장음표시 사용
461쪽
voluptatem , 538. Pocho emptr. 9 vel taedium percipimus I. 389. Ici :γί 'inpir vel iis proriti noli movemur. Ll'mobrem cum ideo conatus producendi novam perceptioiaem in perceptionem praevisam dirigi nota pia sit, quod res percepta nos prorsus non moveat, nec voluptatem, nec molestiam seu taedium parietis per voluptatem utique determinari debella, rectio ejusdem in perceptionem praevisam, per molestiam autem directio in partem intrariam , consequenter conatus impediendi perceptionem praevisam. Anima igitur per essemtiam suam appetit, quod voluptatem pariti, q93. , adeoque lium vel verum, vel apparens est 4 339 Pocho empirio,
eademque per flantiam suam atque naturam aversatur j. 496 λ quod molestiam sive taedium creat, adeoque malum vel revera est 3 56 Pocho emiro,ves tantummodo apparet
nium bonum appetere, malum aversari
I Iine appetitus animae per naturam ipsus ad bonum terminatus generaliter dieitur, quatenus scilicet non fertur: nisi in id, quod ipsius iudicio bonum reputatur 4Vertitur,e ro ab eo, quod ejusdem judicio malum habetur. Ceterum
per propositionem praesentem intelligitur, mni ratiorum ia- uri tiruto meritui in vi repraesen raris, universi,qualis imamma datur convenientem curer id prunis, Ponti m. adverteris ad modum, quo veritas illitis evincitur.
5 . . Hine etiam in specie dieitur voliuitatem animae Per a turam ipsius generaliter determinatam esse ad bonum M'ximi Diuitia ' le
462쪽
ximi autem momenti erit in philosophia morali d Theolagia naturali hoc probe notasse
Et quia lex appetitus est haec propositio quicquid nobis D anni-
sis erum et rit s. 6Q. 67- g. 5M, In una Patre ammas e pereeptionum diversa 6 a Dris Seriri pereepercepti jam me cuiuscunque alterius. Homines aut eodem ' qu*m tempore vivunt, aut diverse. Ponamus duos homines eodem modo nata ac interire. Quouuim omnes mutationes Mactinae isensatione originem ducunt 3 6 ); si perceptiones omnes successive aciniae inexistentes eaedem esse debent, omnes quinque sensationes eaedem esse debent. quamobrem cum sensitiones per Ulaitiani atque naturam animae a situ corporis in universo pendeant f 65 PDuo empiri S 3 6567 PDcholmation si in duabus animabus eadem erceptionum series esse se debet, necesse est, ut corpora momentis singulis per omnem turiusque hominis vitam eundem proini ha n situm quod
cuna fieri non possit, evidens est, fieri quoque non posse , ut in duabus animabus perceptionum series sint prorsus eaedem, etianisi eos eodem momento naici eodemque mori ponamu Sint porro duo homines diversio tempore nati,spondimus, si fieri potest eos singulis momentis vitae suae, a prima
nativitate usque adcinctialeriatum mortis eunden prorsus in unu verto habere situm. Quoniani in univerto nitillim Orpucal
teri simile est, sive corpora, quae inter se conterinitur, eodem
463쪽
tempore existant, ve divers CC. 246. Cosmol. fieri quo. quemat id quaqua in potest ut divertis tetriporhus idem patui in repleatur iisdem corporibus Sinania corpora reliqua, quae ab homine in eodem constituto percip pollunt sint prorsus e dem Quamobrem cum seruationes pendeant a nautationibus,
quae organis senibriis inducuntur a corporibus s. 63 'ν bonempir.), diversa autem corpora easdem mutatio laes inducere nequeant eodem modo ad corpus organicuria, quot ad an mam spee at relata tensationes quoque ii duabus istis anima. hus eaedem et mutuo conllanter exCipere nequeunt. Immo iden multo magis patet, si poli alnus, duos 1los homines momentis iisdem a liativitate computati in diversis si)atii consi- flere o diveri uin ad corpora circi traiiecta situm bimere. Quoniam ver mutationes ceterae omnes, quae in anima contingunt, a sentatione originem ducunt δ per leges in amauioribus explicatas si sensationes sucrint diversae, nee p. ptiones ceterae eaedem esse poterunt. Denuo igitur evidens est, sim haud quaquam posse, ut in duabus animabus percepti num series sint pronus ea leni, quando diverso tempore via
Jam cum in duabus animabus series perceptionum emdem esse non possint, sive eodem inpinento nasci ac mori, sive diversi tempore vivere ponantur liquet omnino in umiquiseque anima seriem perception diversam esse a serie perceptionum animae cuniscunque alterius.
