Theatrum chemicum, præcipuos selectorum auctorum tractatus de chemiæ et lapidis philosophici antiquitate, veritate, jure, præstantia, & operationibus continens : in gratiam veræ chemiae, et medicinæ chemicæ studiosorum (ut qui uberrimam inde optimoru

발행: 1613년

분량: 1202페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

771쪽

us e is si liri

rum, absque ulla laesione transeat. Et sicut ignis, nihil juris

nabet in aurum : sic nullam quoque habet potestatem in au -rcum hanc heroem: qui meretur idcirco summo iure vocari aurei calcar: s ς auratus eques magnificus Ac inclytus: quique praeterea tanta capientia praeditus est, ut e lonyinquis regionibus ad eum , veluti Regina de Saba ad Salomonem, iiii illi quota recoli fluant philosophi, ikibi id imi ibi philosophiae cog a tionem ac scientiam ex quo enim rerum intelligentia pol ius requirenda esset, quam ex eo qfiit me K lumine diri 'mine ipsius Naturae, tanquam ex ipso fonte ubi rtim

hauri i) ab eo comparent. Quam assecuti sive adepti si me philosophi Adepti nominantur a Paracelso: inde lae nomen 1uum habet Philosophia Adepta)gratiarum actionem, prooedecet pro tantis beneficiis modeste reserunt,& cum pace reveItuntur in regionem suam.

V Enaesilii sapientum, ct nunc videmus. O niuilaetemur, quia

mors consiιmmata eLI, O sitim mister regnat,stiam rubea toga, hermes indutus e L

C Icut victor magnanimus e bello reversus , publice & solf- niter agit triumphum: dc undique in publicis plateis acclamatio populi. in laetitiae Sc congratulationis lignum ex aliditur: sic quoq Hermes existimat, tibi acclamantibus co gratulantibusq; simul sapientum filiis post partam in hoc Chymico bello victoriam, nunc triumphandum, & manib pedibusq; in laetitiae signum plaudendum esse: ut qui tot mostra horrenda devicerit: tot terribiles dracones: tot venenatosferpentes, dc malignos spiritus profligarit & mortem deniq; ipsam confectam superarit. Sed cui potius prima gloriae paunia debet ur pro tanta victoria impetrata, quam filio regis: lxii tanquam alter Hercules, immensum de insuperabilem laborem in tam alio cibus debellandis hostibus. sustinuit: Vnde etiam regni philosophici haeres legitimus, Stoga rubea ac purpurca indutus, summum dignitatis gradum obrinuit, re tanquam in victis sinus mundi monarcha, ab omni hostium insultu& impressione, regnum suum tuetur ac defendit. O ς que quaterque beatus, qui divina ope coelitus ad jutus, ha- . Fol.

772쪽

ius reo: lis . orem Sora iam sibi conciliabit, ipsi ire taκ uam ideli Sarnicita , consiliarius,&cubicularius assistet salarium enim, tuo diuis expendit fidelibus relam liaribus a traicis, superat omnes Onanium Craesorum Cratiorumque,quotquot hoc seculo vivunt, thesauros.

Finis teriai capituli.

CAPITULUM

V ARTUM.

EX pandi manus incas, inquit Dominus evercituum apui Esaiam 6s tota die , ad populum incredulum, qui graditur in via non bona post cogitationes tuas. Quis quaeso similior est huic populo, quam Chymissa era oneus & ignarus qui neque lapidem clamantem neque recte philosopitant cir

audit sed in seductionum de viis continuo vertatur Quomodo vero audiat lapidem, quem non agnoscit: aiat quo modi benignam praebeat aurem philosopho . qucria neque intelligit, lac ii intelligere cupit. Vana enim scientiae persuasio curitamen nihil sciat, ad eb: llum excaecat, ut saepenumero de ma gno quodam mystcrio aper te loquentem non capiat sua ta tum sibi placent: e X perientiam 1 crum multam habet in Chy micis operationibus: non doceri, sed docere vult alios: land etiam non abs re doctoris vel altorius dignitatis titulum gerit: quem turpitudinis forte infamia contaminarct, si doctiorem prae se agnoscere tuli Lim. Haec vana, inquam, persuaso multis hactentis nocuit,& adhuc in dies nocet, quo ad finem artis non perveniant Temeritate enim qyada mina itum pluriusto volantes, di velut Icarus propius a i solem accedentcs, cum eodem in profundum erroris pelagus praecipitantur, ex quo in posterum sine maximo labore vix evadunt Lapidem &philosophum uno quasi ore loquentes audit veritatis studiosus. Lapis quidem rem ipsam nude sine verbis e X-hibe tiphilosophus vero rei veritatem essentialem verbis eXPrimit: dc ipso opere, si res ros ulat,denion strat: ita ut, etiamsi

