M. Tul. Ciceronis, De partitione oratoria, dialogus, Iacobi Strebaei, ac Georgij Vallae commentarijs illustratus

발행: 1538년

분량: 239페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

211쪽

ies N. TVLLII cICERO Nis

nus uniuersum, & quod poterit in singulis, ex re prehensionis locis,de quibus ante dictu eit,refellet.

si x. a. DEFENSIO Nis argumenta ducuntur e contrariis locis. Loti sunt ca Urincultates,consequentia estimonia.Tum conmbit firma disiis i crisminos idonea causa nulla reperietur,nuta elliciendi Acutiascs,nuia sinia,nutila testinionis. Dicendum igitur carebas non Acbe. Quid odissis Clodium MN labegetem ac materiam suae glorias non modo iubil prodeli, sied est etiam P. cloi, mors Miloni. Aut non tantas Ahle,cladio magna ca Mya, magna spes in Milonis morte proposita erat. t non sibi sol cui jam tu nullam reperi bas in Sexto Roscio,at ego in Tito Roscio reperio. Aut commodius idem p tulpe conbequi,Potuu ne ciues egregio eπ uiro Dibinio P. cilio collega suo ulli rerutos quem cum omnium gratia nolui hunc uoluit in aliquorum qu rela occideres Aut non hιs esse moribus, non ea vita. Reliquum est ut iam itilum natura ipsius consi ludos dindat. Hunc au in haec eadem coarguant. Nihil per nim unquam cIodi somnia per uir Nilo. Aut nullos animι motus, aut non tim impotentes Aisse, Quid simile Milonis cuius uis omnis haec struis per fiat, ne P. clodius quum in iudicium detrahi non posse ut oppressam crivilem tenere posset. Facultatum inlimatione utetur, si aut uires, aut antim aut copias abjisbe demonstrat: Alter uehebatur in rheda penulatus, una sedebat uxori quid horum non impeditifim s ueniitus, an uehiculums an c mes quid minus promptum ad pugnam Deinde comparat clodianas scutitates. Aut alienum tempus, mussi ut ille sciuit Milonem De eo die inuisse cladium Milo ne susticari qui in potuit. Aut locum non idoneum, Videamus nune id quod caput est, locus ad insidias ille ine ubi congresi sunt, viri tandem fuerit aptior, . Aut mulctos arbitros, quorum crederet ne mirini: Patrem Sextus Roscius occidus quaero quomodo occidiis ipse pere sits an alijs occidendum dedit si ipsium argui ,Romae non fit se per alios se se dicis, quaero seruos ne,an liberos quos holmes indidos ne Amerias an hosce exura sicarios si Ameriae,qui sunt heciis no nominantur si Romae,unde eos nouora Roscius qui Romam natatis annis non veni nos unquam plus triduo fit, ubi eos conueniis qui cum locutus est s quomodo persuasits precium dedisse dedit per quem dedits undeaut quantum dedits nonne his uestigi s ad caput maleficij perueniri soliis consequentia ut hoc loco sumuntur resigna sunt, quae autore Fabios necesseria sunt,foluunt quaestione: si no necessaria, ad totirendam dubitationem sola non μjiciun tamen adiunm caeteris plurimum uolent. constit aute Ciceronem euentus appellare nomine cobequentiam. cons ventia mimare indicia non eus per quae ncccssaria sunt,sed quaestri euoniunt

212쪽

niunt. cossequentia tamen collecta ejiciunt argumentum pene necessarium. Ad ea diluenda sumes propositionem hanc,non esse illa certa indicia factitrationem afferes,quia nusso admissio, nussoque peccato confiequi possunt, quod tu 1ῖumilis frobandum est cicero pro Roscio: Nam id ,opinor,in quoque concedu leuia esse vidue inepta. conuiuia cum patre non inibat .quippe qui ne in oppidum quidentiusti perraro ueniret. domum suam illum no fore quihuam uocabamee

mirum, qui neque in urbe uiueret, eque rure uocaturus est. uerum Me quos tu intiuigue se nugatoria. Consequetia possunt alio conterri, ut ad ea quae nos esse ἀει dioehin,ut si pactorem restramus ad morbum,cruorem ad naturae conasuetudinem aliqvindo cum accusatore com mnia esse dicuntur, Cr idcirco ua lare debere pro Ariculo,non contra salutem hoc est, eo pertinere, ut caueamus

accusatorem, non ipsi iudicio opprimam . In tesses, dicit ine pro Flacco grauiter er copio n quae uoties pro Milone. Defensionis. Expositis accusatoris locis, nunc pariter tela sua suggerit o. v Addensori. Non tantas. Subaudi,cui M. Communia. Expositis I ris coniecturae omnibus, nutae. ad quaesὶionem finitivi stilus descendit, in quo de furori Er defensori comm a uit tradi praecepta oportere.

