장음표시 사용
371쪽
animo cmprehensa est. Ecce ipsa Lueae verba Cap.
II. Act. Apsol. Stupebant autem omnes, mirabantur , dicentes: Nonne ecce omnes si, qui loquuntur , Galilaei sunt ' Et quomodo nos audivimus unuseqvisque linguam nosram , in qua nati sumus y Paris rhi , ω Medi, ω Aelamitae , ω qui babitant Mesopotamiam, Iudaeam, ω Cappadociam, Pontum eis Asiam , Pbrniam ω Pamphilam , Aeoptum O pa ter Librae, quae es eirea Cyrenem, se advenae Romani , Iudaei quoque, 9 Prosebii , Cra es , ω Arabes raudivimus eos loquentes nostris linguis magnalia Dei .
Atque eo sensu, quo diximus, intelligendum esse illud quod praecedit: Et νepleti funt omnes Spiritu
Sancto , Ο eoeperunt loqui variis linguis, prout Spiritus Sanctus dabat eloqui illis s manifestant ea quae statim sequuntur: Erant autem in Ier alem habitantes Iudaei, viri religas ex omni natione quae subeaelo est . Facta autem hae voce, convenit multitudo , ω mente eonfusa es quoniam audiebat ianv tiisque lingua sua illos loquentes . In tanta enim multiis
tudine & tumultu populi, quomodo statim Apostoli dignoscere poterant , cuias unusquisque esset, ut cum illo sua dialecto loquerentur Nec mirabilitas turbam illam adeo perculsisset, si singillatim &apte cum quolibet peregrino sermone loquuti fui iaseat Apostoli ; nam sub spicari quis potuisset linguam illam alias eis notam fuisse , & non statim
saltem tanto stupore corripi, ut mens eius coniunderetur. Sed portentum ingens, quod sensus audientium attonuit, ut Beda etiam in serius advocandus animadvertit, fuit, unica lingua utentes &ad omnes simul loquentes a turba adeo mista & confusa,&tot diversarum gentium hominibus constante , & ab unoquoque eorum, eodem tempore audiri
372쪽
& intelligi. Nec rem aliter se habuisse ipse HGrmvesonius De Uss. ω ann. Cbrisi Dissert. XXIII. fateri compellitur, dum ita scribit et . Convenit prο- miscua populi multitudo , perplexis,animis quaerens , quid Me esset novae rei s quod quum eas tam divorsae Iiratiae regionibus essent eollecti, tamen uinusquisque sie intellexissent illos loquentes , , qtiosi non una quapiam omnibus, sed singulo euique sua vernaeuia lin
bant omnes attoniti, ut tam mulιi diversae linguae homines, quoties audimus unum aliquem loquenoemi,
nihilo secius intelligamus , quam si suam quisque linguam , in qua natus es , audiret, quum ex tam diis versis regionibus mulιitudo conflata sit Φe. Alia ratio est, quia si per Spiritus sancti adflatum Apostoli linguarum omnium cognitione & Iasu instructi
fuissent, non tanta Graeci sermoni si imperitia, &stili barbaries, in eorum scriptis deprehenderetur; non tanta etiam compositionis divexsi s, quantam iam superius Cap. IX. ω X. tempestive Observavimus. Accedunt etiam ingenuae ipsaei Apoli Olorum consessiones. quibus sermonis se & elegantiae rudes imperitosque declarant, ut illa Pauli , Ididi quibus supra pag. 162. Etsi imperitus fermone , sed non ferentia . Quid quod certo scimus, ob Graeci sermonis diffiscultatem, quibusdam Apostolos interpretibus e iseusos, & eorum opera .suas Epistolas & Commentarios exaravisse id quod late superius Cap. XII. eX- sequuti sumus p Quare eruditissimus CaImelius ProisIUOm. in I. Petri Episolam ita de Apostolis scribit:
Licet enim Nurium linguarum munere ab eodem Spia ritu Sancto donati essent, diserte nihilominus ω perfecte omnino loquendi potenatem . ob arcana Dei conissilia, non acceperant. Consulantur omnino quae de
373쪽
Novi Testamenti stilo, & de Apostolorum eruditione superius Capp. IX. X. ω XII. Iaudatis commentatus sum. Haet certe universa eam sententi an persuadere videantur, quam superius haud inconissulte protuli i cui quidem & sanctos quosdam Patres haud inconsulte adhaerere eomperio. In hac enim opinione est Aratον qui ait linguarum unitatem ,
quae in Babylonica turre divisa ae dispersa fuerat, in hoe divini Spiritus inlapsu restitutam fuisso;quum stilicet una eademque lingua ab omnibus intelligeretur. Eius elegantes versiculi sunt qui
Sola fuit doctrina fides, opulentaque verbi
