장음표시 사용
441쪽
terdum irritos,aut minus uberes. Artis enim praecepta non aeterna sunt, nec omnibus firmata numeris. Cur igitur necessariam primaevamq; artem agricolendi, cum inanis est quando que reditus, non calumniariSὶ nec rei j cis utilem non minusquam veterem medendi corporibus humanis facultate, cuminon prodest i Nempe quod noris frustrari diuersis ex causis promissos ab illis e re eius frequenter posse, docta &fortastis ab ipsarum artium scriptore Cornelio. V t enim ait alimenta sanis corporibus agricultura, sic sanitatem aegris medicina promittit. Non praestari inquit alimeta, nec sani atem, sed promitti . prudentissime id q iidem ob effectus interdum i tritos mon secus pollicetur Chemicae profestor artis aurum & argentum. An considentior ipse in auro faciendo fuerit quam Hippocrates in reducenda prospera valetudine, cuius est sententia, experimentum plenum elle periculi. Quandoquidem nec malagmata prosunt semper, quae profutura scripsit antiquitas, neque simplicia medicamenta praestant semper, quae pollicenturieque medicorum etiam collegia, ne non moriatur ager, cui adsistunt semper, essici ut, tametsi sanitatem saepe spoponderint. Adde paucorum esse sublimem illum apicem faciendi aurim agna pondera parua cum impensa. Nam peculiari Dei dono rarissimis id est concesssum , ut propterea plur: mum intersit, multum conficias auri, multo cum lucro. Nam parum fecit se quid resseri: Ad solam speculationem id tantum pertinet,
ut agnoscatur id esse verum , quod inter se metalla vertuntur. Ad diuitias nihil & magnarum rerum effectus,etiam si Lxcentis queas modis aurum parate . sunt enim qui vix pollunt impensas tolerare, sunt qui scnserint detrimeta, sunt qui statum non habeant,& fixum ordinem, sed varium, ut hinc dissoluete facile poliis quaestione vulgi sti scitantis identidem ;Cur ege ant stipe numero, qui aurum sese facere posse non dissilentur, in promptu solutio. Aut enim parum conficiunt auri, aut si multum , plui imis
cum impensis, aut variant experimenta, sic ut quod saepe continpit id perpetuo tenore no respOdeat. Aut a, et uS imma DIO Iu Principum & auarissimo tu per urbat, aut locus G ptias dc est aut societas & famulitiis non adest Ut omittam leue multoria& inepta credulitate cu imperitia colundia,&fraudulentos u
442쪽
artificum nequitiam versipellem, quibus rebus etiam iure ne . queas in artem calumnias irrorare. Sed quid mirum 8 exfu anulis quandoq; non lucrum prouenire, sed saepe detrimenta, quando etiam in fodinis id saepe nostra tempest te contigerit,item vetustati. Vnde illa Demetrij Phalerati in quaesitores auri per terrae cauernas falsa reprehensio, quod manifesta pro incertis prodigunt,nec eorum, quae scrutantur, facti compotes, quae possidebant, perdidere. Verum ut adgni omnia, quae paraueris magno studio, magna impensa , quae votis etiam omnibus adpit diuinum decretum rustra tabo.
Videre licet in operibus naturae hoc ipsum, quandoquidem in conceptibus origineque mortalium propter conditiones varias femineae sterili ratis, inutilisque masculini seminis plurimae quoque esse possian t causae, quibus fiat abortus,& praeter illas est necessarium diuinae propositum voluntatis, ut in tu cena prodeat infans, qui delitescebat in utero. Quanto magis illud idem conspicati dabitur in altis effectibus. Ad summatri nulla est ars nixa coniecturis, quae semper stata siti & imni obilis, nec ulla est tam certa, tam inconcusta, quae magna ex pa te mutationi materiae non sit obnoxia, omnino vero subiecta diuinae voluntati. Quae sit tibi in auro conficiendo fauetit, ab omni mentis elatione cupidineque caueto. Nunquam non formidans,ad beneficium tib sit id concessum,an Adpoenam &1aepe cogitans illud Augustini. Non minus verum elegans e-cuod multa Dem negat propulse qua comedit irati . Quare primum Deo gratias immortales habeto,&quoad fieti potest referto: deinde omni modestia istud accipito caeleste munus, eoque & sancte,& pie utere, ad sanctissimae Trinitatis, quae unus est Deus, honorem & gloriam, atque ad propriam &aliorum hominum
443쪽
V L T i r A RIA M multisque modis loquebantur x olim Philosophi per sua scripta, cum velut in ae-M nigmate, &quasi noeulosa voce scientiam qua- -dam prae caeteris nobilem, nobis penitus obumbratam reliquerunt, & sub desperationis velo negatam omnino, &hoc non sine causa. hre ego praecipio, ut prae Omnibus aliorum scriptis, super ista septeni capitula, transsor hiationem metallo uiri in se continentia,mente tuam firmiter fundes, & eorum principium, medium & finem saepius in horde reuoluas, & subtilitatem talem in eis uiuentes,qua adimplebitur animus tuus.
