장음표시 사용
171쪽
- pectatum committitur; contra respondeo, Qui agri uagnum Pascha Iem vere Iesu Christi siguram ς-3- ς ' ei litisse, quitam e in statu illum peccatim inpζςς ς' tet, non dici peccate. 3 quare sequitu sen mςψς amento hoc aliud quid contineri, diuin rut in se ilicet, quae indignei sumpta maxin i peccati ream animam constituit, uatio G tium doctor Paulus magnificien villud quod in Eucharistia recipimus,
Hebraeis ait, Nos habemuA altare, continens pro conrento, is quo non habant potesate edere, qui tabo atulo des iunt: quo loco de Iudaeis loquitur, qui b. figula dumtaxat A non ipsa veritas data erat, qui cibum hune gusta-is. Ie non Poterant, utpote qui Ecclesiae seruatus esset. Quod in Leuitico iam olim Dominus designauit, cum praecepit, ut singulis annis vitulum Se captu ad expiationem scelerum sibi iudaicus populuscfferret, quoruunguine Sanctuarium respergebaur, calo vero extra calis a igni dabatur, ac nulli in ci. bum cedebat. Quorum omnium Apostolus Ep. st .ad Hebraeos menYnu, Tureum animacium infertur sanguis in ancta propa sis per pstu
ostrem, horum corpora cremantur extra is a.
Quo nihil aliud deligua itin fuit, quam Iesii in Chi istum in cruce pro peccatorum expiatione immolatum, extra Ieru se ein pati an uiae illius genus humanum pur si rati debui sie, carnem v e. o illius a sacerdotibus Aa ionicis altari deseruientibus. id et t. in veteri lege permanen: ibus , non manda candam. Illis data erat figura, at nobis veritas. Atque ut olim serui & mercenarii ab agni Paschalis manducatione excludebatur , ita quoq; hodie Iudaei di haeretici, qui a pristina libertate &nobilitae velut filii spu-vi d ruereenai ii exciderunt.Eucharistiae gratia petritati sunt. Dicite igitur, si Apostolus It sv CHRI
aTI corpus vere in Euelia: istia non contineri, R. n6nis signa I figuras hie cerni credi-diiset, an adeo audactet te veteris legis sacer. dotibus praeponere, suamque &Christiano,
Ium omniam praerogatiuam extollere & ia.
Oare potuisset lQq;nto , Dei filius corporis sui veritatem I M. ι. in hoc iactamento astruere dum vellet, his viri est verbis misit me vinens pater, O
tre, ira vos C corpore meo vivetis. A. qui constat , vel bum aeternum propter patrem in onvivete ob nuda accideni ia, sed vera substanti aes,ae pasticipatione, illiat aeterno com nicata, utpote cum ambo vitae sons & origo si tit, Apud te ei res vi κ. ii vera haec in comparatio, Vtile iacta est. curia Christus mentiti nequeat , quis dubitabit quin de illa mandu
eat one vere subsicini sali, non veto acciden
tali dumtaxat, qualis per solam fidem fieri
solet, quae non m si accidens est, quae sieti Mnon fieri in an Imapotest, vivere debeamus. Veritati igitur huic caedendum est, aut verbum Dei negandum. sexto cum Christas sectamentum hoc institueret, dicebat, Hot est coditu meum, quod Marib, ac pro vobis trade uri Cettu in vero ea , verum id
Iesu corpus ,& in substanina ct natura fila fle, qui pro nobis non in eo spore phanta ilico Se ro, sed vero traditus & erucili xus fuit, Im si Manicii eorum haresim sequi velimus. Deinde sanguine dictum est, qui pro vobis effundetur: et quo argumentor . quod Christusi obis in sacra me ito dedi. dcxeliquνt, idem . ipsum fuit, quod Gad tum d effusum fuit in
cruce, atqui verum illius corpus & sans nis, non vero ligura, traditum, 3c ustusus fuit in ara crucis, verum ergo cor pus S verum fau- tumem' n Euchar: stia reliquit. Equidem argumentum lioe viceritii 4Num &irtzsa realitat-- lgabile teneo, & velut Achillem inuin ibi ' Eicthati iem , sed iam ad figuras descendamu S, ecce riprimam. bati m.