Materies eaeIese datum, nova vocis origo Quae numerosa venis . totoque ex orbe disertis SUFFICIT UNA LOQUI, dudum vetus aequoin stio area
Ouum superasset aquaν, turrim viauere maIigni In eoerum proferre suam, quibus impia Gνda Sermonum feruere modor, sociisque superbis Adfectus eum voee perit: eonfusio linguae Con ira tune gente fuit , NUNC PLURIBUS UNA EST, Eeelesiae quoniam venientis imagine gaudet Coneordes habitMra sonos, pace modestis Fit Deeunda redux , humilisque repolluit ordo .uuod tumidi sparsero viri. Beda quoque in Commentariis ad Acta apostolorum hanc sententiam alii praeserre videtur ita scribens: Unitatem Iinguarum quam superbia Bab Ionia dispers vat, humilitas Melesiae rerelligit. Et mox r Quoniam sudiebat unusquisque lingua sua ad illas loquenter. Ouaeritur in hoo Ioeo , quomodo unusquisque audiebat lingua sua loquenter ιοι magnalia Dei: utrum ii,
374쪽
qui loquebantur, diversis sermonibus uniuscuiusque Iinguae boe quod dicebatur proferebant, ides, νι unusquisque eorum nunc hac nune aIia lingua loquens sieper omnes curreret: an in eo potius erat mirabileia ,
quod sermo eorum , qu3 loquebantur , qualibet lingua fuisset pronunciatur unicuique audienti , seeundum . suam ιinguam intelligebatur , ut verbi gratia unoquo eumque Apostolo in Ecelesia doeente ineeesse enim erattaeentibus νeliquis unum loqui, se sermonem unum ad auditum omnium pervenire ipse sermo hane in se vim haberet, ut quum diversarum gentium audrtores
e sient, unusquisque fecundum linguam suam illius ustatunius sermonis, qui ab Apostolo fuerat pronunciatur, susciperet auditum, or everet intellectum . Nisi forte
Deundum Boe magis videbatur audientrum se mιraculum quam loquenιium . Atque ita quidem ille, quem perperam Gravesonius utrumque munus Apostolis ad iudieare illis verbis existimat; quum id a Gregorio Nazianzeno Orar. XLIV. accepisse videatur, qui de utraque opinione dubitant & ipse ita loquitur.
375쪽
B αὐ3uae . at vero linguis externis ae vernaculis Aposto
Ii loquebantur, singularique miraeulo sermo ab his, qui non didieerant, proferebatuν : signumque illud inis fidelibus erat , non fidelibus , ut infidelium aeeusator esset: Mut feriptum es. Quoniam in aliis linguis , in Iabiir aliiρ , Io uar populo huic, ae ne se quidem,
exaudient me , dieri Dominus . Audiebant autem . Veis rum bie paullum consiste , a queueambige quomodo dia singuenda sit oratio .. Textus enim nonnullam ambio guitatem habet, inte punctione dirimendam Utrum enim dicebant sua quisque dialecto, ita ut , verbi gratia , vοχ quidem una emiιιeretur, multae autem audirentur , M'videlicet puIsato ae perfrepente aere , pluribusque voer x , uι magiν perspicue dieam , ex una voee est octis e an potius in boe verbo Audiebant, punis A. m statuendum est, atque haec verba, Loquentes
suis linguis, i eum bis, quae sequuntur, iungenda sun , ων sic tegatur , Loquentes linguis , propriis sei. litet audientium , hoe est , externis: qui etiam sensua mibi magis adνidet. Nam illo'quidem modo, eorum potius , qui audiebant, quam qua veνba faciebant , hoc miyaeulum fuerἰt. - Sed Basilius Seleuciensis in primam sententiam magis ine linat, atque eam amplectitur. Sermone enim De Innoeen. ita scribit: Quando rore Dirrtur, qui e caela fluxerat , in lingua otiolorum accepto eongreSatarum gentium auribus dιnribiaiι oris operationem s uniuscuiusque vocem ad omnium gentium sensus accomodεnte Θ adaptantegratia s adeo tir fluentum. sermonis quod profundebatur ex labris, fieret familiare omnium aurabias a uia ritu Sancto transfoνmante in id, quod erat cognatum vocis uniuscuiusque e iam, qui audiebant. Arnaldus
quoque Bonaevaliis Abbas, ita Sermono de Spiritu Sancto hane sententiam confirmate Penteesem uia
376쪽
