De ecclesiae sacramentis : commentarius in tertiam partem s. Thomae

341쪽

applicanda hic sunt generalia principia URe materiam Contractuum regunt, et nihil aliud in praesenti notandum Venit, nisi quod si ad matrimonium non sufficit quodcumque Voluntarium, Sed Voluntarium Complete, quia debet S Se perpetuum, et ideo per Violentum miXtum impeditur , si Quod autem attinet ad Con SenSUA Conditio natoS, ConSulendi Sunt auctore theologiae morali S apud quo quae Atio Sta si Se et copi OSO X ponitur. Causam demum finalem matrimonii primario et principaliter Sese dicimus educationem prolis ad cultum Dei. inculum enim coniugale est obligatorix uni viri et mulieri ad invicem in ordine ad humanam generationem. Noli tamen i generationem Sic et Simpliciter, muta at illam mufficit solentia physica quae tam in matrimonio quam extra matrimonium cindisterenter habetur. Ergo ad generationem Secundum quod praeSupponitur promotioni proli. in Statum perfectum, quae N Uidem Promotio est de primaria intentione naturae, ut in thees praecedenti praemissum fuit si Dicendum, inquit Angelicu A R), quod matrimonium principaliter est institutum ad bonum proli S, non tantum ge- nerandae, quia hoc etiam Sine matrimonio fieri potest, sed etiam Promo Uendae ad perfectum Statum, quia quaelibet res intendit

effectum Suum naturaliter perduce Te ad persectum D IRm rage.

QUOCUm Ue naturae Statu SuppoSito, persectio homini qua talis in hoc consistit, quod bene se habeat ad ultimum totius tum a. nae vitae finem qui Aolu Deu S St. Nam ad hoc nascitur homo, ut Dominum Deum suum claudet, revereatur, Mi UO SOTVi Ri RCper haec salvet animam AEuam. Ergo humanae proli promotio quam primario et principaliter maturi intendit, respicit statum

Virtuti qui in cultu Dei, totius moralitatis principii et finis, habetur. Et ideo a primo ad illimum, principalium matrimonii bonum est proles ad cultum Dei educanda, ut ait Angelicti loco Superius citato. Hinc iam habe quomodo ipso naturae iure praecipiente, regimen matrimonii ad eos Solo pertineat quibu cura

divini cultus et ultimi finis fuit demandata SP enim e proprio

342쪽

sine unaquaeque Societa propriam nanciScitur rationem a Specificationem, sub ea auctoritate constituatur oportet, cui ipSiUS

fini committitur superintendentia. Hinc etiam intelligere poteriA quo fundamento nixu dixerit Leo XIII in litteris encyclicis Arcanum, matrimoni ineASe Sacrum et religiOSUm quiddam, non adventitium, Sed ingenitum, non ab hominibu acceptum, Sed nR- tura insitum si Testantur, ait Pontis X et monumenta antiqui tali et more atque instituta populorum qui ad humanitatem magi ACCOSSerant, et XquiSitiore iuri et aequitati cognitione praeStiterant quorum omnium mentibu informatum anticipa- tumque fuisse ConStat, ut cum de matrimonio Cogitarent, forma occurreret rei cum religione et Sanctitate coniunctae. Hanc ob causam nuptiae apud illo non in Caeremoniis religionum, si auctoritate pontificum, ministerio Sacerdotum fieri Saepe con- Sueverunt. Ita magnum in animi Caelesti doctrina carentibus vim habuit natura rerum, memoria Origintim, OnScientia ge- neri humani. Igitur Cum matrimonium Sit SVR i, SUR natura,

si non principum imperio, Sed divina auctoritate EccleAiae quae rerUm Sacrarum Sola habet magisterium . Hinc demum S. Thoma ConSideran naturam Obligationum et coniunctionum e fine dimetiendum SSe, QuaeSt. 50, a. a docet, matrimonium Uidem