4 N pluribus antiquorum codicibus plures inueniunturi l stius artis dissinitiones, quarum intentiones nos in hoc capitulo considerare oportet: na Hermes de hac scientia dicit, Alchemia es scientia corporea ex uno, M per unu sim pliciter composita, preciosiora ad inuicem per cognitionem& effectum coniungens, & eadem naturali commistione in genus naelioris conuertens. Alius quidam dicit: Alchemia; est scientia docens transfot mare omne genus metalli iti alteram : Et hoc per medicinam propriam, sicut patet in multis Philosophorum libris. Quare Alchemia, est scientia docens facere, & generare quandam medicinam, quae Elixir nunc patur, quae quando proh citur supet metalla, seu com pora imperfecta, perficit ipsa c0mplete in momento proiectioius.
444쪽
De Principi s naIuralibuου, I procreationibuου mi neralium. C A P. II.
SEcundo principia naturalia, & procreationes minfra litum perfecte declarabo. Vnde primo notati dum est, quod principia mineralia in mineris sunt Argentum vitauum Sulphur. Ex istis procreantur cuncta metalla, & omnia mineralia, quorum multae sunt species, & diuersis. Sed dico 'laod natura semper proposuit, & contendit ad perfectionem auri. Sed accidentia diuersa superuenientia transformat inetalla, sicut in multis inuenitur Philosophorum libris aperte. Nam secundunt ritatem & impuritatem praedictorum duorum, scilicet Argenti viui & Sulphuris, pura &impura metalla generantur, videlicet: Aurum, argentis,stannum, plumbum, cuprum, ferrum. De quorum natura, videlicet puritate & impuritate vel immunda superfluitate & desectit, talia accipe vera. De natura Auri. Aurum quidem est corpus perfectum, ex argento puro, fixo, claro, rubeo, &ex sulphure mundo,fixo, rubeo, non adurente generatu,& nullum habct desectum. De natura Argenti. Argentum csst cor pus mund m,purum, sere perfeci Um, ex argento Viuo puro, sere fixo,claro,& albo, & de tat i sulphure procreatum, & deficit ei pauca fietatio,& color cum pondere. De natura Stani. Stannii est corpus mundum imperfectu, ex argeto vivo puro, fixo, & non fixo, claro, albo in sillo manis est O ,& rubeo in suo occulto, & de tali sulptuire proceatum , & deficit ei sola decoctio fitie digestio. De natura Plumbi. Plumbum est corpus immundum & imperfectum, ex argento vitio impuro, non fixo, terreo, foeculento , aliquantulum albo in manifesto, & rubeo in occulto , & ex tali sulphure adustibili ex alio qua parte procreatum, & deficit ei puritas, fixatio, cu colore& ignitione. De natura Cupri. Cuprum est corpus immun dum & imperfect una, ex argento uiuo , Impuro, non si Xo, terrestri, adurente, rubeo non claro, & ex tali sulphure generatum: & deficit ei fixario, & puritas cum pondere, habetq; nimis de colore impuro,& terr streitate non adurente. De na tura Ferri. Ferrum est corpus immundum &imperfectum, ex argento vivo impuro, nimis fixo, terrestri adurente, albo& rubeo non claro, & ex tali sulphure generatum , & deficit
ei susto,puritas & podus, & nimis habet de sulphure fixo im-
445쪽
mundo, & terrestreitate adurente. Haec ergo iam dicta Alchemista quilibet notare debet.