constat monsti bicorporea diversas a prima statim nati vitare prodidisse appetit ius ae aversione : quod non m do inia est, quod organa senseria non fuerisit ad eadem, secta smul remis, verum etiam a diversitate naturali cultatum mentis, quas in omnibus non isse easdem prorsis, sed licet genere eaedem sint, suo tamen modo adhire disterie con stat. Quamvis vero in eo plurimum momenti sit uni sit, ut scri es perceptionum in dua hus quibuseunque animia hiis snt Diuitia ' le
464쪽
De Voluntate or Noluntate. 6 3
positionis insuper habemus , propterea quod sortius concludatur diversitas seriei perceptionum in diversis animabus, ubi ostenditur eam esse admittendam, etiamsi nulla ponatur intrinseca animarum disserentia A posteriori veritas propo-stionis praesentis multo clarius patet. Constat enim homines non nasci in eodem loco eodem momento, nec iisdem praeditos esse inclinationibus ae dispositionibus naturalibus, multo minus eorum corpora eruidem constanter ad eadem sensibilia habere stum. Unde nemo non intelligit, sensati ne diversas esse debere eodem tempore in diversis hominibus. Ceterum de animabus hic ostenditur, quod de elementis rerum materialium demonstravimus I. 98. Cosmol. . scilieet quod unumquodque elementum contineat seriem mutatio 'num, quae diversa est a serie alierius cujuscunque. Neque dissielle seret idem etiam de unoquoque corpore evincere in corporibus vero humania lassiciente attentione agnostitur.
Quoniam appetitiones ex perceptionibus nascunturAE ad BA, Heas tendunt 48o. 493 si perceptionum series diversia sue feris appetiirit, appetitionum quoque series diversa esse debet. Et idem Amtim seodem modo intelligitur de aversionibus. Quamobrem cum σνς θητι
in unaquaque anima series perceptionum diversa sit a serie per insimm- .ceptionum animae cujuscunque alterius β. 230, in unaquaqua
anima series appetitionum O aversionum diversa est aseris appetitio mo aversionum , iqine datur in anima quacunque altera Unde patet, quod de elementis demonstravimus β. 98. Cos- moti, adhuc luculentius , unamquamque animam continere Griem perceptionum ac appetitionurn atque aversonum, μα dive sues aserie asterius cujuscunque animae. posteriori quoque patet diversitas appetitionis Mave
sonis elarissime, quodque paulo ante commemoravimus demonstria bicorportis, id ipsum eandem palam loquitur.
465쪽
den modo aversiones atque appetitiones a sensationibus pendeant, quem in anterioribus iiii enter explicatum hic perpendi opus non est , non utique supponi quicquam debet aliud; nisi quod sensationes quaedam ach adsint uum appetitum adeo & aversationem pertiade est, quacunque tandem lauru sensationis praesentis causa , seu quaecunque suerit ratio, cur
positis hisce ideis materialibus in coi re ponantur hae seni tiones in amia ui , ii . . Appetitiones itaque ac aversiones eodem modo a murionibus de pendere possunt, debent, quocunque tandem modo stiliationes a corpore dependeant f. Mi. OGot .
Aposteriori citra difficultatem idem intelligitur, modo
aesimum ad exemplum aliquod advertamus. Ponamus enim te vinum vitro insusum, quod intueris, appetere, propterea quod probe memor es, te ex sapore grato voluptatem pere pisse. Appetitus hic dirigitur in saporem vini, quem volupta tis percipiendae gratia percipere cupis Dirigitur adeo appeti
tus in aporem vini per ideam voluptatis perceptioni eius as haerentem f. 489. . Enimvero quocunque tandem ni odo Meidat, Lit oculis in Vinum conversis ipsin videas; nihil hoc comducit ad Id, ut saporis grat recorderisci sufficit enina iidevidere vinum, cujus saporena alias gratum expertiis 3. Ii7 Psych. p., Clarissime igitur,eilpacitur, dependetitiam appetitionis leniatione non supponere nili sensationem praesentem, nequaqquam vero dependentiam ejusdem a corpore. Quodsi ponatuus,
nos haustum vini appetere propterea quod ad sanitatem cor-
466쪽
poricae animi hilaritatem c ducere certi statui appetitio ratisivilis est, hoc est, vinum, quod vitro infiitimi contuemur, bibere volumus 3 5i7. . Enimvero sive appetitus dirigatur per ideam voluptatis, sive per ideam sanitatis corporis ac hil tatis animi, nulla inde emergit disserentia quoad dependem tiam appetitionis a sensatione. Quamobrem ut ante siquet, dependentiam volitionis a sensatione non sipponere nisi sens tionem Mesentem, nequaquam vero dependentiam ejusdem a