rup e Iebranter eommemoravimus quae olim sab MWΡ veteri testamento Iunt acta, quae sub Chrino facta sunt a post euius adscensionem in eoelos Spiritus Sanctus visibiliter super Apostolos in lingis igneis adparuit, Θ ad instar priostis saeculi tinioestatem fidelium unius rabii essν voluit, ut quorum erat cor unam, o anima una , una esset ω lingua, nex posset impedire intelIectum credentium aliqua diversitas verborum, sed evangeliea doctrina PROPRIA LINGUA PROLATA ad omnium auditum eamdem escientiam obtineret, ut Graeeir ω Barbaris , omnibusque gentibus oerbum Evangelii sie esset intelligibile , ae si in eo. rtim auribus linguae , in qua nati erant, idiomata resonarent . Aderant Medi , ω Elamitae, Mesopotameni , ω Arabes. Hi omnes dum Es REA LINGUA Apostoli
praediearent, loquatio Iu aica munesationis suae aristieulor cursu eonsueto evolvent nullo exponebatur inisterprete , sed verbo eorum per Spiritum Sanctum inerat virtus 9 gratia, ut habitanter Pontum oe Manastiam esse dicerent linguam, quam audiebant, quasi primitivae linguae liberras ad antiquitatis reversa oriaginem eonfusionis contumeliam evieisset . Video autem in Catena Graeca in Actus Apostolorum, quam Ber- nardus Felieianus Latinitate donavit, aliquem opinantem adeo verum suisse Apostolos una lingua loquentes ab aliis, sua qnoque lingua, auditos suisse, ut credat ipsos Apostolos, an a diversae linguae hominibus intelligerentur, ignoravisse. En ipsissima
verba : Apostoli vero magnifica oe admiranda Dei opera se dicere quidem sciebant , quibus tamen linguis ea dicerent, ignorabant f sed qui audiebant viri retiagis, puta Scytha , aut Indux , Sothice aut Indice eos loqui pereipiebant. Sed & Poeta elegantissimus,
377쪽
ne X. floruit, & suorum carminum sacrorum praemium Episcopatum illum tulit, in eamdem , quam non improbo, sententiam 'mno in Spiritum sanis
ctum cecinit: Ps iterum te mortales mortalibus aegri Conspexere oeulis manifens numine ferri Cum sonitu eaelo inlapsum sub imagine flammae Multifidae , linguis veluti vibrantibus aureis , Terrimisque loeum implesti splendoribus omnem Φe.
Protinus eere viri calefacti numinir igni, Qui modo morte dueis profirati euncta timebant In Iatebris, nune intrepidi mira ore loquuntur, Mira sonant. Uaνias lingvir, longeque remotagInter se gentes imitantur munere vocist ,
UNO EODEMQUE SONO dioerso more Ioquuti, Adgnoscunι populi patriae commereia linguae , Uerbaque quisque suae, atque eadem discrimina
Non me quidem latet augustinum lib. XVIII. De Civit. Dei eap. XLIX. in PDImum XVIII. HomiI. II. Sermon. CLXXIII. eap. III. & Tractatu XCIII. ivi Ioannem ; Ambrosium in Psalm. XVIII. Leonem Mais gnum sermone I. De Pentecoste , Gregorium pariter m-gnum Homit. XXX. in Evangelis , Theodorerum ipsum in Epis. I. ad Corinthios eap. XIV. aliam Opinionem
amplecti: sed quum res in sententiis sit , liberum mihi suit ei, quae mihi probabilior videretur, inhaerere. Frustra enim est Cardinalis Laurea , dum Commentar. in Lib. III. sentent. Disput. XIX. Art. XI. contrariam sententiam nostrae fidei dogma esse perseverat: quum regula sit, Patribus inter se dissidentibus , constantem minime de perpetuam traditionem resultare ; adeoque decretum inde oriri non
posse . Quod si duplex miraculum in Apostolis quis suisse
378쪽
suisse pertenderet, & illud scilicet quo linguas uni. versas callerent; & aliud, quo unum Apostolum una lingua loquentem omnes sua lingua: intelligerent ; quod quidem quibusdam adridere video, ut
Erasmo, Cornelio a Lapide , Cardanali Laureae , H. Gradiesonio, aliisque ; ipse tunc una cum doctissimo TiIIemontio id aliqua veterum Patrum auctoritate suffultum desiderarem. Haec autem sententia illud quoque percommodum habet, ut dissicultates pene omnes evitet, quas CI. Salmasius in suo opere De lingua Hellensica, & Erasmias in Adnor tionibur in Acta Apostolorum , non sine multa probabilitate & verisimilitudine obiiciunt; ut ex rationibus , quibus superius hanc opinionem adstruxi, & quas in medium illi etiam partim adducunt, intelligere est. Et eo minus sententia haec displicere aliquibus debet, quo exploratius est illos ipsos Patres , qui Apostolos linguas varias loquutos fuisse
