장음표시 사용
111쪽
ties , quam insculpebat Seleucur; ω si uir sit qui piscetur , meminerit Apostoli, ω puerorum qui ex aqua extrahuntur. Neque enam uolorum sunt imprimendae faeier, quibus vel solum attendere prohibitum est : sed nee ensis vel arcus iis, qui pacem persequuntur e nec poeula iis , qui sunt moderari γ temperantes. mIιε autem libidinos nudatos babent eos, quos amant , veIamieas, oee. Et quidem Eques Uicio ius in suo commentario , quo veterem Christianorum numum illustrat, gemmam annularem profert, in qua ancora sic
duo pisces , hinc & hinc, sculpti sunt; in superna
autem parte IH CΟΥC, in inferna XPEICTOC, scriptum est. Idem tres quoque Christianorum i aereos annulos profert, in quibus Christi monogramma conspicitur, & in uno Α &'Ω, ad monogrammatis lais tera. Achatem quoque varium antiquum exhibet, in quo crux, & YESU, & YΑ VA , ad quatuor Crucis cornua divisim insculpta sunt, quem annularem suisse non videtur dubitandum. Item gemma in in cuius antica facie Xω, in postica vero columba cernitur; & aliam gemmam in cuius aversa parte
ancora adspicitur. Non άπρονδιαμνον videatur adis
notare Christianos quidem illos vetustos , sed haereticos, Basilidis sectatores, aliosque Gnosticos , quaedam nominum , & figurarum, portenta in suis annui is incidere aut exsculpere solitos fuisse, qualia videre est in antiquis gemmis, quas Abraxas vulgo adpellant, & de quibus Fr. Chiuetius commentarium pereruditum conscripsit. Dignus etiam qui
videatur Io. Rirehmannus De Annulis cap. XIII. Baculum ne serrent Christus Apostolis praecepit, ut Matthaeus cap. X. Io. ω Lueas cap. IX. 3. memoriae prodiderunt. Marcus tamen cap. VI. 8. virgae usu in
eis concessisse scribit: quae divinorum Scriptorum
112쪽
discordia quomodo concilietur, vide apud B. Lamiam
Calceamenta quod attinet, Christum soleis, sanis dat iisque, usu in ex eo constat, quod in Evangelio Iohannes Baptista se indignum, qui corrigiam Christi calceamentorum solveret , professus est, ut apud
Matibaeum es. III. Marcum eap. I. γ eam cap. III.
legere est. Ebraeorum calcei plantarum calces tantum infime tegebant; cetera prope nuda & teretibus habenis iuncta erant; quales Romanorum soleae &gallicae, dictae a Graecis κρη-δες . Non tamen perpetuo sandalia illa Christus usurpasse videtur, quare Hieroumus Epistola XXII. scribit: MiIites vestia mentis Iesu sorte divisis, caligas non habuere quas tollerent. Non enim habere dominus potuisset, quod fervor suos habere prohibuerat. Domi autem saltem saepe non habuit, unde apud Lucam eap. VII. 33. Mulier flans retro feetis pedes eius , Iaevmis coepit rigare pedes eius, ω eapillis evitis sui tergebar, ω eulabatur pedes eius, ω unguento ungebat. Et Ioan innis cap. XIII. v. 4. s. Christus post coenam Aposto-Iorum pedes lavat; qui certe non alio habitu ac illi erat. Non enim videntur antiqui, saltem in calidis regionibus, domi calceati manere consuevisse, ut Calmetius quoque Dissert. De re vestiar. Ebraeorum non dissiculter concedit. Quare Angelus Petro in
custodia vincto ait: υπαδῆσα τῶ σανδάλιά σου , quod vulgatus Interpres vertit: Calcea te ealigas tuas , &quod servat etiam Pseudois Abdias lib. I. , quum tamen vertendum sit, erepidar, sive soIear, ut patet,& ostendunt Salmasius adversus Cercoetium, & Ngronus De CaIua. Et hinc elucet Apostolos sandaliis esse usos ; & sandaliorum Apostolorum frequens mentio apud Pseud Abdiam . Et quidem Marcus
113쪽
eap. VI. v. s. scribit Christum sandaliorum tegmen Apostolis concessisse . Sed quid Matthaeo faciemus .