unam

773쪽

unam eandemq; ambo i oceantvem atem, philosophus tamen 1it tanqua praeceptor intermedius inter lapidem dc discipulum Praeceptor igitur clamat, audi me discipule, & do- cedo te: Largire mihi tempus auscultandi, εἰ ins uiatis tem vabo optimis, tibiq;&tuis Lalutaribus: Me enim sit auscultando recte percepcris: magnu Naturς lumen, de quo pauidpbst, videbis&ipsius quoq; lapidis profundum. agnosccs secretu. Discipulus itaq; disciplinae subduus dc obediens, humonita non silerni sed fideliter sic litur, votique tandem sui compos redditur. Ignorantiam enim suam, quam habet, co- mutat cum magna scientia, saltem auscultando & medit idoadeo ut non tantum praeceptorem, sed ipsum etiam lapidem quem antea surdus prae inscitia, non auchebat, nunc claman et emas quatur. Sed quam amplius utilitatem inde capiet discipulusὶ Voluntati magistri obtemperavitmaturale quoque ,

lapidis desiderium explebit. Obsiequio disciplinae satis secivragistro: artifica' pyrotechniae satisfaciet etiam Naturae octapidi A magistro impetravit scientiam &sapientiam: per lapidem inveniet anitatem & opulentiam, dc alia multa commoda, te quibus mox audiemus.

E si meus Oradii mei uni in me intimi. Luna ero propria meum

I ,men eri omne lumensuperans, bona mea omnlibus bonis me

s CH OL I V M. QVmdo philosophi loquuntuet de radiis solis, de lumine

Lunae, deque aliorum astrorum luminibus, non id accipiendum est de nudospledore externo, qualis est lucernae sive candelae accensis. qui vicinum tantum aeris complexum illuminando , reddit perspicuum & lucidum, sine aliachiacunq; vi Scimpressione vitali dc animata Vmbram enim dc si perficiem ciub modi mortuam, silvere tollaceam, ut Pa-τa celsus loquitur, haud curant philos phi ; sed veram tantu-iriodo di intus laritantem quaerunt rerum medullam, hanc que solam singulari artificio venantur pcr radios suos essen- 'tiales&lumen philosophicum internum. Vt a me duplex horum radiorum differentia magis innotescat, clarioris doctrianae causa exemplum fulminei radii lassc producimus: cuius 1cientia sive proprietas naturalis tali sed , ut non promiscuhsum luminc feratur in quamvis acris partem, n ec ae rem lucc

774쪽

tantum externa illustret .sed vi l ladana magnetaca & innata pellatur ac rapiatur in locu m certum, si lac nat irae ma lSco en eunt a miliarem, quem sol una cateris inanibsistangit&sserit, vimque suam actuosataicvid ciui nota Im-

ensem sive serr m in vaginae

a fulmine dissolvi coriova insem tegro ad alac &illaeso. irem horn s interdum cutem a s domu aduri, estibus externis intactis, aut vice versa: ut eiusmodi plura videre licct e Xemnis in historiis naturalibus. Ex quibus palam liquet, quba philosophi de radiis, qui absque sumen tantum praebent oriosum di sterile minime sulciti,sed de illis tantum , q ii cum lumine, essi cacem simul &vivam formarum silvc virium estentialium Oeconomiam a cl- ministrant: quorum effectum eximium explicat autho in seciuitatibus verbis: Ubi ex ejusmodi luminum radus, multa solerti indagatori bona evenire asserit, veluti gaudium, laet

tiam, Horiam, divitias, dc delitias :&tana magnifice 2 tollit hanc sciem iam, ut malit illam divinam, a tam nobili & prae stanti subjecto, quam humanam appellare.