corpore. Idem de aversione patet, sive ea sensitiva supponatur, sive rationalis. Si enim vinum aversamur propter si porei sui larunici ratio liversionis et liedit in se molestia, qua in ecla pore auster viiii in percepisse meminimus s. 489.). Ratio haec aversionis lubsistit eadem, quaecunque tandem fuerit causa, cur vini tibi conscius sis, idea ejus materiali in cerebro excitata β. Ii .). Avertio igitur sequitur, quae Linqtie tandem .sit ratio, cur posita idea materiali in cerebro pOIiatur perceptio in anima β. II8. Ontoc , conloquenter averso eodem hoc modo dependet a scnsatione aliqua praesente , quaeculaque tan- .dem fuerit sent loliis a corpore dependenti .isi Ontoc . Idem adhuc eodem modo patet ii supponas te vinum aVersari, hoc est, hibere nolle, quod fallit it tuae adversum noveris, vel ab immodico vini haustu abi mere, ne incommoda incurras, quae ex ebrietate consequuntur. Quamobrem aversio quoque rationalis seu nolitio eodem mod pendet a sensatione, quaecunque tandem sierit sensationis a corpore depen-
Propositio praesens mammae utilitatis est in momentis hypothesium, quas ad eommercium lue corpus Manimam exin
plicandum e re Vitarunt philo biphi, expendendis, praesertim ubi per indirethum aliquam impugnare volueris. Ε re u tem fuit eandem hi in medium afferri, propterea quod con sequentiarii ob ejus ignorantiam acumen suum desiderari patimis ir, quoties hypotheis philosephoriun impugnaret Kk a dent
467쪽
disti Etenim hune quoque usum praestat philasophia, ne
iudiei nostra de veritatibus hypothesium praecipitemus ae in alios his urios nos exhibeamus. Quod appetitioin aversio supponerent certam sentati unum, unde pendent a corpore dependentiam , sine ea intelligi milum possent ast nemo
non novit, modo ad seipsum animum advertar, se probe ea-pere posse , eur quid velit, vel nolit, aut cur quid appetaqva aversetur, eiu nesciat quomodo sensationes a corpored
Jemleant , immo si vel numne per errorem de eo . Lubetatis mertarissime is de emta est a mori, qua ad rasitioin independem suas pervenit , a de παρ-- satismia eo ore Antinaria a. 'n' enim libera est in volando ac nolendori , 94a yssis empla adorias se quatenus ex pluribus possibilibus potate eligit, quod ipsi pla-- -- ρο 0 1. Pochol empi . , consequenter quatelm conatum ' ni Litaiuli perceptionem presentem in praevit alii dirigit, uetu'adatodum pli placet s. 493. 496. . Eiuno ero cun id placeat, ex quo Oluptatem percipimus displiceat vero, ex quo taedium percipinnis I . 542. θchol empir. ratio, cur quid placeat, vel dilpliceat, in qualitatibus rei continetur cf. SIL5I 8 PDchol empir. , adeoque non in modo, quo animale venit ad perceptionem rei istius, consequenter nec in modo, quo ad sensationes pervenit, a quibus ortum ducunt appetiti nesin aversiones β. 64. . Li Ttas igitur an inia independens est a modo, quo anima ad tentationes tuas pervenit ut . posteriori probatur idein, ubi ad exempla animum ad vertis cur volitione id colositiones liberae sint, in dato calii
probe expenderis. Patebit enim ut id intelligas, non respitaendum csse ad dependentiam sensationum a corpore , atque hoc pacto perspicies rationem libertatis nullam in dem identia ista contineri, consequenter hine convulceris libertatem ania eadem esse independulatent.
468쪽
me de utilitate propositimus praeredentis dicta sunt, eade eme quoque inculcanda veniunt. Utemur eadem mmis post, hi πω se philosephorum, quibus ad expli
candum commercimi inter mentem ac ossus ut nae αγ
1 das me mit Quando emin aliquid voluitius, conatus iisuxurproducendi perceptionem praevisim ceteri hiatur per nouo nem boni dimiustam, quae cum δεῖ cohaeret g. 317.), conis quenter in serie perceptionum talas continentur, quas volui
mus, existunt citam in eadem aliae, quod dantur in eadem qumdan tias habere voluimus. In sunt igitiu perceptiones seriei Percepi Iollui , quae per Oluntaten deterna inantur p. II3. UnIol. Qua in Obreni cuin aninia libere velit 3 9s istis. e r.); libertas ad eas deterna inandas concurrit. Similiter quando aliqui noluinus, conatus impediendi perceptionem praevissem determinatur per deam mali disti elam, quae eidem adhaeret si 8o, consequenter in serie perceptionum non dantur perceptiones , quod eas habere noluimus, dantur vero earum loco aliae, quas illarum evitandarum gratia habere volumus. Insi in igitur in serie perceptionum perceptiones, quae per noluntaten determinantur 3. II3. On-ro Quamobrem cum an inia in nolendo ac volendo liberasit 4 942. 8chol e r.ὰ libertas ad determinandas perce ptiones in letae perceptionum concurrit. Quoniam titque animae libertas ad determinandam a squa litatem pereeptionum in serie perceptionum existentium tam
volando, quam nolendo concurrit' demonstrata libertas in seriem perceptionum influit.