esse inter infideles, sed non perfectum ultima perfectione, Sicut est inter fideles, quia infidele qua tale non OSSunt perdUCOre Prolem in eam educationi persectionem quae pro praeAenti ordine naturae leVatae Xigitur. Et in art. 3 idem Angelicus Doctor dicit quod circa solutionem matrimonii quantum ad cohabitationem et debiti solutionem, pari passu currunt ii delitas et dubterium, quia utrumque est contra bonum prolis. Et in art. 6 as firmat quod fornicatio corporalis et infidelitas specialem habent contrarietatem ad bona matrimonii. Quae quidem iam in anteceSSum notata Velim, Ut matrimonii ratio, etiam Aecundum quod est in naturae officium, plenius inspiciatur; nam de his e pro sesso infra, ubi de indissolubilitate et regimine matrimonii. Fini autem primario adiungitur fini etiam Secundari US, UOmConStat SSe mutuum Coniugiam obSequium in ii quae ad dome-

343쪽

sticam vitam pertinent; ponte enim hoc bonum enaScitur e mutua obligatione cohabitationiS. Unde catechiSmia ad parocho enumeran CRUS a Cur Vir et mulier coniungi debeant, ASignat hanc ipsam diversi seXu naturae in Stinctu X petitam Societatem, mutui auxilii spe conciliatam ut alter alteri UA Ope adiutu vitae incommoda facilius ferre et Aenectuti imbecillitatem Su Stentare queat. Nec ab huiusmodi secundari fini ratione aliena S CRUS a quam infra idem ponit catechismus Q Ut scilicet qui sibi suae imbecil- litati ConSCiu est, ne Carni pugnam Vult erre, matrimonii remedio ad vitanda libidini peccata utatur. De quo ita Aposto tu scribit Propter fornicationem nusquisque Suam uxorem ha- beat, et unaquaeque suum virum habeat. Ac paulo poSt, cum do- cuisset interdum orationi cauSa a matrimonii debito abstinendum eSSe, Subiecit Et iterum revertimini in idipsum, ne tentet vos Satanas propter incontinentiam PgStram . Et de causis coniugali societati. hactenus. Remanet Viden dum an coniugali actu Sit de ASentia matrimonii.

THESIS XXXV.

Coniugii usu non St e prima eiu integritate, ne cli- recte ingreditur Contractu obiectum, et ideo valide a licite potest Contrahi matrimonium Cum mutuo paCto, religione quoque oti ob Signato, Servandae CaStitatis. Quare intermeatam Virginem et S. Io Septi Verissimum Coniugium intercessit, in quo etiam, e XemPl ProrSu Singulari, omne nuptiarum honum felicius nos Citur adimpletum. Videretur tamen dicendum quod matrimonium nunqUR IN PO-test valide contrahi cum voluntate saltem absoluta SerVanda Virginitatis. Nam Si deficiat consensu in contractu obi CCttim, On- tractu non perficitur. Atqui coniugii usus, in minus explicite, at certe implicite obiectum est matrimonialis contractus. Dicit enim S. ThomaS, SUPPl. Quae St. 48, a. I, vi quod ConSentir in intria monium SL Con Sentire in carnalem copulam implicite..., sicut

De Ecclesiae Sacramentis Tom. II.

344쪽

implicite continetur effectu in au Sa Sua quia poteSta Carnalis copulae in quam On Sentitur, Si CRUS Caria Ali copulae, Sicuto poteSta Utendi e SUR, OS CRUS USUS D.

Praeterea, omni conditio quae in matrimonii contrariatur, invalida matrimonium. Sed conditio non tendi matrimonio est contra bonum proliS, quod primario et principaliter recensetur inter matrimonii bona. Ergo redit eadem ConcluSio. Praeterea, etiamSi adhuc OSSet perfici matrimonium quoad SubStantiam, non ob Stante mutuo pacto SerVandi Continentiam, Saltem praeceden Votum redderet contractum illicitum. Quisquis enim o At virginitati Votum Consentiret in matrimonium daret potestatem ad id quod non licet, et ideo peccaret, si Sicut peccaret

qui daret alteri potestatem accipiendi illud quod ipse in depo-

Ait habet, et non solum in hoc quod ei actualiter traderet , ut dicit S. Thoma ubi supra, in re Spon Sion ad Wφ. Se contra est quod ait Augustinu l. de Upi et OnCUP.