qui eap. X. v. Io. ait Christum praecepisse Apostolis ne calceamenta secum tollerent Ad quem locum: Ioannes Chusostomur habet: Apostoli eum unatiantea, Θ discalaeati eireamibant totum mundum, Sunt qui inter ὐποδήματα, quae apud Matthaeum a Christo prohibentur , & σανδαλια, quae apud Marincum permittuntur, distinguant, & censeant illa, quae totum pedem tegunt, inhiberi; haec, quia plantam pedum dumtaxat subtegebant, concedi. Et quidem sandaliorum, quibus Apostoli utebantur, menisi io frequens, ut diximus, apud Abdiam ς & in eburneo Diptycho Musei Riccardiani Petrus & Andreas sandaliis instructi conspiciuntur; & hoc sensu Dominicum praeceptum accipiebant Aegyptii Monachi, qui calceos recusabant , sandalia vero induebant, ut apud Cassianum De Habitu Monachorum
Iib. I. cap. X. videre est . Quidquid autem sit, in antiqua aerea lucerna Gagae Mediceae, quam alibi laudavimus, Ecclesiam sub navis symbolo reserente , Petrus, qui gubernaclum regit . habet pedes calceis undique vestitos, quod quidem in Anaglyphorum imaginibus quas Aringhus exhibet, nuta quam cernere est; licet in iisdem nudis omnino pedibus Christus & Apostoli non frequenter Occurrant,
sed omnes fere semper subligaculis & sandaliis in astructi , quemadmodum & apud Lambeeium lib. ILComment. cap. VII. Polycarpus autem Ioannis Apostoli discipulus calceatus exstitisse traditur in insigni Smyrnensis Ecclesiae Epistola, in qua eius maris lyrium describitur apud Eusebium. In hac discordi
consuetudine, & non una Evangelicorum verborum
intelligentia, nil mirum, si Christiani antiquissimi nu.
114쪽
Apos TOLORUM dis pedibus ingrederentur. Hinc Christianus apud cre
bro advocatum Philopatridis Scriptorem est ἀνυπόδετος. Tertulliantis autem Libro De Pallio, Calceor, inquit, nihil dicimus proprium togae tormentum , immundissi,mam pedum tutelam , verum 9 falsam . Quem enim non expediat in algore Θ ardore rigere nudrpedem , quam in caleeo unguipedem . Et mox: Si quis caleeatur indueitur, mundissimum opus es t sci licet cum pallio aut pedes nudi magis, certe virile magis squam in ealceis. Sic Libro De eorona miIrris, mill-tem commendat calceos ex mentem , quia Christianus;& terrae nudis pedibus insistentem . . Idem graPυ- Iimas penulas posuit releυari auspieatus, speculatoriam morosissimam pedibus absolvit terrae fanctae in ere in eipiens. Sed perspicue distincteque exponit Clement Alexandrinus Lib. II. Paedag. eap. XL quomodo pedi
bus ingredi Christiani consuescerent, seu mares, se a
feminae. 'H s' inquit , i s υποδημάτων, ἡ
ἡ φωκασίοις χρους-εον. Caleeorum enim usus hie quidem
est ad tegendos peder: alius autem ad propulsandar of fensiones , ω a montanis asperitatibus plantam pe i
confervans. Sunt itaque mulieribus aIbi eoncedendi calcei, nisi iter ineant e tune autem eis unctis utendum
115쪽
dum est . Clavis autem perforatis opus babent soleis , quae viam eonficiunt: quamvis illis ut plurimum ealceis utendum es . Neque enim feminam decet pedem Uendere: alioqui multieri tener es sensur, ut facile laedatur . Viro autem pulere convenit nullos habere calceos, praeterquam si militet . 'Υποδεδεσθα snim, non parvam habet adfinitatem cum δεδεσθα,
quod es, esse ligatum . Optimum quidem en exercitationis genus nudis uti pedibus, ad sanitatem , ω ad expeditam facilitatem, ubi non prohibeat necessitas . Quod si iter non ingrediamur, nee nudis incedere peiadibus pati pessimus , soleis utendum es . Illud autem quod a viduis spectatis Apostolus exigit, ut scilicet sanctorum pedes laverint, tam ad eos qui nudis pedibus ingrederentur, quam ad eos qui sanda iis & soleis uterentur, referri potest. Ceterum Hieronymus ad Eustochium, nudos patientia frigoris pedes in Monachis quibusdam non probat, & adsectatae eos abiectionis insimulat. Feminas autem nudis pedibus incedere vetitum idem Clemens Irb. II. eap. X. quoque ait, quemadmodum velari praeceptum . Κ
κτω. Nec vero solum ealcaneum es proibitum ut . nudent iis, verum etiam eaput ut tegant atque obnubant , illis es impositum. Et quidem in antiquis anaglyphis ab Aringhio productis feminae pedibus calceatis fere semper occurrunt. Ceterum id multum dissert ab Ethnicarum feminarum moribus & instituto; siquidem hae, quum soleis tantum & crepidis
uterentur, pedis ac cruris partem nudam Ostendebant , ut recte docet Oct. Ferrarius Anale E. De r Vesiar. vetustorum simulacrorum imaginibus in meis
dium adductis. Harum solearum figuram habes etiam
116쪽
in antiquo marmore sepulcrali, quod in Musto Mediceo adservatur, & quod U. Cl. L Gruterus , & E.
