장음표시 사용
151쪽
in II. LIB. ARIST DE ANIMA. in
peltiamen qui oblitari Aristotelem in pro A p*n xu Ahismi, 'm firmum ab te ri eo hab
m mantium seu vinum, seu mortuum excuta panthera,suavem odorem Vultere Quare alsum esse quod Ee illis feris a Druimus Oecur.rendum, vel latuisse id Ailitotelem, vidi alia, cruce eius aetate nondum comperta iii erant, sed progressu tempo tu innotuere Vel id ex communi tantum sermone protulisse, sicut halia non pauca in eodem opere ut nonnulli inter
nucemqu-o odor Dieiunque diffunditur e re odorata, i a. et substantiam tum eam. Haec conclusio probatur iis argumentis. quae in hoc capit mari. r. quae prima attulimus ad suadendum odo e esse Iiislationem seu fumeam substantiam. Licet enim non persuadeant C dotem esse rata
quam erigat motus substitiae sameae ad os . ad olfactum Tertio, et a vapor, eum leuissis uisum commeat, teste Aristotcle de sensti essensilicis&tamen odor etiam in loco inser o risentitur, ut paret in venatu croco ilorum
qui ad earnes extra aquam suspensis , odore
Sit terti concluso, Odor extra sumeam ex
a ala io rem eii radita secundum ei Te itere sis, i Stionale poti quoque effundissecundum esse ilia.. re .la. Haec ovesuli quoad priorem paviem, a stetit ut ab iis , quos paul hau te prole cui la conclusione Leguli in M. Pace que ex eo, ni , - - eum sumeus vapor, ut ostendimus, aequeat ad Iongissimum tractum conimia uicata, atq; ad eo nec in illo odor, conssequens est, ut odor et e communicetur, altem secundum esse in te tionale Posterior porsei uidem conclusions V, e uia a omnino est, nec a nobis, citarit aetolia ii, bilis citi lituitur Eam defendunt, 'exander
in lib. de sensu sc nsili cap. de odore, Amin nius ita Boetius cap. 2. ADte praedi c. item Garubius in summa quaret. 6'., recentium Plillo. sophorum nonnulli, sua .let arque testimo his Aristoteli hoc in libro cap I tex It . ubi ait medium pati a sono abi dote maerem si e pati a re odorata, ut redoleat. Cum igitur redo.lerentii l possit ili odore secundum esse rea
Iem tabstantia, concludunt tamen illam o D learfectum sit, quemadmodum, clieissecati . dum, nisi candorem habeat, viddit ut Aristote.les concedere, recipi in aeret ealem odo em. dorem comitati, esseque eius vehiculum, cu- qu si'; ius utetuentu, reo dotata prodear. Add di- mstiiratis usu utamen ineonclusione plerumque mala non neces Te est, ut semper odoreo pacto exiliat; si nimirum te sodorata dorem ita per-ctum concoctumque rara habeat, ut ad exit et dum non egeat restatutione vel suta cometa sit, ut resolutionem non admitta 'icet hoe posterius in corporibus olora feri raro ac si
i canet Sit secunda conclusio Eli im cum res odo- IAM Au rata vaporem e Thalat, non cunque pet ci- rra. pitur odor, dat ut ex balatio odorifera Haec co- elusio est demente terroi, LeT.s . huius lib.
Caiet Apollinatis q. ro. Ferrarie si Sq. l . Iand de sens de sensi q. et in hoc inlib et E . Cocta- Accedit, quod codum modo ait pati aerem ab odore,&a sono a talo note aliter pata sit persus ostendimus. Non esit tamen eras ithan dum spargi odorem secun Ham esse reale ad totam linil distanti m. in qua percip tur, virlmum sit vecti in iis mile tanta militane te vltri ad sese con mu-
nicandunt; maxime cum Ilerioueat titcntur, si eum nullo pacto agere realiter; led intentiona. I iter tantum
Ob: iei taliquis Odor ut docuit Aristot
les tili, des usu, vison l. c.' ps fuit datus a matura ad mulcendum cerebrum: sed hoc non tum a praestat , nisi dum elisiti subitandii fumea . v tiet' a ex superie sdictis constat te Lur odoririrn qua coc RAdatur extra sit bstantiam fumeam. Secundo, ventus cum alio tenditi, semper impedit ta-iectionem odorum ad nares e De alitem ex reni lib. s. de Elementis, Mareel. i. i. de animae. 1 eoncilia totis disi, sin aliorum. Est ta- F eo prouenit . quia ventus defert substantiam Inque .u men contra Avicen. 6 Nar. p. t. c. s. Alberrum fumeam versu, aliam patiem ergo odor scinerum odor in summie hom Galatium, . de simplic. meost qua D di facult. et 1i. Feinelium lib. s. Pnvsio .eri ..ias a. 3. alios existimantes citra halitum fumeum, o Sui contra dotem non dari Probata tamen nostra consentiant, . cluso; quia saepe odor sentitur in locis admc-Con esu dum remotis, ut testantur vultures, aliaeque at nupro es , quae odore allectae cadauera procul in .s,uu quitulit: ut autem exhalatio tam longe lateq; spargeretur, Moritae cremo dotatam desiuxu per es in tali subst1ntia. Tereio Si aliquando odor secundum esse trase vel intent ona Ie maneret extra halitum fumeum . oporteret peruenire tunc in in istanti ad sensum, cum saltem species non habeat contrarium , a quo retardetur et sed oppositum videtur experi r i Quia semper post aliquam temporis moram OlfacimuS ergo,inc. Quarto Nullus eo ius
et,ccmasi olei percipite obieest in , si supraesens:
152쪽
. t in , ns non est autem praesens cuili longissi Atasque adsentan, siis eid recto tranat te, siue te
si okt odor et cipiatur, non lateri uotaeontingar Unde non odoratur nisi o.
