장음표시 사용
81쪽
pienda. Eos concordat Petrus Pictaviensis: Bonum multipliciter dicinmu . sonum meritorium, bonum utile, hon ιm de genere bonorum. Servilis autem timor bonus est, id est, utiliis , quia introductorius es ad charitatem. Sed πεn eIi bonus, id e i. meritorius. Dicit etiam esse bonum de genere
bonorum , id est, onacio, seu ut sanctus Thomas supra locutus est, substantia num. Est similis charitati illi,de qua in populari sermone sanctus Augustinus: Licita est humana charitas, qua uxor diligitur. Et qua filii & alii consanguinei diliguntur. Humana est, sed licita. Non solum ita licita est, ut concedatur, sed ita licita est, ut si defuerit prehendatur. Sed videtis istam charitatem posse esse is impiorum, id ψ',
P ganorum, Iudaeorum, Ila reticorum. Quis enim eorum non diligit uxorem,
fusti, fratres Z Hac ergo humana est. Addit eam non reprehendi. Est tamen humana, seu humani arbitrii opus, non Divina, seu insusum Dei donum, quod nos perducat ad regnum. Et hinc in alio sermone dicit eam esse carnalem, & necdum laudandam. Non enim laudandus est quigmat filios, sed detestandus qui non amat. Quod ipsum in vigesima se rima super Evangeliis Homilia tradit Gregorius magnus: Suut nonnulli qui diligunt proximos, sed per affectioncm cognationis o carnis, qui-b- tamen in hac dilectione sacra eloquia non contradicunt. Sed aliud esq*od stante impenditur natura, aliud quod praceptis Dominuis ex charitare debetur obedientia. Ηι nimirum o proximum diligunt, ct tamen ista sublimia dilectionis premia non adsequuntur: Quia amorem suum, non spiritaliter, sed carnaliter impendunt. Est amor licitus, bonus, irreprehensibilis, at solo ossi io & substantia, non fine & radice. Nec enim vii propter Deum, sed propter proprium sanguinem; neque ex casto Dei, sed ex privato sui amore proccdit. Hinc humanus & carnalis est, non Divinus & spiritalis, nee meritorius regni. Radix seu origo ista est omnino aliquid vitii, sed quod nequeat inficere , aut malum reddere ipsum officium, seu substantiam actus. Et minc Julianus Pomerius, servilem gehennae metum dicens esse in vitio, non est bene locutus.
Hinc item laudatus timor, licet insulam ac supernaturalem fidei actum sirequenter praestipponat, non est tamen ipse actus insusus aut supernaturalis. Quod fidem istam frequenter supponat, diserte tradit sanctus Augustinus in sermonibus de verbis Apostoli: Si timore ge-benna non facis malum. est in te fies quia times futurum esse Dei iudicium. Gaudeo fidei tua, sta adhuc timeo malitia, seu servilitati tua. Et inscr- Ser.η. e. r. monibus de verbis Domini: Frangelium eos solos turet, qui fidem babent, eos autem non terret, qui dem non babent. Et in tractatibus super
82쪽
DE CONTRiri ONE ET ATTRrTIONE. 7stincti Ioannis Epistolam : Capit aliquis credere diem iudicij. Si capit Tract. 3. credere, capit is timere. Et in libro contra Collatorem sanctus Prosia perlapsos in Paradiso Protoplastos dicit fuisse i poliatos non sola fide, spe, de charitate, sed nec gehennarum illis mansiisse metum, Ut ab G p.rminterdictis vel metu caverenes aena, qui abstinebant amore iustitia. Quod
nempe sine aliqua fide timor iste non possit esse. Et hinc de Caie- . chumenis dicit factosancta Tridentina Synodus: Pisponuntur at ipsam iustitiam, dum excitati Divina gratia ct adiuti, fidem ex avdιtu concipientes, libere moventur in Deum, o dum peccatores se esse intestigenter, Divina Iustitia timore utiliter concutiuntur. Pal Em dicit insulam fidem