Harum caussarumprincipia suspiciosa ad acer. bitatem ab accusatore ponentur: denuntiabitur insidiarum commune periculum, excitabunturi animi ut attendant. A reo autem querela conflati criminis, collectarum p suspicionum, & accusato ris insidis,& item commune periculum Proferetur, animi is ad misericordiam allicientur,& modice beneuolentia iudicum colligetur. Narratio autem ac cusatoris erit quasi membratim gesti negotii fulpisciosa explicatio, sparsis omnibus argumentis, obsscuratis defensionibus. Dessensoris, aut praeteritis, aut obscuratis suspicionum argumentis, rerunt ipssarum euentus erunt, casu SU narrandi. In contio mandis autem nostris argumentationibus, infir mandis scontrariis, saepe crunt accusatori motus

D animor m

213쪽

animorum incitandi, reo mitigandi. Atq; haec qui,

dem utrique maximὸ in peroratione facienda alte. ri,frequentatione arguinctorum, & coaceruatione

uniuersa: alteri si plane caussam redarguendo A plicarit,enumeratione, ut quidque diluerit,&misera

tione ad extremum. PARTIVM ratio se habet in coniectura. principia siue prooemia sustitissa ad acerbitatem, hoc est, fustitionum plana ponentur ab accusatore,

nunciabituri; insidiarum commune multorum periculum:i te est princi pium in Verrem: Neminem uestrum ignorare arbitror tu es. hic suspiciones acerbae tum in Verrem, tum in iudices, hic commune auitorum periculum x reo querela conctati criminis, cossectarumque suspit 'nam,Cr accusatoris inas diae prostrentur, quod de Chosogono facit cicero pro Roscio : ex tandem colligit, His de rebus tantis, atrocibus, neque satis me commode dicere, neque satis grauiter conqueri, neque satis libae uoci trari posse intelligo. Et item commune periculum pro retur.In ea Dp oratione, Hoc cogitetis, iis in hac causa, qui uester animus sit,ostendetis, prorumpere hominum cupidi mi ,π sidus, Cr audaciam, ut non modo clam, uerrum etiam bie in loro ante tribunal tuam M. Fanni, ante pedes uestros iudices, inter ipsa sub lia caedes futuraesint. Animq; ad mi ericordiam iacientur,er modice hoc est iusti moderatione,beneuolentia iudicum colligetur, in peroratione uehementer imploranda. I n eadem oratione, Quapropter uos oro atque obsiecro iudices, ut atarent sibonas cum uenia verba mea audiatis fide sapientias uestra fretus plus oneris sustuli,quam Irrre me posse interjo,Cr quae sequuntur. Narratio aserem accusatoris erit, quasi membratim pol negoti suspitiosa explicatio. N ammembra narrationi, quam periodo comi sentiora sunt,quia pauciora breui ra, facilius animo comprehenduntur, er saepius ad a pertatem sensium fiariunt. Sustitiones autem siunt argumenta coniecturalia, quae interi Euntur ad sustitionon criminis, qualia sunt infinita prope ciceronis in Verrem: Vt iste homo omnium aequisimus, atque a cupiditate remotigimus se cogniturum esse confirmat. Hinc duae sulpitiones, Sthentam innocentem a Verre damnautum iri, quod Verres iniquis is esset, Cr percupidus: quods ipse contra Iegem Rupilium de re uesset cognoscere. Facile est talia reperire. Delisis sones obscurantur, quum id quod ro re posci aduersarius, animo troilia dentes ictis δε-iclis ob minim , quod in eadem Stheni j nor tione