In medio Pata dili albor vitae tuit consita,
velat arborum caeterarum eaput & priue pM &quamuis in horto illo regio xliae item a bores forent,vatris fiuctibus resertae omnes rete in hominum usum alimentumque eon tae : sola vitae arbor, velut princeps Sprimaria, vitae fructum continebat, immorta-
litatemque homini conserebar. Pascha si A bbas lib. de coi pore & singia ine Christi, ut in Bibliotheca sanctorum Patrum traditur, ait arbo: e hanc figuram sacramenti Eucha - CN. Tristiae sui se, quae cum in Ecclesia . quae verus paradisus terrestris, in sacramentorum velut arborum fiucti serat uni medio constituta
172쪽
t. namuis caterae stulius & pallicularia quaedam dona, contineant, tala vitae alboσ
VEN. I AC RAMENT . Iη Augustinus, Rupertus. venerabili Brita, qui
est,animabusque immortalitatem pacit. Vnde Clitistio as Qui manducauerit ex hor pane vivet in aternu, &, In ipso vita erat, dc. apud rasHIomvira, locisq; liis innumeris. Secunda. Sapientia dicit ut in Prouerbiis aedificassesbi domum, septem colum nas excid illa , victimas immolasse &mensam proposuisse. 6ou. s. pie ita ἀή sic is bibi domum, excidit eolumnas
a .do emit. Spistolatum, &s. August. hoc de sacto sana b. cta Eucharistia interpretantur, tunc velo a. pientiam domum putant aedificasse. quanta verbum aeternum. quod istia Patris rapienti a Ecesesiam e Iudaeis & gentibas coIlegit, septem vero columnas adaptasse. cum septem illam spitisus sancti donis aut septem sacra mentis instruetit, victImas immolalle, cum in crucem oriens Deo Patri se obtulit, mensam denique proposuit an, eum suum In Eucharistia corpus reliquit. De hac mens 1 lo. cutus est Psalmograpnus, dum canit, Para
i Addam dc terri et iri.'Agnus Pasci alis sine et B in ivlla ecim ouersia figura saeramenti huius
. exstitit, nam ut ille immolatus surt pridie e-
Araras pa- ius diei qua Hebraea AEgypto egrediebantur, schalis si- ita Christus pni re quam pareretur, accepti P gura fuit non insancta, ac venerabitu mant sMas. ETC. Sacramcci Aguus non peet familias modo comedebatur Eucii Li- sed per iacerdotes etiam in sacrificium serestici. . baiul&immolabatur, Eucli uaristia non modo est Sacramentum de communio po puto, sed sacrificium item a neerdotibus ob. latum. Agni sanguine Hebraeoru postes eum. respersi essent,angelie terminatores,inagna 'ipei AEgyptum stragem edentes, manum Z rabiem euasere. ita 'laoq;,cum animet nostrae
. . D pretioso Agni huiust minaculati, qui insa -
amento continetur, 'uiq; in crucis arbore oblatus fuit, sanguine consipersae & irrigatae fuerint, a d amnum spirituum illorum lio. micidarum ,& a principum tenebrarum se
Haec fit quarta, sed omnium quotquot unquam ereptat lautissima manna sc icet,ina poti plures .alios tuterpretant vi sanctus mades unaninai consensit de Euchati sita io ι . a L i cum hunc Apocalypseos exponunt,m nrandi ex - l dabo manna asscondistim, sexcentas porro id ς' nil τε Eueharistiam & manna proprietates,sympa thias, consensus, similitudinesque reperire est. qnae id nobis apertissime ostendunt. Primo manna erbus erat angelicus, Eucharistia vero penitus diuina omnium ciborum Tu- . I stiriet suggerebat comedendi manna, Euc ba. '' ristia quoque omnium voluptatum delicia
quoque Dium um voluptatumi remque accedentibus gustum praebet: man- na quamprimum caelo delapsum apparui populus ollinis stupore sic admixationer i culsus clamabat, Ianhu, quid hoc est Z Eu I iachatima mox ut instituta suit, mox ut appa ruet ccidentia sine subiecto, corpus sine
extensione, nullumque occupatis' Ocum, omnes omnino mortales conste
pote defixi clamat unt. Quu cieridie auditui nostra Z quaenam haec misacula, quae parad xae quis umquamhaec credide. it An non praestantes hae figurae, e quibus commune hoc argumentum clicio, manna, agnus Pa- sesiali mensa sapientiae& egregia haec albotvrtae,figurae de umbra saetamenti huius suere tempore legi s Monicae, sequitur ergo,ve ra corpora & res figuratas in lege Euangelicaneeellario esse debui si e &in augusto hoc Sacramento ita realitatem corporis & anguinis Chtisti nos habere dc nacto se se, uti eius figuras de signa veteres Hebraea ha3uerunt. Rationes iam volui auxiliarios milites ina ciem producam, quibus inimici vires retundemus , & sententiam noctram stabiliemus. Ecce primam. Si ipsa Christi corporis realitas in saer mento Eucharistiae non contineatur, sequi. Rarior Itur, legem Mosaicam Euangeli cxia dignio- quibus P - . rem &persect orent cile , quod ita probo: trana rit. Agnus Paschalis tot cum eae tetrionias i mei huius v familias Iudaeorum madiducatus dignior &' iras a- eminentior erat, melius iae Christum Do struitur. minum denotabat, melius illius camem, innocentiam, mortem & sacris tum repraesentabat, quam pini S& viuum . qua non nisi inanima&moria a stant. Ait inen Sacramentum hoc panis & vitii excellentius&- .