C. II QuibUS laCUerit e ConSenS ab USU Carnali concupi si centiae in perpetuum Continere, absit ut inter illo Vinculum coniugale rumpatur. Imo firmiti erit, quo magi ea pacta Secum inierint quae chartu Concordi US UO SOTURndR Unt . VoluntR- rii affectibu animorum . Ergo Volunta Vinculi Coniugali potest simul consistere cum Voluntate Seu Pacto non tendi, et Oederi nuptiali minime Contrarium CSt commune propOSittam Ser URndRe Continenti BC. Sane vero duplex est matrimonii integritas, ut obserVati Tho-mRS, UaeSt. 2, Una Uae attenditur Secundum persectio. si nem primam, quae Con Si Stit in pSO Sse rei alia quae attenditur Secundum Persectionem SecUndam, quae ConSi Stit in operatione. Quia ergo carnali Commi Xtio Si quaedam operatio Si V USUS

matrimonii per quod faculta ad hoc datur, ideo erit carnalis commixtio de secunda integritate matrimonii, et non de prima , ita scilicet ut ante illam et sine illa matrimonium Sit in Suo esse substantiali completum. Unde Statim Sequitur, On SonSUm at Timonialem directe non ASe nisi circa tu coniugale, quo quidem CXSiStente, ab actu Copulae Semper aberit Speciali malitia orni. cationis, id est malitia acCOSSUS ad non Suam. Nunc autem Ui R

345쪽

ex alio titulo potest impediri Sus legitimuS, pote St etiam per

gari quoad sui Xercitium quatenus Scilicet ad usum deveniri non poSSit abSque peccato Sacrilegii ratione votii, vel certe infidelitati erga alterum Coniugem ratione promissioni factae et rite acceptatae). Quod enim huiusmodi pactum contractum matrimonialem non destruat, facile patebit distinguenti inter dominium

rei et facultatem omni ex parte X peditam ad USUm ei VS, quae duo ita sunt Separabilia, Ut non repugnet unum e Varii Cau Si Sauferri, altero remanente. Sed nec inutile atque otiosum alicui videri debet eiusmodi matrimonium. Primo quidem, quia Semper remanet et uali Consecuti Secundari fini qui est mutuum obsequium in domesticae ita Con Sortio Secundo quia Sicut ConiugeSminime ornicarii dicendi essent, Violato pacto Vel Oto, ita erum adulterii crimen committerent, alteri adhaerendo. Ad Ium ergo dicendum quod obiectum Contractu primo et directe Si tu in corpora, e ConSequenti Vero At Xercitium iuris, quod tamen poteSt aliunde ligari, ut O pacto AnneXΟ. Dixi ex pacto annexo, et non ex ipSo matrimoniali Contractu, quia si idem ille consensu unde oriri debet Coniugium, pro Obiecto haberet denegationem SUA, Si nullum S Set matrimonium. Quippe impossibile est ut causa translatiVa dominii ipsissima causa Sit qua aufertur naturali et Spontanea domini consequentia, Acilicet libera utendi facultas. Verumtamen nihil ob Atat quominu contractu quo rem in tuum dominium ita tranSsero ut nunquam alterius fieri possit, adiungatur pactum quo aliunde USUS CSCTUCtUT. Ad hanc igitur propositionem Quisqui consentit in matrimonium, Con Sentit etiam in matrimonii sum, respondeo cum di Stinctione. Id est consentit in id quod a matrimonii Su semper auferet Ornicationi de firmitatem, conc ConSentit in pSam a Tnalem OPU-lam, subdi St. Primo et explicite, Q. E consequenti et implicite, iterum subdist. Si nullum adiungatur pactum quo e alio titulo legitim ita uSu impediatur, conc. Alias, nex. Quando autem S. Eho IVRS Concedit nullum AS consensum matrimonialem, si mulier dicat viro: Consentio in te, dummodo me uota cognoscas ' , intelli