Non aleonius, &-Fr. Goνius edendum curaverunt.
Sed ut exemplum Christianorum , qui nudis tantum pedibus incedebant, opportune proferam ; ita consuevisse Origenem Adamantium presbyterum tradit Eusebius Lib. VI. Histor. EeeIes eap. III quod ex Evangelii verbis calceorum usum a Christo interdictum
Duo interim a nobis observanda sunt, quae rem nostram vestiariam illustrabunt: Unum, etsi tam multa de Christianorum vestibus peculiariter disseruerimus , tamen exploratae fidei esse, Christianos vestes cum Ethnicis , iuxta regionis & patriae suae mores, generaliter loquendo, habuisse communes; nec enim verum esse videtur, ut Ct. Salmasius advertit, statim ae quis Christianus effectus esset, habitum vestemque mutavisse, aut id semper perpetuumque servatum . Insuper pro loco , pro aetate , pro dignitate, conditione, & ossicio, varios fuisse Christianorum amictus perspicue docet Clemens Alexandrinus lib. III. Paedag. eap. XI. de iis adplicanda sunt, quae de habitu Monachorum Cassianus lib. I. cap. XI. habet. Haec dicta fiant, nequid praetermisisse
ιIe Aeoptiorum habitu videamur . Ceterum a nobis tenenda sunt illa tantummodo , quae vel iocorum sia. rux , veἰ usur provineiae, admittit . Nam neque ealia gis nox , neque colobiis, seu una tunica , esse contenrororemis permittit asperitas. Hinc apud Ari hium Abdon & Sennen Martyres Persae, more Persalum induti, non aliarum gentium ritu, conspiciuntur. Magi item, qui Iesum adoratum ex Oriente venerunt, apud eumdem Arivbium, braccis, seu sarabari , ut cum Tertulliano De Oratione loquar ,& bre-G vibus.
117쪽
vibus palliis , pileoque acuto & inflexo , vestiti occurrunt, non secus ac Martyres laudati ; de quorum habitu & vestibus multa differunt, Aring hius
laudatus, aut Severanut , & Bona rotius. Alterum est ,
etsi Christianos primi saeculi multam in vestibus sint plicitatem prae se tulisse satis demonstravisse creda
mus, tamen inficiandum non esse, saeculo secundo iam , & tertio, luxum inter Christianos i sensim irrepsisse , id quod ex Tertulliani Libris De Haiasti muis Ilebri , De Cultu feminarum , ω De Agitarnibus velandi , atque ex clamentis Paedagogi, HL an is III.& C3priano De Lapsis colligere proeliuς est & perspicue intelligeretur eκ figuris Tab. XXI. XXII. XXIII. XXIV. apud Bonarotium Ad Uitra antiqua niti aetate posteriores etant. . .
Iam tempestive inquirendum videatur, an ulla esset primis illis Ecclesiae temporibus inter Clericos, & l aliacos, vestium discretio, & adfirmat quidem Cl. Salmassur
in suo ad Tertullianum De Pallio Commentario . Patalium igitur , inquit, Tertulliano Sacerdos habitus adiapellatur , quod eo habitu tune sacerdotes uterentiar Christiani , eumque praeferendum adferit , non solum omniis biμs usibus , ω ornamentis, quibus paganae θρησκείας antistites uterentur , sed etiam omnibus exuviis oe peplis , quibus Deorum simulacra vestri ω ον nari sole. bant. Ex hoe vel unico Tertulliani laeo satis liquideliquere arbitror. , illa aetate non passivum ω eommunem omnium , qui Christianam fidem promerentur, habitum fuisse pallium , sed solorum presbterorum . LO cus Tertulliani, quem laudat Salmasius, est qui sequitur: Enimvero qtium hane primum sapientiam Pe. sit, quae vanissimis superstitionibus renuit , tunc certissime pallium super omnes exuvias ω peplos, augus P si , superque omnes apices ae tutulos sacerdos babitus i
118쪽
bitur ; quorum postremorum verborum ieel, mstrenue eruditeque contra Gelenium tuetur. Et V erracias quidem presbyter pallium philosophicum. g stavit se traditur ab Eusebio Lib. VI. Hist. Eccles eap. XX. Ceterum , pergit ex intervallo Salmasius, ne illa quidem ipsa tempestate perpetuum bor fuiι , au pro