Non certo constat de vocabulo isto septem literarum, in quo author totam scientiam occultari dicit. Impossibile enim est, omnia philosophorum aenigmata ad unguem eruere in quibus saepenum cro rimandis, citius sensum, quam verba invenire licet. Quale enim istud vocabulum sit, ingen hie ut veritatem fatear, gnoro prorsus ac quamvis aliquis divinando, propius ad aut horis mentem accedere videretur, semper tamen Me eo dubio relinqvieretur: cum nemo, absente authore , possit hunc haesitantiae scrupulum plane tollere. Ergo suspensa de verbis lite operam tantum dabimus, ut verum sensum&ipsam rei essentiam eliciamus. Opinio mea sic fert, alteri interim liberum relinquo opinari quicquid voletὶ quod non procul a veritate aberrare videatur, qui dicat, vocabulum illud septem literarum esse septem corpora metallorum,

775쪽

lorum qitae sub unico verbo, nempe PL AN ET A , haud absuriade comprehenduntur.

Saturnus enim cii suaneta Huppiter est Planeta: Mars est Planeta: Sol est Planeta. Luna eii Planeta: Venus est Planeta: Mercurius est Planeta: ita ut Omnibus septem corporibus conveniat nomen Planetae Accedit & hoc, quid sit Graecet scribatur. post primas duas literas sequatur alpha, dc paulo post yda Confirmat praeterea hanc nostram opinionem Phil losophus lib de coniugio sesis & lunae, his verbis. per Deum, inquit, si consideraveris stellas, id est, Planetas erraticos, id est metallorum corpora, non est inter nos, scilicet philosophos, disserentia id est, diversitas, in hoc, quod opinantur, id est deari e opinantur, quia ex his metallis, & pςr hoc prae Paxant sapientes lapidem suum, in quibus est Mercurius 6c sulphur fixum &in combustibile per naturam rectificatum: Myropter hoc praeparatio nostra surgit perscras, &claves aperientes seraturas, id est, problemata obscurata Hactenus ille. Vt ut sit, alium sensum ex aut horis verbis vix extorque bis : quod vel ex consequentibus verbis palam evincitur: Ubi dicit: Solem cum aquae filio sive Io ve esse conjungendum, hoc esse occultum arcanum. Per aquae enim filium innuit

mercurium, & per solem sulphur fixum & in combustibile in

quorum duorum conjunctione totum latet arcanum. Sed

quia philosophus supra inquit, lapidem suum Praeparare sapientes ex his metallis, &per hoc: nihil aliud intelligit per

hoc, quam aurum sivesblem. Ut enim Sol in firmamento tantam claritatem solus obtinet, ut solus cum est e Xortus, obscuratis omnibus aliis appareat: ita Sol Philosophorum sive metallicus ortus, sive in vase philosophico natus, occulte in se continet reliqua metallorum corpora, &caeteris Oecultatis ipse solus apparet. Dictus enim est Sol, quasi solus,qubd unus sit, & non plures: quique tanta sit magnitudine, iit tanqua m dux, dc princeps de moderator luminum, cuncta sua luce lustret& compleat. HERMES. Amitores intelligite, O deinceps nostris utamur opinio urbu , 'scri, subtu sima investigatione,'contemplatione Ῥobis demonstraνi, quoddam unum novi. 2 m Dis intesilit, quod sincera in Yestigatione or ratione inquiritur φ Ex homine non sit, nisi quod tFmile ex tauγδidem . Osiquod amimal cum alienia cie cuba nascitur 7 d neutro ite eri.

776쪽

denuo monet author, ut dici a eius recta rationis bilanceta expendantur: non autem crata modo, prout nuda sonat litera, accipiantur. Et sicut res, quas proponit, non leVi, quod aiunt, brachio tractat, nec quicquid illi in buccam venit L

statim suo inserit libro sed in illariim descr ptione di demonstratione utitur subtilissima investi Ratione dc profunda contemplatione: ita lectorem quoq; decet esse sedulum 'diligentem in legendis dc meditandis eiusdem seriptis. Q ini enim oscitanter, dc sine in tellectu aliquid in hoc opere praetumit: issimilis videtur claudicanti, qui fracto aut laeso altero crure,

chirsus certamini se temere immiscet. De sincera auteminVestigatione, perquam nihil aliud intelligit, quam rationem Tectam, Veram&Naturae legibus consentaneam, supra di

ctum est.

