Jo. Frederici Cartheuser medicinæ doctoris ejusdemque in Regiâ Academ. Viadrinâ Prof. Publ. Ordinarii Fundamenta Materiæ Medicæ tam generalis tam specialis, in usum Academicum conscripta. Tomus primus

발행: 1752년

분량: 707페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

651쪽

SECTIO UNDECIMA.

De Vaporosis Inebriantibus de NarcoticiS.

CAPUT PRIMUM.

De natura 2 principiis Narcoticorum. f. I. A P o R o S A , quae , ob praecipuos V effectus silos , etiam Inebriantia , Soporifera , Narcotica , Anoona , Sedativa , & Stupefacitiva vocantur, merito in Virosa , quibus optum V. g. , hyoscJamus &c. a Ccenseri merentur, Ralsamica, quo crocus , flores samburi recentes, &c. pertinent, & Aqueo spirituo a inflammabilia, cujus census spiritus vini &c dividenda sunt. Virofi & balia mica , de quibus hoc loco praecipue agendum est , CX-halatione perenni , accedente inprimis calore essu via subi disma, mobilissima , expansiva, elastica , ac summe activa ,

652쪽

Sect. XL De Vaporosis odoris , in priori bris ingrati virosi , in

posterioribus bal amici , emittunt, clui' bus eminens , dc singularis omnino eo rum virtus narcotica , aut inebrians adscribenda venit.

f. I I. . Mobilis imum hoc principium substantiae fixi ori , unde sensim evolvitur, pii Siaauriisve immersum haeret. Substantia haec in aliis, v. g. opto, herba Nicotiana &c. resino se gummeae aliis, v. g. semine sapaveris , nucibus juglandium a &c. resino sessummeo oleo a , & in aliis denique, . g. croco , tam singularis naturae est , ut neque resinosis, neque oleo sis corporibus stricte accenseri possit. sed de singulo: um indole participare videatur. Tota pariter spiritu vini rech ficatissimo solvitur , solutio utraque seorsim in cucurbita d stillationis ope ad consistentiam spissius culam redacta , oleum pingue bal Zami-

a) Oleum, a recentibus juglandium nucibus, post praeviam contusionem. & blandam in alaeno coctionem seu potius tomonem, torcularis beneficio eXpresum, non grata tantum dulcedine sita sese commendat, sed ebrietatem quoque, si largius hauriatur , inducit. Cons. XEYS-s1 ARs μυe se Reife durch Tetitschland , Boelimen, Ungam P. I. p.

653쪽

Iubbriantibus ct Narcoticii. .

cum , cum aqua , oleo , spiritu vini mil- cibile, habitu ex te ino refert. 1IΙ. De vera atque specifica principii vaporosi , inebriantis , exhilarantis , narcotici , natura multae praeteritis seculis , eaeque valde discrepantes , medicorum opiniones innotuerunt. Alii enim istud Iulphurvulatile , aut olei m completum , alii fatvolatile urinosum , aut aliam sub tantiam incognita prorsus natura halituosam esse, opinati sunt , idemque proinde modo fulphur vaporosum , narcoticum , Jlηρ fastidium , coagulans anodynum , mitigati vam , resolubi. e , immaturum , foetidum ,

dcc. modo oleum narcoticum , in Odo mer

curium , Gas 1 lvestre , & sic porto Voca

runt Verum enimvero , a veritatiS tramite longe, me sentiente , recedunt , qui illud mercurium nominant, aut sal volatile alcalicum , sive urinosum aestimant ,

quum sal hujusmodi , nisi prius igne sicco , aut putrefactione producatur , in subjectis hisce nunquam demonstraripos Iit, & mercurius merum hoc loco ensimaginarium existat, nullibi, nisi in cerebro fautorum , repetibile. Reliqui, qui istud oleum judicant, aut sulphur volatile , propius quidem ad veritatem accC-dunt , nullo tamen experimento unquam

654쪽

63o Sect. XL De Vaporosi probare pol runt, quod sulphur , aut

oleum completum existat.