regula observatum, in omnes Clerici pallium sumerent , aut soli sum babitum usurparent. Multor quippe ex laicis propter ασκησιν , hae eadem veste philosophica 6 r aseetica usos esse scimur, ex presbieris eον DIον , qui ascetieam proferentur , hoe est , qui Apostolieae humilitati , ω severiori Chri ι disciplinae , songruam ω consentaneam sectam sectarentur . Nον menim ascetarum πολιτωα , qui Monaesi postea aettiti sum, certis legibus ae regulis constituta, in notitiam venerat, Θe. Sed quantas mutationes decursus temporis invehit .l Hoc pallium, quod prima Ecclesiae aetate sacerdotum erat, & clericorum, praecipue indumentum, sub Constantino principe ita exoleverat, quum Episcopi & Clerici . communi cum alii a veste uterentur, ut indecens & incongruum Clericis vestimentum haberetur, id iquod ex Dob a Gan. grensis Episola, & Soerare lib. II. Histor Eccles in XXXIII. late Salmasius laudatus ostendit. At haec pauca de hominis Christiani primitivi habitu& re vestiaria delibata suffecerit, quum ex divortiis hisce in regiam viam& ad propositum reverintendi tempus iam sit; quamquam & ναροργον hoc in tentioni meae conducere: deprehenditur. Nam &heinc antiquorum Christianorum humilitas, simplicitas, paupertas, exsistere forte aliquatenus , atque eminere, videatur ; id, quod ipse demonstrandum susceperam , quodque vere dici potest, esse veras di-Vitias, veras delicias, de quibus soli Christiani par
119쪽
tur Clemens eruditissimus Lib. III. Patav. eap. VI.
Nonnulli primitivorum Christianorum nobiles, ct locuplete . ,. 3
AT, quum superius de primigeniorum Chri
stianorum humilitate, & obscuro genere, disseruimus, non ita isthuc ipsum demonstrare conati sumus, ut neminem. prorsus inter eos nobilem & illustrem & locupletem fuisse perte nis derimus; sed id tantum de plerisque adfirmavimus, ipso Paulo Apostolo praeeunte, qui Epis. I. ad Corintb. Cap. I. ait, - ου πολλοi σοφοὶ κατὰ σάρκα, θυωολοι δύνατοι, ου φ οἰ ευγενεις, ἀλα τὰ μωρα τύ κ - εξελ ξατο α Θεός. Quia non multi sapientes seeundum earnem , non multi potentes , non multi nobiles ,
sed quae sulta sun mundi elegit Deus. Ad quem locum Ioannes Chr Uomur HomiI. V. Dα μη ir εαυ-
σοφοi. Ne videretur Aba ipsi adversari, persuasit enim Proconsuli , ω Areopagitae , ω πιοδιο , er' quoque vidimus aece sse ad pνaedicationem, noudinis , nullus sapiens , sed, non multi sapientes . Nice
120쪽
κου τήν παίδεώ νινοῦ Et ubique pνopterea illud mulli ad nitur , quia erant quidam potenter ω nobiles, qui erediderant, secundum id quod adparet, seeundum praeo sentem vitam, ω externam eruditionem. Et quidem
huiusmodi quosdam ex Corinthiis suisse colligit ex
laudata Pauli Epistola memoratus Nieetas: atque Aethiopem Eunuchum, potentem Candaeis Reginae GaZophylacem, Philippus undis lustralibus tinxit,& Christianum effecit, Luea Morum eap. VIII. au ctore. Cornelius Italicae cohortis Centurio, Petro instruente , . Christianis mysteriis initiatus est, ut apud laudatum Lueam Act. cap. X. legitur. Sed Christisaera iam & doctrinam amplexi fuerant, viri duo nobiles, ut videtur, & locupletes, Nicodemus Iudaeorum princeps & doctor , & Iosephus ab Arimathia, ut Ioannes cap. m. & XIX. memoriae proindidit. Gamaliel quoque Christianam sapientiam inister Iudaeos profitebatur, & Pharisaeus erat, & leogisperitus, populoque omni venerabilis. Quin multa quoque turba sacerdotum Iudaeorum postmodum Christianae religionis consultis inhaesit, ut in Actis solorum cap. V. ω UL litteris a Luea mandatum est.. Apollos quoque Alexandrinus, vir doctus &disertus, Iudaeus genere, Christianus effectus est , &novam persuasionem mirabiliter sua praedicatione propagavit, ut Actorum eap. XVIII. pariter traditur. Sed alium ne Alexandrinum Iudaeum, Philonem scilicet, commemorem , illustrem virum , atque philosophum , qui an umquam cum Petro Apostolo Romae colloquia habuerit, dubitant Critici recentiores quidam , licet Eusebius Caesariensis, & Hieroumus,& Pbotius, & Suidas, id adfirmate memoriae prodiderint Nam certe ille numquam Christianus suit, et si quibusdam adcreditus, ut Piatio Cod. CV. Et