장음표시 사용
701쪽
poris intervallo subsecutiun esse vocationem, facilε deprehenderis, qui narrationem Lucae probὸ attendit, cap. Da7. dc 6, 12. F. Ubi Matthaei vocatio praemittitur concioni Domini in monte habitae,&a Matthaeo capp. . s. .descriptae: post illam demum concionera institutum est hoe convivium. Vide de hac materia copiose & nervose disserentem D n.D. Chemnitium Harm. col. N. M. 22I7.& IaI8. Locum quo sattinet,peractum est hoc convivium,-τῆ αρ έ, in domo illius se. Matthaei. Confirmatur hac loci circumstantia id, qued prima modo parte dicebamus, Mattharnm post vocationem ira reliquisse omnia, ut tamen bona sua nGn abjecerit ,
nec possellione eorum sese abdicarit. Habet enim adhue post vocationem domum propriam, halluit certos reditus, ut convivii satis magni sumtus sustinere queat. Eadem fuit ratio reliquorum Apostolorum ante adscensionem Domini; Vide D. emti.Harm. Evangel. col laa6. Finis deniq; convivii instituti est geminuς: r. Gratterga Christum animi indicium. Pro invitatione enim ad coelestam coenam, eujus gustum aliquem jam intra animum suum perceperat Matthaeus, priotis vitae periasus ad coelestia. totus adspirat, & Christum honorario linc convivio excirere voluit dat Iud enim tum non habebat, quo animi grati adsectum erga benefac brem suum declaret 2. noxi juvandis,dium: in hunc enim finem publica nos&alios minus honestae vitae homines simul invitat,ut qnos hactenus avaritiae, turpis lucri,aliorumq; peccatorum socios habuerat, illos salutis quoq; socios habeat. Hinc emergit alterum, actu iandi ansam non minorem gratiae Itostibus praebens, nimirum a. rarissi cum teccatoribus f publPanis consertium . Publicani, qui fuerint, ex praedictis notum est. Censet a intem D.Chemn col. 1227. fuisse hos non ex gentilibus sed ex ludaeis publicanos salias enim Christus ipsis non ssset converiatus, qui Rit minister circumcisionis. R om. Is,8.άμιόωλοι vocantur quo 'Mm mdo Θχικως, qui prae ceteris insigniter malitiosi erant,aey δ' I. Euidem ii, qui non ex ignorantia seu infirmitate lapsi, selet proposito&destinata mautia, sine ullo metu ullave Numinis
702쪽
a. Eui noo exquo aliquo errato delinquebant, sed in flagi liis enormibus vivebant. p. taui nonIemel , sed aequisitio ex saepius iteratis flagitiosis actionibus habitu, manifesta scelera exercebant. . si uerum flagιtia erant manifesta & notoria, ita ut qui 'ν honestus ab illis abhorreret. Talem se ful ise ante eon versio nem D. Paulus profitetur, I.Tim. , II. Hos igitur Matthaeus iuvitavit, ut demutationis rationem redderet suae; & ad consimilem emendationem suo exemplo provocaret alios et deniq; qui principalis e. rat seopus Christo illos adduceret; qui di ipse cum invitatis publieanis ac peccatoribus, nullo examine praemisso, nullo eorum excluso, lubens adcubuit, non ignorans, quo pacto scribae de Pharisaei factum in hoc essent excepturi. II. I a aecusetis. Hie attendet. tauinam fuerιnt Christi cum observararer, tum actussiores Set ibae & pharisaei; opinione singularis eruditionis, pietatis αsanctimoniae prae reliquis clari & elati,Christi interim perpetui adis versarii, aeerbum de hostilem erga ipsum animum passim des a.
