Theatrum chemicum, præcipuos selectorum auctorum tractatus de chemiæ et lapidis philosophici antiquitate, veritate, jure, præstantia, & operationibus continens : in gratiam veræ chemiae, et medicinæ chemicæ studiosorum (ut qui uberrimam inde optimoru

발행: 1613년

분량: 1202페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

721쪽

i ius nod i vigil ijs aded exhaustae sunt vires, iis, nisi per quictem arte comparatam reparentur, vix ad integram redire

pbssit valetudinem. Accedendum igitur erit ad tertium ocul tutium resti edium, quod est aqua in hunc modum destillata. R florum ros rubr. borrag bugi nenii pharis, sem. papaveris &hyoscyami addendo parum op ij, a suo foetore & venenata qualitate repurgati. Incidendis incisis &terendis tritis sat maceratio sive digestio in rore Sol is per triduli aut quatriduum in loco tepido: post ca inde destillabis aquam, cuius facultas erit conforta di cor, dc suadendi somnum. iam si de ea hauserit uncias duodecim, quae faciunt librim unam tam prosundissimum subito incurret somnum, ut per diem dc noctem integram, continuo somno oppressus requiescat: nec his maximo excitato strepitu experge fiat. Interea temporis tutus erit & liber introitus per ostium montis,&omnis periculi vacuus. Ita quem si intraveris, ibi commorari pro tuo arbitrio poteris,quamdiu voles: Et singulis horis nouu tibi laapidem maioribus auctum viribus comparabis. Sed post in- gressum, ascendendo montent, Vultur sive corvus tibi montastrabit iter, quo tu cundum, . Acquam vis. hic tantum unius corvi sat me itio: tamen res in hoc Philosophorum monte tibi occurrent. Niger, qui caput est: artis: albus, qui medium dc rubeus,qui finem rerumi omnium imponit. Ultimus enim appetitus naturae est in ruta vbedine nostra. Neq; mireris, quod tot colorum disserentias sive varietates in corvis statuamus, licet non nisi nigri vult b sint noti Fateor equidem, nigros esse vulgatissimos : possos tamen non raro his meis oculis vidi etiam albos, in aulis principum&Regum, ut Dresdae in Misinia in Electo risim perialis horto, & alibi. Tandem vero rarissimi sunt rube 1 corus, quorum non nisi duos memini me vidisse in magna ista Reois nostri Christianissima cavea, quae extructa habetur in horto regio apud pagum quendam, quem fontem bellum , vulgo Fonteinebisau Vocant quanquam&hi non omninb rubet, sed varsegati rubris plumis tantum erant. Totive rubet, ut dixi, rarissim edant in conspectu hominum, nec, ut ingenue fatear veritatem, a me hactenus, nisi forte me inscio, conspecti fuerunt unqua.Eos tamen verissime exta

istere, testimonio virorutii fide dignissimo tu non solum pro bare possum, sed id etiam dictitat ipsa ratio. Hi igitur trest

corvi ut & antea praemonui, tibi praemonstrabunt viam visace sive clamore suo. Sed voces illorum tam subtiles&dcliacatae aut,ut no resibus externis, sed internis potius&alenta -

722쪽

tibiis vere percipiantur. De his lege Ps. I . Vbi sic riptuna est

Non si in t loquelae , neq; sci moncs, quorum non aucti an tu Voces eorum sta omnem terram e X ivit sonus eorum, d si fines orbis terrae verba eorum Primus equidem ex an 'ritudine in gutture suo existente, rauca dc incolicinna I bc in aditum tibi parabit ad album. Hic vcrb suaviori e . to x oci sorio promovebit te ad. sinamum ibi ultimum rubcum , quangclico suo δί sua v ssinio cantu, omnes canoras a Vicula rum, lusciniarum,& cygnorum voces facile superante , te a mice excipiet, & harmonia dulcissima te ad laud cita ac pio riam DEI canendum excitabit, praecantando: Mirabili, Densi operibuιyula: & tu respondebis: PDrii sunt corii te ru;n e atis Lloriae eitu. Et postquam gratias egeris summo, maximo,&omnipotenti DE O, in pace reverteris ad tuos, nee somnis resuscita to Dracone forte peticulum sit in mora

HERMES. '

R I J eLigite ergo num Dei accipite , ct ab omnibus in sipientia

λ bus cente. De cavernis metallorum ocria κς es , qui lapis es*enerabilis' colores lendidus , mens ubli nis, o mare patens. Ecce vobis exposu Deo gratias agi:ρ , qui han D:entiam νοs iacuit :ν Graios enim diligit.