Deinde speciem per sui similem speciem propag dam do-Cot. Frustra enim laborat, qui de spinis, ut supra diximus, uVas i colligere tentat. Ex homine enim non nascitur, nisi homo, nec ex brutis, nisi suum simile. Ordo enim specierum propa- istandarum, quem Deus in creatione instituit, manet inviolabilis. Deus igitur rebus omnibus, huic ordini subjectis, suam quoq; addidit crescendi dc multiplicandi benedictionem. lmnis autem generatio extra hunc ordinem instituta, male-4

dictionis divinae haud dubie obnoxia est. Cujus rei exempla habemus luculentissimum in mulis, qui ex commixtione e quorum dc asinarum, vel asinorum&equarum procreati,f-cundum semen pro suae speciei multiplicatione re propagatione non obtinuerunt Cum enim specierum eiusmodi confusio sub hoc divino creationis ordine non com rehendatur, merito etiam illis non indita fuit per benedictionem divinam vis illa crescendi 5c multiplicandi Loquor autem hi de speciebus completis ac pcrfectis, sive illas id offas Platoniucas, sive certas dc specificas seminum ratio nes, sive scintili las igneas speciales, sive formas specificas, aliisve pluribuslappellare velis nominibus quas omnes in uni ersum mili dudiffusas , dc pulcherrimo ordine invicem distinctas, Deus creatione per solum verbum FI ΑΤ produxit. Contra sacrum auic in Sc incantaminandum hunc ordinem maxime ista pii lgunt filsarii de spurii alchyni istae, qui ex remsrario quodana ausu, Sc confusione plusquam Babylon a, specierum in vice mixtione moliuntur. Conjungui enim ea, quae Deus disjui lxit: quaei

777쪽

xit quae Vero conjunxit, disjungere & separare ordine inverso impie conantur. Non igitur ivirum est, si proximo illos pe-. de comitetur ma dictio divina: idci: ob cautam modo re latam. Qi icq, id tandem gis hoc tibi firma mente per a sum habeto De dira o nnibus actio ilibus, quas homo proponit, in verbo suo scripto, quam in natura, sive creaturi S, sua Virru te in fallibiliter quoq; adcsse. Q io modo enim possit visaep uestas omni praesentis Dei infinita , quae essentialiter reb. universis inest. ruri is ab illis tam levi momento separari. Sed actionibus justis, cum lege & ordinatione divina. congruentibus praest , cst ut aequus, benignus, bonus oc misericors pater. Perversis autem & ord mi divino repugnantibus, tanquasseverus omnis iniquitatis, perversitatis & confusionis ultor, ct justus vindex. Cum sancto enim inquit regius Proheta PL78. sanctus crit,dc cum viro innocente innocenserit. Et cum

electo,clectus eiit, dictam pcrvcrs o pervertetur. Discant igitur hinc alchymistae in posterum Lap re ne falsis o iinistris suis opinioni bris & deliram entis, qu aeriam di vinis qo ana. naturalibus ad versan tia r legibus, pius justo t si , si cndo, Jc frustra contra stimulum calci prando , in graviis mas poenas Deo&NM urae persolveindas, incurrant.

Y Ammietus ait ogenero' lumen , nec tenebrae meae naturasunt, 'Aia nisi meum es et 'metalium siccum, omnia corpora meι indigero quia liquefacio, es eori m rubiginem δειeo, sub tantiam x;raho me igitArct fratri, eo iunctis, nihil melius ac venerabilius. I

v Enus inter septem mundi dominos sive Planetas relata, dicitur mater amoris & pulchritudinis, cujus stella Solem

antecedens dicitur Lucifer, quasi lucem ferens, Vel, ut author loquitur lumen generans: Ubi vero lumen, ibi quoque vita vehiculum enim vitae est lumen, quod nullam parte corporis Physici, a suorum radiorum contagione immunem relinquit. Er id taceant imposterum, quicunque vitam derogant metallis. Nihil cnim existit in rerum Natura, qti Od non med ante hoc Veneris lumine, hoc est per generationem naturalem productum sit. Metalla vero natali aliter in mineris suis procreata quis negabit φ Non igitur , ita sua carebunt: licednaec in iis manifeste, ut in anima ratibus Jc vegetabilibus non sese prodat, priusquam a corporea sua in Olc, quae Vitae astiones in ipsis obtundisti. reprimit, liberent xvi , idque por