a timore praesupponi. Dico timorem hunc non posse esse sine aliqua Ide, & fidem insu- Non sem- sim ab ipso frequenter suppam. Haec enim non semper supponitur. pqx lappo Etenim Haeretici etiam , quin & quidam Pagani, a quibus remotissima est infusa fides, gehennam omnino timent & timuerunt. Sussicit ergo animalis fides, & quaevis humana credulitas aut persuasio, cqualem carnalibus judaeis insuisse scribit in libro desipiritu & litera sanctus Augustinus. Addo etiam illum, qui fidem in suum praesupponit, non esse insulam aut supernaturalem. Quod enim non ex spe Nee ipse ei ali Dei per Jesum Christum dono, sed ex proprio sui amore, adeo est actusque ex puro libero arbitrio nascatur, eli lupra ostensum ex sancto insusus. Augustino. Et res ipsa clamat. Nam qui aeque de infligenda peccatis Est tantum suis per iustum & optimum Deum gehenna, ac de instigendo per inςROR'. hominem Regem capitali supplicio non dubitat, utrumque malum non potest non aequaliter, i mnio istud longe magis sugere & horrere. Licet porro timor ille non sit infusus, est tamen a Deo incussis actus, quarum Divinarum causalitatum differentiam exponere non spectat ead quaestionem praesentem. Gehennae metum , uti sanctum & Dei donum, laudati vario sancti Augustini & aliorum Patrum testim mum novi: Nempe non omnis istius mali metus est servilis; aliquis retiam castus est, qualis suit in Adamo ante lapsum, & in multis postea Sanctis, timentibus illud, non quia ipsis durum sit, sed quia intellectualis creaturae a naturali ejus line separativum. Adversus alterum Martini Lutheri errorem sacrosancta Tridenti- Contritiona Synodus emisit hoc Decretum: Illam Contritionem impersectam,qua
Attritio dicitur, quo viam vel ex turp:tudinis peccati consideratione, vel ex '''. tuis gehenna ct poenarum metu communiter concipitur, A voluntatem peccandi excludat, cum spe venia , declarat sacrosancta Synodus non solam non donum. facere hominem h pocritam ct magis peccatorem, rerum etiam Dei donum Ses. 14.eA
esse, o Spiritus sentiti impulsum, non adhuc qui tim inhabitantis, sed tan-K a tum
83쪽
6 DissERTA Tio DOGMATI Arum moventis, quo Paenitens adirutus sibi viam ad iustitiam parat. Et hunc p. s. Cano nem: Si quis dixerit eam Contritionem, qua paratur per discusο-nem, cossectionem, detestationem peccatorum, qua quis recogitas annes, suos in amaritudine /nima sua, pqtidera. do peccatorum suorum gravitarem, multitudinem, seditatem, vidi ionem amne beatitudinis, ct aeterna
damnativos incur is, cam promul milie insa, non esse rerum ac utilem dolorem, nec praepararo ad gratiam , seu Dan hominem spocritam θmvir peccatorem; demum illum esse dolorem coacIum, o non liberum aevoluntarium: Anathema sit. Distinguit duplicem poenitentis anim; motum: Gehennae ac aliarum poenarum servilem, ex quo impersecta Poenitentium Contritio communiter concipitur, metum, & ex ipso conceptam Attritionem : Hanc delinit esse motum , non dumtaxat utilem, sed & , licet non persectam , tamen veram Contritionem, Spiritus sancti donum ac impulsum, actum non incussum , sed insulam, impetrandae peccatorum remissioni praeparationem cum Sacramento aptam & omnino sufficientem. Quae omnia coece ac impi ELutherus impugnarat. Laudatos inter motus est grande discri-r men, statim exponendum.