346쪽

gendus est secundum declaratione factas, de appositione conditioni quae ita esset intrinseca contractui, ut obligatio non utendi ex ipso matrimoniali contractu inna Sceretur, quo in caSU ConStatnUllam SS POSSO Veram Voluntatem translativam dominii. Ad Um dicendum quod pactum non utendi matrimonio nequaquam dicendum est contra matrimonii finem Etenim contra finem non est nisi aliquid positivum quod repugnat fini. Hic autem Salva ordinatione ad finem quae vinculo coniugali intrinseca est, annectitur Volunta et obligatio Se habendi mere negative quoad actualem eiu consecutionem, ut oli fines secundari de facto obtineantUr. Ad Um denique dicendum, minime illicitum esse matrimonii

Contractum Cum antecedente Volo VirginitatiS, modo alter coniuX con Sentiat pacto de non USU. Et Sane poteSta qURe neceSSa Tio

atque essentialiter in matrimonio datur, non est nisi potesta ad actum copulae praeciSe ut exercibilem citra malitiam fornicationi Sive CCOSSUS ad non Suam. Et quia in eo etiam qui Voto ligatur, actu Coniugali non est e hac parte illicitus, quasi contra Virtutem CaStitati eXSistens, Collata potesta non est ad id quod non licet in quantum non licet. Caeterum Si per pactum anneXum USutendi aliunde ligetur, ut religioni voti sua propria maneat in Violabilitas, nullo modo in id quod non licet consentitur.

Quapropter de Veritate matrimonii inter . Virginem et S. Ioseph non relinquitur ullus dubitandi locus Neque enim a fallaciter, inquit Augustinus μ), ab angelo dictum est ad Ioseph:

Noli timere accipere Mariam coniukem tuam. Contu VocatUr X

si erat coniugi appellatio, ubi nec fuerat, nec futura erat ulla carnali A commixtio Erat quippe illa Virgo ideo et sanctius et ' De rationibus desponsationis matri. Dei tum S. Ioseph cf. de

347쪽

mirabilius iucunda suo Viro, quia etiam fecunda Sine Viro, prole di Spar, fide compar Propter quod fidele Coniugium parente Chri-

Sti Vocari ambo meruerunt, et non Solum illa mater, Verum etiam ille pater eius ... Sed cum illo non Seminante illa peperiSSet pro secto nec ipsius formae Servi parente ambo SSent, ni Si inter Se etiam Sine carni commiXtione coniuge OSSent. Unde et Se- rie generationum, Cum parente ChriAt ConneXione Successionis Commemorantur, Sque ad Ioseph potiu Sicut factum est, fuerat

perducenda, ne in illo coniugio virili exui utique potior fieret iniuria, cum veritati nihil periret, quia e Semine David e quo

Venturu praedictu est Christus, et Ioseph erat et Maria . NeqU Vero, ad Salvandam Veritatem huius coniugii, ulla neceSSita eSi recurrendi ad Votum virginitati mere conditionatum e parte illius quae virgo Virginum Vere dicitur et St. Cum Volo enim absoluto, quod etiam verba ita ad angelum atteStantur, facile omnia conciliantur quae de Matri Dei despon-Satione Certa fide credimus, ut Sati Superque patet e praemi SSi S. Unde iterum Augustinus . de sancta Virginitate, IPSA quoque Virginita eiu ideo gratior et acceptior, Uia non Cam Conceptu Christu viro violaturo quam ConServaret PSO TRC- ripuit, Sed priusquam conciperetur iam Deo dicatam de Ua na- SCCretur elegit. Hoc indicant Verba quae ibi selum annuntianti