f. IV. Pro mea igitur sententia nihil aliud est , seorsim scilicet consideratum , ac ii berum prors tus ab aliarum exhalationum consortio , nisi substantia halitu a , vel merephloresa sive inflammabilis, vel oleo-y' Phlogista , quae tanta subtilitate tantaque mobilitate , ac vi expanssiva pollet, ut Vix , aut ne vix , post plenariam e fixiori sua matrice separationem , coerceis ri , multomin his in visibile , atque tangibile aggregatum cogi possit , ac conden

sari. Absolute caeteroquin assirmare non audeo, l)alitum laudatum, e fixiori matrice prodeuntem , semper ex meri S cor-

pHiculis , naturae inflammabilis, purissi- is constare, sed facile largior defendentibus , alterius quoque generis mole cula S, aqueae scilicet , & salinae , praesertim a Ci-dulae , indolis , partibus inflammabilibus sociari, earundemque turmis sese copiosissime nonnunquam immiscere : Inde nihilominus minime sequitur , adventit as hasce simul verum principium vapo

ticum dicendum , constituere, sed illud unice inflammabilis prosapiae est.

655쪽

Dobriantibus ct Narcoticis.. g. V. Assertum meum varia argumenta , aratione non minus , quam experientia desumpta, sufficienter confirmant. Halitu S V. g. puri narcotici, h. e. nullo vapore salino adventitio remixti , ac redine prorsus destituuntur, & insensibili inhalatione tubulos nervorum exilissimos ingrediuntur , eosdemque veloci transitupervadunt, quod ab em uviis salinis urinosis, aut completis oleo sis minime expectandum est , sed priores sub introitu

tuo per nares, ac redinis, posteriores lenissimi ardoris sensum imprimunt. Quando fulphuris quoque hepar , ex partibus duabus salis tartari, & parte una sulphuris vulgaris paratum , in pulverem redis itur , & tenuiter in lato tigillo expansum , iroderatissimo prunarum igne subdito, calcinationi lenissimae committitur, visibiles vapores, si sulphuris incensio praecaveatur, & materia ligneo bacillo constanter agitetur, )assurgunt, ex flavo viri descentes , siccissimi , inflammabiles, ab acido vitriolico , antea ligante , salis tartari ope Lberati , qui naribus atque pulmonibus excepti, nullum plane

acie dinis sensum excitant , sed insen sibili reo in nervos penetrant , & ali-

656쪽

s 3 r. Sect. XI. De Vaporosis

quam temulentiam producunt. Quando pulverulenta autem materia incenditur ,

protinus fumi crassiores acido - sulphurei prodeunt, qui vellicando violentam in pulmonibus constrictionem , cum tussi ac respiratione difficili, excitant. 3. VI. Laudato vapori merito etiam analoga censenda est sulphurea illa exhalatio ,

quae in Spelunca Italiae vulgo Grotinta dei Cane dicta, faces accensas extingVir,

canes injectos , aliaque animantia , ibidem aliquandiu detenta , suffocat, Scin lethales affectus soporosos , dc ap plecticos praecipitat sa). Cum illo pariter halitus carbonum, & Dritarum Di gulam sub terra post hun ectationem valde incalescentium , plus mindsve conVe'

a Spelunca haec, quae in regno mapolitano reperitur, valde angusta est : Nam longitudo ejus circiter duodecim, latitudo quinque , & a ritudo sex pedes aequat. Ob angustiam hanc halitus Labtili firmus ac mobili firmus Llphureus, constan

ter e terra assurgens, aerem, licet ostium semper apertum sit, adeo pandit, ad ebque tenuem ac rarum reddit, ut animantium respirationi am

plius inservire nequeat, sed intra breve potius tempus motum pulmonum suilia minet; uti plura dehisce apud vix allegatum ΚΕYSsLERUI ILib. cis, P. II. p. . sequin videri possunt,

657쪽

Inebriantibus se Ararcotis D. c 3 3nit. Ille enim , sit carbones , praesertim duriores , Schmiede-Rholen , in conclavi clauso S angusto accendantur, plerum isque tragicos producit effectus, &vissimo inducto sopore , homines uti observationes confirmant numerosissimae , vita privat ; hic autem alibi aquas subterraneas impregnat, iisdemque excellenistes vires medicas , mobilissimis tam ea mole cillis acidis ad litu sociatus, conci liat , alibi, circa thermarum v. g. 8c acidularum scaturiginem prorumpens , az-que naribus & pulmonibus copiose exceptus , temulentiam inducit , & ipsam

quandoque suffocationem infert a , alibi , in fodinis scilicet metallicis , lampades extinguit, metalli fossores repentina suffotationes necat, & fabulae vulgari de tirunc lo seu spiritu subterraneo , quem nostrates den Berygeisi vocant , an tam praebet. Non negandum quidem est , halitum illum , quem metallicolae den Be Sch uaden, das bo e L Cetter appellare consueverunt , arsenicalibus quoque , aliis que e Tu viis mineralium nocivis, remiX- tum esse ; ast maximam tamen partem , uti ego quidem arbitror , ex mole culis a) Cons. D. D. Seippi Beschre bung der Ior-