Luastiones aliquot circa servilem gehenna metum. Gehennae Uaestio prima est, An sacrosancta Tridentina Syri diis rccte
incius non dicat, quod servilis gehennarum metus non solummodo pecti ix magis catum non sit, sed nec hominem faciat magis peccatorem l l es pon-Pςςς Qxς. deo adfirmative. Etenim loquitur cum S. Augultino in sermonibus .er.i .e. . de verbis Apostoli: Cum ide. adulter non esse coeperis, quia times ardere in igne sempiterna, necdum laudandus es. Non quidem ita dolendus ut antea, sed tamen nondum laudandus. Quare non ita ut mea dolendus' Certe non alia de caussis, nisi quia minor es quam antea peccator. Et cap. 16. in libro de patientia idem Augustinus scribit: Si quis non habens charitatem, in aliquo schismate constitutus, ne Christum neget, patitur tribu- . lationes timore gehennarum ct ignis alerni, nullo modo ista culpanda est, immὸ νιν, se hac laudanda patientia. Non enim dicere poterimus, Melius ei fuisset, ut Christum negando nihil eorum pateretur , qua passu est confitendo, sed existimandum fortasse ei tolerab:lius futurum iudicium , quam si Christum negando cuncta illa vitaret, ut illud, quod ait apo sus, Si TRA-
NON HABEAM, NI Hi L MIHI PRODEsr, nihil prodesse intelligatur ad
regnum calarum obtinendum, non ad extremi iudici, tolerabilivi supplicium
84쪽
subeundum. Quia nempe iste gehennarum timor facit minus peccat
rem. Licet non interna, externa tamen peccata vitat, atque ita mediam Divinae legis partem explet: Quod quis non videt esse peccatum minus plena praevaricatione 'Vertim in sua adversus Leonis decimi P5ntificis Bullam apoli Gilierigia Martinus Lutherus obiicit: Apostolus dicit legem suisse gratia arsumen-
praevaricationis positam, & ut abundaret delictum; at vero per ic- oivi-gem idem Apostolus intelligit palmarem ac sere unicum legis este-etum, ab ipsa incussum gehennae ac aliarum poenarum metum; ergo etiam. lik ad delicti abundantiam nobis incutitur, facitque nos magis peccatores. Respondeo salsam esse minorem. Etenim lex duos habet palmares effectus e Cranitionem peccati, & incusum poenae ametum. Hὶnc peccatum & minuit & auget. Per datam ignoti antea peccati notitiam, ablatamque ignorantiam, ex simplici delicto facit praevaricationem, & quasi intensive auget; per incussum poenae metum grassantes in vetere animo concupiscentias, licet non auserat, ta- . 4men compescit ab externis operibus de fraenat, ex media parte legem observat, peccati per multa extensionem truncat dc contrahit, atque ita palam nos ficit minus peccatores. Cognitionis effectum dolose in metum Martinus Lutherus transtulit, atque ita pessime erravit. . Altera quaestio est, Cur sacrosancta Synodus Canoni suo addide- Exponiturrit haec verba, Per quem ad misericordiam Dei de peccatis dolendo consu- CanonTrme in ' Respondeo verba ista esse combinanda cum hiri gi quis dixerit uςntimis.
gehenna metum peccatum esse. Et hinc quidam gravissini D.ctorcs existimant Synodum, non de pure servili, sed definire de mctu initiali, quem praesertim infamarat Martinus Lutherus. Nec loquuntur sine sundamento . aetenim sacrosancta Synodus definitas prius in suo fidei Decret Acritato rursum postea suis in Canonibus seu Anathematismis sim repetit & confirmat, atque ita adduoa octavi Anathematismi verba omnino correspondent hisce, de initiali timore palam agentibus, in sexto capite Decreti: A Dimina Iustitia timore,
quo utiliter concutiuntur, ad considerandam Dei misericordiam se converrendo, in spem eriguntur, si dentes sibi Deum, propter Christum, propitium
fore, illumq. tamquam omnis tu ilia sontem diligere incipiunt, ac propterea moventur adversus peccata με per odium aliquoi ct detestationem, hoc est, per eam Poenitentiam, quam ante Baptismum agi oportet. Purum ac plenum, cui adhuc adnexa servilitas, servilem metum peccati quidem accusavit, de ipso tamen vix expresse L Ctherus, ideoque & sancta Synodus videtur dei prio nihil delinisse. Fundata & probabilis est haec opinio. Quod tamen adddctus Anathe-.
