XVI. Christi corpus potest alicubi esse α ορατως-ατα,
revocat e voluit. Matth.6, 33. Col.I, P.
m... i. i XI: Perpetuae sunt in hac vita latitiae & tristi ies Viris
354쪽
XX. Spiritus sancti impulsus, non sinit quiescere pios, sed ad Dei gloriam promes redam indesinenter cogit, uiget, impellit
Rom. 2, i . 2. Cor. ,3 . Gal. 6, XXI. Quemadmodum discipuli Emauntiet ad terrestrem; ita nostrum est ad coelestem pio desiderio anhelare Hierosolymam. Col.3,I. Gal.η, 26. Apoe.2I, 1. XXII. Chri itum propter peceatores miseros dc venisse, de passum, mortuum ac resuscitatum esse, vel inde patet, quod Petro Apostolo singulariter se manifestavit. R in. 4, 2 . XXIII. Christus ex sepulcro nobis communicat. I. cor sociale. Prov. 8 3I. Iohan.I ,23. a. cor amicum cs commiserabile, ut loquar. Hebr. , II. Ela. I, 2. I. cor Hricticum, nostrae informationi interviens. XXIV. Nostrum est, gratitudinis ergo ipsi offerre, r.eor δε-μe-s; a. cor docile ὁκ obtemperans s s cor ardens, non flammis irae, odii, libidinum ; nee desiderio rerum terrenarum: sed amo. res esu Christi. XXV. Conversi dent operam, ut alios suo exemplo lucrentur ὀc convertam. Luc. 22,32. Psal.SI,V. XXVI. Pii mutuis sese consolationibus erigant. I.Thess.4, Ι tis,il. Hebr. IO,2S. 2.COr.4,8.9. Iob. 'r,il.
Ρ R o P o s ITIO Quartam textus praelectus continet Christi, post suam a moris tuis resurrectionem, manifestationem, quae & ipsa nonnulla iuppeditat argumenta, quibus vere se resurrexisse Christus demonstravit. Ne enim quicquam vel haesitationis vel dubitationis in animis fidelium superesset post eas apparitiones, quae factae sunt sciminis, illas quoque Ecclesia recenset revelationes, quae viris contigerunt, qui hujus rei veraces per universum terrarum orbem testes futuri erant. Nos per in cinis hac vice historiae suceiactam suscepturi considerabimus. I. Cleopbam cum socio suo Emaunm exstatiantem sIL Christum discipula Emaunticu sese manifestantem.
355쪽
Prioris partis explicationi duo inserviunt :L Itineris Emauntici descriptio, petita I. a tempore, quo sit susceptum, nempe ipso is- surrectionis Dominica die. . 2. ω σύ metris a loco, quo nimi iam profectio is haec si insti. tuta. Locus iste dicitur Emmaus et Iosepho eit Ammaus, de quo vide prolixius praced disp. M: l 3. iam τώ - ά- ν, a personis peregrinantibus : Et ecce Mκπικον evidentiam boni exempli significat duo ex illis ibant. Duo erant dis ipuli ex illiς, h.e de numero 7 i. discipulorum Clui sti. Hic ἀορος ους & indefinite ponuntur infra o ροσυδνωο distin
' ele expalle tamen nominantur. Alter enim fui: te dacitur Cleo phas; alter vero est Hωνυμθ,. Sunt qui Lucam fuisse dicunt , ideoque nomen ipsius de industria, modestiae gratia reticeri. F. paνe. r. po Franci seus Polygranus Francisca lati s ira: Unius hic nomen expri stili. 8 3δε.mitur .rlterum magna pars Doctorum Lucam ipsum fuisse putat, Piut moris est amborum in his rebu/, Jumsubsiluit nomen ut Joh.mnes,
loquens de dscipulo quem diluebat Iesus rinlim intelligit. Et Pas.lus dicens: Scio hominem in Chr/'o csc. a. Cor. Ir. 2. de se loqui pro