173쪽
cramentum, velut ab impersectiori adpet- sectius,&ab minori ad maius transierit, ideo fatendum corpus Iesu Christi vere realiter a. in Euc ut si a contineri , vel e contra asseren lum. Euangelium eiusque sacranem a te. se veteri, & Chr. stii in Mose inferiorem elle, ac pio infle mulco esse satius Iudaizare, quam
Christi fidem amplecti. En Secnndam. Dei filius eum homo si
ctus in hune mundum descendisset, vel res figuras omnes aboleuit, legemq: Mota cain
in omnibus & per omnia adimpleuit, ipse si qui fem de se ait: Non mensi relegem, sidassim De. dc in eluce pendens postremis vel Isarab. 27 bis hoc ipsum testatum est, Consti matum eΠ, si vero in ali gusto de venerabili ho e sacra mento eorporis sui realitatem non liabete ' mus, tot illius si ras, quae lon3o temporepta currerunt, quas iam produximus . non
adimple et, ac proinde cum inhil uoui rece. t illamus, nec ad aliud testamentum transi Cernus, Iudaeorum instat etiamnum sub figi tis & signis ageremus. Aundinalii & tertiam. Obiiciunt aduer sarii, non nisi fide Christi corpus hie s ibitus I e. le tre im deo, fides rei at cur exilientiam non d at, induam demiam ea situ tem sup romt. Dei quippe est, rebus esse scium dare, , L m n Sue. O id credere ,-quod cxemplum man stum saciet: Non facit fides, Chii-sium resurrexisse, incarnatum esse, aliaques cisse, a t et editi haec aliaque i, is simi lia n oua&in. dira i iadam ratione facta. Cum igi- tui testes efiicere non p. stit, Chi ista corpus in Euchai sti aut adsit, alia quadam ratione ibi comprrhendatur necesse est silia enim alio sur esse. fides , utpote quae credat esse quod non subsstata P. o locamua S q a am. Per Eucuaristiam homo Deo viri tui, & Deus homini, atque id citco communio die nur, at si unio haec&coniunctio non nisi men ali et & pei fidem fiet et . ut sibi pruadent haretici, mhil hicno 'um esset, neu qu da Plius quam in bapti si io, hocqu. S exarminum recip ealiud noti foret,'quam baptis Dum renouare, quo fit coni uti 'io quae dant spiritualis di
moniis peragitur sequeret tu hinc etiam no . liraeum De O vnione coninuctione inq; non nisi in mente contingere, atqui in carne id spiritu contingit, ut te tali ad Ephesios Apostolus, Erum duo in carne una ,h c au em 2 tris e
dico in Chrso in Ecciesia. Quamobrem, Christiani auditores , ex hisce rationibus, figuris & textibus sacrae scripturae, asserendu, non amplius figuras hic esse, sed inuiolabilitet firmiteri credendum verum. substantiale, & naturale Iesu Christi corpus realiter in Sacramenta Eucharistiae contineri. Haee est catholica & uniuersalis omnium
fides, hoeque credendum est modo, si vero rei ipsius dignitas ae sublimitas. vel violentus
humanarum persuasiouum turbo contrarium nos edocere volucrit,cIaivemus o ucsculn Prothcta, Domine vimparis ν , responiti prome, causae mea patrocinare, ratio sat scit, sensus comprehendere nequit, natura
vim patitur, quid dicain, ignoro, quare
Domine auxilium praesta, meo responden mine, tu meus in disceptando eli optases, fide me tua arma, s ne ipsa enim causa cade
V iis: scum Sirenum seopulos praeterna- vlν si
uigaret, earumq; cantus illicia re timescς prudenti iet, inalosea lipari voluit, laecantus dat cedine i uectus & Licinatus , illatum ad scoruos nauis. impelleictur, itaque illi sanauti agrum faceret sancto h iem sterio adaptans dico, optimum quemqueChristianum hoc imitari debete. Mare en m contempla tionis uir stetit huius postquam conscendit,& Sircnes humanas cantillantes audit, rati nem inquatra , lentia . arg uriciua, Plial Olophia , irae: esim, Sirene, vaserrimas &peticulo issimas, Deum o: et se ut fidei, quae vcrus nauis Ecclesiae malus est, alliget, ne inundi carmine isscinus Sias matus, mentis impotentiam incurrat, inque infidelitatis praecipitium delaps.s animae nausiagium
Fide igitur bie opus est, & rationi valedicendum , &Iob Propheta imitandus, qui
iub.ime euolare cupiens. Ac euriosius in di uana arcana inquire, ait, Matium meampo uisuperos mea. ne sol te q ad extiarem loquetes, ac parum decentet de eo quod comprehendere
174쪽
hendere non possem. Vas quod operculo carebat, ut immundum in Leuitico habeti vo lebat Deiri, os quoque nostruim vas est, quod duin inisteria tractanda sunt, quale hoc Eucharisticum. ac de eorporis Christi hie prae- letitia agendum bis silentio coopertum non tuerit, coram Deo velut immundum & sordidum habetur.
Hic curiose, os tibi refrenandum, ne quid obgannias Se quasi tibi minus fuerit satisfactum, inquitas, Oculi vero e contra adaperiendi ad imitationem Seraphinorum Prophetae, nihil ptet ter iidem hic adhibendu ,iIli soli credendum , omnia sub illius alsertione integre asserenda. Quod in Exodo egregia figura representauit, pr cepit enim Deus, ut Agni Paschalis assati caput simul de pedes deuorarentur, cas ut cum pedibus vorabitis. o mysteitum. Caput Chiisti est ipsa diuini
tas, undeApostolus, ut Chrisii Dcies, pedesveto illius humanitas, cuius ica bellum ipsa suit crux: haec porro omnia in sacramento, nostio agno Paschab, continentur: atq; per fidem deuoranda sunt, tum quae ad diu uitta' rem, tum quae ad humanitate spectant, sum
mum Se imum, de quidquid in hoc Saeta meto a capite usq; ad pedes cotinetur, deuoranda inqua, sine ulteriori tu quisitione: in quo i Danielem Prophetam imitem ut oportet, qui Dan. I . curiosius in cibos ab Angelo a latos non in-
quisiuit.aut unde deferret, percunctatus est,
s dgratiis actis nati meritu sumpsit: id penitus hie agendum. omni curioritate seposita. realitas credenda. substantia in nutrimen. um conuertenda, tanti beneficii largitor Se
credina diste in hoc Sacramento esse velut arborem vitae iii medio paradis conlitam, vi. tam Sc issimortalitatem animabus quae adfers: iten a ceu agnum Paschale, qui in amoris ix caritatis extremae runis auatus deuorandus es, adhaec velut manna uouum, sed quod sub accidentila& speciebus Incramen talibus delites ear, manna quod oculos ad a. periat, stuporemq; imiciat us, qui ipsi am co- templantur, deniq; velut conuiuiu in ta epulum regium, ab aeternatapientia paratum . in quo omnes homines reficiantur ac plane saturentur. Idcirco hic te adoramus, ado: an tesque speramus, quod, pos quam animas nostias hic velut cibus enutrieris, sacran en ii ς celsantibus ac finitis. vel ut Deus. in alie-ra gloriam iis visibilem sis ei argu urus. Cuius compotes nos praestent Pater , &Pilius,& Spiritus sanctus, Amen,
De admirabili ita nisubstantiatione.
domator adorandus, immensaeque illi gratiarum actiones offerendae.