658쪽

63. Sect . XI. De Vaporis mobilissimis , inflammabilis prosapiae

3. VII. Multum denique lucis circa cognoscendam vaporosii principii naturam cohol 1 sp tus vini purissimus,ac dephlegma- Ustiaeus foeneratur. Simplicissimum hoc liqui Qum , uti alibi ta fusius demonsti avi, ex solis particulis aqueis , & tenerri Q

is inflammabilibus , arcte unit 'S , constat, ac motu fermentativo e corporibus terreo - acido - unguinosa substantia praeditis , generatur. Portio tenerrima,

1 Umnae expansiva , ac violentiissima , sub Disti, cerevisi e , mulsi , &c. fermentatione, exhalando prodit, non pura tamen , sed aqueis & acidulo salinis particulis copiose remixta ; quare valde etiam noxia existit , & , largius collecta in-

carcerara , in animantibus venenato, e

fectus persaepe edit. Noto enim notius est.homines in cellis subterraneis, in quibus multa dolia , musto aut cere visi a12imes talite repleta , collocata sunt , osoplex sa , aut catharrho suffocativo exitia gul , quando paulo diutins ibi coma morari coguntur, &ostia cum spi iacu- a) In Diis. de Nox a & utilitate ebrietatis, it

659쪽

Inebriantibus se Narcoticis. ὶ is obturata , ac clausa sunt. Vehementi confestim cephalalgia , vertigine , respiratione dissicili, de capitis obnubilatione

Corripiuntur, ac paulo poli, nisi cito exitum quaerant, in memoratos lethales ata Distus incidunt. Ratio exinde clare intelligitur, cur vina recentia , cere visita valde foeculenta , & in motu fermentativo adhuc constituta , ut & fructus hora i succulenti , largius ingesti, praeter flatu lentia S, etiam temulentiam , atque dolorem captis vertiginosum , somnum turbulentum , & ebullitionem sanguinis, quibus tandem notabilis corporis debilitas succedit, apud subjecta sensibiliora provo

cent.

g. VIII.

Quemadmodum hactenus recensira phlogistam halitus inebriantis & narc itici indolem satiε probant, sic multae pariter observationes de insigni ejus nobilitate , subtilitate , & vi expansiva e stica plana testimonia afferunt. Lilia V. g. , fabae papaver , & arbores fambuci, e fluvia soporifera , quando forent, longe lateque per aerem spargunt : Folia

juglandium , sit homo paulo diutius lubumbra earum acquiescat, somnolentiam eum Iemulento atque verti inciso canit

660쪽

Soct. XL De Vaporosis

dolore , exhalationibus suis producunt. Idem est uvia arboris taxi essicere, immolet halem nonnunquam porem inferre dicuntur, si quis sub tegmine ejus dornatat. Croci halitus somnum inducit hinc sacculus, cui pauxillum croci inditum est , per epe a mulierculis capiti infantium , vi iliis laborantium , supponitur. Circumspectione tamen hic opus esto: Nam , si major croci quantitas adsit, &homo odore hoc justo diutius fruatur , s. porem lethalem quandoque superveni

re , observationes confirmant. Odor liliorum alborum, diu naribuS exceptus , vertiginem , dolorem capitis , ac temU-

lentiam inducit. De eminenti quoquzvi expansiva nullo modo dubitandum est : Haud quemquam enim latere poterit, spiritum fermentantem musti, vini,cere visiae per ire firma dolia violenter disrumpere , si nimium repleta sint, aut

calor, ac motus fortior ab e X tra accedant. Chymicis quoque notum est , optum crudum sub coetione cum aqua constanter, donec mitigatum ac depiratum sit, materiam spva idam ad superficiem extrudere , maxime virulentam,& decoctum facile , repente , atque impetuo se , licet vix dimidia ollae pars r pleta sit, otia oras transcendere , ac I

SEARCH

MENU NAVIGATION