pellabi adsensum species odoris, sed odorem ipsum secundum cssi reale. Quinto Odor est
Qualitas secenda resultans ex temperamento
primarum non magis activas quassis timeolor, sed unus colot non producit alium' ergo nec odo talium odorem gignet proindeque nullo pacto potetitia infundi odor in medio secundiam e se ale; eum haec diffusio non alitet ne Bri deberet, quam per pro duetionem vulvS Iotis ab alio Ad primum lictum dicendunt, odorem datum es ea natura , ut illius interu ut usa potes
explorentur, diiudicenturque, quod progreddimagis patebit item ut homo illius ministerio, is cuti&alio Num sensuum, intelligibilem eo
visionem aeqvirat rater ea, ut cerebium ul-usQue temperiem seruet Verum hic fidorabile reuius nomine intelliget halitum odorificum, vel odorem , vellem qua v(ruml bet ditilauit actu existat, eique cohaereat me dium, per ouod species ad sensterium usque eL
funditur. Dependet autem conseruatio huiuscemodi speciei a proprio obiecto, taut eo pereunte, o Teuauescat sicuti species aliorum se sibiliam obiecto sublato Ad quintum, quo potissimum innitentur, Ad D&quidem non siue magna probabilitate, qui
negant dari realem odorem Ttrarem odoratam, a meumq, vaporem respondendum est, reli odor resultet ex primatum qualitatu temperamento, ut&a Irae secundaequalitates; po se tamen illum dati in elemento, o quia dira syne ero puroq; sed misturam ea tundem qualitatum participante, ut sumtius ex Aristotele,
est odorem non essemat: factivum, quam o generar, inlotem Potest enim odor, re ipsad audi, pro color calo-
dueendo odorem alium, sicuti sonus sonum rem . alium genetando. Nec mirum, eum ad genera tionem, com municationemque harum qualitatum, quae in subiectis non permanent, eae paulo post evanescunt , minus requiratur, quam ad prodactionem colori , qui&nobiliorem obtinet naturam, suopte ingenio est qualitas fir permanensque. t cerebrum laedant: sed nequi opus est ut suaves Ebenefici odores eum finem perpetuo al- sequantur Ad secundum respondemus ventu impedire perceptionem odore in , non solum quia substantiam fumeam in diu tritam rapit;
sed etiam quia odores, corvini pecies inaeret nisi dentes una cum ipsoaete, eodem, quo fertur impetu .sec mi evehit. Quod tamen in colo tutia. lucis perception haud quaquam euer: it qui Leem species visites cimen o ad las pectun pertingant, earum trairci o motum
Alliartium dic. tum odorem se eundum essse reala, polle contiario odore in medio retardari, vel omnino in pedri, ne ulterius dis.su ad tui Quod si odor comitat tum n cn nueniat, putant nonnulli probabile isse, tam illu, quam pec et odoris, momento id inctum pervenare , ed his refragatur experiet alia. Saepe enim videmus thias, aha que odoramenta, cum pDino sui calescutat fumidum halitum pro-
calerpit re, S tam n nunquam eorum odore,
nisi aliquante, post temptate , a nobis senseri. V od tali insecus euenit et ii odor , vel eius species sese in olfactu iri in me et o inlinuaten'. sanate dicendi in portu ori omnia , quae inmcdio contrarium non, et udum .communitati ii instanti videlicet, quando ii a suopte in eoio tarda sunt. ac moram requirant, a pretioeliabet odor, ill rus species teta, ut iam r. quam diuimus, Philosophiae parens experienta demonstrat. Adat artum cou cedendum est sensem ex-bas ex ternum non per c perem praesens obiectum: trem obie sed hane praesentiam non eodrin pacto requi-
ii in omnibus see sibilibus respecti suae potentiae Narnque ut res visibilis a se ectu praeseus Aeatur . debet ei per lineam tectam obiici ab eo loco. In quo videtur: ut aut ei res odorabili censeatur praesens olfictui, sat est atque necet Laleta; extendi spe iam odoris ab obiecto
a tremo aquam. ME 'ium, per quod odor dissandrait. Ru
ple est .ae tuti aquari ut docuit Aristotele hoe n lio capri text.' et hii de historiani M. capra Theophrastus, libro de causis
mae de homi taetractatu de olfactu , Feroelius lib., Phu sol cap. o. Galbius usum m. qu. 6'. Them istiu hoc in lib cap ; . a para hiaui.
Theophilus Alga lius inoi cecina, simplicius, Laihia .eoni uni conlausu. Et quidem aerem esse mediti odoris . pa Aerem editet ex eo, quia terrestria volati iisque anim N aquam me. tia per aerem odores captan . Quod vero et dium cs ia in aqua medium sit, constat similiter ex vi A M. ferum in aquis odoratu . Huius aute tu multa Probatur.
a stertio diei Atistoteles loco citato de historia animal Nam complures piscium spelun picere .d,
cis latentes salsamento illitis faucibus pisca toreuocat. Ueinde , non pauci ad quo dam ni dotes ex alto accurrunt, ut ad carunculas
sepiarum deusta sui affatum polypum, quae ideo coniiciuntur in nast sty Purpuri solidas esca purpuratii deniittunt , iisque deceptast capiunt,
153쪽
capiunt, Pol pus cum a saxo, cui adiute, set, Adiuelli nequeat , sed truncari potius se , a latuita publicariae herbae odore protinus resilir. Denique, comoertum est pisces escam,ante- qii m votetriolsa tu explorare Nec quisquam obiiciat, inquit Philoponus, pisces non olfactius sed visu alimenta labi Quaerere si quidem etiam ii, qui, crastor uiadsensu destitu suur,c-scas suas persent scunt,&quetit an C. Musitatis. Erit qui dubitet qui nam ratione aer, a Belua sint medium ad transmittendos id ores aptunus cum haec elementa hutri id eri stant,&altetum eorum frigidusit, nempe aqua hinmiditas vero,&fiigiditas ab odorum ingenio. aliena habeantur, ut pote qui erat et co ,&cali-
do oriuntur Occurrendum tame et Lia quam litates odoribus, ad prim euum eorum ortu N&diuturnam eonsertiatione minus conferauta nihilo minius arre in m aquam ad eorunce tra-
ARTICU Lus L DICER AE OPINIONES.