batur. Ambosius tameu 9'natur, Amon quenda Pu/m Rufi f. s. Sed parum aά neroum s Haec ille) imn. o parum ad fidem iei faciendam. Lucam ini: na Christum nunquam vidisse, ex prooemio Evangelio praemissi, indubitato colligitur. Nobis lusticit scire, duos fuisse: de iis,qua: l. ripta. non sunt patum stimus sciliciti. v id e probari quea: , q ae Hieronymi o im fuit sententia) Cleo pham Em auritanum fuisse civem; domicilium ibi habuisse; do. mumque cujus a Domino, propter fractionem panis in Ecclesiam conficiatum fuisse, discipiant illi, qui Qno γυιφων temere hoc
adseverare praesum semita . . tam Πίν προοχθέ των a rebras gestis: ibant se. rusticatum, vel periculi vitati ai causa, fugam cape sientes,erumpentes & eva' de re conantes di ves, quod verisimilius videtur, animi recolligendi gratia Pericula enim Christianis non temerὸ adeunda, inquit Cyrillus sed cum v uerint, sortiter vincenda sunt. S. Mori ARCE,ντων, a sermonibus, quibus inter se usi suerint. Quanqua in enim tristes esierit: tamen iter hocce non sino'Ziλην colloquio familiari nee runt. Forma colloquii exprimitur ve
s di siri bisvωλῶν συβτ quorum illud significat, amice ac familiλ'
356쪽
166, iter, nude ac simpliciter sermones eonferre, ita tamen ut ardo rem &diligerariam simul involvat: unde οριδεία graecis dicitur οφλια
sermo concinne compositus) hoc vero,in Cavias & modos rei in- συμε -- quirere. Materia colloquii fuit, et ντων τί Gμ ηκοτων κοπε.τουτων, qua phrasi tota palliis nis historia, nec no rumores mulieru, de Chrilli apparitione . notantur. Συαζε λι- autem dicebantur οιο δμως-Oοξα - , quia diicipulis talia videbantur.
Apparet inde, I. Colloquia intecipso; fuisse de Christo. Scintilla enim fidei
etiam dum in corde discipulorum latebat. r. In morte Christi nullum eos Dei eonsilium eo gnovisse, sed to am passionem c sum fortuitum habuisse. Quae etiam causa est, quὁd tantum doleant & indignentur adversariis,nialia vero consolatione erigi re sese Maleant. Ambulant itaque ait F. Francisse Polygiuisus colloqitcntes, mutuoque interrogantes de re faela : num verus fuerit hic lesus Salva tor, aut impolior quispiam: maxime cum in partem utram inque non levibus moverentura g amentis. Fuit spes, propter eximias in eo vi tutes, quas probe cognoverant, sed contra luctabatur dissiden ia, quod occisus, in tertium jam diem quasi penitiis ext iic us vid batur. Unde Theophylactus: loquebantur, inqui t. non ut tredentes sedul dubitantes, cs' de rebus minabilibus stopesentes,nerflatim rei tam adminunda sen- 'tentis sua accedentes.
itineris longe exoptatissimus, colloquio ipsorum pio semet intermiscens Hine gi. ord. loquentes de se Dominu, adpropinquans co moturi W σAdem resurrectionis eorum mentιbus incendat, cs qui e prom sem facturum impleat. Notetur
inquiunt de morie ac resurrectione Christi: dissicillimo autem
a. Auomodo illis sese admiscuerit, ni miri, in
I. adpropinquando; tardi ias enim illi incedebant, more' eorum, qui intereundum res serias tractant. a. Simul ambulando. Non enim praeterit illos, sed et smρcε-. o. ic lento pede dc ipse promovens, atq; ita ad tarditatem eorum sese accommodans. enim non tantum συμπι
357쪽
D calixi. 3. Oculos eorum tenendo. ne agnosceretur. obtulit enim se ς ς. si ' iis videndum servator alii forma, ut est apud Marcum, ne repeta, 'o' i' 'sicut ex ipsorum sermonibus coni ar, adi, enae sive peregrini: Nam dc Mar .ae hos tulanus visus Cuit. Et non tantum divinae potesta.