Γ Requent ei adrnon et aut bor suos discipulos, ut hoc si gulare D E I donum debita reverentia agnoscant,& Omnes fatuos ac insipientes ab eodem abigant, & excludat. Enarrat praeterea lapidis quasdam pro prictates, eumque Occultum nominat hoc est,paucis cognitum: venerabilena, hoc est, in summo precio habendu: colore splendidum, hoc est. rubicundissimum. Est enim rubedo ultimae perfectionis certissimum signum. Mentem sublimem,id est, spiritum sublimatum de exaltatum. Mare patens, id est, aquam mercuria temperennem, fixam,& in igne permanentem. Has Omnes proprietates in se continet lapis, quas ante ipsius confectionem, nemo tam exacte scire potest. sed tum demum erumpunt, cum praeparatus existit: non secus ac in arbore pyro ignoratur, quales pro trusura sit fruinus, donec tandem oculis tuis manifestb videris, ipsa produxisse pyra, no poma, noPruna, no cerasa, nec alteri' generis fructus. Quia igiturHer- e proprio experimeto omnes istas vires di proprietates in

lapide cognovit, illas quoque docendo, liberaliter comunicaesuid

723쪽

suis discipulis, ad quos nondum pravenit experientia, ut Se thuac aliquid utilitatis & emolumenti percipia: t. Non autem pro si de hac institutione sibi, sed D E o vult gloriam L lau-

' qui hanc scientiam

vos doctrit. Hermes plantai: Naracei us rigat: Deus amem das Huic igitur soli grates immoris

: Gratos enim di

libit. Estque gratiarum actio ad plus dandum invitatio.

C Oncoctionis tres species seni: Prima sit a calore externo

igneo in humido,&dicitur clixatio. Secunda perficitura calore externo in sicco, & uno verbo vocaturassatio Tertia Mitem fit ab interno calore, naturali in humido,&dicitur Graecis πίπανσις. Quaeritur nunc, de quanam specie hic loquatur atrihor, num deprima, and et crita: quia utraci sit a calore in humido. Sed differentia tantum est observati da inter utramque, quod prior fiat a calore externo igneo a tertia vero acalore interno naturali. Si res meo staret suffra- tam primam quam tertiam ad opus hoc admittendam statuerem. Est enim natura internum generationis principium : non tamen Operatur, prius qua ac

internum. Ergo calor hac in arte adhibendus duplex est: Exi ei nu , qui e Xcitae: Internus, qui perficit: juxta hos versicu- .uram npr is imitabere in arte magi ser. Hanc massam exterior tantum calor excitat onis: AEthereo interior,be escit omnias tu. Quos ita in Gallicam nostram transferre placuit,saurier fur tout se cureas e P ari imite nature. L extern eu de clariot

fieri debet. Omnis enim generat uraliter fit in calido humid o,quod Hermes vocat ignet η. YOl. Υy

724쪽

hunii dum: quasi diceret: duplicem ignise internum hic adhibe ii volo Videmus enim ex quotidian. cx Delientia, quod Solis calor c post foecunda pluviam superveniente, lic , de omnis generis arbores, & fruges magimas e id generationcm olecte ivtur, quae alias tempor