munia obseruiunt. In primi ad attrahendum Di &emittendum aereretiyc uicta una pars tractat atri , , , repit in etTcbrim, alteria incor, per quaedam VT
foramilia, de quibus post a. i. cla ad , ad ex in
mungendam. ideoque decliti meatu nasus a. tet Tertio, ad hauriendos odore S Unde ani
iectionem maximea , posita esse quia fumeus C m. tia, Que longiores habetit nares se reacidi is vapor, qua magn-εs stiana sumitur. perteriram permea e ne utar. Docet autetna tis teX. - .ca. T. quem d modum medio coloris inest quaedam assec io, ratione cuius triducu tiar
per illud species visites ad I p ctum, quam vo- sunt Privatimvero clepta aut is natas moliata, Eliu&Di anflictem flexi hasis alius etiam est usus his , nempe id .m qui reanus . vi tradita ill l Liae in this .auim .c, Nam eau bos tam sicco a via a T. At humidos colligunt dei os admou nt. cerim admit. at, paeae trita medro olLitus id est, aeri, tactvmo nim alia ouae non resia quae competere adfiactionem branda min no-r minatam, odorum tradi ristricem. Hanc es o
poster fores philosophi in er quos suit Themphrastus .ppellarunt se es 33, id est, ut vertit Hermolai s cap. paraphrasis Themittit,
pero Iariani, liue perodorariam
Verum si animantia insipirando olfaciunt, qui fieri poest, ut aqua ilia, quae nore spirant,
odorentur Respondet Plin lib. . . Nat. histor cap. T. aquatilia omnia respirare, idque intemue uaeris, qZe etiam intra aquas latere parare imo odorem vult nihil Cealtu quam in-
fictum aeta Sed non recte philosoph Cur. Primum, quia ubi quis detineri aer non potest sed ubi intra eis gignitur, confestim emergar, t ait Acis .in id de Sensu, sisens. a. t. videlicet, quia cum aquis leuior sit. natur in impetu In Ibin e in superiorem locum euadit. Praeterea, quod surat .ca. i. Ddor non si aer infec ustioni at ex iis Nisae superius an cibi; disputata sunt , ubi ostendimus odorem qualitatem esse, no substantiam. Ac quod non omnia aquati Ita respirent, exinstituto dentonstra limus in libro Paruorum
sachus sunt expertia ut iam supta monuit, si
Alia iamque brrachi s ali, si Fria Is ilia
recinctu quodam . vim secta, o Llore, lenirent, referente triam Aristi lib. i. de Parii be,.
nimal cap.r 6 Ulul elicet ipsi o sor sabsque a helitu. spiritus reciprocatione eotam se suffertur. Porro in superiore extremitate nati m. minent diu tubercula a millarum similitu. d DC,quiae ob id carunculae mamilla res,te da- pilla ies vocantur. His autem subiicitur os ta uiri quoddam bipartitum, quod etiamsi multis raminibi Spateat , duos tamen creatus habet insignes, duobus Dahi solamini aus responden tes , quod os propter similitudinem quam cum spoligia&c raro obtinet cccisum, tos spongiosurn dici coni diuit uiuntq; abii in hcat id a natura, ne aer in sol ratione attiaci sui orum confertim, ac libere cerebri, et titulos in glessus, eis ni n. io frigore doceret. Id se edua ius ratis parti as omis spongi oti,responsi eo bini mea elimae tu na i qui in sua origine diuiduntur, kduo
lNatu talium ex AH tot aliisque Philo phis, F quidem ad faucessse uos ducta duo ad na-
conirae Indem 'lin um , on delenum , mrar J. md isdam antiquos, empe Anaxagorim MDic, g dum m. argumentum igite dicen- non omnia animantistius pit ne olfacere, ut super ori capite docuit Aristo les, sed ea , quae nanum odorandi te coi,d tum lia. bent , ad quid aperiendum attracti et aeris opul sit, tue: homanum nidi me sortita sunt aquatit a, .n vi terrestria, rex olatilia omnia Ieddo mPl .La- sum ipsum ni et tu recite septo cartilagito,
tendunt. Qin bus porrecta est juaedam tunica
154쪽
n demonstratum putat. Ac primum qu Mvel isset in aliquo eius olla , vel mortilagine, ei in tunica partes nau vestieme. Non in osse, siquidem ho et stiti so ris . l. I. huius operi , eos tala cap. ta. Ur t. s. sensus expets
in te inqui bis constat odores non scoriri. O .ret in cartilagine alioqui nihil opus eis et in ip
a io re adolfaciendum squod tamen nece lar uim desscdocec experientia, ino uit q. Arist. hoc in l. c. teo 'S. Igitur potenti ac lac eat in nube r . Imrxen inti et Draud , cerebri modorlb. iten. A cficatur.&haeditur utiq; dum eos sentit: ergo sentatium olfactus est in t erebro Praetcce tale oportet eis odoratus insitumentum . qu te Sipsi odores fant, ut inter potentiam, de obi eluencoguatio, debitaq; ptoportio seruetur Cum, cur odores bali tu, cxvapored fili, lihalitu uixi, vapolosum i eis deo et odoraniadi instrumentum tales vero sunt antetioreseerebri veneticeli, utpote uberiore spiritu a sese, recoetantes: igitur in iis costitui debetes modi iust umentiam. Post emo, idem excoc ncluditur, quia si in iis concep ac lis odorandi facillas teli detret, ad quae, inspi-r, lovis motui a. it, non exiget ut ni iratio ad captaneoso doces. Aia error tametu2. Corcet CIq. exiit Iinato dotatum criniiste: tata tum me nihlana. Ouod pto duplici ta Cone P imam, quia caruculae tu mi tares uni eius aena ubi antiae cui in cerebio at cerebitam est di se et iensus vid. st Acra l 1.de Partibu , an no c. I ta e-turq; Galen. de cautis sy: prema turn, ubi ce re una orgisnum noti leti: ns appetit ulta reo fore Oendi neq; ut cerebro , neq; in iis ca-
Aepitinum quod Actius externorum sensuum inest. Secundo, quia Pro tuae.
Mi didit. Nam cum lacrebruin commeentiali us odori fere r. Hi conuenit ante ipsum collocari vim eiusno-
di hal uum exploratricem , ut malus Tapor disterni pollit antequam cerebrum laedarili cautem vis est facultas odorandi. Adde quod Confirma oblectatio , Ac dolor, quem odores inserunt iis.