angelo Maria reddidit: uomodo, inquit, et istud, quoniam virum

noli cognosco Quod profecto non diceret, nisi Deo virginem Se ante VoViAS et Sed quia hoc Israelitarum more adhu TOCUSA- bant, deSpongata est Viro iusto, non Violenter ablaturo, Sed potiti contra violento custodituro quod illa iam OUOTRL... Ο-

terat et iuberi Virgo permanere, in qua Dei Filius formam

Ser Ui Congruenti miraculo acciperet; sed Xemplo Sancti SQ Uttara Virginibus, ne putaretur Aola Virgo SA debili SSe quae prolem etiam Sine concubitu concipere meruiSSet, Virginitatem Deo dicavit, cum adhuc quid esset conceptura neSciret, ut in terren mortalique corpore caeleSti Vitae imitatio voto fieret, non Praecepto, amore eligendi, non neceSSitate Serviendi Ita

Chri Stu nascendo de virgine, quae antequam Sciret qui de illa fuerat nasciturus, virgo statuerat permanere, virginitatem

348쪽

Sanctam approbare maluit quam imperare AC Sic etiam in ipsa semina in qua formam ervi accepit, Virginitatem SSe liberam

Voluit D.

Verissimum itaque exstitit Mariae et Ioseph coniugium, Cum plena et persecta virginitate menti et corporis, id est tam in propoSito quam in facto Sed et miraculo prorsus Singulari omne etiam nuptiarum bonum in eo noscitur adimpletum. Sciendum enim est quod ut dicitur in decreto pro Armenis, tripleX SSignatur bonum matrimonii si Primum S proles Augeipienda et educanda ad cultum Dei. Secundum Sis te quam Unu coniu- gum alteri servare debet. Tertium in iis, Sibilitas matrimonii. ... cum matrimonii Vinculum legitime Contracti perpetuum Sit .

Atqui coniugium Mariae et Ioseph habuit primo bonum indivisibilitatis, quia nullum divortium. Habuit praeterea bonum fidei sive fidelitatis, quia nullum adulterium. Quod denique habuerit et bonum prolis, facile apparebit consideranti finem illius fuisse SUSceptionem et educationem Domini Iesu, qui in qua vi ordine

divinitus electo circa incarnationi eXSecutionem, non potUiSSeteXtra matrimonium decenter atque honeSte in mundum introduci. Prole non dicitur bonum matrimonii, Solum in quantUm Per matrimonium generatur, Sed in quantum in matrimonio Au Sci-

si pitur et educatur. Et sic bonum illius matrimonii sui proles illavi Dominus Iesu si et non primo modo. Nec lamen de adulterio natuS, nec lius adoptivus qui in matrimonio educatur est bonum matri si monii, quia matrimonium non ordinattir ad educationem illorum,

sicut hoc matrimonium Mariae et Ioseph fuit ad hoc ordinatum specialiter, quod proles illa stisciperetur in eo et educaretur i.

Igitur Singulare hoc Coniugium Super alia Cuncta praee minet. Nam matrimonium in prima sui institutione suturum incarnati Verbi mysterium quodammodo praenuntiavit matrimonia Novi Testamenti illud imitantur sicut imago utam exemplar Sed matrimonium parentum ChriSti ipsum incarnatum Verbum de caeli AdeScenden suscepit, fideliter enutrivit, et decenti Aesim in mundum introduXit.

349쪽

DE MATRIMONIO Ur EST ECCLESIAE SACRAMENTUM 343

DD MATRIMONIO EST ECCLESIAE SACRAMENTUM.