214쪽

t Aneficit. Narratio dem oris, aut praeterit susticionis argu menta, aut si praeterire non potest,inuti tenebris quibusdam ob urat. cicero qui negare non posci odium cluenti j in matrem,m disce, ionem ab ea, bis nubibus obtraxit, T adit hoc commune dedecus iam a li cognationis,nominis grauiter falius. Augebatur autem eius molestia quotidianis querimoniis,er olivo fletu sororis. natust tamen nihil sibi in tantis iniuriis, ac tanto scelere matris, grauius ficiendam,quam ut illa matre ne uteretur: ne,quam uidere sine summo animi dolore non poterat, eas matre uteretur, non solum uidere, sed etiam probare suo iudicio pumetur. Deinde quid euenerit, quid inciderit,hoc est,euentus, asusq; narrat acutilitatem fui litigatoris. In confrinatione sepius accusator molim animorum incitat. Hinc amplificationes illae creberrimae in Verrem. Reus autem ntistat,ut ipse pro caelio miris modis obiectrum impudicitiae M. men attenuat,πα invidiam tollit. In peroratione utetur accusator sequen

ditione argumentorum T coaceruatione uniuersa, hoc est, enumeratione conis

'mationum,ut septinia in Verrem: De sorsi caussam explicarit, hoc est, si

copiose tramiterit, utetur hi eration G eratione ad extremum: utrunis

que ficit ipse pro cluentis. ι C. F. Scire mihi ian' uideor quemadmodum coniectura tractanda sic Nunc de definitione audia, Destri definis mus. C. P. Communia dantur in isto genere ac, s cusatori,dcfensori praecepta. Vter enim definiens do describcndoq; uerbo magis ad sensum iudicis, opinionem penetrarit,dc uter ad communem uerbi uina, R ad eam praeceptionem, quam inchoatam habebunt in animis rj, qui audient, magis & prospitis accesserit,is uincat necesse est. Non enim argus mentando hoc genus tractatur, sed tanquam explis cando,excutiendo uerbo. ut si in reo pecunia ab soluto, rursuSU reuocato, Praevaricationem accussator esse definiat omnem iudicii corrupiciam ab reo: defensor autem non omnem, sed tantummos do accusatoris corruptelam ab reo. Sit ergo haru

215쪽

M. TVLLII cIcERONI sconuentio prima uerborum, in qua etia si propius accedat ad consuetudinem,mentemi sermonis dessensoris definitio, tamen accusator sententia legis nititur. Negat enim probari oportere eos, qvi les ges scripserunt,ratum habere iudicium, si tot vi torsruptum sit: si unus accusator corruptus sit, retam dere nititur aequitate, ut illa quasi scribesset,qua y tamen complecteretur in iudici js corruptis ea uerbo uno praeuaricationis comprehendisse Quid in disse, dicitur. Defensor autem testatur conluetudinem sermonis,uerbiiu uim ex c5trario reperiet quasi ex uero accusatore,cui contraritim est nomen praeuaricationis:ex consequentibus,quod ea litera de accosatore soleat dari iudici: ex nomine ipse,quod significat eum qui in contrari js caussis quasi uariὰ esse positus uideatur. Sed huic tiaen ipsi confugienduest ad aequitatis locos ad rerum iudicatarum aucos ritatem, ad finem aliquem periculi: commune , sit hoc praeceptum, ut cum uterq3 definierit quana maxime potuerit ad communem sensum,uinach uerbi,

tum similibus, exemplis* eoru qui ita locuti sunt,

suam definitionem,sententiamq; confirmet. Atque accusatori in hoc genere caussarum locus ille comis munis, minime esse concedendum, ut is qui de re confiteatur,uerbi se interpretatione defendat. Deis sensior autem de ea, quam proposui, aequitate nitastur,& ea cum secum faciat, non re, sed deprauatiosne uerbi se urgeri queratur. IN DE

216쪽

PARTITIO NEs ORATORIAE. IN DEFINITIONE communia dantur accusatori, destis om9 arx,, praecepta: ct non omnia,nam Cr ipse seiungi tamen ipsa permula uterque dea

sinit uterque definitionem suam confima CT alterius infirmat. uterque nititur aequitat uterque tractat similia, contraria,consequentia uter autem definienis do uerbo breuiter Cr circunstripte,aut describendo fuse lates,magis di sensum

iudicis,hoc est,ad opinionei mentems penetrarit,Cr uter ad communem uerabi uini,qua re utuntur omnes,Cr ad praeceptionei hoc est,concepim intellia gendi rationem, quum inchoatam habebunt in animis ij qui audient, magis crpropius accellis, is uincat necesse est. Nam summa Ahutationis huius in dese

nitione, usq; explicatione posita est. Non enim argumentando, crebrisq; erath mematu G pichoremaus hoc genus tractatur,ut genus CT qualitas: quan quam etiam recipit argumenta, sed tanquam explicando, excutiendo uerbo,