Secunda assertio : Odoratus non est in 1 a. O N. rium tam ca, siue in uera per nares expanso, Haec sua de Dirptimum quia, ut Galenus re Suadt-cte opponebat, si odorandi visco sisteret in ea L. tunica, cum haec ad extima usq; nasi oras descenda sequeret utrem odoratam iis admota absq; ins iratione mox sentiri, reclamante e petient adtem , quia natium nerui iustituti Secuno. sunt ad tangendi, non olfaciendi munus nec eandem temperiem tactus, 3co secius requirunt. Tertio, quia non videmur odores perci Tertio. pete. nisi intabdita ori aliquo reces n. Tertia at Settiori odoratus residet intuber t. seu culis man illaribus Haec est AE te enuae s. Fen L iudaia- ,. Can I. Mag. Albertia part. summae de ho m. are . in tra et deo factu, qui pio eadem sententiacit it Algare lium. En item Philoponi et s. huius 'Ciun ilia totis driseras Garbii q. cs. Fer Eic l irinil de Potibus corporis humani, cap. o. . sis,
Realdi, 8.d te Anatomica, cap. E. alio1um complurium. Suadetur aurem ex eo, quia cum facultas odorati ix nec incer bro, nec in nariumembrana sita sit , ut ex dictis patet nec vero
eta pol sit in ops, illo iam inold cuius ante
rrentione fecimus, quia ossa ob coetelionem iei nhil, aut vix sentiunt. Relique
est ut ins dictis carunculis res deat; praeter tim eum non appareat ad quod aliud munus natura, quo nihil se ultra molitur, eiusmodi tubercula instituerit. xii citata nunc . . primo ari culo sunt Solvit.-- obiecta euatenus superioribus conclusi nib. atimentor palat. solamen pateat, sequere ut p. sui et id E ad er ad cur Adoramur igitur argumentum , .c..umn pro G leuiopiuione, concedendu est, si risori Ad i. olf. et G. heo in osse, neel in cartilagine, neq; in tunica narium elie, sed in carunculis,am filatibus. Ad secundiam dicendum , ex eo Aget. quod cete brum odoribus foueatur non rectet collicii sentiri, dignosciq; ab illo odotes, sed assici benefici qualitatibus , quae Isalitum fu- meum odoremve in halitu haerentem comitantur Ad tertium ,requiri aliquam cognatio os . nem inter sensitorium eiusque obicetium gehanta quantusatis sit inueniri inter tubercula,&odorem. habent enim illa siecitatem ea toti admistam sicut odores cerebrum veto halitu prae humido scatet , cio super desunt ei aliae commoditates ad olfacaronem administrandam. vi ex dictis patet Ad quartum, tali facul A. . tas odorandi in cerebro non resideat necessariam tamen ei se inspitationem ob earn causam, eruam paulo pos Lex onemus. Ad petita iam vero rario detrusito sententia
Tarao tuo lis constituta est Secudo quia si odcie fi bi esset, eum ad eiusmodi tuberculat .m amen pateat, sevitere ut p. II per id
oec sis naribus o ac rati cibi et Iem se arrii; od nemo inquat et P. trils est. I cItio,ide confirmat ut, quia Ar: st. I de his o cani m. c. 12. aliis liba loca palam E mat,ialiaci una per
I Ecdissa cultas aliquot aTertionibus ex.
pN anda est. Prima sit. Olficans non ret 6- detin cerebri ventriculis. Pr barat Primum quia cerebra subnatra, ut Aueri oes argumen tabamur, conta apta ad inunia ex te norum sensuum; adeo ut vix tactu polleat. Quare nccsa eo de an si putesta c. it., ne ueta-
155쪽
,, IN II LIB. ARIST DE ANIMA. ,
Auet eois diei mus, praedit a tubercula con Asem in ea desinunt. Item cum ait tune fici, ostare ex materia aliquantulum simili substantiae cerebri, simpliciter tamen diti et a vi potemgis compacta, ac minus frigida , atq; ita ad olficiendi munus aptiori. Ad secundam dicedum imprimis est, posse illam aeqa vi retorqueri in auctorem Nam eum Auetroes dicati sensorium olfactus esse membrana nati v quae usq; ad illa foraminae et tensa est, quaeri potest
cutiet eam odores cibi non sentiamus. Cau. dorari, eum odores ade erebrum veniunt tuatum fignificat, ad o faciendum requiti delationem odorum , qui oldinarie ad cerebrum etiam pel feruntur maxime cum illius talia sint initituti a natura , etsi non sit hic integer, adae creatus eorum finis, ut progressu magis pate t. Adhuc tamen in hae quaestione expirean, Oetam, iam rellar, num verum sit, quod de opereul Laio itur impii mi est, quia odor ille cibi ad Modo a tus Aristo t. irata id ir, isti. Ivit enim hoc in Neut
pira. modum ellio ore confusus, ideoque a nobis sentiri non potest, tametsi percipiatur ab aliis. ad quorum res defcccatiori et uenit. Item, quia odorem non sentimus, nisi cum inspirae-nruis inspiratio autem ducit aerem ad faucis, pulmonem, atq; ita non potet odor ab Ore,
ut ventriculo peruenire ad olla Et ut, siquidem non inde aereat tr imus, sed illuc potius compellimus. l. c. y text. IIo.&I. de Sc niui, sensili e s. Sel et de hist anim. c. S. Cumq; Cciati Carbius, Ma va sgnu Albertus. Conciliato X, Alaxander, Theum istius, Marcellus, Averro es, D. Tnoina saeali in animalibus, quae respirant, praesertina hominibus, Leo reuolsa et US operculo quodam tegi, ac munita , quod ut odor organum subeat, attolli debetardeoq; cq iri an spiratio nem aeris, qui vi attractus iategumentum et Postulat ultima ratio, ut dicamus quid A Ciet. Eamq; caiisam e volunt. cur praedic tu a uina rea
ristoteles de sede olfactus iudiearit. Valle sus
lib. 2. controuers medic cap. Ec ait illum putasse istiusmodi organum eme nasum quod
videtur quoque ei: stimasse Plato in Timaeos Etenim Aristo hi de hist. antitat. c. II. ita alta Ol. iactus quoa; , id est s sensus odotis hac eadem parte, id est, naso subministratur,&livis. de Ge-