tis, sed gloriosi quoque corporis, propter persectam ejus, quod
animae obedit, subjectionem, videtur esse, apparere ubi lubet, de elim lubet, ει quo iriodo lubet. Neque tacite quis negabit, glorificatione nonnullam, in externa quoque corporum restagentium effigie, mutationem induci, perquam fiat, ut ab oculis, corruptioni dobnoxiis, haut ita promte , ut pridem, agnoscam tr. Haec
ille : quibus addo, quae Polygranus habet: Tenti, inquiens, fue-pag 3as. runt oculi corum, h. e. Christus, in cujus potestate erat, se vel siecorporeis hominum oculis apparere, talem speciem adspectui eo-chyinv i' tum opposuit, ut peregrinum se videre arbitraremur, sicut dc Ma-
.. .. . . '' ria horrulanum credidit. Nec fuit ob id in Christo deceptio, quia
A qurimo non ut falleret, sed ut efficacius se probas et, aliquamdiu propriam ἀο apparue speciem occultavit, h. e. donec per scripturas δc signa rem faceret manifestam. Sed prior sententia ad veritatem proprius accedere videtur. Sic enim porro subjicit Calixtus: Potuis quidem , δνinitus aliquod i edimentum in oculis eorum fieri, sed ut factum fuisse statuamuc, nihil opus est : mult. minus ut a Satana factum pMe. mus, cum Augusti ii de consensu Evangelist. c. as. Nam sicula, .ςvlorum Gen, 3, 7. & in hac i pia lilitoria oculi aperti dicuntur, non qu hi P ante clauii essent, sed qubd ministeri 6 oculorum agnoscere tu , quod prius non agnoscebatur, perinde ac si ante reapse elaus tunc demum aperirentur : Ita quoque hie in te Iligi potest, oculos te neri, non quod reapse teneantur; sed quod non magis Christus agnoscant duo illi discipuli, quam si tenerentur eorum oculi; ut autem non agnoscerent, factum fuit ob speciem peregrini, di for te immutationem quandam, quae corpus gloriolum decuit . itata permittente de disponente ipso Domino, ut dum non agnoscitur, occasionem habeat suos docendi. Gl. ordin. Apparuit quidem inquit, ins ecie propria, si flectem quam recognoseerent non ostrerit Sicut te i psi de mi us amabant, ac tamen dubitabant; si e 1 ple forti
& praesens adest, de quis sit non ostendit. De se ergo loquen tibus praesentiam exhibet, sed de se dubitantibus speciem cogni
Theophylactus quaerit hoc loco: a M.tre in altera forma apparuit, re tenebamur oculi eorum Z Et re I; Ondet: Nempe ut ambi guam suam sententiam reν arent, ut ulcus detegerent: ac Pharna m
358쪽
De modo Christum in peregrinatione hujus vitae attrahen-ehrἱflum .di. Fiet vero istud ad noε alli-L a malis nosseya ndo; vel, malorum consortia virando. Ideo 'nsi, M. enim duo hi discipuli Hierosolyma relicta alio commigrant, uta. μ' 'facto hoc publico tellatum faciant, aversari sese toto pectore immanissimam illam Iudaeorum truculentiam, quam in Iesu Nagareno trucidatione & crucifixione innocent illima exercuerant Vide disp. I. part . . posti m. I i. a. Concordia re φιλαοελφια Christiaηae qualu in dispalu hisi duobus consticitur. studevdo. Amos.s,s. Ps. ι3l, i. Joh. II. lo. 2I. sir. as,i. M.'tri, S, '. oc l8,19. I.Cor. t,lo 2. Cor. is,li. Eph. . .Pm l. 2 2 I. Petr. ἰ,3. Gen ii, S. I Ob.a,ll. Act. ι, ψ. 6. S 4,32.6cs,ir. & S, s. & I 2.2o. dc I , S. s. De Deo, rebuwfisacris, exemplo horum discipulorum, frequentre in templo, in aedibus privati , in menta, in via, in lecto medi- rationes instituendo πρrmones habendo. Deut. 6,7. Col.3,i6.&4, 6. Lev. 26, II. Matth. I 8, 2S. Ephes , 27. 29. I. Corinth. . Passionu π mortis Christi in tristi etiam rerum statu, non obli
i. Quod Christus, Magister noster unicus. Matth. 2s,ro. tu. christipν. ben; adiit tris, qui de Deo dc rebus lacris, ex scripturis, non iludio vanit iis ed amore cognoscendae veritatis,conferunt. Mati. l8,2o. . ' .. ' u,ro. Joh.i os. Ps.91,IS. Es 3. r.
r. Quod peccatoribus anxiis, dc sensu irae divinae perculsis, se proximum Christus adjungat, ut trepidos & tic mentes conforistet.' contritos corde sanet, Pss4,I9. & I S, Ιε.i8.Εs. εχ 3. &69,IAE . . s. dc S7.is. Joh. I ,δ8, 3 Quod per & propter resurrectionem Christi animae nostrae ex tribulationibus&angustiis, per beatam taάλυσιν, ducan Diuiti Coos
359쪽
tur ad Emma lius, auroram solis Iustitiae, & munitissimam arcem in eoelesti Zion. Prov. i8,lo. ubi poli modicum luctum & tridu, nam tritimam, prolixa recreatione & summo, immo aeterno per. . - fundemur&perfruemur gaudio.Pclo, i 2. Jer. I, I 6. 7. Tob. 3,ri.