IN iam dictis,sumesenter determinata est procreatio tam
perfla horum quam imperfectoruin metallorum. Nunc ad materiam imperfectam perficiendam eligendamque redeamus. Cum ex capi Alis praecedentibus fatis uotusu sit, quod ex argento vivo S sulphure cUncta procreentar metalla, & quomodo ipsorum impuritaS immundiciaque cor rumpit , α cum nullὼ res metallis adhiberi debeat, q)ς non ex ipsis sit composita leuorta, fatiS nobiS aperte relIii; ut tur,quod nulla res extranea, quae ex his duobus non siimplicoriginem, potens est & sussicens ipsa perficere, vel eorum transmutatione facere nouam. Bare admiranda est quocialiquis prudens sua tan fundat intentionem super animalia, siue voetabIlia,quq valde sunt remota,cum inueniantur mi
neralia satis propinqua. Nec credendum est omnino , qGod aliquis Philosophorum, postierit artem in praedictis remo iis, nisi sim1litudinarie. Sed ex praedictis duobus fiunt metatalla cuncta, &nihil eis adii ret, nec eiS coniungit r, nec eatrasmutat, nisi quod ex illis est. Et sic de iure oportet nos accipere Argentu viuum de Sulphur, E lapidis nostri materia. Nec argentum vivum per se solum,nec sulphur per se sola a liquod generat metalla , sed ex amboru comisi1one diuersa
metalla diuersimode procreantur, & mineralia multa.Ergo ex amboru comistione materia nostra constat eligenda. Sed finale nostrum secretum, est excellentissimum&maxime Occultum : Ex qua re minerali debeat fieri propinquius & vici nius: Et hoc ipsum eligere si, cite tenemur. Pono igitur, leti ratu; materia nostra,primo ex vegetabilibus, ut sunt herba: rbores, siue omne progrediens e terra Tuc oportet in
de prius fieri Argentum vivum, & sulphur per longam deco-
et1onem, a quibus,& a quorum Operatione eXcusamur,cum s nobis natura proponat Argeiapum vium & Sulphur. Et si eligeremus exanimalibus, visant sanguis humanus,capal- ii, urina, egestio, ova gallinarum,& omnia quae e L animallia bus procedunt, Oporteret etiam ex1psis fieri argentum v uum & sulphur decoquendo , a quibus excus muri VL PTIUS.
446쪽
Sin eligeremus ex medijs mineralib. ut sunt omnia genera Magnesiarum, Marchasitarum , Tutiarum , Atramentorum, seu vitriolorum, aluminum, Baurach, salium,&aliorum multorum , oporteret similiter , ut ex praedictis,arg. viuum inde fieri, & sulphur decoquendo, a quibus , ut ab alijs praecedentibus excusamur. Et si eligeremus aliquem ex septem spiritibus per se, ut solum argentum vivam, a sulpur solummodo, aut argentum vivum & unum e duobus sulphuribus, aut sulphur viuu,aut auripigmentu, aut arsenicum citrinum, aut rubeum solum vel compar, nequaquam perficeremus: quia cum nunquam natura perficit aliquid, sine amborum commistione ς quali, nec nos, a quibus tunc, ut a praedictis argento vivo &sulphure, in sua natura excusamur. Finaliter, si eligeremus ipsa, quodlibet sicut est, oporteret nos commiscere secudum debitam proportionem quam humanum ignorat ingenium, dc postmodum deco-i quere ad coagulationem in 1olidam manam. Et ideo excusi.' Lamur a receptione amborum in sua propria naturis; vid licet argenti viui & sulphuris , cum ignoremus dictamnil proportionem,& inueniamus corpora iti quibus inuenimusi prigdicta proportionata, coagulata & coadunata debito mo- do. Hoc secretum tene secretius. Aurum est corpus pers ctum & mastulinum, sine superfluitate aliqua aut diminu tione. Et si imperfecta sola liquefactione sibi commista perficeret, esset elixir ad rubeum. Argentum est etiam' cor-p' fere persectu & femineum, ' si etiam imperfecta sere perficeret sola fusione vulgari, esset clixir ad album, quod non est, nec esse potest, quia solummodo perfecta sunt. Quod si illa perfectio esset commiscibilis imperfectis, non imperfecti m cum perfectis perficeretur, sed potius illorum perforctio culmi sectis diminueretur,&im perficeretur. Sed si esset Issiusqua perfecta,vel in duplo, vel in quadruplo, cetuplo, vel ultra, interim perficerent imperfecta. Et quia natura semper . Operatur simpliciter: perfectio in eis simplex est, & inseparat bilis, Sc in comiscibilis, nec arte ad opus abbreviandu poneretur in lapide pro sexmento, & reduceretur tunc in priastinum, cum summa volatilis superat summam fixi. Et quia