autumarunt, inter se concordes haudquaquam esse.& quum de linguarum numero agunt mirabiliter dissentire. Nam Ioannes Chrysostomus Tom. U. Orat. XL. existimare videtur quemlibet Apostolorum nullius alterius linguae cognitionem & usum accepi iast, quam illius quae propria erat gentis & regionis, cui Evangelii praedicator a Deo d estinabatur. Pseudo - Craton vero Bartholomaeum Apostolum omnium gentium linguas intellexisse, & loquutum fuisse tradit; quod quum de eo Apostolo, tamquam singulare, dieat, eamdem facultatem reliquis Apostolis non adseruisse videatur . Sed falsarii Script ris nullam rationem habeo. Et si vero obvius intellectus illorum verborum et Et coeperunt loqui va Nir tinguis , pνotit Spiritus Sanctus dabat eloqui illis , contrariam opinionem comprobare videa-
379쪽
tur; tamen verba quae sequuntur, ut mature ais nimadvertimus, aliam adductorum verborum eκ-plicationem adripere compellunt, ut vera, & clara, ac naturalis, sententia in toto Lucae contextu reperiatur. Quod autem obiiciunt promissum Apostolis a Christo Domino linguarum donum, ita
Marci Cap. XVI. vers 17. dicente: Linguis loquentur novis; non video cur verum non sit, aut esse pOD
sit, etiam in nostra sententia; quum idem sit variis linguis loqui , ac una lingua loquendo suae mentis conceptus etiam linguam illam ignorantibus aperire , & illis sua lingua loqui aliquem videri. Magis autem exsibilanduin Fr. Bivarii commentum ad Pseudo . Dextri Chronicon A. LIV. qui verba illa linguis loquentur novis, de linguis etiam, quae nono
dum ulli bi gentium erant, sed multo tempore post exortae sunt , ridicule prorsus interpretatus est et ita ut per eum Apostoli & lingua Gallica, & Hispanica, & Italica hodierna, loquerentur. Τestimonium autem Apostoli de seipso, quod ex Epistol. Leap. XIV. vers. I 3. ad Corinthios Gravesonius repetit& adducit, minus apte profertur, quum illis veris his : Gratias ago Deo meo, quod omnium vesrum Iingua loquor s nihil aliud significetur, quam Apostolum utpote Tarsensem Hellen isten Graece loqui scisse,& Chaldaice , non aliter, quam Iudaei Corinthii, ad quos scribebat , facerent , quod recte observabat
Simonius P. I. His. Critie. N. T. eap. X. Et aliarum
linguarum usum apud Corinthios comminisci, ut ille quidem iacit, somnium purum putum esse dignoscitur ; vel ait se habere gratiam linguarum aeque ac illos, eo tamen sensu, quo diximus. Consulatur superius Caput XII. pag. ao a. ex quo id totum luculentius eminebit. At
380쪽
APos TOLOR v M. 36IAt si cui nihilominus alia sententia ad ridet, quam
quidem communiorem esse inficiabitur nemo, &commodiori quidem ratione Novi Testamenti locos, quos protulimus, explicat; quemadmodum &alios, quos H. Grottar opponit, ut I. Corinth. XII. O. O. 28. 3 . to XIV. per totiam s hoc est, variis
vere linguis Spiritus Sancti munere Apostolos loquvios esse ; ipse quoque non multum repugnaverim; & tunc dicam Spiritum divinum certis de caussis , & inscrutabilis providentiae rationibus, diversarum linguarum cognitionem eis indidissG , non tamen Orationis nitorem & elegantiam tribuisse; sed eius gratiam iuxta naturales eorum dispositiones in eis quoad hoc esse operatam , ita ut qui cultior esset atque eruditior, disertior quoque , & in dicendo elegantior , videretur ; qui minus
autem, aliter; ut in Luca & Ioanne utraque exempla praeclarissima habemus, & observat Cornelius a Lapide Canone XX. Non me tamen latet D. Cbvsψο-mum Homil. III. in Epis. I. ad Corinth. eap. I. in . diversa esse opinione, arbitrarique tenui dictione
esse usos Apostolos ἀδενώα P ίσματος, αλλ' 'ναμη βλάβη το κήρυγρια. Non imbecillitate muneris , sed ne praedicationi noceretur. Uerum ex iis omnibus, quae
hactenus a nobis tam late multipliciterque disputata sunt, aliud sortassis colligi plerisque omnibus videatur . Non me sugit quoque Dionysium Alexandrinum apud Easebitim Lib. VII. His. Eceles Cap. XXV. in ea opinione fuisse, ut censuerit Spiritum Sanctum non res tantum , & sublimia mysteria, Ioanni Evangelistae suggessisse; verum etiam Orationis co-yiam ,& nitorem, elegantiamque, suppeditata; sed quanti huiusmodi iudicium faciendum sit, in serius de Ioanne hoc agentes demonstrabimus.