778쪽

ejusdem luminis beneficium : cujus ossicium est, tenebras mortis fugare, 6cillarum loco inducere vitam. Non . aurem hoc lumen indagandum erit in corporibus

metallici, propter nimiam ipsorum siccitatem, hoc est, terre- Diem crassitiem Nisi enim siccum essct meum metallum,in-qHir 3 a thor omnia corpora mei indigerent. Neque cuprum

aut aes, sed Venus, Planeta oclydus coeleste ait: Ego genero Jun eo. Per Venerem igitur essentiam intelligo astralem, lu-cjdam ct si tendentem quae ignea sua vi non secus,ac carbo- Dum igi is corpora liquefaciat : non autem liquefaciat simpliciter, sed liquefaciendo etiam simul rubiginem deleat, &substantiam hoc est, o .ca b. am tincturam extrahat. Quod tum fiet, ii Venus dc ejus frater invicem copulati,&Vulcani fallaciis, catena invisibili ram diu ligati teneantur : donec Venus in proprio thoro impraegnata, post 9. mensium revolutionem. sobolem patiat ipsis parentibus praestantiorem dc di nobiliorem.

R Eη est au um : Ejus autem fratres sunt caetera inferiorai Regnum omnes possident commune, in quo ta-ine ii supremit mimpcrandi fastiolum Assequitur solus Rex sv e 1 ol qui propriis virtutum in f gniis, caeteris longe antecel. lii. Ignem enim solus Cistmei ne noxa in quo diutissime detentus nihil deperdit: nec vin . . ut destriai potest, nisi amatre, quae est fons si ve mercuitus iamrallorum. Accidit autem aliquando, ut rex animi gratia fonta mutor eis. is lavaret : sed re versus a fonte incidit in summam corporis imbecillitatem, quam sibi inter lavand uncontraxerat Convocatis itaque fratribus in unum de rege restituendo deliberatum fuit. lubetur Mercurius Deorum nuncius colligere suffragia, a quovis fratrum Cci consiliariorum qui promptus in exequenda munere alloquitur primo Saturnum: Tu, inquit, pater Deo Tum,& arcanae contemplationis author, nobis quaeso e PQ-nc tuam sententiam, dc libere eloquere, quid tibi videat in de

779쪽

nostro Rege, quem vides hic ad summas imbecillitatis angustias redactum, nigrum, tenebrosum,'omni lumine pri Vatiam : dic, inquam, qua rationei iuristinum fortitudinis &di claritatis locum rursus evehi possit. Tunc exorsus Falci-

gerita res 'ondit: Me, inquit, vocant dominum temporis Ο-mnia destrue mem & conservati rem; authorem mortis &Vitae. Ne ig tur mentiri videar, ultro nunc veritatem fateor,

Vobi, que palam dico, me a viliorem esie primarium tantae ruinae, in quam rex nosti r incidit. Cum cnim in fonte issam lavare viderem , statim sumptis meis armis haereditariis, ad eum clam in balneum intra vi, di dormientem spirituali falcis meae veneno, subito citra hominum opinionem sauciavi : ex quo vulnere expergefactus reX, mutuum profudit sanguinis. Hinc tantae imbecillitatis

causa. Haec tamen infirmitas non ipsi est ad mortem aeternae

sed pro de rit nobis in salutem nostram, qui fratres eius sum', α proximi cons inguinei. Vt igitur cum ipso regni quoque participes fiamus, profuso sanruine proprio, nos cmundabit a. originali impuritatum illuvie. Quamvis ergo naturam adeo in ipso labefactatam cernatis, ut morti non absimilis vidcatur: vatae tamen spiraculum prorsus extinctum non est: sed occulio temporis fomento, interim a me conservatur, donec tandem, assistentibus mihi caeteris meis fratribus, corona quoq; regia potitus cum eodem fuero. His dictis tacuit.