aurum est corpus perfectum ex argento vivo rubeo claroque, & ex tali sulphure, ideo non eligimus ipsium pro materia lapidis ad Elixir rubeum , eo quod ita simpliciter
447쪽
est persectum, sine mundificatione ingeniosa ue 3c tam fortiter digesti1m, & coctum naturali caliditate, quod cum igne nostro artificiali vix in aurum & argentum operari valemus Et quamuis natura aliquid perficiat, tamen intinae mundi-s .ficare, seu perficere, ac purificare ignorat, quia simpliciter o- lperatur seper illud, quod habet. re si eligeremus aurum lupi argentum pro materia lapidis, vix aut difficulter inue- iniremus ignem in eis agentem. Et licet non ignoremus ignem, tarmen ad intimam sui mundificationem & perfectionem peruenire non possemus, propter sui fortissimam comta pactionem, & compositionem naturalem: quare excusamura receptione primi ad rubeum, seu secudi ad album, cum inueniarnus rem, vel corpus aliquod, ex tam mundo, vel mundiore sulphure, & argento vivo, super quod natura parum, luel minimum est: operata, quod cum igne nostro artificiali,& experientia artis nostrae, ad congruam sui decoctionem, mundificationem, &colorationem & fixationem cum ingenioso nostro opere, super hoc continuato, valeamus perueanire. Eligenda est ergo materia, in qua est argentum vivum mundum, purum, clarum, album, & rubeum, non ad complementum perductum, sed commistum aequaliter & pro- Iportionaliter, per modurn debitum cum sulphure tali, & in Imail in solidam congelata, ut cum ingenio & pxudentia no- Νstia, igneque nostro artificiali ad muxidiciam sui 1nximam & lad ipstrum puritatem peruenire possimus, & talem efficere, I quod ipsa post operis complemetum sit millies millestes for- tiox Sc profectior,quam ipsa corpora simplicia caliditate na-Iturali decocta. Esto igitur prudens. Nani si in capitulis meis subtilis & ingeniosus fueris, in quibus manifesta proibatione, & aperte materiam lapidis cognoscendam demonstraui, gustabis illud delectabile,super quod Philosephorum lintentio cadit tota.
De modo seni, & gne moderando, I continuando.
ignorantiae totaliter perfustis, vel insipientiae, per Verba iam dicta, certam Philosophorum materiam , dis bebedicti peritorum, super quam operatro Alchemiae est adhibenda, cum imperfecta conamur perficere, Schcc cum
448쪽
plus quam perfectis. Et cum nobis natura tradidit impers a solummodo cum persectis, oportet nos plus quam perficere materiam in capitulis notam cum nostro opere & labore artificiali. Et si ignoramus agendi modum, quid est in causa, quod non videmus qualiter natura quae olim metalla per recli, frequenter operaturi Nonne videmus quod in mineris per continuatam caliditatem, quae in montibus mineralium cst, aquae grossities in tantum decoquitur &inspisi a tur, vitiat per tempus argentum vivum iEt ex pinguedine terrae per
eandem decoctionem &caliditatem generatur sulphuri Et quod per illam caliditatem perseueranter super ipsa continuatam, ex praedictis secundum ipsorum parfitatem & impi rὶtatem , cuncta generantur metalla Z Et quod natura tam perfecta quam imperfecta cuncta , sola decoctione perficit, Hae facit metalla Z O Iimia dementia, quid. Vos, rogo, cogit per aliena regimina melancholica & fantastica velle perfitere praedicta Θ Quemadmodum quidam dicit: Vae vobis qui
vultis superare naturam, & metalla plus quam perficere nouo regImine seu opere orto ex capit psitate vestra insensata.