eiusf uim aperte istis istrando: quod est argumentationum loco. I d quale sit, demonstrat exemplo, Qui reus coci ambirus, pecunias iudicium corrupisci, absolutus est. Accusator , cstrens bi caussam eripi,don iterum nomen eius

de praeuaricatione,corruptois iudicio. Reus negat esse praeuaricationem,quam

dicit accusator : si iudices a sedere iudicanda ceperint pecuniamos lege n gat se tencri. Qi ritur,quid sit praeuaricatio. desinit accusator, Praevaricatio est omnis iudici corruptela ab reo, quomodocunque reus iudicium damnatisan cl; vitariti siue acccusatore corrupto, siue iudicibus contendit accusator ese praeuaricationem. De sor autem definit hoc modo, Praevaricatio est accus, toris corruptela ab reo. Accusatorem autem,quod inefas tu negat esse coraruptum. Haec prima de uerbo contentio, in qua propius accedit ad consuetuis dinem,mentemq; sermonis hoc ei ad communem sequendi consuetudinem deus foris illa definitio. Nam praeuaricatores proprie nominantur accusatores subornati,qui prodita sua causa aduosam iuuant partem,Cr relicta vera criminum probatione cum reo colludunt. Quid hic accusator sauia Aure uerbo non potest, sententia legis nititur: uoluisbe legi latorem si unus accusator corruptus

esset iudicium rescindi,multo magis irritum feri, si totum corruptum fulset.

Deinde nititur aequitate, Aequum esse legem sic interpretari, quae de accusatore quidem praeuaricantescripta esset, sed comprehenderet uobo uno praeuarica tionis,quaecunque complectcretur tu iudicijs corruptis, hoc est, omnem iudicii corruptelam ab reo. Destri or quoniam agitur de scripto Cr uolunt te,Cr magis scripto iuuatur,quam sententii,testitur loqueri consilietadinem: sic omnes loqui solere,ut praeuaricationem usurpent accusatoris corruptelam ab reo. Deuinde utitur argumento a contraris,ad inueniendam uesi significationem hoe

modo: Si quo in iudicio uerus est accusator,qui ab olfrij priscripto neque abis errat,neque uarie fuctga etiamsi pecunia inteis iudices vcrsan est, nunquam

D 3 tamen

217쪽

tamen praeuaricatio notanaturi contra in quo variabit accusator, ram. praea termittet accusationem,in eo diarur praeuaricatio. dubitare pol unus ad quem hoc nomen pertineas Si uolat,ducet argumentum ex consequentibus hoc morido,si praeuaricatio est omni iudici, corruptela a reo,tales a quidem de omni bus corruptoribus diatur iudici: non de omnibus autem,u in de accus ore Iiis tera duri solati praeuaricatio igitur uritis est accusaroris. consequenti sunt in iudicio praeuaricationis iteram de uno accusatore dari, Cr unum decusit orem praeuaricari. Notum est tabellas in iis, literas aut absolutionis,ut A:uut damnationis,ut C:aut ampliationis, ut N, L, solitas dari iudicibus: quarum ita lane in urnam, sententiae colligebantW. Ad haec utetur argumento ex notatione Crui nominis,hoc modo, Quis est praeuaricator,nili qui in contra's causis quosi uarie positus est quod accus torta unius esse quis non inte igit quin secundidum alterum partem pronuncia iudex, solus accusator Maricare posit s Impositi sunt dei in ori quatuor argumentandi genera,ex consilietudine,ex contrar Lex consequentibus, notatione. Quintum genus est ex aequitate. Sextum ex autoritate rerum iudicatarum. Septimum commune eli a finutibus er exoris piis. Dicet enim aequum esse grauius in accusatore animaduerti, qui caullam reis

reperit, fidem deserit, iudices clustrit,omnia subuerterit:quo flante, π oscia,

fidem, praestante,iuire errare non posit. Si quos nouerit damnatos, pronunariabit ad quem finem tendat praeuaricandi scriculum,oratione monstrabit. Vtet vir er similibus,σ exemplis: quod in oratione pro cecinna frequens est, Vt si quis me exire domo coegisset armi ,haberent idonem: si quis introire probiabuisset,non haberem . Quoniam alitem accusator in hac controuersia, ententia legis nititu hoc disci, nime esse concedendum,utu qui de re confitearu Gezeonsentiat omnem iudicii corri/ptelam ese legibus persequendam, uerbi se inisterpretatione dei dat. quod ipse vehementer agitat in oratione pro cecinna, Ridiculum uideri unius lucrae monicto' peruerti iudicium,Non deieci,sed eieci Hie dest Uur etiam aequitate nititur,tat quam aequitate re stat iniquitate. Melaeum,inquit, facit aequitas, inci iuua su uero aequitate posthabita unius uerbi