Porriactae sunt longius, ut catellorum Laconicorum , hae valent olfaetu non interpellantur, sed a longe directi sensor si subeunt integri. Itaq; hanc sentet tam vi Aristotelicam, sequit ut ipse Uallesius Alii putant Aristo t. constituisse olfactu in cerebro, quibus fauet id, quod in problematis sic Is problem. s. scripsit nimirum tune nos odorati, cum Odores ad cerebrum veniunt Theophile hoc in lib. ad text. io I arbitratur hac in re Aristot dubium fuisse, ideoq; nulli bi sententiam ut in ambiguis quaestionibus interdum facere consueuit apertis verbis, diplicasse Galenus etiain libro de instrumento odoratus Acistotelem incusat, quod cum orationis , eloquentiae parens sit, rem hanc nequaquam oratione illustraliti sed ita inuoluerit , ut oporica tuos, quaenam eius de hac te mens fuerit, vaticinari. Certe nos tat opinioni constituenti odor tum in catunculis mamillaribus adstipulanta verba philosopb c. 1.de sensu,&sensili, ubi
ait ita stramentum odoratus esse circa cerebra.&l L. de Generatione anim cap. . iam docet habete illuc a cerebro originem. Nam carunculae illo prope cerebrum consistunt, habio
Neq; obstant oea , quibus Aristoteles vi
detur indicare nares, nasumve esse instrumenis tum odorandiu tantum enim vult, harc obseruite adolEuctum ivi lib. s. de Generatione an 1 mal cap E. docet. Vel appellat ea sensorium, Qui L et V intut Pupilla EIuana illa 2 est vessitanimantes, noui: si in piratione praeeunte ol p ut faciunt. Multi hae in re Aristot reprehendui. Prim am , quia Anatona a pros fores negant itale operculum inueniri. Secundo, quia tegii regeti menta illa impetu aerta sponte ingruentis . lacn mi reus panderentur, quam victus dem inspira tionet attracti Quod tam en Alsum esse coa- stat; alioqui si ire et pirat totie daretur aliquan do ollactio. Tettio quia nulla apparet idonea ita enim motus inratio cur id poni debeat dici nenim ad tutelam pote tritae , cum odoratus naso sali contectus sit, munitusq; ab externis iniuriis Non est caemen cur propter haec Aristote .lem deseramus, cum Aella calumnia vindieari possit. Die endum Aristotelem nomine operculi non intellexisse aliud quid distinctum ab ij , quae supra numerauimus , eum denas
structura,&compositione agi remus . nec c-nim id in dissectionibus obseruatur sed ignificasse extremat me Tibranulam foraminurrinas dec d ntem supra carunculis mani ii res, quae inspiratio se attollitur Idage videtur indicasse, cap. si h tu glibri textu Ioo . iens sepimentum , quod olfactui natura a gita est, peliridi ita is venis &ngeriistia, . Non potest autem vis aeris vltro ocelirtanti satis operculum istud dilatate, sed retro uere auia Deq it aereo introite, nisi cedatis, qui in v latet non cedria utens nisi attractu sint pira
tione. Quare licet quis, inquit Galenus, lae ubiculo odoribus repleto fili ut aetem impelleret in nares, se inspiratione non sentiretur illar. Q od vero aiunt,n egere instru Tertu mentum Odoratas opereulo, falsum est, si de eo sermo sit quod ei datum eis asseruimuis
neque enim id distinguit ut ab ipso naso , qui
ei ad arcenda caloris, &frigoris aliaque et Ussmodi nocum eta, opus fuit Adde etiam cum multi odores tetri sint ac noxiii conuenita cui A. Morganum offlictus cietatectum esse h
156쪽
recessario pate A tetigitur quanta utilitate Natura oeulos pal-
reiicetur, inhibita ad aliquantulum tempus
Ex dictis colliges multiplicem usum re
commoditatem , quam olfactus inspiratio at- fert. Nam primum attrahit una cum aere e Thalationem odoti ferat , seu odorem per te, seu species odoris. Secundo, remouet opercu
tum Tetrio motu suo iraitat sensum natura caltarit.Aut cur olfactum integum et inuoluere debuerit, non apparet. Huic argumento occurrendum est sensus iis expedebere esse in promptu adiunctiones obeun cam. das quantum ratio ordoq; natura erig uri ut tamen non postulat, ut olfactus in animantibus nobilioris notae,qualia sunt ea, quae respirant, neces Iario odoribus percipiendis perpeius hebetem. Sed ex iis tribus ossiciis, secun B tuo sit expositas , ob causam paulo ante a nobis assignatam proindeq; tectus esse debuit. ad eum modum, quem dicimus. Neq; hoc est feriati sensam absq; necessitate praesertim cutale otium, praesente re odorata non duret, nisi dum aerem foras mittimus; quem confestim,
dum tantummodo sim licitet necessarium est ad olficiendum. Intellige amma utibus, quae respirant. Nam odorifera exhalatio sine attractione potest meacus narium subire teq; ipsa laterdum ita subit, quia vitio ascendit: umiliter odori species odorabiles; quandoquidem suopte ingenio hac illac diffundunt ut , in
bilire tendiat, qua uis attracto aere multo celerius nares penetrent. Item, licet odoratus aeris commotione aliquantulum suscitetur; per se tamen, absq; eo motu odorem percipiet: ut patet exemplo animantium, quae te spirandius eatent. At nisi tegmen remoueatur olfa-Cta,nu la erit. Quod ex eo constat, quia animantibus, quae respirant necessaria est adlol faciedum inspiratio, ut docuit Aristoteles pro tuo capite.aliisq; in locis &expetientia ipsa dei nostrat;adeo ut qaod urinantium restim nil lii: et sub aquis non odorentur. Non est autem nec cularia propici primu aut tertium
munus eorum, Quae proxime tetulimus, ut ex
ductis et manil iam me vero ali ad quid a DLrri potest . cuius gratia cxigatur. Tantum igitur requiretur ad ope iculum remoue dum, Scol factorios ineatus Exin os Unde etiam argumen ii duci potest ad proban via dari pre dictum inae lucrum . quod Galenus m libro deIn: rumen rooeloratus, alijq; multi negant. Si enim olfactio ab . inspiratio uen datur.