'o sitio campos nimis exurentes

exangues steri lcscunt Lapidem itaq; hoc calore,vult Hermes: in quo augmentatur, hoc est , mammaturitatis persectionem exaltatur, &Enis genere continue conservatur, donec apparet r adix, libetem clametallorum. Comperium cnim habemus in omnibulantis scie &arboribus, quod post revolutum generationi ternatiui m,randem proferat se me, tanquam speciei suae propa 'andae & conservandae praecipuum authorem. EundenorOcestum obtinet quoquc Natura in procreandis buae post abso utam omnium generationem, tandcm artadiuvante, etiam producit ipsorum semen,quod solum veruest Philosophorum Mercurius, in quem omnia metalla resolvuntur , priusquam mutua invicem, unius in aliud natransmutatio. Iuxta illud Aristotelis, Meteor. cap. . Vbi inquit: Impossibile est unam specum metallorum in alias transmutari posse, nisi prius rc ducantur in suam primam m. teriam. Errant igitur omnes quicunque metalla in Mercuricrudum,& non in radicem, ut Hcrn es ait, sive in semen tui quod primum &ultimum vivens in metallis est , ut cor in animalibus, reducere conantur. Natura enim scmpcrprogreditur: nunquam autem retrogreditur. Si cutem ira Sol curisuo circulari , ab una coeli plaga orientali ad alteram occduam progreditur : non autem, nisii miraculose, retrogi edtur: sic quoque de omnium rerum generationc judicanduierit. Q md author in sui cr his confirmare ver bis videtur. '

abunde satis dictum est, ad eb ut non necessum sit, eadem toties repetere.

725쪽

losophos accusant invidiae : ab hoc igitur c mine ut eos liberet, disterentiam ponit inter eos, quibus invideant, Aquibus non in Videant. Non invident inquit, moratis di religiosis, nec legitimis aut sapientibus. Cur enim his inviderent, cum horum propria sit sicientia. Nulla autem est sciencia vera & bona, nisi quae a Dilo inspirata sit, uti supra copio edemonstratum eH. DEo vero quicunque invidentia sua resistere con ibitur, manem ludet operam Nam Theod id acti A nou que adeo magnificat humanam institutionem: alium magiitrum is agnoscit longe superiorem dc doctiorem, q aam

sunt pulverulenti isti hypodidascali: utcunque ipsi clamitent

contra nos di noli ram doctrinam. Novimus enim illorum cavillationes, dum se mirari inquiunt, q od & nos ad honorum dc dignitatum gradus si scipiendos admittamur, cum vix unum atque alterum verbum latine proloqui possimus. Ver artium ac scientiarum dignitas pendeat a lata nitate,

nemo doctus h iberi debeat, nisi urii latini si rnaonis puritatem di elegantiam ad unguem calleat. O mis i censores,

Vestram quidem gloriam in eo quaeritas, ut qui acquid tent. itis dicere, id putri terse, eleganter, ornate, prZ clatis, rite, scite,

polite. just venuste, gnaviter&graviter dicatis. Sed hoc de Olim praedixit Esaias cap pi. in q, iens: Ubi est literatus' Vbi legis verba pod ei in s 8 Ul, i Doctori ai 'ulorum Z populum impudentem Don videbis, populum alti 1ermonis, ita ut non p'ssis intelligere diserticii tulern linguae eius : in quo nulla sapientia. Hactenu, ille. 'Solliciti eo im magis estis de 'cortiue, quam dc med a la rerum . & sic umbram praesertia ςs entiae, fluxit e & momentaneum stabili & sempiterno. Nova utem magis delectamur ver talis doctrina , quaecu Christi,

qui veritas ipse est, & Naturae legibus essentialiter sive reali

ter, non autem tantum ver b. iliter sive liter aliter, ut ita loquar, conVentat. Hanc ut assequamur, summis viribus coi

itendimus, nihil morantes, in quacunque id fiat lingua: sive tria ruerit Hebraica, Chaldaica, Syriaca, sive Graeca, Gallica, italica, perinde no iis erit. Susiicit enim nobis rem , ut est perfecte Sc exacte tenere : vobis lubenter relinquimus superficialem illam & externam verborum pompam. EX qua quid tandem reportetis, exitus palam docet. Quia enim fu-mu vcnditis, sum' quoq; sive pessimus oris halitus & lingua