deprauatione atque contorta interpretatione iudicium inuertere contendi

ιι ,. V ter enim. Hoc dicit, Sive accusator, siue desensor sit,uter eorum melius rem de qua quaenio est, di sinierit,ii qui ad siensium iudicis melius penetrarat, ad eam perceptionem,qγα animis audientium insidet: is obtineat causam ne eesse est. Definiendi uero modum, supra abund ,ut nobis visi si mus, attigimus. Sed tanquam explicando. Hoc dicit, Non obtinetur caussa argutamentatione, scd potius definiendi quadam peritia. Praevaricationem. Praevericatores,inquit Festus, a praetcrgrediendo sunt uocati. Ulpianus de ijs,

qui infima notantur, minitorii intcrpretatus,super illo uerbo in te pro

rictior

218쪽

ricatori praeuaricator aute, inquit,s quasi uaricato qui diuersm partem adis iuuat prodita caussa sua: quod nomen Labeo a uaria cunctatione tractum ait. nam qui praeuaricatur,n ex utras parte consi lit, quinimo ex diuersa. Verisbi , uini. Definiet alio modo, ut uis uerbi contrarium significare videatur. Quasi ex ucro. Tanquam nomen praeuaricationis a ureo inclinetur. Ex consequentibus. Ex eis quae sequuntur id nomen. Confugiendum. Non mittu 3 definitio iusticienda. Autoritatem. Ad autoritatem eorum, qui iudicarunt quid uerbum id significaret. Communeq; sic subaudi tam accusatori qu)ὶ destu ori. Confiteatur. Ut sie kstulisse. Interpretatione. Vt nolit sacrilegi: sed tu tum appellare. Queratur. Hoc Whlamentetur quod in causa urgeatur,non quod liquerit ea mala uerbi interpretatione.

Quo in ere percensere poterit pleros inues

niendi locos. Nam Sc similibus utitur,& contrari js,& consequentii, ,quanquam uter , tamen reus, sericosa nisi plane crit absurda caussa, frequentius. Ampli, sicandi autem caussa. quae aut cum digredientur a caussa, dici solent, aut cum perorabunt, haec uel ad odium,uel ad misci icordia, uel ad omnino animos iudicum mouendos ex is, quae sunt anteposita sit

mentur, si modo rerum magnitudo, hominum ue

aut inuidia aut dignitas postulabit.

si desin or in hoc genere percessere, id est, enumerare poterit plerosque ετ α

inueniendi Iocos, eur antra dicebat non argumentando hoc tractari genu s inde quid repetit eos locos, qui pauo superius Vignati fuerunte Dice tam puto, definiendi genus explicando magii, quam argωmentando consci: argumenta recipere tamen ad confirmandam di finitioncm, ut similia, ut conistraria, ut consequentia: quae quidem repetuntur ab eo, quoniam haec quibus etiam accusator uti positi uni di si fori attribuere uidebatur. His autem toticis non ita sequenter utetur ac sator, non ipso genere materiri. sed quia conatentus est exposui st definitionem, renase lege, sintenti js quibusdam vulne rase, disitsor anxie caussam versat, omnia rimatur, nihil omittit eorum quae tu are posunt. Idul; bis utitur stequctius, nicti plane erit ab urda caussa ut quae mala fine argumentorum praesidio, siue firma desti sione periclitatur. Ampli' sitis ab utroq; tra diri potest nunc in digresione post grauiores Iocos .nunc in peroratione,

219쪽

peroratione, non aliter, quam in communes caussas ante praecepit. sed quum amplificatio grauissit ac uehemens, tum dcmam conueniet,si rerum magnitiis do aut persoriarum ratio postulabit. Furiosum proficio uidetur parius in rebus tragoedias excitare. cicero secundo de Oratore: Equidem primum considerare soleo postuletne caussa: nam neque paruis in rebus adhibendae sunt hae dicendi aces :neque ita animatis hominibus, ut nihil ad eorum mentes oration pectenis das procere posumus,ne aut irrisione, aut odio digni putemur, si , it tragoea dias agamus in nugιs,aut convcsscre adoriamur ea, quae non pilant commoueari Pro cecinna de uerbo contentio est. Ampli cationes non insigniter graues,

sed quales postulat agri uindicatio. LA. Percensere. Adiscere quae pariter positit ira male interpisuri, sicut quod' eontra se prostratur. Tamen reus. Tametsi, inquit, tam ccusator, quam reus id posit icere: en commodari id praembit reus. ueposita. Quae ad amplificandum idonea diximus.