Porro, benignus me Iesu. vere panis vitae, de ambiosa penitus diuina , ita hoc credimuς. atq; in hac moti veritate est animus numquam vero ab hae fide discedimus. credimus si quidem corde,& lingua confitemur. vere te in Eucliaristia contineri. corpusque tuum hic realiterio persecte cum substantia, natura, anima, sanguine, quantitate, qualitatibus , diu inrtate dem q e comitatum ad else. Veris timuin hoc dc ceriis sirium e se scimus, contrarium vero aiserere qui au ussue. rat, illum haereticum ceu seu dum : scimus &
De miranda de Eucharissica. De ρrrasio Hauricis vocabulo Transsub-ssit Datio. Obiectiones Ha reticorum conrea idem. Credita docetur Transsubstantiati'. Rationes pro eadem confirmanda a dum
175쪽
ostenderet, ad regem barbatum mitigamaum perterrendumque, virgas in se Uentes , istum ilia AEgypti in languibis rivos Φbnuet-zentem. At irruius hodierna die miraculum .est ae prodigium. Saluato iem di redempto-cem orbis Iesum Christum, potentiae suae magnitudinem, maiestatemque patefacere dum vellet, magno tum hominum, tum Angelorum stupore admirationeque, panis divit ni substat iam in eorporis & sanguinis su
Sintiam in Euchas istiae sacram emo trans Cubstantia te ac conuertet e. Quaenam haec mirabilia. ec qia ae transsubstantiatio. inrediit auditui nos ro ' Quis tam nouata ex traordina: ia credrderit siquis non obsurpectet, deni ira brturque, quod natura uniueis actu pet& mriatur Quis de re loqui audeat Taetumatque, quae Angelos muros redd. tia elingues' quis verbis complecti, ad quam exponendam ecclestibus Spiritibus verba defici uult Tuiu tutus es sanctissime spiritus, qui nobis ioc persuaseris, tu inquam eris,.qui sola admiratione nos illud edocebis . tu deni ue eris, magne totius uniuersi doctor, omnium scientiarum Acultatumq; Uie urevi reconditorium, qui ignaros &idrotas Phi-gosophorum doces argutias, de subtilitates, qui Iinguas infantium omnibus orato cibus ieedia eloquentiores, qui hodie me ad hanc Neritatem doceκdam altriendamque an strues
in armabis, ingenium exacues, Π entemque capacem reddes, ut coram valuersio hoc Catholicorum coetu, ad Chustiani nominis ho 'Morein ,haereticorumqἰ coula licuem , de eadem loquar, ideo opem. auetiliumque tuum imploro, &patiocia um De parae hie inuoco, quam propterea Angelicis vel US .com
Ava MARIA. Melectionis Pauluet ad stat res suos He- braeos sicli pet a Epistola de fide. eiusq; osten tialibus membris loquens. Fides, inquit, ei istinandarum se stamia rerum , argumentum non apparem:ιum. I G taeco, erbo est ασ, ad deuotandum,fidem basim, columnam, &fundamentum omnium mysteriorum esse. Arq. vi Iamplou columnas a tali, in quo Phi-
listhaei versabantur, dum collideret & an
serret, aenineis clomus ad terram conci iit, non aliter ei iam cum Satan fidei sinitet nobis 'lcolumnam eripuerit, omne spiritus aedificium quampi imum collabatur nec esum estia pe itum eat, utpote quae rerum Omnium basis sit de fulcrum. Latinus textus verbum
habet substantia, ita ut denotetur, quemadmodum substantia prima omnia humeris κsuis lustinet accidentia, dc accidendi subie- - . ς cta destru ctis primis substat iis te manere ne i es queunt, ita fidem stabstantiam, sustenta lu& sundamentum rerum omnium supernatu
talium esse, ac sine illa ingenium nostr u tam graue difficultatu mysteriorum qi pondus sa itinere non posse, qui fieri nimirum queat,
Deum unum esse trinum in personis, Dei Glium carnem induisse, eumdem sub sacranatato contineri de trans substant ataonem in Eucharistia peragi. Vnica fides est, quae muntes hos mouet, transfert ipsa, quae sublimes hosce vertices concutit, & impollibilia reddit possibilia: unde Apostolus, si tantamsi
dem habeam,iram montes transferam. Ipsa ma
gistra ingenii de animae saeuia, sine qua nitalomnino perspicere pollamus. Sole tempore passio nisi in monte Caluariae deliquium patiente, tenebris omnia ei cum 'uaq; cooperta suere, coelum, stellis itae densi ima caligine erant obuoluta, atque ita patuit Dei filium mortem occubuisse. Fides animae sol est, quaecum lemel defecerit.:nera Fides sexinani ina apparet obscutitas, nee quid coele aut auarast. ste vel spriuale cognosci potest; ad hae certissimum argumentum est, Deum mi ilum & in anima exstructum esse . nec iam amplius vi- et uere, quomodo in Apostolo vixisse dicitur, priuir in me Chrism, nihilque interius quam metas tenebias & caliginem deprehendi et tunc'; locum haberesententiam illam Cliti sti si luinen quod in re est tenebrasunt ij secten bra quanta erunt ρ Lumen Piod in nobis est, ipsia esis des , quae cum caligine cooperta fuerit, nihil apud nos quam obscii citates octenebiae restabunt. Ptiitium quod Antiochus tyraunus Jem r. AIM e. z.