a. uid cupia inies Illud nimir. qnδd Christus peeeatoribus manifestis in suam familiaritatem admissis, eommunem eum ipsis mensam habeat unde ipsius personam de ossicium, innocentiam S probitatem si non in dubium vocare, certe vellicare prasu muni. Putant enim illi,s. Non decere G istum iam inhonestis & illaudatis homi. nibus, vel conversari, vel ad elarita. Non Iuere tam facile peccatores in gratiam recipero. s. Apud quos accusationem instituerint8 Nolunt videlicet capita accusationis ipsi Christo in faciem obiicere, veriti ne pubit. ce confundantur. Discipulos ita q; Christi adgrediuntur, si forsaci ipsos, tauquam infirmos a Magistro suo abalienare, & ad defectionem producere possint. Non autem existimandum est, aetusatores domo Matthaei sese ingessisse, mensamq;. cui Christus adsidebati accessisse, atq; ibi d. i putationem ea de removisse: illi enim aedes publicanorum non ingrediebamur, metuentes, ne conve satione eorum polluetentur . sed conrig t haec expostulatio post convivium. antequam Dominum in urbem rediret, extra domum
Matthaei, in via haud dubie publica. . Qui vi νιrbis factum ' ξ Ma thaeus bc Marcus reserunt
703쪽
Ac aeeus asse ipsos solum Christum: Lucas vero simul omi es incusasisse discipulos prodidit, idci, secisse murmurando. Graecum γγ ζειν πόμ. significat, murmurando te alleui opporiere, resistere alie ui. Quid est, inquiunt apud Matthaeum, quod Maeceptor vester cum peccatoribus de publicanis edit ac bibit ὶ Quaestio videtur habere i pe diem eandoris & simplieitatis; sed revera ad suggillandum Christum est directa, ut qui committat sua petiona & ossicio indignum. Apud Lueam ita loquuntur: Quare vos cum p xblicaui. & pec catoribu eo meditis Ac bibitisi' Unde patet. i. Pharisaos initio discipulos aggressos esse iet. Discipulos vero Magistrum suum excusa ite, & pro virili deis fendisse: demum propositam ad Magistrum suum eos tetul i sie:
Porismata& Theoremata Theologica
secundae partis. I. Exemplum gratitudinis erga Christum δr ministerium e. GratItudolus declarandae Matthaeu suppeditat Lue. io, 3 l. Iy. 6. Iohan. erg. m nis a. a. Act. IL IA. Deuter. Ia, Ly. Gal. 6. Phil. 2,Io i. Thest . 1, is sty R 'r. Tim. ς, II. Sir. I, ID EZech. ε. Io. II. Exemplum simul idem praebet dilectionis erga proxi. mum, quae in salute ejus promovenda est occupata. Gal. I, 6. I. , okim Cor. U, A. pli I. Videmus itidem, quid deeeat conversos, de ad regni Vocato-
eoelestis consortium vocatos; ni m. rum ad
. Grata mente beneficium istud agnosere: Col. , tr. Christum
3. Proximum iuvare: Heb raeor. Is, is, Matth. a , F. . Atios ad Chrastum adducere. Luc. 13, o. Jac. 3, 2 o. IV. Λd melioremnusem sese recipientes non deridendi, sed imitandi. V. Deus eonversis& ingratiam reeeptis omnem pecca corum me in iam tollit. ΜAh. 7, iri. Esi. 6, 3J.&qq, M. VI. CH RIsTus, intestim. nium omnimodae reconcili. Ad Coenamationis, peceatores etiam gravissimos ad mensae suae communione admittendi admittiti ad facta itaque cccaaelisum omnes admi tendὶ . in qui-
704쪽
bus seriae poenitentiae signa animadvettuntur. Ezech. I 28s . Cor. Is 23. Apocal. ,ιy. IO. Ezech. ε,aι. Joel. 2,is.1. r. la'. v I l. Nullus hie locus. Papisti eis expiationum & satisfactionum remoris. Ela. IDU. Mati. '. Ela. Hristes usis IIX Hostes veritatis solent. ritatis. r. Infrmiores aggredi re expugnare νa. Calumniari ea, qua mala non simis Atrocia flagitia asturnari. Corieεja. Dς convorsatione cum hominibus gagitiosis, Implistioe.mma.& a nostra religione alienis ; licet enim quoad externam sciet et Plis. tem tum ipsis convertari, negotiati contrahere pace fle concordia tueri. I.Corint. I, lo.& 7, 17. Phil a. s. Confer D. Chem Iricol. Iar .X. Danda opera, ut nostra conversatione & pietate alii christo lueti fiant. Mattis, I/. . Petra. 2.& 3,I.a. Iae. Fia . XI. Flectendi potius sunt homines quam vi cogendi.