givriosa,petulans ci superba, vestri implerosque pessanda

726쪽

Sed aliis Latinae linguae peritioribus me , hanc ventilandi partem relinquam, ne rudior Latinismi , ceu vulpecula ista C sopica, cui abscissa erat cauda, aliis quoque hanc linguam deserendam suadere videar. Diximus itaque , quibus Philosophisicientiam suam sacratissimam non invideant, nempe iis,qiumunt moribus probatis exculti, fide & pieta te praestaniates,& genuinae sapientiae filii Caeteris autem ignaris,uitio sis, lege oc benignitato carentibus jure summo in vident. His enim sic omni cimicarent artem, quid quς si aliud agerent, qua ut furioso committe erit gladium, & lascivam juvenculam aut meretriculam praeficeιent gynaeceo. Annon hoc pacto peccandi occasio , quam auth in supra arripiedam serio prohibet, daretur amplissima Z Ergo ne tale quid accidat,&ne Philosophi de his omnibus cogantur D Eo rationem reddere, nulla arte hoc malum melius praecaveri posse judicarunt,

quam ut secreta sua intra taciturnitatis cancellos tuto rescrvarent, ac nemini quicquam de his, nisi probis Jc dignis, s velarent. Mali enim indigni sunt sapientia. 'HERMES.

Citote, quod hunc lapidem nona te voco nanti uniformin. rmo magnesiae nuncupisunt, Degauinam xe fali vam candidam c

volatilium ocineren,pin combustam , ut ab insipiem bus, in ἰ-leciti', lege, benignitateque carentibus, celint ipsi. m: yuem tamen 1apientibus uno notesnomine nominavi, qui e I lapimplenturai. ConferYa igitur in eo 'mare, ignem edi cuti voti:: 'ad momentum exitus. Deprecor autem Vos omnes Ouios Philuophorum, per nostrum bene--

fisorem , donantem 'bis sua gratiae decorem , ut nemini fatuo ignaro,aupcDiiκam iκepto bilius nomen pandatis.

T' Ria hic agit potissimum author: primo recenset varia dc multa lapidis nomina, e quibus unum sapientibus tantum cognitum, sufficere non obscure innuit. Q taleati terni stud sit, insuperioribus satis superque explicatum fuit. Deinde bis hortatur filios sapientum, ne indignos, avaro S, il- Iiberales, fatuos, ignaros &ineptos inscientiae sacraritimintroire permittant. Tertio dc ultimo docet, in lapide conser Vandum esse mare , ignem & coeli volatile ad moment uni eXitus. Per mare intel igit humiditatem Mercurii. Nullaenim generatio sit in sicco, sed in humido, ut paulo supra notavimus. Ergo in forma liquid a Mercurius conservandus erit, cura tamen sui corruptionem. Res enim durae, inqui Raymunia;

727쪽

payniundus I ullius, virtute m coelestem non recipiunt, nec coelo obediunt: li rem admodum in durum lapidem si uram stam non imprimit sigillum, sed in mollem ceram: ita mate ita nostra per mollitiem vel raritatem sit habilis ad recipi endum influxum corporum superiorum. Et per consequens hoc ipso medio obedire cogitur motui solis. Hactenus ille. Pcr ignem autem & coeli volat te intelligitur duplex ignis: externus & internus : qui uterque usq; ad finem operis con- inuis fovendus,&conservandus erit, juxta illud Auru reui' Poetae Chymici: His igitur ne qua tepidum summoveris ignem:

Et gentralem inpis, im τι ubeunte moveto: les ut assiduo tepidis .iperincubat οπis. os enutaque adhibet pullis intenta Ῥj0rem. Dem tu continu0 mo em serNare memento Hauo tit dum Phoebo circum te verterit orbis.

Misi desistas, quo νis intermoriatur Ignea, continuo quae foeti m fomite palicit, P il agit 9 tibi: bcum primis desinet ignis

cuncta ruent, guae non ulla reparaveris arre

Ampius,ac frupra tente ulcire ruinam.

l IJ E R' ES. NEmo quicquam mihi tribda , cui non re id derim, quod ipse dederati, nee ipsam ho uorare destiti, o in hunc optimam potuit Amsicationem. is CHOLIUM .HIs paucis tractat Hormes de nota quadaam veri filii doctrinae : ipsa autem esst liberalitas, quam si in quopiam advertit, statim bonam de eo concipit spem Sper legem talionis, ipse ex liberali quoque animo benigne reddit omnia, quibus ab ipso antea affectus erat. Praeterea eundem quoque debito suo honore non privat, sed amanter colit, &rcverenter hii et . Hoc enim maxime decet verum & 0nce rum Philosophum, qui qub fuerit humanior, eo doctior quoque praedicabitur , majorem etiam laudem apud omne Sinc rebitur.