plo Ieiosolymisano abstulit, fuit candelabrum in quo lucernae accendebantur, quo sublato meta in te lo atauuat caligo de
176쪽
fenebrae superbia, se accepi ast rea etini sc ut ab ultiminis Allegorice hoe expone , dc a serasia li- , t tali ad in alcimn transiensi dico, t t. a auiti se alem, fidem , t iae candelabrum I rini. R. ames i. exanimae nostr et templo ante alia esus ridet tu d ripere conati, quaecum ablatas iubaminate a la a suerit, uo Dis meta nox, nubes, vim brae illi consp eientur, at vi homo eadem desti. tutus , vere ill d Pia in repetere potest. Go lica ut me in ob curu sicut mortuos ta Apocalyps . inter Angelos illos irae Dei mini Ilios, iustitiaq; i lius executores, quarius quidam suit, qui solem inuasit, eumque obscurare sat i getis, Eordines aestir assi. xit. a deo ut prae rabie in nomen Dei vivemis blasi
phemias euormierin z, Et quaret ιι Angelu ef
fudit phialam suam iustum . se datum eis icti ἀ- re homines c, igni. cf. Quis, vestra
sententia Auditores, Angelus ille noxius est, niti satanas. illo malignotum Angelorum princeps. qui semper fidem nostram, quae tolanimae, littiguere nititur,&aduersus illam. haereticorum dogmatum phialam , effundere , quam si obticurare potuerit. homines aestuare&ra. te.&aduersus Dei bonorem. aduersus veritatem, aduersus sanct .s limum Sacramentum , Sc admirabilem illius tranc substantiatione blasphemias cogit e uomere: eo vero magis diabolus hanc oppugna & inuadere fatagit quod nobis illam necessariani oppugnat uia in , di quamuis lol sit paulo obscur or, diabolus, tam n cst in suo obiecto certus & i fallibilis, nobisque veratum re rum certissimam co nitronem p aebet , imo etiam obscurissimarum, ac praesertim mysterat Euchai istici. Regius Propheta nocti eam coπparat, at nocti illuminantie quapropter ali, Non il uminatio mea et 7: quasi diceret: Fidcs nox est.
quod obse ura sit, sed dies etiam .cida, quae Iumen praebet . ac sine illa nahil omnino itin ysterior urn sublimitate videre liceat: &alio quoq; loco ait. Nox nocti indicat scientia, id est, fidei nox, quar quod obseuia sit &caliginosa, nox videtur, hominem in ignorantiae nocte tenebris . natum, rerum sublimium omnemque sensum &naturam transcedentium cognitionem edocet si des oculos
Hobenim cum in Mesopotamiam in somi m Laban: vetii sibi, duas illem habere si .lias comper l, Rachelem formosam ut quae niaxime sed natura sterilem, Liam vero Lippientem, sed secundam, Iacob itaque cum Rachelis coni, ubium ambit et , respondita pater, qua et ar prudentia ac re Odcstia. non esse tu oris , iuniores an renia Cres natu nuptui tradere,& si gener esse vellet, Liam prium peti opobtere, ac de ude Rachelem se vitio,
DEVs aeternus, Alleporie e . ad Labant' huius similitudinem duas filias habeti fidem 'inquam, quae natu maior, & cuius Lia figura lierat oculos hae habet lippientes , nee clare .'η videt, sed meritis & bon: s ope tibi , secunda piςΠ i'ire it nipsa enim illotum adix & origo Vndo mi, F
Apostolus, Fides sine peribus mortuae i. de vissionem diuinam , quae natu posteri pr Sc foris mosa quam maxime, lpam denotat Rachel, quae stetitis, neque enim post hanc vitam me. rendi tempus est: homo.velut secundus Iacob, quam primum viso nisi ius diuinae a more inardescit, beatitudi sin quam ccelestis. eiusq; eonnubium ambit: sed fide inpri- Ο emis hic in terra ducamus Opertet, id nsabo μte mihi in ε) ac deinde postquam fidele o l sequium praest terimus , & debito Patiem; honore suerimus prosecuti, beatitudinis tandem, hac vita consecta. partaci pcsreddemur,. nec solet Deus selicitatem cuiquam conce
dere, nisi prius in hac vita fidem habuerita Adeo ut fides Liae sint ilis sit. quod caliget Alippiat, obscureque eernat, e erea tamen estia ad mysterium hoe percipiendum penitus necessaria , atque idcirco Euchamstia Sacramentum fidei antonomastice prae aliis indistet iis dicitur. Veteres fidem depinsere volentes virginis Antiqua instar exprimebam. quae regem aui ea vina fidei imactum catena contineret & multos sub pedi-go bus suis prostratos , inaurem Ore tenebat, a& calicem de hostiani manu, Nihil porro hie temere addi in m aut parergon: primo quod incorru2ta esset, vivi: go repra lima
177쪽
batur, rex ille captiuus & vine ulis illigatus, intellectus & mens erat hominis, quaecum facultatibus animae quodammodo praedo minetur, fidei tamen se subiicere debet, eiusque iussis parere. Vnde Apostolus, Captiuan. res inrellectum in obsequrum M.t Milites illi prostrati. sensus denotant corporales, qui
ad fidei pedes proste mi debellariq; debent rinauris vero auditum diagnat, per quem fides nasci solet, Fides raram exaudum
Calix vero & hosti a s snat, Sacramentum hoc praecipuum esse fidei nostrae mysterium,ta in quo fides praeiertim elucescat. Omnis
per sensus, ut a. t Aristoteles,mitur cognitior sensus velo icientiae pluri inuin cotidia cunt,
quod velut serui ae samuli intelliatiis sint, Fidei exces qui oliuies illi species, quae in rerum naIura lentia in uersant ut te praelemant. At in hoc Sacra. lioc saeia semento sensus impediunt potius & intellem cum P diui obsit. Quam prosint, quod per accitet. dentium Veiiii militudinem, mentem primiem etiam substantiam hie subesse, cogant credere. Quamobrem fides hic inprimis ne. celsaria eli cuius excellentia in eo apparet, quod tametsi sensus aliud videant & ratrin.