seipulatsis ordinem ingressi, facto eremiticam suam solitudinem stabilire praesumentes. De. ης ' xUI De negotiationibus, mereatura & aliis contractibus non damnandis,aut praetextu religionis deserendis,sunt enim per se statur non illiciti. neq; improbandi, modo intra terminos seis
705쪽
Aetius eum Pharisaeis disti pulos contendis ex eo liquet,auod uterq; Evangeli ita,& Matthaeus & Ma re usi Christumiliam audivisse commemorat. Is ergo apologeticam tacti sui re sponsionem lubjuncti, rus,contra Pha talaeorum ac Seribarum γογl. 64. sese defendit, triplici usus argumentorum genere. L. -υμιsui ratione argumentatur, per similitudinem
Medi eo εc aegro delum tam quae, utpote relata, te mutuia non aver .
sari de fugere, sed amicὸ invicem conversari debent. Non opus cου lata habent hi,qui validi sis ut, Medico, sed qui male haben r. Peccatores Medieuia confert aegris, male habentibus, is vero Medico. Λrgumentum
Christi est tale; auisu , actas ι Medicum, agrotis familiarem me praebenotem, cum i s conversantem eorums curam diligent imam Fabentem, is iniqu- s injustin est ac sator et accusat enim ossietum, quod praedicare debuerat.
lauunt Medici abhorret M agrorum eo ecta. musensne ab istis inficiatur, is offlcio suo satis facis mini δε nereast aegri, perditionis culpam ase amolινi .equit. Prius cadit non in me ,sed in res Scribas re Pharasos: E. erposterius. II. A testimonii Prophrtiri allegatione: Quin poti sis ite, dedi se ite . quid sit illud: miserico ritiam volo & non sacrificium. Exotat Ose. 6, s. His verbis. l. Aoersarios suos ad lae Riblia remittit, inde distant modum peeeatores tractandi ra. Os endu se nihil fec,sse, quod revelatae Dei voluntati 'repugnet. Errorem eorum perstripsit, quo statuebant aerificiis saeclεἰή.ex opere operato expiari peccata per se, sive homo peceator re- v.T.typeus puerit, si ve non; eum tamen omnia sacrificia vet. Testam. eis
706쪽
. Signi eat, non illud tantum esse opus miserie ordiae, Opera mi- quando quis in externis malis proximo succurrit, sed vel omni. ς ico diκ uin maxime, si quis peccatorem, malis spiritualibus oppressum erigat, instruat, convertat, & ad veram Dei agnitionem deducat. Ex hoe opus misericordiae, quod reducendis dc convertendis pe catoribus impenditur, omnibus Deum sacris iis anteferre. Λ gumen tur ita: Suic Vns maiorem misericordia in praeatoribus conveprendis ν - tionem hab/t, qua acrificiorum externoram, is frater me. ν ram rei rehendit ν: Ratios quia Deus ipse hoc opus maloris aestimare a Propheta dicitur: Iam υσὲ ego maj uem misericordia in pereatoribuae eonvertendis habeo rationem, quam Iacrificiorum externoram:
E. praeter meratum a vobis reprehendor.
II. Ab ex Nerii a incit μι explicatione. Quod enim paulδanistὲ tropide si re figurat dub similitudine Medici dixerat, id iam .et-Fis propriis, plani suc perspicuis edisserit. Alan tenι ad vocanEum,ustos , sed peccatores ad paeni cutiam. Multa continentur aurea hac Salvatoris sententis. I. Finem missonti sive Inearnationis suae involvit: a. Gi': σιν , s falsum & verum finem opponit, negans
se venisse propter justos, sed pectata es. Iusti legat; - . y ustor non dicit legaliter, qui plene & perseet 3, cogita. ςr x 'D 4δ' limbii, , dictis de factis Dei voluntatem faciunt; tales enim post' ' ua; lai sum non dantur; propter hos igitur non venit. Ita sunt etiam λλ. se jussi qui,cum revera grander coram Deo sint peceatores, - iusti sibi videntur, quales eram Scribae & Pharisaei. Rom. io, I. Sed neq; propter putari vos hoste justos venisse se profitetur; non quod absoluto quodam decreto a salute ipsos velit exclusos; len quia opinione propriae justitiae turgidi Christum non suscipiunt, quia Mediar te huisb opus sese hab e falso opinantur. Vinit itaq; propter homines proprie & quidem peccatores. M. Phariues appellationem peccatoris corrupisse indieat;
Peeeatores quibus peccat Ore erant ii saltem , qui in manifestis de notoriis ebaris ei. peeeatis deprehensi a Synagogis erant exclusi; cum potius sensu scripturae peecatores dicendi sunt omnes homines, quatenus exisita Christum, consideramur. .