Et Deas naturae dedit viam linearem, scilicet decoctionem continuam, & vos insipientes ipsam imitari spernitis, vel i η- uoratis. Item: Ignis & agot tibi sufficiuiit. Alibique. Calor
Omnia perficit. Et alibi. Coque, coque, coque, &non te taedeat. Et alibi. Fiat 1gnis vester blandus & mitis, qui per singulos dies semper aequalis ardendo perduret, nec inualescatim aliter, sequetur maximum damnum. Et alibi. Patienter &continue. Et alibi. Tere ipsum septem vicibus. Et alibi. Scias quod una re, videlicet lapide, una via,scilicet coquendo,& v- novase totum magisterium ter 1 natur. Et alibi. Igne 'ri tur. Et alibi. . oc opus multum creationi hominis assimilati . Sicut enim infans in principio leuioribus nutritur cibis, ossibus autem confortatis, semper fortioribus: sic & man-
erium istud, primo indiget igne lento, quo semper in deIγ-ctionis essentia qual1bet est: agedum. Et quamuis semper loquamur de igne lento, reuera tamen sentimus quod regimine paulatim &vicissim usque duidem augmentandus & maioran
449쪽
TErminum, modumque agendi iam determinavimus,
nunc de vase ac fornace, qualiter & ex quibus fieri deberent, audire licet. Cum natura naturali 1 ne In mineris metalla decoquat, decoctione illam sine vase ad hoc apto dene at. Et si natura sectari proponimus In coquendo, quare va eius esset rehcienduξ Videamus ergo primo, qualis locus sit oenerationis metallorum. Manis este percipitur inmineralium locis, quod in fundo montis est calor, aequaliter perdurans,cuius natura est semper ascendere,qui in ascedendo semper desiccat ubiq; & coagulat aqua spissiore seu grossiore in ventre, seu venis terrς siue montis abscondita in aIς viuum: Et si illius loci pinguedo mineralis ex terra huiusmo di calefacta fuit congregata in venis terrae, currit per monte,&est sulphur. Et ut videre licet in venis praedictis illius loci, illud salphur ex pinguedine terrae, ut praetactum est, generatum, Obviat etiam arg. vivo ut etiam scriptum est j invenis terrae,& aquae spissitudinem mineralis procreat.Ib1 Oxem in montem aequaliter perdurantem, longo generantutempore diuersa metalla, secundum oc1 diuersitatem. Inmin alium vero locis inuenitur caliditas semper durans.
cxternus est ubique clausus in seipso & lapideus, exire valeret, nequaquam metalla procrζarentur. Si ei glaram habemus necesset imo anni num, ad instar montium, non corin a prouideret, ita φ xgni S impositas, non in seniat, &reuerbprz Cδ' ς δ R j j ubi e
secum paruo collo, de vitro, vel dererra at clua, naturam siue 'ompactionem vitri repraesentatem, uta Cum P si opertorio, dc bitumine debet esse signarum vel xθι - si cucrii mineris calor Immed I egam sulphuriS, MMn rumi, quia te ramo riSinx xpst: que: sic immediate ignis tangere non Periam continens praedictorum , sed m
450쪽
curius in triplici vase est coquendus, & quod vas de vitro sit durissimo, vel, quod melius est, de terra naturam vitri possi
C Α Ρ. VLEXquisita lapidis materia, modum agendi certum cognosces, per que ni modum, per quod regimen lapis decoquendo in coloribus diuersis saepius transmutatur. Vnde quidam ait: Quot colores, tot nomina. Secundum diauersos colores in opere apparentes, per Philosophos eius nomina variata sunt. Vnde in prima lapidis nostri operatione,
est, putrefactio appellata, & fit lapis noster niger. Vnde quidam dixit: Cum i ueneris ipsum nigrum, scias qRod in nigredine illa albedo occultata est, &tunc oportet illam e trahere a subtilissima illa nigredine eius. Postvero putrefactionem rubescit, non rubedine vera, de quo quidam ait: Saepius rubescit S saepius citrii escit,& saepius liquescit,& s
pilis coagulatur ante veram albedinem. Et seipsum etiam
dissoluit, seipsum coagulat, seipsara putrefacit, seipsum colorat , se ipsum mortificat, seipsum vivificat, seipsum denigrat, seipsum dealbat, seipsum rubore decorat cum albedine. Fit eti in viridis, unde alius ait: Coque eum donec natus vi- idis tibi appareat, & est eius anima. Et alius. Scias quod in viriditate anima illa dominatur. Apparet etiam ante albedinem color pavonis, unde quidam sic ait: Scias quod omnes colores qui in mundo sunt, aut excogitari possunt, apparent aetate albedinem, & deinde albedo sequitur vera, unde quidam ait: Cum autem purus decoquatur donec veluti Oculi piscium elucescat, eius utilitas expectanada erit, & tunc lapis in rotunditatem est congelatus. Alius autςm ait: Cumi ueneris albedinem sapereminentem in vasei est certus quod in albedine illa rubedo occultata est i & tync oportet te illam extrahere : yeruntamen coque i donec totum rube-um fiat. Est enim inter veram albedinem veram rubedinem, quidam cineritius color, de quo diςitur: Post albedinem errare non potes, nam augme 'tando ignem ad cineri- peruenies, de quo alius dicit: Ne cinerem vilipendas,