85쪽
8 DIssERTATIO DOGMATICAmatismus etiam de plene servili, & necdum purgato metu possit in- telligi, & supia dixi, & rursum hὶc adfirmo. initio tertia est, Cur sacrosancta Tridentina Synodus Canoniadiunxerit etiam haec verba. Vel a peccando abstinemru' Respondeo illa
verba esse combinanda cum his: Si quis dixerit gehenna merum peccatores peiores sacere. Eorum rationem adsignat in libro de spiritu delitera sanctus Augustinus: Vbi sanctus non adiuvat Spiritus, lax, quam ris bona auget prohibendo desiderium malum , scut aqua impetu ,s in eam partem non cesset influere, vehementior sit obice opposto, cum molem cum evicerit, maiori cumulo praecipitatus , violentus per prona provoIνustr. Etrpist. - in literis ad Anastasium: Poena corporis, etsi non a volaniate, tamen revocat ab opere peccati. Nec facile quisquam est quι committat, quo illicitam ct immundam percipiat volsptatem, s cruciatus vindicta certum est continuὸ secuturos. Hinc ille est nequsimus, quem nec poena corporales di terrent ab operibus sordida voluptatis. Et in sermonibus de verbis Apostoli: Minor erat concupiscentia, quando ante legem securus peccabas, nunc autem oppositis obicibus legis fluvius concupiscentia quo franatus e It paulo Iam, non fucatus. Sed crescente impetu, qui te ducebat obicibus nullis, obruit te ob cibus ruptis. Concupiscentiatum minor erat, quando tuam more bat libidinem; omnis est, quando transcendit o legem. Vis nosce quam magna fit Vide quid ruperis: NON CONCu Pis CL s. Non homo dixit, Deus dixis. Servilis ergo gehennae aut aliarum poenarum metus, dum grassantem in veteri corde libidinem si nare & cohibere non potest, omnino facit, dumtaxat tamen occasionaliter, aut potius ostendit nos
magis peccatores. Hinc addidit sacrosancta Synodus: Vel a peccando absinemus. Notanda est disiunctio, vel: Definit duplicem gehennae metum, & illum quo de peccatis dolendo ad Dei misericordiam confugimus, & illum quo a peccando abstinemus, nec peccatum esse, nec facere magis peccatores. At vero ille, quo ad Dei misericordiam de peccatis dolendo necdum confugimus, sed ab cxlcrnis peccatis dumtaxat abstinemus, necdum est initialis, sed palam adhuc plene servilis: Ergo etiam hunc sacrosancta Synodus d csinit non esse
Qiarta quaestio est, Cur sacrosancta Synodus conceptam ex se vili poenarum metu Contritionem laudans dicat, Si quis dixerit σὲ dolorem coactum , ct non liberum ac voluntarium , Anathema fit Reu pondeo dicere adversds Martinum Lutherum , in sua memorata Apologia, ac in sermone de Poenitentia pessimas illas Dona istarum nugas sine fronte resuscitantem. Conceptam ex servili metu Contritionem cum ipso metu ac ejus servilitate consu odit homo coecus &
86쪽
DE CONTRi TioNE ET ATTRITioNE. 79 dolosus, ideoque & hujus & istius, quorum externa bona opera dea peccatis externis abstinentia sunt veraciter compulla & secundum quid involuntaria, imperfectiones & vitia in illam nequiter & D natistice transcribit. Resuscitat a S. Augustino memoratum errorem Petiliani, Constantinensis seu Cirthensis Episcopi Donatistae: Dixit
Dominus Christin NEMO v EN aT AD ME,Nisi QuEM PATER ATTRAXERIT. Cur νos non liberum arbitrium unicuique sequi per iuui Agit
Petilianus adversum leges imperiales, gravibus temporalium malorum terroribus Donatistas ad matrem Ecclesiam redire cogentes: Eiusmodi reditum garrit non esse liberum ac voluntarium, sed coactum. Eandem suisse Gaudentit Thamugadcnsis Episscopi, Cresconii
Grammatici, ac totius Factionis opinionem , possit sacile ostendi. Magistros suos Lutherus agnoscat. Petiliano autem respondit sanctus Augustinus: Sicut feri potest, in quos in libero dimi ι arbitrio, at-'rrabat tamen ad Filium Pater, ' fieri potest, ut ea, qua legum coerciti. nibud admonentur, non auferant liberum arbitrisem. Qui vid emm homo durum ac molestum patitur, admonetur ut cogitet quare patiatur: Visi pro
IUtitia se pati perspexerit, idipsum bonum eligat pro Iustitia talia sustinere; s aurem videriι iniquitatem esse, pro qua patitor, se infructuosisiime laborare atque cruciarι confideram, mureι in mei: in Poluntatem,simulqb careat