ARTICU Lus LPR EST NTIA OLFACTI S
Potentia odoradi inter sensus externos ne Oaeer D s cessitate postrema est, dignitate teritu locuobcinet, vet obseruatDiuus Thomas prima par tat scir te,' IS .at .tertio. Nam visus remotissima co ma, digni-gnoscit, auditus imitius distantia; tactus&gu i Me mediastus attigua, haerentiaque dum axat. odoratus murraei h Dec perrim est no requirine et ario ad caute incce remotissima, nec attigua tantum, Meis c factanduria, nisi ut iit: usitate uentu operculuartioueatur, conicq Icurum fit, ut ne eati non posta lari tale ope: ulum ivit irriantibus,qetae res priant. Sed, nstat adhu . urgetq; Calena eo de- , factam in i gam et muniti, cum i ,-getpra tantus sit, que nil bet sensum expedit etyro et pro tria; semper elige, ut in obiectum siseratur N obstar, inquit, quod Natura oc)lis nolitorious palpebras tribuita ibi is techii visestum est Parit autem facultas odorandi sed mediocri interuallo dillita. Praeterea, spe jus ei et odorum minus spiritales sunt, quam visiles audibiles cuius rei argumentum est rarditas, qua ad sensiterium petieruuetur: desor. a tiores tamen sunt, quam gustatilium tactiliem. quia hae semper sunt coniunctae cum rebus quas repraesentan r. ne sne illi sensu imprimuntur, ut progrei Tu docebimus illae veto non item ut ex iis, quae supra disseruimus,ma- munitaq; ei Sent. Nan quia aedi ab incidentibfacile poterunt, ut eos defenderet, palpebras i-plis quasi quaedam pro pucio acula, dedit. Prae terea etiam somni caula Nec enim in aere luiseido dorinite, nisi tectis oculis, pol Tarnu S. I de de animantio us, quae palpebriccatent, Iccustis paguris caucris Natura Conceptacum ladc sinus quosdam tribuit, qui instante so mno, quasi abicula quae tia oculos totos reci re in Ela et huicinita, .m di temetet Iea 2 an linantibus , ins sterio sensuum alime utam actu quaereatibus, magna incommoditatem. Nam triplex ca- cum stat nonnulla, quae vel praegustata ne modii cem inserunt, ut venena praesentanea nece vitam; surrituita aliquam dari potentiam, quae huius endam modi periculum anteuerteret, quae noxia, quaeve salubria ellent, praenuntiaret hoc autem exhibet odoratus , maxime brutis, quae
proinde ad ei bos olfacstumst equentias adhi
157쪽
Gatio dum homo quide in per discutium, siue A tur in idem obiectam reddemq; modo ubili
iudicium . bruta vero per ilistinctum natura- Iem, ex odore dignoscunt conditione uti cibo in o, olfaciunt Et hae equide est prima o-dol um utilitas. Secunda, corrobatio cerctat. Teitia, refectio cordis De quibus Avicenna in
I. de Viri cordis tracst. r. cap. Q Hippo in ii. de Alimentis Q l. Epia Galenus desti res p. cap. &libi. de usu pati. Concit. diffiss. Hispositis quod ad excitata quaestionem spectat, Negat. qua videtur eius pars negativa hisce argii mentis B
ostendi. Potentia, quae a praestanti orata mao
ritur, nobilio est sed viso Leiendi in hominestatur a praestantiori forma nempe ab anit a rationaliu ergo in homine nobilior erit, qaam in ullo alio animate. Secando, homini contigit organum, tactu rerilao aptius ad mucius odorandi quam bellu is ergo homo actiones odorandi mel uspiae abit. Probat antecedes. Nam id organam ce set irrapi ius
Secundi coclusio et O factus hominis adpet cepti odorum I regiora nat hebetior est, s cstu mu tortam au anisum
se iri milliaria. S d huius rei fides ira indiga ectores non nim est, tali mili tam latifundi ut
ipsius odorumspecies si mutiat L 1 p.
tures tam procul odoribus allcctos diuolasse H ita.
hristo tae memorantur, id non ait Per i Ictutae odoraricidi sis , quam delatu illuc magno aliquo ven dicis torum Impetum Iaue Iurn ipsorum hali tib s. am a scuti e longo terrarum tracta expirationes
Tettiaconitasso Homo non percipit plu ad percipiendum obiectum, quod ab eius co C res odorum dis tentias, citiam cat se ilia in e. ditionibus maegis est liberum: ita vero se habriorganum nostri ollaetus siquidem ob vicinia cordis humiditate affuit et odor autem igneae naturae est, siccitatisq; alumnus.. iaetum. 3. Tettio Homo plures percipiet odoram di
ferentias,quam caetera anim2ntia: igitur homo sagacius odoratur. Probatur antec dens, quia belluae non sentiunt tetro foetidosq; cores et cum illos non horreant, uti nos testetia Haec conclutio est contra simplici iiii, Auertoem hoc loco. Est tamen det, trutra Theophili aliorurn: videt atq; Aristo elici in eis illi I de Sensu&sens e .ubi a nos petisti uti a ' man. bere alioru anima citiuu ollac uin, l. o. cap., m ubi docet hunc sensu bisse in no ista betica TC T, URI multa SanriDetribui od scripsit O M. etiam The ph astu si s de Caus Plan . p. r. post Pla octe in in Ti Deo: lio cautem inici me Aristote Icca s. de sensu deseos. Item qiam asserct IE cir si cred rent hominem 3l ales
olfactus non vid titur delectari fio tum, larumq; timi lium terum odoribus, ut idem Aristoteles eodem loco,&lib. s. Et hic cap.ro ait Qil in vero quod olosa imentitios odores per i iane, ex eo ostenditur, quia nota ectunt cognitio. nem odorum, ipsius noctiae causa sed solum in ordine ad cibos, cum sensu non sint e: daei etiam ad thilosophiam, ut homini sed tan-rum e persequatitur salutari , uiariaque declinentis
AD propositi dubii explanationem adue
tendum erit. o factu post a nobis expendi, vel quoad pejectionem es muni demi pilus