Vt, hic lapis ect celatus multotum colorum, natusque in lore'. cognoscite illum OcelateJ0mnipoten e concedense, maximum tristitiam 'omne nocumenitim, angustiam, eo eVadetis, de :enebris adlucomide deserto ad abitaculion, 'de angustia

a id latationem ipsius auxilio penietas.

728쪽

E tribus praecipuis lapidis coloribus die iam est supra. sed

- author hic plurium adhuc aliorum mentionem facit , equibus tamen omnibus unum tantum cognoscendum, eumque cognitum celandum praecipit Qx siste unicus sit, facile colligitur esse rubicundus. enim res pretiosior praestabilior, eis citius etiam in electionern venit. Rubicundus autem color caeteris omnibus laudis di. praestantiae palmam facile praeripit, adeo ut nihileb nobilius ac perseo ius; sub Sole excogitari possit. Quem si adeptus fueris, juxi a aut horis monitum celabis. Denique enarrat Hermes cximias dotes atque virtutes lapi iis, quibus frui poterit omnis,qui illo concedente DEQ omnipotente potitus fuerit. Summum enim ait esse prς servativum ad Vei sus quoscunque corporis gravissimos affectus: tristitiam pellit, non secus ac medicamentum illud apud Homerum , quod Nepenthes dicitur, quo usa fuit Helena ad animi moerorem excutiendum. 8c hilaritatem ac laetitiam inducendam. Rerum iacturam dc incommoda resarcit , & ab omnibus aerumnis &adversitatibus promptε liberat. Evehit praetcrea posset rcs de loco obscuro ad dignitates Sc honores maXimos. Desperatos,& hii c Hlde in Orbe circumvagantes solatur,& patriis restituit laribus, eosque ex rebus advertis, omniq, calamitatum genere ereptos,tam felici beat sorte: ut posthac in tranquillitate & pace totius vita curticulunt, ex animi votό transigant.

CUNDUM.

Fuim, ante omnia moneo te Deum timere, in quo, Inbustuaed Positionis, di natio cuiuslibet siqnestra:ι.s C FI O L I V M. Vigbnotum est. Philosophia nihil esse aliud, quamst dium sapientiar. In hoc autoni studio qui laudabiles facere cupit progressus, ante omnia: in timore DF i se exerceat necesse est Sapientiae enim initium est timor Domini, ut Sapiens inquit e cui astipulatur idem Her mes lib. de pietate re

Philosophia, inquiens : Qui pius est,sumine philosopli attir oc sine

729쪽

CAPI Tu LuM II. Issgc sine Philosophia summe pium esse,&impossibile. Sed non loquitur de spuria ista 3entii iuria sit ilosophia, quae nugarum

tantum anilium dc falsitatum horreum est plenissita vini. Miror Vos i cademicos modernos, quod in ipsa Christia nismi luce, tanta oculorum caligine dc suffusione capti nota videtis misi randarn illa cladem, quae proma nat ex illa Ethnica Philosophia, quam nihilominus tamen publica profitcri non erui, G. Cum eriim in fidem vestram DEus com micerit tenel Li S i Ventutis plantulas, hortumque ver atis

vobis aper :er tam plissimum . in quo illas omnis generis sa lutatibus Jc iris tibi spraeceptis fovere & educare debebatis, vos neglecta Dp I benignitate, in gentilium idololatrartam& mendacium hominiim castra impudentissime cian, fugistis, sic oc vobiscum hunc immerentem j lventuit, florem 11

nisi i seduxist is . dc adhuc in dies seduci ris. Q od si horti huius

fortassis iῖ norantiam praeten d it 5, id sit pande gna 'lae V curta, negligentiaeque evidensar unicii tam mi : si quidem is non longe abest, ed tam in vo 'γis,quam ante & circa vos planta tua cxistit. Vt igitur posthac ii excusabiles sitis: eccc hortus