O molestia steriti, O ipsa iniquitate. Quod ipsum alijs & aliis verbis scribit etiam in libris adversus Gaudentium, in literis ad Vinccn. tium Rogat istarum Episcopum Cartennensem; in libris adversus Cresconium, in literis ad Donatum Presbyterum Donatissam, in literis ad Dulcitium Notariorum Tribunum, & alibi frequenter. In homine per servilem metum ad correctionem & Contritionem pem ducto distinguenda sunt duo tempora : Primum, dum loto timore movetur; secundum, dum timor iam concepit sapientiam ac peperit charitatem. Priori tempore sateor hominem esse invitum ac involuntarium. Quia enim timor veteres in ipso cupiditates solum ligat& fraenat, ejus voluntas adversus semetipsim est in timorem & cupiditatem in invicem pugnantes divisa, hinc volens effugere peccati
poenam, hinc ejus suavitatem sectari, ideoque quidquid agit, agit
invitus, quia contra alteram istarum invicem compugnantium voluntatum. Posteriori autem tempore est plene liber ac voluntarius. Tunc enim introducta est timorem adiuvans charitas, de expulsa timori repugnans cupiditas, omnisque prior necessitas versa est in Virtutem ac liberam electionem. Neque enim uti istaenans timor &sramata cupiditas, ita introducens timor ac introducta charitas inimicem pugnant, animam trahunt in partes adversa , aut eam sa-ciunt
87쪽
Imperfecta Contritio non saeie hypocri
8o DissERTATIO DOGMATic Aciunt idem objectum velle simul & nolle. Trahunt diversa vi, timor odio poenae, chalitas seu Contritio dilectione justitiae; trahunt tamen in eandem partem , ideoque nihil habent, quo hominem in v
luntarium iaciant aut invitum. Lutherus& Donatistae consederunt haec duo tempora : Hi ac purum Evangesicae praedicationis vinum miscuerunt & inquinarunt faetida aqua suarum fabularum. Conceptam ex servili metu Conti itionem sacrouncta Tridentina Synodus declarat nou facere hominem hypoιritam aut magis peccatorem. Et rursum dicit: Si quis rixerit facerι hominem hypocrι tam aut magis
peccatorem, Anathema r. Hinc quinta quaestio est, Quo haec tendanti Res adeo tendere in Martinum Lutherum , in sermone db Poenitentia de in iam saepius memorata Apologia errores istos, non solum deservili timore aut ejus siervilitate, sed & de concepta per istum Contritione garrientem', cdicentemque sua sundamenta di caussis:
O Dpocritam aliter desinire non possum, quam eum, qui id quod facit, non ex auimo ct si cero corde facit. Auimum autem talem is cor non dat natu ra nec collectis peccatorum, sed sola ι baratas Spiriivi. Hypocrisis, inquam
ego, non est aliud quam simulatio justitiae, seu justitia simulata;& hypocrita non est aliud, quam iustitiae,simulator, simulatus justus, seu personatus iustitiae hilitio, de sepulchrum dealbatum. Ita res ipsi clamat, plurimitque in locis tradit sanctus Augustinus. Q apropter vi tium istud importat duo: Justitiae carentiam, N ipsius mendacium seu fictionem. Est omnino, licet non oris, tamen operis gcnuinum mendacium, ideoque una ex ejus essentialibus partibus est voluntas sallendi. Et huic lacrosancta Synodus voci, Hypocritam, semper addit, Magis peccatorem. Loquitur ex sancto Augustino, qui in libris
de Baptismo adversum Donatistas occultum Haereticum aut Schis. maticum dicit esse tanto sceleratiorem, quanto magis haereseos aut schismatis pravitati fallaciam simulationu adiungit. Et in secundo seria mone de communi Clericorum vita occultos proprietarios Clericos . aut Monachos dicit mortuos, manissestos autem apostatas esse dumtaxat coecos aut claudos. Omnem fictum justitiae simulatorem esse
mortuum scribit in libris ad verses Cresconium Donatistam. Ape ta enim iniquitas est unicum dumtaxat peccatum, at vero hypocrisis internae iniquitati addit externam fictionem iustitiae, ideoque est peccatum duplex, & facit magis peccatorem. Porro ex poenarum metu concepta Contritio neque carentiam neque simulationem includit jus filiae: Est enim, licet imperfecta, omnino tamen vera ope inris iustitia, & germana spiritus ch tritas, operatur ex animo & syncero corde, proindeque ex ipsis Luilicri principiis est remotissima ib