secus testentur, mentem tamen ea credere compellat, quae non videt, emite ut certissima inuiolataq, tenere & am pecti. A postolus Ab lis sidem exameratriari, Cui tentrallem
sium. Videbat steti atem, di credidit faecunditatem, nullos e Sara lusceperat liberos. crediditque plurimas ex in gentes orituras. Ita quoque isti hominis in hoc sacramento accidit, nihil hie enim videt praeter colorem, Odoratum, accidentia, gustum, quali tatem panis; firmiter tara eis iliai perluat et, post consecraticinis vel ba prolata, panem non amplius sapere sic. Non videt, non o D-
αit, non percipit Ia utationem 4 vardationem
aut producti inem co: potis D cmini, credit taui en ceri .ilia e reali vera. admirabili ta men & penitus diuina actio ae . quam trans sibilantiationem diei inuet, substantia de si
neni cet anescentcque, verum ac reale Iesu
esse iudicat: quod iam in thema quo: idianusumpsimus. Memoriam fecit mirabilium suo umisericoris miserater Domina . Tertium vobis hodie mirabile producturus, primo quid de hae nostra ita nil ubstantiatione aduersa riis videatur, proferam, quaenam deinde Catholico tum circa illam credentia sit explicabo
Quod ad primum igitur spectat. secto anctum de diuinum ti allubstantiationis Hae dii eibulum. non tam a catholicis in pretio diveneratione liabetur, quam haeretici Odi Q st,itati detestationi est. Solent daemones sanctastι- rii, mo Iesu nomine audito percelli, consternari, de perterreri,deministri putatriis illi reforma- tui tores, dum transsubstantiationis vocabulum ialegunt vel audiunt, quae tamen Christum in Euchat stias stit &praesentem exhibet, piae rabie ac furore emoriuntur & et et alciant. Tradunt qui de animalium nasura scripiet et, Γ g es es Tigrim animal serocillimum simul Sc vel O L. at eunt eissimum, rubicundo colore viso efferat ere viso eoi ac rabire, elephantes quoq; viso sanguine se re rubro.
roeiora induere & animosius in vulnera rue- in te. Testantur hoc Macha Orsm monumenta, quibus legete est. Et euhantu es A t Irata. . runt inguinem uuae meri. ad acuendos rei impralium. Ita quoq; ministit, qui in Eceles a tigrium aut clephantorum more debacli,4 tur ac furunt, quamprimuin ut tranti ubila tiationis vocem in te ii sunt, in qua rubicundus Iesu Christi langu i in Eucharistia a 'oratus conspicitur, excandescuut, esserat curat,ia tabie seta corda tument, & motus excitate
iacipiunt. Veteres Hebraei idololatriae dediti Jc aduersus superiotes murmurate solui, loquo- temDominum aud .entes emoti s dicebant, atque adeo Moysen allocuti aiunt, NAulo.
quatur nobis Domin s , forte moriamur. Qua
praecla mi Domini verbum est tiansubstati
tiatio Reso atores nostri, libertatem cre- pantes di aduersus Ecclesae Praesules inscie scere murmurateque edocti ut qui maxime, illud ipsum audae nequeunt , nisi cmoriantur, quare furunt,indigna utili&cxtabe cunt
dum tam admirabilem diuitiamque actionem peragi audiunt. Athenienses Plutosophi Paulum de resim
178쪽
Tran ssu, stantiati haereticis barbara
rectione mortuorum disserentem dum audirent. dieentis orationem explodebant. εἰ fabulam sibi oce in i credebant, quum tamen rem illis certissimam exponeret: Cum
audissent autem resurrectionem mortuorum,
Maam irridebant. Ita quoque hodierna die, dum Pastores & Ecclesiae Doctoreseoram haereticis argutantibus, sophis ieeque agentibus, de admirabili hae actione
dii runt, explodunt omnia mendacii ae-eusant, & idololattas nuncupant. Nesarium igitur & malignum hoe esse verbum iactant, verbum prianitiuae Ecclesiae inauditum , nee usquam in saera scrip tura repetibile; verbum portento km, pa- Ladoxum , barbarum, verbum quod velut pestem & grandinem totius Christiam tatis autumant, verbum , quod velut fulmen, flagellum & communem totius haereseos ruinam ducunt. Hinc est, quod tempore hoc detestentὐr , tantis viribus aduersus hoc connitamur, dc omni animi eontentione e mundo id sagata ut prostrubrae , omnemque IIἰlus memoriam petii tus abolere.
Primum , quod Aatiochus Tyrannus e templo Salomonis abstulit . fuit altare niscrum. & mensa panum propositionis, Et accepse meare aureum m eandelabrum luminis, Ovuiuersa eius, ct mensam propositionis. Sic primum quod sacrilegi & profani haereti et Ecclesiae surripere& auferre conantur, altare est saeta ficu Missae: & Lacra Eucharistiae mensa; quod vero transis substantiatio utriusque fundamentum sit.& utriusque realitatem in apertum producat , idcirco omni ratione in illam desaeuiis uni,'& tantum illam delere ει euertere, quantum nos tueri ae propugnare contendimus. Caluinus homo omni flagitiorumgenere eoopertus, Ecclesiae flagellum, omne vi. rulentiae, calumniaeque genus aduersius illam euonrat.& illius honorem extinguere, gloriam obscurare, decus denis rate, & a puci Christi fideles eam dem traduceIe conuitiarique gestiens , incantationem fascinum, Sc diabolicam illusionem nuneu
patri, quod sensus eam comprehendere, Bigis Sanctis. oculi videre, nee mirabilia illius inuestiga re ingenium possit O effrontem ea tum latorem l 5 impiam Ae sacrilegam linguam digidi quod videri hae e actionequeat, ideo inne calumniis imperenda quod comprehen . de re impie no possis, ideo ne sacrilego dente proscindes An non enim & aha lunt, SI quidem in rebus naturalibus, quae, quamuissensus nequeat cognoscere, nec ad veram
illorum causam pertingere, vera nihil cminus certissima, de fieti naturaliter solita. vi' Conuet ditae vo quam sensus eonversionem illam, si onesua quaeia baptismo peragitur, qua ablutus a turales. statu praeuarieationis ad gratiκ commuta' quaesti deratus agis vidit umquam mutationem con exterius
uersio aemq; illam, qua in stomacho cibus nequeui.