potentiae. vel quoad persecticinem ac centa etiam; quae in eo pol tismum cernitur, quod elongiora distantia olfaciat, vel plures odorem differentias percipiat. Sit prima conclusio et Olfactus hominis, quoad perfectionem euentialem, non est deterior olfactu aliorum animantium. Probatur; nam quae sunt eiusdem speci ci parem habent in natura specifica persectionem ath minis aliorumq; animantium. Factus, in v me speciei naturam conueniunt, cum fetan
Sed qui, homo non plutes odores reve c' '
ra percipiat ex eo ostendit tr. uia ineptrio trum re do O grai. Iliae orthi in inbet illas relidita procul odorandum liuet ilit et hebetem se
ei et ad V ira odorum ditarimina se tenda Item, quo die tuae et ultas odosim dis rentias perciora iit, quae ab homine non set iuntur, planum est: qindere non pauca olfactu dignoscunt, quae homini prorsus in odora suur, ut ferarum vestigia Canes id ore dominus ab eo te; qua sit hcos noctu inter alios agnoscunt. Tigiis foeta abie phoc eatulos o it eis dore vcst gat Pantheriodo es leto sitae tara m
fert Plinius lib. X. Natur hist capit p. stati P. Via 'stotelem in Proolem so. ri. qi illi . .&Theo. si pbrastum lib. ,. de Plant. causes. At isti tismodi thodotes hi mavus olfactus non attingit D tam de , quod bruta animantia non odores tantu ri alimentitios Se ad gulae illecebras, se alios mitti m P rcipiant . liquet vi super otibus mira exemplis tum qu a odo sulphura musca si
158쪽
vultures necat , Icti A mi isque atticulatae nobis inura disr, ac leuia fi-Theosita lius, lib. c.de Caul. la, I. Ca P . . ptae tete , quia videmus canes veto aricosilocu odores sentireri ad , vim tuam stolidis occupat sens iusmodi dorem has tu ab
indiui Ilisone ferarum imi si otui otii soleant. Necta isfactum, quarc spondent retardati canes, dum p cparatam vium mi temtatuentur. Ei enim etiam bio ulla est cerpi xtentiam laceinni, quae etia iniurando, quasi sopita obdormis et t. cum in calicio es Colax ubare po ius deberet, sicut i modi res ea calidi dieci commistione nascunc ut A notauit autem M. Albertus in Summa de Ho Ham retia mine. trach. de Odote, nos admodum io odo somniat . res somniare quia illorum pectes , etiam in ore . nostro in tetrio sensu, it fit maesta ut se nidae. Respondeamus nune, argumenta, quae
Simperfectiorem, qua lorurn anima uti uin
se ut x belluit etiam odores ad alimentancnpertinentes , quorum pecc pilone, debam ut bivia ab homines petari. Sunit meta non et illi, qui ct concedant .ere pia, illis istic smodi odores, negantea apta dele clari Ita l. xat Ide de Sensuac sentissili, com et .s . Baccale creas leta Iandunus quaest et Theophrastus lib. s. de Caus plant. cap. 1. Marce bas 3 de Minia, cap. Albertus in Summa de homine, traei de Olfactu . cpol inata et te Anima, CET. Verum cum bruta Anima a Gai aliis rebus sua aceipiant oblectam circa non est careo, quater talibus odotibus pro niunt, ac negata, lis a natura suis se atomimai r. Nam delectatio odCLum, qua .form liter ad pH itum pertinet , propterea
Adptimum dicendum et t. hominis olfactnmiss/nsi et
otitia piaest intiori forma,riems in ellectiva, etiam nos tamen secundum eum gladia quo crit is partur et formis trescat, ea quo in ecllectiva dic tur,sed secudum gradum sensitiuu quem omnia an iam a Ttia ex aeqao participant unde non est cur odoratus maiorem esseruiae perta thonem in homine, quam in brutis sortiatur. Adsecuti ildum, negandu est antecedens, de ad eius probationem dicendum, quamuis ut aliquid pa-ciatur ab agete, debeat esse ei d ssimile iri qualitate saltem quoad eum gradum . quem recipit; eum nihil agat in id quod ei omnino simi te est: non proinde tamen organum cuiusque sensu debere esse at ei tum qualitatibus te pu gnantibus naturae obiecti , in quod tandi ,&a
quo patitur a. t exutum iis, quae obiecto consentaneae sant. Quin vero debet pocius cia ob inpossiepted: eho si dore similitet bra Cruma tecto conuenire vet toportionatum atque ham
recitari e aesentali sub aliqua sacci con- bile sita di sumpescipiendam , ut ex Emphdo es diat Galeno docet Theophilus Edrex. y .
mil. xc eius e firmationem dieeudum, etiabellaa uect , Settidos Ue osores sentire, uteremi l. , Tm si perius artulimus ottat Neque i ta uti diristoteles loco et lato in lib. de senta Tantum enim vult b duas eius m di odores minias fugere,a: i iis ordis alie mi-
Mari cat igitur ex E ac disputatione hominis odora cum S betiorem esse , Quam multorum animaticium: idq; tam spici a dista diri , qua varietaret odorum, ut perer uirturi Sara: tautem P h l. 'nu , an homo male odore ut instrumenti. at ipsus potentiae desecti . hae dubitati solata est ab A t. notele tape: Ora c. V x o 1 ubi docuit sagacitatis defectum in non is ae Nec etia et ibi, aut in Elii sab solo ictu negat bivia immaciti potum odores perci peret , eis vecte lectati sed eo tum delitiis latiet instet ni et eam , atque homines , ut annotauit se aliger Exerc 33. iacet et lacum. Deniq; quod vicinio obiiciebitur, bruta odores tant malimentiatos digno se et . falsum eis constat ex dictis, licet imb onoercipiant odo: h g
ris curae erit posioni, I in odorantur vel bibis ex organi uri .cior trita tuo asserit etiam Vitatin, vica,quoi tribuli ius noXii sunt deui-M Alb iusti et de Anima tract. 3. ca. Et stetiim in m. bdi odorandi Acina contus clacerebro, quod mirni pro corporis magni.