88쪽
DE CONTRITIONE ET ATTRITiONE. 8 Ihypocrisios labe. Concipientem metum & conceptam Attritionem non distinxit coecus & dolosus Lutherus, atque hinc adeo grossiὸ
Sexta tradem quaestio est, Cur sacrosancta Tridentina Synodus, Nee item
servilem gehennarum metum, quo a peccando cessimus, definiens x non esse peccatum, nec magis peccatorem facere,non addiderit, quod 'sede concepta per ipsum Attritione dixit, etiam non sacere hypocritam' Quidam existimantaliam concipientis timoris,aliam conceptae Attritionis esse hac in parte rationem : Facti ex servili ante intro- . ductam charitatem timore bona opera exillimant hypocritica, &hanc esse radicem di verse illius locutionis. Hic namque timor hominem quidem formosis exteriorum operum soliis ornat, at faedum
boni de recti odium,dolosam servilitatem & multam cupiditatem in corde relinquit, ideoque simulatam solummodo inducit iustitiam, di facit sepulchrum dealbatum. Et lianc eos, qui suam cum carnalibus judaeis, ex servili timore bona operantibus, iustitiam statuunt, in libris ad sanctum Pontificem Bonifacium sanctus Augurinus v L.3 cricat fallaciter justos. Respondeo tamen nos a servili, cui adjuncta servilitas, timore non constitui hypocritas. Hypocrisis enim non quemvis internae iustitiae desectum , sed importat positivum operis . mendacium, & histrionicam simulationem, qui certum est omnem illum, qui ex solo timore operatur bona, non semper laborare. Recte enim in libro de patientia scribit sanctus Augustinus: Ecclesia tenet C*P-
pi/m Idem, non eam, qua per elat onem aut timorem, sed eam, qua per di- lectionem operatur. Distinguit triplicem bona operandi modum: Per Dei dilectionem, per timorem,per elationem, qua utique homo Vult
suam constituere iustitiam ,& apud homines iustus apparere & glo- .riosus. Haec quaestio videtur ad firmum ac immobile Ecclesiae dogma non pertinere, ideoque ab illa definienda sanctum Conculium abstinuit.
Exponitur essentia Attritionis, seu Contritionis imperfecta. Artritionis nomen inquit Guillelmus Est ius,Scriptura o Patribus
incognitum, a Schaia Doctoribus,distinctionis θ doctrina gratia, uir excogitatu, ad significandum dolarem de peccato,seu poenitentiam quamdam bd bula' imperfectam. Sicut enim in corporalibus attritum dicitur, quod aliquo mo--noqunt. , nempe forinsecus tantum, Iasum est aut comminutum, contritum verb,
quod totum intus o foris fractione in minima resolutum est; ita in spiri tualibin attritio ab illis di la est quadam impersecra, ct aliquo usqui iam
89쪽
Haec tamen nominum distinctio videtur antiquis non plene fuisse ignota. Etenim cordis obtritionem, quae videtur esse ipsissima Ait illo, laudat sanctus Augustinus in libris de sermone Domini in monte. Quidquid sit, hic non de servili gehennae aut aliarum poenarum motu, sed de concepta exinde Contritione agimus, quae planum est insigni ier distingui. Eiusmodi porro Contritionem laudat sanctus Α gustinus frequen i si De. In litetis ad Honoratum Thabennensem Episcopum scribit balbarica incursione concussas urbes turmatim currere ast Ecclesiam: Alios Baptismum petere, alios Reconciliati
nem, alios actionem poenitentiae, omnes consolationem, Sacramen toruaeque consectionem ac erogationem. Et in sermone de excidio Romanae urbis: omnes ad ficile iam confugiunt, non capit multitudinem
locuι , Baptismum extorquet quisque a quo potest. Non solam in Fcclisia, sed etiam per domos, per vices ac plateas salis Sacramenti exigitur, ut fritatur ira, non prasens urique. sed futura. Et in libro de catechizandis rudibus ait plurimos velle fieri Christianos, Vt non eant in ignematernum cum diabolo, sed in regnum a ternum cum Christo. Per quendam terrae motum innumeros ad Biptisma partim, partim ad Poenite tiam suisse conversos scribit etiam ac laudat sanctus Joannes Chrysostomus. Et in libris de vocatione gentium sanctus Prosper: QWam multos, quι in tranquillitate pacis Sacramentum Baptismatis susciperedisserebant, ad aquam Regenerationis confugere instantu periculi metuε impulit, o lentis tepidi G animis, quod diu exhortatio quieta non suot, minax subito terror extorsit. Et hinc similem Nini vitarum poenite