C. F. Habeo istamunc ea quae, cinii quale sit quipspiam disceptatur, quaeri ex utral parte deceat, uestim audire. C. P. Confiteantur in isto genere, qui arguuntur, se id secisse ipsum, in quo reprchendulas tur. Sed quonia iure se lectile dicunt,iuris est omnis A iuri, ratio nobis e plicada. uod diuiditur in duas par tes primas, naturam, atqῖ legem:& utriusq; generisuis in diuinum & humanu ius est distributa. Quos rum aequitatis est unum, alterum religionis. Aequis Aequisitis dis talis autem uis est duplex. cuius altera direti,& ue visio, ri,& iusti,& ut dicitur aequi & boni ratione des en ditur. altera ad uicissitudinem resere lae gratiar perstinet. Quod in beneficio gratia, in iniuria ultio nos

minatur. Atque haec communia sunt naturae atque

legis: sed propria legis Zc ea quae scripta sunt, Zc ea

quae sine literis, aut gentium iure, aut maioruin more retinentur. Scriptorum autem, priuatum a

liud est:publicum aliud. publicum,lex, ienatuscons

sultum.

220쪽

PARTITIONES ORATORIAE. sultum,soedus .priuatum, tabula ,Pactum, conuens

tum, stipulatio. Quae autem scripta non sunt, ea aut consuetudine, aut conuentis hominum, & quas si consensu obtinentur. Atque etiam hoc in primis, ut nostros mores, leges V tueamur, quodammodo naturali iure praescriptum est.

c. A LII A TI S est extremM 'tus,cuius partes anti diibributae sunt: s T R E s.

restibat explicandum quibusnam locis contineretur, er unde peterentur arguamen si de re qualis esci,oratio nasteretur. Afignat igitur unum fontem iuris, unde movis iuridici lis qpellatur,ex quo uis omnis argumentarionam ducitur. Ius autem partitur,ut unde commodam si ducamus argumentu: aut a toto geonere,aut a partibus. Vtrum aciendum erit, cum cui sa deliberandum: id certe non artis in litutiosed prudentia monstrabit. I us a celbo definitur,autore via pano,ars boni Cr aequi,id hi ecta ratio persequendi boni,sugiendi mali. I us dicissitur in duas partes, primas Cr summas, naturam atq; legem. lus naturale est,quod natura omnia animalia docuit, hinc matrimonium,hinc liberam proaereatis,hinc educatio. cicero de Inuentione sic definit: Naturae ius est,quod nobis non opinis,sed quaedam innata uis allat. Hoc ius semper est aequum Cr boanum,nec a recto Duιare potest, omnis bono uiro insitum quodammodo praelucet ad cognostedam uertatem. Lex interdum pro summa aequinte, genuino iure ponitur,ut de Legibus primo,Lex,inquit,s recta rario imperandi,utque

prohibendi,quam qui ignorat,is est iniustus ue est illa scripta ustianisue nusquam. E t paulo post ex ratio est recta sunt l ouis. Hic aliter sumitur, pro ea quae scripta hi, aut quae iure gentium,aut multorum more Armata. Haec a Papianiano sic defuitum. Lex est commune praeceptum, uirorum prudentium consutitim,dcuctora, quae sponte vel ignorantia trahuntur, correctio,comunis rei stoilio. Haec lex si bona est,i natura no deuiat:ab ea tamen disteri, quia lex est communium,natura etiam singulorum. N aturale ius, aliud diuinum, quod est religionis:Aliud humanum,quod est aequitatis. sic ab eo docendi gratia nomina distinguuntur. Quae diuisio,ne cui ab urda uideatur,inst iciat hunc Iocium,mentemq; Ciceronis,et addat eiusde interpretatione ex libro de Legibus. Est igitur, inquit, quonia nihil est ratione incitus,eas Cr in homine Cr in Deo,prima hoamur cum Deo rationιs societasunter quos autem ratio, inter eosdem etia recta ratio comarus est.quae quam sit lex,lege quos conciliati homines cum Dils putandi sumas. Inter quos porro est communio legi ,inter eos communio iuris est. E Haec

SEARCH

MENU NAVIGATION