iste si Christus Jesus, Deus & Homo vel sima vulti hortus iste eis in Christo unitus, alias tripartitus existit, & sic est vel Biblicus vel Macro cosmicus, vel Microco sim ic': ita tam εut neq; trioarcitus absque unito,neq; unitus absq; tripartito intelligi di perfecte cognosci Deat. De hoc igitur horto recte cognoicendo paucis nunc pnilosophari constitutum est. Primum itaque ut Christi Jesu naturam cognoscatis, scrutari debetis scripturam : haec enim est, quae de ipso testatur. Sed neque Vestrum rigare, neq; plantare in hoc biblico horto agnoscendo aliquid erit, nisi ipse Jesus Christus incremetum dederit, hoc est, vana & in an s eiit industria vestra propria, qua conam miscripturam scrutari : ac quamvis totam scripturam ad unguem memoriter recitare didiceritis, non tamen haec scientia de Christo essentialis, sed tantum literalis erit. Cum enim scriptura essentialiter considerata, aliud

nihil sit quam ipsemet Christus Jesus, & vicissim Chri lius estis sit scriptura ipsa: tunc nemo poterit verum scripturae sensum elicere, nisi legendo dc scrutando, illam in &cum Christo Jesu essentialiter percipiat: ita ut non literam, quae mortua est,&occidit, sed essentiam Christi, quae sola vivificat, legat, hoc est, legendo eius essentialiter particeps fiat. Hic enim realis cognitio ingentes sapientiae thesauros suppetat. Est enim in illa,ut Sap. 7. legimus, spiritus intelligentiae, sanctum v Ricus , multiplex , subtilis , disertus , mobilis , incoin-

730쪽

qui natu S certus,suavis, amans conum,acutus,quem nihil vetat, benefaciens, humanus, benignus, stabilis, certus, secur Omnem habens virtutem, omnia prospiciens , dc qui capiat

Omnes spiritus intelligibilis, mundus,subtilis. Si igitur nostris cademici Theologi pro mortua illa Jcliterat Canc vivifi-

am & essentia tem Chi isti agnitionem adipiscerentur: DEus bone, quanta inde utilitas miserae dc mox collapsurae Ecclesiae redundaret : non tot rixae, tot discordiae, variae sectae ubique locorum gliscerent: sed pax totius & concordia, qua illius sapientiae incarnatae, per proprietates illas modo a Sapiente enumeratas, Operaretur, tam inter doctores,quam auditorcs abund e propagaretur, & consta n ter conservaretur. Commendo igitur hunc biblicum hortu inprimis Theologis. Sussiciet enim illis hunc diligenter dcessentialiter, uti dictum est, excolere: nec opus erit aliunde accersere tot acta varia hominum commenta: in quibus plerunque propria magis quam DEI gloria quaeritur. Omnis enim scriptura testeri humanitus inspirata uiatilis est ad docendum,ad arguendum,ad corripiendum, ad erudiendum in justitia: ut per fectus sit homo D E I, a d omne bonum instructus. Et haec de horto biblico, qui est Christus J .ri horto Inlaro cosmico, qui est

Christus Deus, pauca in medium proferemus. Sicut enim de Christo Iesu testatur scriptura , sic de Christo Deo testatur creatura silve magnus mundus:&de Christo homine,micio- coimus sive parvus mundus, qui est homo. Haec aute ad propositu nostru , clarioris latum doctrinae causa ita d istin uo: quamVis non ignorem, quelibet hortu de qualibetNatura in Cntii o testari. Sogitur Dei cognitione in Christo habere cupis, ex macroco simico horto eam tibi comparabis: non aute, pruisqua lumen maioris mundi ex solius Dei gratia tibi ortu tuerit.Orto aut hoc lumine,mox cum Hermete Tris egisto clamando fateberis. Deum effeti isibile mundu: mi Aduvero est e viii bilcm I 'eu:&cum P. Paulo ad I om. ii EX ipso Peripsiam ocin ipso es in Onania. Idem Hermes lib. II. ad Ta-tru: Deus, inquit,est universiarii: & in universo nihil est, quot

non sit Deus. Unde neq; magnitudo, neq; locus, neq; quali taβ, neq; ligura, neq; tempus csrca Deum est. Universum. n.

Cit. Una crium aut per omnia δc circa omnia. Qui universum clientia ister cognoscere volet, is necessa libidcoonoscere.

SEARCH

MENU NAVIGATION