mandonam sensationes, eonseqiienter etiam teterae Guquae hinc Mident mutauonea b. 64. , a libritaIequo
469쪽
arinum pendeant, supra jam demonstravinius G. svi saris 3 3, de sensitionidiis dicta etiam ad phantasmata Aella
transdrruntur id quod unusquisque in seipso quovis momen to experiri potest in luxus autem libertatis in seriem per
eeptionum major deprehenditur, quam primo intuitu vide. tur, hi dependenti media tan per spes urus, mutuam de pendentiam perceptionum a se invicem in eadem serie sea ipsarum inter se nexum consideraveris.
328. Mima ιν Anima libera est , M. ratione praedita. Ani iras enim,st libera quatenus liberia est ex pluribus possibili biis sponte eligit, quod ipsi placet, uni ad nullum eorum per et seluiam determinata
sit 3 9 i. schol empir.). Di amobrem cum ex possibilibus id eligat, quod ipsi maxinae placet, o quia ipsi placet s. 937. P bol empir. Lid eligit quod voluptatem parere posse 3 5 a. dicto emit . , adeoque bonum esse iudicat V. 338. Dcholmpiq), s quidem bonum majus ahero, ubi ex duobus bonis unum eligendum O. 898. Dcbes empir Dum vero aliquid vult, appetitio seu vollitio determinatur per notionem distimi lani boni f. si70, adeoque per id, quod objectum appetibile nos statumque nostrum per ficere aptum deprehendatur ν33 Pso. empiri). Supponuntur adeo veritates universales, quae ratiocinando ad appetibile propter inhaerentem qualitatem Ru relationem ad alia applicantur 3 336 36o S seqq. e Nir. quod cum rationis su g. 9 . Gchoten ii . , animi in volando libera, quia ratione praedita 3 5 PB M
Similiter si quid anima non vult, a stis nostionis deter minatur per notionem mali distinctam 3 3180, ideo qui non vult, quia displicet' iod non vult 3 937. Dcb empir. , consequenter quod taedium parere posse F s et PBis emp), adeoque malum esse iudicat 3 369. 'dichol empiri
terminatur adeo actus nolitionis per id, quod aversabile nos
470쪽
statumque nostrima imperfectiorem reddere deprehendatur I. 566. Oct era tr. Supponruntur adeo denuo veritates univeriales, quae ratiocinando ad veri ubile propter inhaeren. tem qualitatem seu relationem ad alia applicantur 3. 336.36o.
Hi ne apparet eur vulgo libertas vindicetur appetitui, tionali denegetur vero appetitui sensitivo. Supponit ratio operationes intellectus, quibus univer latium veritatum erense
tio delamir moue ideo ab intestino pendet libertas. Ita vi repraesentativa universi situ Porporis organici in mi me. --. versso materi cur ter, mutationibus organorum sessor omn9Jurmali risibi L ser limitata ratio reddi potest ommum eorum, quα de anun ob ore ulla servanIur uulaecunque de anima observantur ve ad ensus, emesista in aginationen atque memoriam & pendentem inde appetitum Ni rari . sensitivum cum assestibus, vel ad intelle flum cum ingenio 'inm arte inveniendi sit inde dependenteni appetitiina rationa petii seu 'μ'
voluntatem spectant id quod patet recolenti ea omnia, quae in Psycliologia empirica de anima ab experientia derivata le- guntur. Eo 'irepraesentativa univcisi , qualem essentiam atque naturam animae esse adstruxinius 66 67. , rationem
reddi posse sensatio lium ex ipsa sensus definitione liquet 3 67. H his empiro sit legem sensationis essentiales miniae dete minationes continere ostendimus f. o. Imaginatio quoque in eadem rationem sufficientem habetis. 8l. 83J consequenter memoria, quae ab imaginationei uet , M. 73 ωλ- λSimiliter in eadem vi repraesentativa universi iussiciens continetur mi in intellectus si ulla datur inielleeliis operatis, quae in eadem rationem sufficientem non agnostat ,Αi3. . Immo eam non excedit ingenium I ria nec ars inveniundi