. R Irth nair adversarios, quod discrimen inter peccam. res poenitem dc imicenitentes plane tollant; hi enim, non illi, nisu fugiendi. - . o. Mouram Diuitiam by Cooste
707쪽
6 2 fiatim eonvertendi& salvandi peccatores ostendit,nim. per poenitentiam, qua peeeati displicentiam ae detestationem, pa poenitentia vorem e T ine tu irae divinae, mutationem mali propositi in bonum, di fidue iam misericordiae propter Messam promissae, studium deinniq; bene ex fide operandi complectitur. . Tandem venisse se Christus adseverat, ut voe et peeeatores, non ad licentiam, non ad expiationem & satisfactionem pec- .eatorum, non ad poenam peccatis dignam ae meritam, non ut in malo eos eonfirmet; sed ut vocet eos si ozνειαν, ad poenitentiam ac vitae emendationem. Λrgumentum ita conclud: t. aut is it vocare percatores nonjustosJ ad paenitentiam, o n hilab osscio alienum Diu, si cum iisdem amiιὸ conversetur.
ι Ego veni pocare vel ad vocandam pereatores, ηοη iust 6 a
paenitentiam: Ergo nihilab incio meo alienum furio, si amice cum peccatoribu3 conpersor, comedo ac bibo.
Potismata& Theoremata Theologica
tertiae partis. I. Christus& Apostoli ad versarios suos resutarunt, nullaxis forma syllogistica, quod & Je lubitae de Calviniani sibi dictum
meminerint. II. omnes homines se ni peceatores, quia omnium cau Omnes paella in mundum venit Christus.Rom. I, I . Ephes. I,3. Psalm. 31, 7.ς-xo ς Roman. 6,as. Eia. I, 6. Jerem, os 13.
gratio venit Christus. Iohan. a, a'. r. Tim. A., Io. Marc. εὐι Insantea Matth, H, al.& 38, Io.lI. sistit pecea IV. Peccatum consertur morbo; falsum itaque pronunci tores. tum P. pisticum,quod omne peccatum itin. ον. Rom. 7, ly, I9. Non um
Gat.1 i . Psalm. 39. as. 'V, Si genus humanum in morbum speeeatum non in ei 'et' disset,lChristus in mundum non venisset. VI. Deus vult misericordiam: Ergδ eansa damnationis non est. Psalm. 3 , I. Rom. r. si, ' ρ. II. I. Tim. a, . EZeψλ. 8, δ. Petia ι, y. Matth. ιra ιδ. α AI, I,
708쪽
VII. Justitiatii Deo minimi probantur. Psalm. 32, 6. Luci
& si poenitentia veti destituantur, rejiciuntur. PiaL 1ο,3. Esa. ι, Iro
709쪽
XIX. Iusti legaliter, h. e. perfecte justita hae vita noudantur. Rom. ,to.& s .ry. Psal. 4. 1.Gal I, 21. Joh. 3, 6. XX. Sine peceati agnitione ad salutem Christus non pro
XXI. Peeeatis remissis justi sumus eoram Deos non pr - , ptia, sed imputata per Christum justitia. Psalm, Ia, L Rom. 43 F. Cor.r. 2t. Phil. D 9. Peccatore, XXII. De peeeatoribus resipiscentibus cum gaudio reci resipi,eenia Plendis. I. r. 1, 4. 2. Corinth. a, 7. Galatio, I. Vide Domin 3. post ' i ecie Trinit, endis XXIII. Christus enim ipse peceatores resipiscentes, pro pter admissa stetera non aversatur. Iohan. 2, 1 . & 6, 37. Esai. εr, i. de seqq. vide ibidem. XXIV. De Offieio Christi, consule loeos. Matth. I8, ιr. Lue. y.II. & I'. Io. Matth. 2o,2'. I. Tim. Φ,r XXV. De hominum aegritudine spirituali. Luc. Io, 3y. Rom. r. 6. Esa. 3, 6. Psalm. 38, 6. Esa. δ, d. XXVI. De Christo Medico nostro. Esa. II, 3. . Tim. Is V. . Exod. alm. Io , 3. Jerem. ιDI . Esai. 63, 1. Psalm- 6, 3. Ole. 6, 2XxvII. De poenitentia maturanda. Psalm. n. 3, sir.s, 8.& ι8, 12. Hebr. I, T. XXIIX. Cultus seeundae tabulae eedat eui tui primae tab Iae. Psalm. a, lo. dc 26, 7. Matth. 6, U. Luc. IA, Iι. & seqq.