Converius igitur Cyllenius heros ad Jovem, signum dedit,

ut diceret sententiam : qui mox in hanc se effandit orationem Juvans, inquit, ego pater dicor, omnes excellens in bonitate,&dominus stim divitiarum & sapientiae. Ne igitur1nani & vano nomine stulte sperbire videar, in Rege nostro juVisndo nullum non movebo lapidem: imprimis aut ipsume. rnabo sapientia & divitiis, omnesque mundi thesauros Uuus potestati sub jiciam. Praeterea singulari bonitate & cle mentia erga omnes, praesertim autem erga nos fratres ipsius P deditus, pauperibus erit refugium, miseris amictis solatium, & moerore confectis gaudium &refric erium. His finitis Luna compellata a Mercurio, ii Ocargumentum fari incipite Ego, inquit, soror Regis uterina,m erito habeo, quod de tristi hoc fratris casu luctam e sed unum est, quod me solatur, ne prorsus abjecto animo desperem: nempe hoc quod communi dicitur proverbio : Pori nubila Phae-bus: Experientia enim me subinde edocuit huius dicti veri tatem. Quoties enim vidi fratrem, densissimis obscuratum

nubibus, qui nihilominus tamen igneo suo ac radioso splen ubo s

780쪽

dor Cillas petiit is d. scussi, d tandem eluctatus, rursus urea nobis re scit gentem Oi,itis comam benignus ostenditi Sed sicut in ipsius m n Hiericum se ut rb oster citat fratre S dc cognati mei omnes, ita etiam meis olliciis ipsi ncquaquam decro: Qq ita me appellant vulgo aq iarum dominatricem, ipsum quoque aqua mea pei cratii & clara e fota te xivo scaturiente Potabo e omniaque corporis membra in eo ita reficiam, ut m hil remaneat prorsus infirmi, languidi aut vitiosi: scd fortis o Vadat robristus, pulcher, formosus, dc regali decore piae

. caeteris omnibus maxime conspicuus.

Absoluto candidae Dianae sermone, confestim surgit Venus, quae blando placido citie vultu subridens , fratrum turba ita alloq iitar Quid quaeso fratres amici, reicit, i 'quit, quod in rege ac domino nobi ro refocillando, tam longam nectatis moram ὐ An nescitis neminem nostrum a seipso vix creta iii enim vita nobis ab hoc unico vitae lucisci, creatore gratis impertiretur, iamdudiim acta cisci dei alute nostra. Curri igitur omnia, quae possidemus, bona, ipsi toti accepta ferenda lint e utpote qui ex lumine dc splendore suo nobis lumen ocsplendorum tribuat: merito quoque hunc coeli regem, dc mundi I rincipem veneremur, ipsique subditi 5: devmcii manea-mas in a te inum. Exigua sane haec eii opella vestra, qua ipsa fovere dire Ilituere conamini. Nisi enim ii Scante a vobis coe irius conccisa citent munera, minima certe aut prorsus nulla foret in vobi, ministrandi ac iuvandi vis δc potentia. Festinate i it tir, dc unusquisque Vestrum quod acceptum tenet, ei qaoque lubens mrito licrari soli crat. En, quod accepi, canc rcddo, illique tribuo multipotentiam, foecunditatem,

candorem, amorem, misericordiam,&comitatem. His cunctis , Sc multis adhuc aliis praestatutoribus virtutibus hunc Regem nostrum ditandum dc exornandum volo. Ηactenus continuatum orationis filum, abrupit Venus, desilantio facto, statim Deorum nu iacius in Vitat Martem: qui Joce gra Vi impetuosa in haec subitis prorumpit verba. Magnificum, inquit, dc gc minatum rnilii olim inditum est nomen : nec sine sauia. Mars enim vocor, quod armipotente S magnanima virtute mea . mari Dus in bcllo praesum. Mavors autem nuncupor, q'od magna verto, videlicet imperia & regna. Sed quicquid armata oc bellicosa manu edomare nequco: id ego di filius Vulcanus junctis viribus per maxima ignium incendia, dc peti uinum in coelicas mittimus regiones Agneae namque calefactionis dominus sum, nullique ego ced crem un-Quam, nisi lux Apollinea, claritate & ardore suo nimio me

SEARCH

MENU NAVIGATION