digestus in ea em sanguinemque conuer titur Viderene umquam qui s. potuit e nue sonenio uim auem . quae intra eiusdem putamina peragitur, quam videre oeuli, aesensus comprehendere nequeunt Credimus tamen haec omnia. In hoc vero Sacra mento non credimus quae ad oculum nouapparent. quamuis actio haec altior, dignior & longo sit eminentior, omnem seu lum, raticinem, argumenta Sc humanam Imagi . nationem masn Orateruallo transcendens.
Ioannes Nietes etiam audaei or&in blasphemiis euomendis impuden tior hine saeti legum & seelestum hoc argumentum elicuit; si vera laret trantsubstatiatio, Christus foret malignus ille Deus, quem finxere Manieliari, quod ad nihilum reduceret
redigeretque bona, quae bonus Deus crea Dset. . Ita hoe πhomas Waldensisto mose inundo operum testatur. III. Doctus hie miles de generosus o octor Blasphe iam nuper excussis, in rupem hanc impin- miae aduergens , & ceruicem eollidens, transubuan- sus transistiationis dignitatem comprehendere non substanti-valsas, iniuriis illam &blasphemiis euer- ationem. tere & destriae re molitur ; ac velut draeo quida apocalypticus, legregiam hanc stel- M. I x. lam Eeclesiae nostrae fit mamento auellere conatur , ae Rabsacis in modum blasphe- 4. mans, admirabilem hanc acti e in , monstrum , magiam , 8c chirneram appellat. Noctua haec, inscripturis ut immunda iu- . v die a
179쪽
s statia tionema Voeabula acoeiliis
dieata, visus imbeeillioris est, de ingenii lume ad lucem Sc splendorem mysterii huius peret pie dum nimis debile habet. Qua re non inscite de illo ae reliquis in genere Ministris dicere licet, Lux in tenebruiateι, di tenebraeam non comprehenderunt, id est, Iesus Christus lux mundi in obscuritate ea ligineque Sacramenti huius per trans-
substantiationem relucet, de tenebrae, id. est, Ministri haeretici; eam nequeunt com prehendere. Quid es bautem causae, curta to verbum hoc odio prosequantur l.aeretiei, itaq; detestentu C quod scilicet allorum imalitiam peruersitatemque denotet, haeresini, dogmata, errore viugillet; denique quod vulca vox hae omnes eorum minas explodat do euanida reddat, quod aperte exponat, quidquid de hoe Saerametocte-dendum est, quod Iealem, veramque corporis Christi in Eucharistia praesentiam
explicet, astruat 3 definiat. Cum enim de transsiubstantiatione loqui audio, quamprimum ii die figura, sine lalsitate, sine ambiguitate, intelligo , credo, confiteor Iesum Christum in saeramento contineri,
vani'; substantiam in eorporis illius sub
anciam commutatam esse: quod vero v
eabuli huiux splendor lippientes caligantesque noctuarum harum oculos feriat,& filii tenebiarum ad radios hosce cotini ueant, bine est quod ipsum detestantur, abhorreant, dc non nisi blasphemiis calumnisqueercipiant, ac virulento dente proin
eonsubsanti .u, cu trecentorum octois deeimque Episcoportim autorii γ te inuentum, proculum da stab litum est. deis Nicaeno concilio promulgatum ; Nestoriani
quoq; verbum Deipam. quod ENclesiae prudentia & ecfiliorum concilio adhaereticorurn isaudes dignoscendas, εο ν ram Catholicorum fidem stabiliendam
introductum, detectati sunt. tacere vero verbu hoc in scripturae lexico non reperiri nihil euinciti haec quippe omnium semper Riit haereti eo tu expostulatio, nec plura alia verba, qualia riinit-, ομοέστω, in sacra scriptura repeIiuatur, in tament magno in honore habet Ecelesia , ae velut symbola dc tesseras ad inimicos, δω dIgnoscendos. Milites Iephte, Ephrataeis profligatis &subactis, omnem Iordanis ripam dc pontes Iudic. 22. obsidetes & valido praestitio c5munienseS, non alio iudicio hostes suos dimouerunt quam verbo Sehibboler, pronuntiatione, quod spicam denotabat; quoa eum Ephrataei debite eommodeque pronunc lare
non possent, sed blese staboleth efferretae
velut hostes symbolum ignorantes mactabanturia Interrogeiant eum , Dic ergo fh ιό bolet, quod interpretatur pica e quire.