est ut Ioc ii tor tib et dei tib animo T. eumque ' dum Aristotele auctoreia lib. de Stan ii seu ita s. humiditate abundet, quae inde a. iria di in iument uir Ean ei ut uotuin ima ines minus sit me ,
tes ostremo, quod Themitati ait olfacitumni esse; cum hora ni ad edipn t onem e Ca sp dos Cyniam , non 'Aosolute verranti, sed homini ad quasi per an pli cationem dictum accipi de phil opin berea Igni Strandum huius secisas trahet minet nor'. cim st
159쪽
G abile a autem est, idam tangis .Aiachaeas causa, ut ipsum nonstfensi, epe re, Icridium corpus eAtemum Nessi enim tam tali inedia percipit Enimuero corpis eriam id tanquam
ivm Meua, ipsesapar, vigusu percipitur, hu midum es, quod est tangibile quoddam bratu proste etiam essem H in aqua, si cesanesenti eismus in ipsa positum, oeno en usu im nobis pera quam tanquam per medium esset , edauia pe mistum illud esset eum humid . Si dima me dum
patia uesieris. et e Color autem no hoc videtur. quod miscetur .neque desistasM.Non igitur vi ectibi, sic Ohie esse a medio decerepassumtu tu timenim externum es medium, ut diximus Ut aliternvisibi res color . i. gustas uapor dialeti Terrnihil absque humiditates o u sciet insum, ea
omne quod ipsim, Nisensum timiditatem , cutasti,aretpotentia mirum habet, salsum. Nam
se ipsum liquescere pol facile, linutiam etypater , cum lique cit humidiorem e care ras. e At veroscuti vi us est bis bicu nu Titu Thr(ps tenebra nequesunt,si bitas qua etiam visaea discernit is eiurum quod valdessendidum es ohee enim in istolo dicitur, quanquam non eodem, si agi modo, quam tenebra sicut igitur Orsm visibi us inuisibilis est, s auditu similit/ somni irati que, quorum illudaudiri potes, hoenopotest. Acpraeterea magni foniperim ea te die j et aedi m M. uam ut arim ison Medo quodam audiri nequat, ita metim , acuto nis . Inuisibila vero mutiita iam cis t. Quis amperinde dieiinr, atque an carer etiam id, quod impossibile est. Quoddam hoc pacto, vita tum reidemsit id halere, eis videripiau. t Soautem careat, aut habeat rem se vera raue, vel orme dieitur, aut indorium sicut igitur visis , inquam visibili S inuisibila em, S avidit similia rar,sic Ogus metu abiis Singustabita est quod quidem aut exiguum habet a tfrautim , aut v sani rigustum saporeme id . . pilis ar-
G abi , aui m. Agit hoc capite Aristoteles de gustatu de hue, quatuor poti inum tradit nempe gustatus obtectuna, sape ram species, medium&insitum . Quae oran ex similitudine ac dissimilitudine visus mauditus edist ri Docet ergo itissimi stabile Cequoddam tactile. 18hoque id, quod g istamus, non percipet roris interuentum eduri nee id quod tangi in et Dei inde Lobngusto bile essi racide quia id quod gustatur humidum
inie s; verbi grata .rnesiostis iii aquae Quare non per pisapores ataque extremo medioso cym in 'o eur L tu,s xx clinet non ph-quam tanquar permetdiLm: sed quia tota uasa poteali ala gustabile quia piam est. ce Drauram. Quia communium' propriorum notitia, rei nitura in udisti a tur &up enditur, docet Quid proprium,qti id commulae sit gustui curn aliis sensibus: et e rimis cuin vis Est ergo illi proprium, quod gustabile cum humido commiscetur ut sentcu, visibile autem no ira: no enim colores,1 Temperantur, miscentur te per picuo , nee etiam cia uti e
corporibus, ut Democritus, Leucippus, Empedocles flato Isti aiunt T. hd timeti d
I quiniis. Quoniam sapores multi aridis insunt corporibus, docet corpora sepida si tonaci a saltem potentia humida esse. Ea vero potentia facile apparet in iis quae e i et mo
160쪽
Atinis es i. pergit ostendere quid gusta ui cum aliis sensibus commune habeat. Nem Vbismis, die quia et teliqui sensus no solum propria sensio ignoscunt, sed etiam suo modo eorum pri f. . u. uationem;&vt non tantum circam de atii sed V iam, rea excedentia obiecta vellantur; ita humat secustatus non modo sapidum, sed sapori experi, siue ingustabile,&quod vehementem sepotem si habet cognoseit. Porro in gustabile qua uor dicit ni modis. Primum ex negatione, quod fieti nequit, si gustetur, verbi gratia, color Secundo, ei privatione quod gustatili qualitate praedi tum non est, habet tamen ad eam obtinendum capti tu inem, ut aqua Tettio, quod minimum gestatilis qualitatis potu det Quarto, quod i cxce cn i gradu, gustabile est Totidem autem iuridi,&inaudibile.&inspectabil*di ixV A.. - . . Visura medicitur, aut indoctum. In G aeco conmxtu ei , maxin, H ambre. r. id est. quod pedibus citet,& quod nucleo est priuatam. Est autem sensus, dici nonnunquam inuisi bi
te id no quod omnino caret potenti avLvideatur, sicuti sonus, aut Angelus; sed caret, ut recte&pet spicue videat ut, quemadmodum quaedam dicuncur destituta potentia ad incedendum , de quaedam nucleo destituta, quia minimos pedes habent, Eut nucleum. κ β , db msi, mangs p., me Zm πα- ridetur autem p tabili impotabi esse
gustu quidem infrumentum idis, quod potentia tab, gustabili autem tu, quod ipsum ac Asacer: CAP. Videtur autem Cum sapores non nisi humi ditate diluti sentiantus Humidum vero ad potum a trineat; recte potabile Limporab: Iecenseri ait, principi, gustabita
po is me, sicut paulo a me ingusta iri ex negatione. vel ex priuatione,&c
muc quia vero dixerat gustum sue tactu
. . et e iramum gustu tale esse debem vindique sit actu humidum; eonem-dra E
percituatur. Id autem muris,h re ' i , obiem . quae ab iis