Tristiti ν Monemur i. de modo expellendi ex animo tristitiam,niae,.- ite,di. ἔ, seli/μiηc β,evdo. Eccl. io. Prov.rIy. ' a. recteationes Sir. IO,ar. rue aψ.3. Colloquia pias satararia instituendo. Saepe quorundam teneri oculos, ne statim Christum agno. scant, non in malum, ted in bonum eorum: sicut omnrbus pene Λpostolis contigit, quem cognoscere non poterant, donec peta seripturas intellectum & oculos ipsis aperuisset. Matth i ,rs. ιέ. Luc.J,8. JOh.2Ι, . Act.', .
Posterior Evangelii pars in manifestationis enarrationemra est occupata, quam ingrediuntur,m της ὀπlαῶας ἐφαιεσωπες I. ηγουμ αμe antecedentia ;
3. hmia α, consequentia. Quo ad antecedentia, observationem mereturi. Interrogatio Christi bum. ina, qua occasionem quasi quandam quaerit ad iubsequentem tum doctrinam , tum inses matio nemper veniendi.Junctu ergo sub ignota specie discipulis quaru I. de qua re tam serio conferant; a. quae ut trittitiae causa Z Vultu enim moerorem animi internum prodebant. Ceterum inquirit praecipueChristus in causam tristitiae, ut eo magis ad veri confessionem eos adigat. Et quaerit , non ut ignorans, cd ut ansam captans incredulitatem illorum at
guendi, de inscitiam corrigendi. a. Restonsio Cleophasa in ausitras inhumana, prolata per Λήυ ματμον. Tumsi ererm es Hicrosei, mi , ne B e rgo noristi, θη Diuitigeo by Coosli
360쪽
s Easuri illic his diebuι t q. d. Gravis est nostri moeroris causa,&colloquii nostri materia,quam te latere mirum , nisi plane sis hic terrarii hospes,qui ignores,quae ante triduum Hierosolymi acta fuerint, tanta profecto at talia , tamque omnium vocibus dea antata, ut neminem latere facile queant. Gl. Ord. Peregrinum putant,quem non agnoscunt. Et vere peregrinus erat eis , a quorum fragilitase per gloriam resurrectionis tam longe stabat , a quorum fide,resiirreetionis nescia extraneus manebat. y Christi instantiar quanam sunt illa φ Pleniorem hoc pacto responfionem&consessionem urge, ut ipfimet ulcus suum de te. gant,& pharmacum expetant. . Cleophaesententia. Ea vero continet. i. Frigidam re imperfectam de Christo confessonem. Exprimunt
I. Nomen , loqui sese,dicentes,de quodam Iesu, quod sonat, si interpreteris, Salvatorem vel Servatorem. Talem enim ab ipsis Christum hactenus esse habitum, paulo post apertis verbis fatebitur Cleophas. 2. Patriam vel civitatem,a qua ob conceptionem & educationem cognomentum sortitus fuerat, ut Nazarenus dicere
3. Officium, quod fuerit Propheta, divina virtute praeditus ἰuυέος quippe vel potens opere 4c sermone , coram Deo;& coram omni populo. Fatentur itaq; , quod miraculis totaq; vita excelluerunt,&insgni docendi facultate instruetiis fuerit teste ipso Deo& approbantibus hominibus. Habebant enim Christi conciones aculeos,& singularem quanda Μοτηλ, qua auditorum corda mire percellebantur , Matth, 7. χρ. Alii simpliciter de professione muneris intelligunt, quod insignis suerit Ee lesiae Iudaicae Doctor. Quae sanE confessio multa adhuc imperfectione laborat. G. oes. Prophetam re magnum fri
emuw; Filium Dei tacent et vel quia nonduntρ fine credunt, vel si credunt,timent tradι in manas Iudaeorum , nescientesi cum quo lo
a. Tepidam depassione s morte ejus Hssertationem, quam imstituunt. I. Per quandam commistrationem; 2. Per tacitam indignationem; quomodo eum tradiderint
PGntifices & Principes Iudaeorum, Pilato nimirum, seculari ju-Mm diei