standabat sebboler, , statimque augulabant imrpso Iordanas transitu. Vox transsubstantia. tici vera tessera de schibboleth Catholico -- rum est, cum frumentum, spicam, δι ani- Ttassub Ium cibum denotet, ae pet hane Ca λu lata tholici in Ecesesiae is ilitantis eastris,n uos Ephrataeos postquam fidelium ea rua thes C. fugiendo palandoque deseruerunt digno - seunt ae distinguunt. I ac Patriarcha eum senio grauis lecto decumberet. oeulique illius caligarent να- voce quam primum Iacob filium agnoui , quamuis habitum εc se hema esset ementitus, &Esau se diceret a Vox quidem Iacob,
manus autem Esau. Nnn aliter etiam bonus
ille Isaae, magnus ille ac prudens Eeclesiae Patriarcha S Pontifex, iam senex, ob saeculorum an Orumque numerum, quo Ecelesiae suae durauit imperium, ilIos ut filios habeti qui de transsubstantiatione loquuntur , eamque in hoc mysterio profitentur, qua iis interdum aliarn sormam induisant , & peccatori, habitum, quo omnino profanus est , assumant, haeredi ei vero qui eamdem abhorrent dc fugiunt velut adulterini 'utraque habentia Icrentpraua θι λ
les dignoscuntur. Durante Pharaoni eo iugo , de strage Anglii exterminatoris desaeuiente, εc te eius Dei populus P ebraei ab Angelo inter M.
uolcebantur. quod super lilmnaria domo
ruin Ze postes illorum agni immolati sanis guiue respersi essent 3 AZgypta Oram veisto bat
180쪽
di barbarorum& idololatratum hoc signunon praeserrent, Erit autem sangu vobia in signum in adibm in quibara eritu. Ad eum. Tr. Eub sem in Leesesia, saeuiente Satanae stanxi tio tyrannide.& haereti eoru in persecutione.
signum is quam primum Catholici dignoscit turpOlμxi, fide putu, Dei electus, quod animam pretioseim Iesu Christi. agni immaculati rans uiuetinctam habeant, & os transsubstant Iatio. nem spiret ac sonet; profani vero &. infideles Caluin istae, quod veroque careant. signum illud vitae& eon seruationis Israelitarum suit argumentum & nota, haec vero
salutis, & praedestinationis certitudo in fidelibus & Catholicis.
- . Haec est quae aduersarios nostros cogit
''T 'heone innatas confugere. Lutherus om nesque Protestantes, non nisi merum In
nocentii Pontificis III. qui Ecclesiae prae-nt , o sed tanno Do m. M C C X v. & S. Thomae iis Aquinatis .a natus est anno M C CXXIV.
inuentum esse docent.Petrus Martyr libro contra Stephanum Gardine rum voeabuli
huius authore in inuentoremque comminiscitur an nocentium tertium M Concilium Lateranense, tum ob nomen, tum et-e is q. v. iam ob re ipsius respectum. Caluinus libr. quarto Institutionum suarum dicere non veretur ante Diui Bernardi tempora vo- .eabulum hoe mundo incognitum &inu - 1. exam. sitatum fuisse, Martinus Κemnitius , alii-Cbes. Tri- que recentiores nebulones , in menda-den. Ieg. cris procudendis etiam impudentiores. IMe. . Rupidiores tamen & ignorantiores, dicere audent , tempore Petri Lombardi quem Magistrum sententiarum vocant, nihil adhuc certi quoad transsiabstantiationem deeretum tuisse ac definitum. At curtam cepe in verbum hoc desaeui- .unt quid reseri, nomen hoc nouum sit an vetus t cur tantopere in nomine, qualitate, natura, exordio Origine illius in uesti- sanda laborant I eum quoddenotat, cum Nomen api Saetamento esse coeperit , & non
transsub- prius institui, quam sacramentum fuestatiatio, rit institutum. QAid refert, eodem veteres nihil re- non suisse dc primitiuae Ecclesiae tempore fert vetus cias nomen obscuru fuisse , dc nonnisi posi
aliquot se eula productum; ideo ne de rei sit an no . veritate dubitandum ideoque abhorren- uum. dum, e alumniis proscindendum. maledictione blasphemitri; excipiendum ' Quis dicere scribere ve Cosmographus audeas, Iudiam occidentalem no nisi abhinc ceatum annis exstitisse, ex quo Americae et nomen inditum' Quis Theologus, nisi Arrianorum sequi partes velit, docere praesumat. Christum non prius consubstantialem patri sisse coepisse, quam post suum aleoelos adstensum, quod tum primum no men hoe illi inditum fuerit I Ad eumdem plane modum, quis adeo stupidus,& iners futurus , qui quod voeabulum transsubstantiationis nouum videarac reeenter in uectum, hine inferre docereque velit re qua
designat. etiam nouam&recente esse Abusus est, error; mendacium, ac blasphemia. .
Ut verum dixisse me profiteamini bina.
illorum argumenta potinima depromam, x Ἀλκ et quibus omnem suam opinionem tuentur, ς Q 'M quibulque haeresim stabilire & transsu bis
stantiationem conuellere se posse iactant. sed hanc propugnaturus illam vero me surus utrique respondebo M oppugnabo quam polum validissime. Ptimum arguis mentum hoe, est: panis omnino desinere esse non potest , aut naturam suam exuere. quia pereat & in nihilum recidat: atqui quod tu nihilum redactum est, in aliam conuerti Sc transire substantiam nequit, ac proinde non transsubstantiari: vanum ergo & sutile huiusmodi transsubstantiationem in Lucharistico sacra meto effingere. Respo a sum: non ideo panis corruptus est aut in nihilum redactus: quatiis enim post consecrationem panis nihil sit, tamen id in Non est ialuod conuersus est. non est nihil & hoc no hoe saera iaieitur in nihilum redactum quod nihil in meto anni se manet, sed quod desiit M ad nihilum te- hilatio. dit, adeo ut terminus & finis actionis qua esse amittit, nihil omnino fit: aliosin aqua. quς in vinum a Iesu Christo in nuptiis Cana naeensibus couersa suit, an nihil ata sui Dset. A tqui in hoc saera meis actio, qua panis desinit esse, terminil vero reale habet, qui corpus est Domini in Eucharisti ea. atque ideo uo est, nee esse potest hie anni hi latio V 1 Secuna