Propositio λμερηs. Cum duplici hominum genere, publieanis & Pharisaeis, lahoe Evangelio Christo res esti de duobus itaq; dieendum nobis
α D. Christo iusta si se adversia hossium suorum e
lumnias resaeuitationes defondente. Prior pars acta cumpublιcanu; posterior acta cum Scribis σ Pbam seu continebit: de fingulis seorsim.
In ptiotii partis descriptione tria In Gasiderationem venalunt.
710쪽
l. Προηγύμνα, Focationis antecedentia; huc spectat,
i. Historiarum eobarentiar praecedu in Matthaeo historia de paralytico sanato: quod ergo ibi demonstraverat Christus, se habere potestate remitte si peccata in terra, id iam novo exempl5 ulterilis probat, recipiendo peeeatis remissis Matthaeum in gratisam, de ad munus insuper Apostolicum eum vocando. 4' a. Loci circumstantia. Locus est vel communis ae generalis. ad mare extra civitatem: Eo enim Christos sese contulerat, turisbamque ad te congregatam docuerat: Finita concione ulterius ῆςiQnium progred tar: Vel propriin & specialis, qui est telonium Asatthaei. Est autem telonium locus, ubi colligutur vectigalia, quod fiebat o lim ad portas urbium .in pontibus ει trajectu fluminum, in Iaemum ripis, ubi frequens negotiantium erat trajectus & transitus. I s. Vocati φια. Describitur autem ille r. Ratione appellationis: qui ante conversionem diceba. ut Levi , hoc est, ad sociatus, is post voeationem nominatus fuit Matthaeus. Vide praec. dispos ingenuitatis est ac candoris, fateri simplieiter, quod reserat. Historiam enim suam, tanqiram de aliose libens, fideliter & candite enarrat.1. Ratione functionis, fuit publieanus. Etsi autem publLeani tales essent, a quorum conversatione boni ae honesti viri abis horrebant; vel eo nomine infames , quod rapinis, fraudibus, imis post ut is & exactionibus immensis res suas augebant: dignus tamen de hie noster fuit judicatus, qui a Christo Apostolia teliquia adso ei aret uti ut & doctrina & exemplo proprio peccatoribus gratiam voeantis te Ommendaret. II. αον, ἔσυνιθομινα, coniuncta, hoe est, ipsa I atthaei vo-
satiqi quae exprimitur mandato Christi. Matthaeus enim ad telois nium ledeas, & in media subducendis rationibus vectigalium oe.ςupatus, jubetur Christum sequi;hoe est,prius vitae genus deserere, s. υἰ omnibus mundanis renunciare, vitam consuetam detestari, prio- Chtistum. res mores emendare, Christo soli post hae adhaerere, non tantum ut auditor& discipulus vulgaris, sed ut Apostolus de Evangelista; qui verbum Evangelii per totum terrarum orbem praedicare, historiam de Christo in literas referre, ad praescriptum ejus vivere,
molestias ae dissicultates plurimas subire, vitam quoq; ipsam, si res ita serat, pro Christi nomine profundere paratus sit. Hoe γnime equi Christum, ad mandatum ipsi ut, ex animo, diligen-