Hactenus de matrimonio dictum Si Secundum quod in naturali ordine consistit. Sub hoc respectu habet cum incarnatione Verbi aliquam analogiam operationi necnon et relationum inter coniuncta, ut in prooemio fuit declaratum. Nondum tamen est regintri Sece Sacra, quamui ad sacrum finem habeat proportio non habitudinis, utpote naturaliter ordinatum in prolem educandam ad cultum Dei. Sed nunc dicendum de matrimonio sub ratione altiori, prout effectum est etiam in seipso Sacrum. Prae primiSigitur, fundamenti inSta praemittere oportet quod in Nova Lege annumeratur inter sacramenta a Christo Domino instituta, et ad hoc pertinet Sequen propOSitio.

THESIS XXXVI.

Μatrimonium Christianorum est vere et proprie unum e Septem Legi evangelicae AaCramentis, a ChriSto Domino institutum. Videretur tamen dicendum, matrimonium non OSSO RCTR- mentum Novae LegiS, quia ratio Sacramenti in eo proVeniret X hoc Vod repraeSentat mysticam unionem Christi et Ecclesiae.

Sed hoc est ei inditum ab initio mundi, et non descendit ex in Stitutione ipsius Christi.

Praeterea omne Sacramentum Novae Legi efficit quod figurat. Sed matrimonium non efficit coniunctionem Christi et Ecclesiae, qtiae Stue Significata Ergo matrimonium non debet annumerari inter evangelicae legi Sacram Cnin. Praeterea S. ThomaS, Suppl. QuaeSt. Σ, . . relati VaritSOpinionibus circa Collationem gratiae in matrimonio, Sic concludit:

Unde alii dicunt quod matrimonium in quantum in fide Christi

contrahitur, habet ut conserat gratiam adiuvantem ad illa opin

350쪽

randa quae in matrimonio requiruntur, et hoc probabilius est . Ergo tempore S Thomae exsistentia matrimonii in ratione SaCramenti collativi gratiae nondum excedebat limite probabilitatis, et Salva fide poterat negari. Sed sacramentorum exsistentia de illis Veritatibus revelati est, quae ab initio debuerunt AS ubique et Semper in manis Sta atque explicita praedicatione Ecclesiae. Ergo ex hoc ipso quod de matrimonio intra ipsius EccleAiae fine Saeculo XIII adhuc dubitabatur, signum est quod sacramentum Stud non St authenticum, Sed SuppOSititium, adeoqUe CSPUendum. Sed contra est definitio Tridentini, Ses A. XXIV, an . , Ut et Scripturae Suffragatur testimonium, et perpetuae traditioni SauctoritaS. Utrumque Singillatim demonstrandum.

Argumentum Scripturale. - Principale testimonium St, Ephe S. V, 22-32 si Muliere viri Aui subditae sint sicut Domino, quoniam Vir caput Si mulieris, sicut ChriStu caput est Eccle- Siae; ipse Salvator corpori eius . Viri, diligite uxore VeStraS

sicut et Christus dilexit Ecclesiam, et seipsum tradidit pro ea

ut illam sanctificaret mundan laUacro quae in Verbo Uitne ...., o quia membra Sumus Corpori eiuS, de Carne eiu et de OSSibu SQ eiu S. Propter hoc relinquet homo patrem et matrem SVRm, et adhaerebit uxori Suae, et erunt duo in Carn Una Sacramentum

hoc magnum est, ego autem dico in Christo et in Ecclesia . Quo in loco ad christiano prosecto loquitur Apostolia S, et Rri

talem unionem inter ipso eXSi Stentem magnum OSSO Rit BCrR-

mentiam. Nam quod Lutheran et Calvinistae dicunt, Verba illa

Sacramentum magnum referri debere, non ad matrimoniale Vinculum, sed ad ipsam Christi et Ecclesiae coniunctionem facile res ellitur. Etenim, inquit Bellai minus de Matri m. c. I si Cham APO- StolUS ait, Sacramentum hoc magnum est, illud pronomen hoc re- serri debet necessario ad id quod proxime praeceASit e Si enim demonstrativum eiu rei de qua agitur. At proxime illud prae ceSSit, relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori Suae,