tiam facitosancta Tridentina Synodus ex laudati Augustini libris adversu, caudentium Donatiliam, libris de civitate Dei, & literis ad
sanctum Evodium UZalei sena Episcopum, merito canoni Zat. Et hinc conceptam ex metu servili Contritionem esse legitimam, sanctam,ac veram, non est ambigendum. Ante Martini Lui heri tempora negarunt id cum Donatis iis,volentibus solo amore,non timore
duci homines, Pelagiani, quorum Dux& Goliath Julianus edixit:
ab intentione propria mala non debet homo ulla necesitate repocari. Renpondit vero sanctus Augustinus: Cur Apostolus adhuc Saulus cadem spirans, o sanguinem sitiens, violenta corporis carcitate, o terrabiti desuperrore a sua ps ma ivleutione revocatur, O ex persecutore prostrato illiu Frangelii, quod oppugnabat Iaboriosior caeteras suturus Pradicator erigitur' Quo argumento etiam in literis ad Boniticium Comitem utitur adversum Donatistas, & adiungit: Melius est quidem, qhis dubitar rit, ad Deum cotindum hemines doctrina duci, quam pana timore vel dolora
90쪽
DE CONTRITIONE ET ATTRi TioNε. 83 seu compedi. Sed non quia isti meliores sunt, idιὸ illi, qui raui ηοη sunt, usi uisunt. Multu enim profuit prias timore vel dolore cogi, ut posteaptiscor doceri, aut quod iam verbis didicerant vere sectari. Multis oliendit hominem per timorem cogi, ac pedetentim introduci injustiti m & charitatem. Addit quod Apostolum Paulum deduxerit e iam ad charitatem persectam. Ex metu conceptam in mortis lecto Contritionem & ipse de alii Patres frequenter habent susipectam: Hinc enim Clinicos seu Grabatarios antiqua Ecclesia censiuit irregubres. Quod tamen ipsorum Contritionem , Baptisma, ac Reconciliationem rata ac sor mala posse esse censuerit eadem Ecclesia, lucidum est, nequc Decitat ad rem praesentem. Et haec Attritio seu imperfecta Contritio, ut vera sit, omnino esse 'ς dςbet germana, & quidem adfectus hem MVer omnia, Dei dilectio. Lucide id in secundae ad Corinthios Epistolae commentariis tradit
sinctus Ioannes Chrylostomus : Cum peccareris, ingemisce. Non q'od Homita panar daturus sit, nihil enim hoc est; sed quod Deum tuum ossentiris, tam benignum, tam te amantem, tam denique saluti tua appensum , ut Filium quoque suum tua causia tradiderit. Conceptam ex poenarum metu
Contritionem nullo pacto damnat i Ait solum timorem servilem non sufficere, sed opus omnino esse, ut ex ipso concipiatur casta dilectio, qua Deum optimum maximum, tamquam summum Bonum dc Justiam, omnisque jultitiae & bonitatis s intem diligamus, ac ideo peccata noltra oderimus, detestemur, de ipsis poeniteamus & conteramur. Etenim impersccta ex metu concepta Contritio est germana species sumptae generati n , &supcrius per sacrosanctam Syrodum desinitae Contritionis, quam sine laudata charitate non posse esse, est supra abunde ostensum. Addit de ipsa sanctam Concilium: Ss volun . ratem peccandi ercludat. Hoc est, si eius, a quo introducti est, timoris excludat servilitatem. Exclusionem hanc sancti esse de Contritioniseu ntia. Porro voluntatem seu servilitatem istam excludi non posse, nisi per veram, adfectu saltem tu per omnia, charitatem , etiam supra demonstratum est. Pergit sacrosancta Synodus: Quamobrem fati. quidam caluaeniantur rielem Catholicos Scriptores, quasi tradiderint Sacramentum Panitentia absque altitit ouit bona motu suscipientium gratiam conferre. Quod nunquam Ecclesia Dei ama docuit, nec sensit. Agit adversus Martinum Lutherum, qui in sua ad- ςR versus Leonis decimi Pontificis Bullam apologia multis blaterat &calumniatur Contritionem, quae solo poena resti timore, aut solo naturali Dei amore constet citra infidam ac supcrnaturalem charitatem, a nobis p dicari uti sufficientem cum sacramento ad iusti-