Perill. ... Iosephi Caualerij Neapolitani ... Explicationes ad quatuor libros Institutionum Canonicarum. Ioannis Pauli Lancellotti Perusini. Cum indice operis locupletissimo .. 1

발행: 1653년

분량: 447페이지

출처: archive.org

분류:

271쪽

LIB Ib INSTIT. CAN. 63

Limita hoc primo in aegroto, qui non potest ota ni a peceata exprimere,sed tara tum vi aliqua expressu, potest enim tunc absolui, imo quamuis nullum peccatum exprimit,sed tantum dat signa contritio-rus,ia confessionis, absolui potest, Anto-nrnus 3. p. tu. . c. r. Mema in cap. de poeniten. taonturben. q. 3 OG indust disp. 3Ang.Ger. confessio nu. 8 Uaunt1a q. V

ubi lie dicitur:Subitὰ obmutescens, baptizari, aut paenitentiam r/cipere ponsi, svoluntatis praterita te limonium aliora Φεrbis hab/at, aut praesentis insuo nutu,

Ratio est ex Beccan. c.37. q. I. nam si ducobliuio peccatorum excusat aliquem ab integritate,sic etiam excusat impotentia, nee saeit quod ad consessionem requirantur actus poenitentice, nam nutus gerunt vices talium actum,ut expresse approbat Aura e .loc. it.

Secundo limita, quando quis habet ca41 sus reseruatos,quia potest tunc ipsos tan

diuiditur ex verecundia, Mi e prauo aD sectu, sed tantum exuoluntate Sacerdotis,qui sorsan est impeditus, ut est Superior propter mu ita sua negotia,imo Ca/tanus ait. hunc esse stylum Rom Cutiae in absoluendo a casibus reseruatis . Tertio limita , quando poenitensian

a 3 habet eopiam Confessarii, & si explicet

V aliquod peccatum Consessarius venit in cognitionem complicis, tunc enim licite potest tale peccatum omittere cum proposito confitendi illud in posterum Confessatio extero, qui eomplicem noscere

ev consAret,n.98.ubi etiam creat octien. O Innoc. Nauariquia . . bc dat memiplo quando concurruut duo precepta incompatibilia, maius secundum est, sed iam proximi eii de iure diuino naturali, quod tibi non vis,alteri ne seceris . di praeceptu de integritate consessionis est de iure diis uino positivo, ut ex Sim. verb. conss. l. num. I9. colligit Brccan. de sacram.psnit.

mone c. 3T. q. a. ergo potius est seruanda bona fama proximi, quam quod sit acienda consessio integra.

Quarto limita, si sacerdos commisisset ηε aliquod peccatum in danda ablolutione alicui, quod peccatum non posset confiteri a saeerdote, nisi reuelaret peccatum, quod audiuit a pinitentia,& tunc neque tenetur confiteri de tali peccato donec habeat maiorem copiam Consessariotii, di hoc ne frangat sigillum consessionis, Φ

in into limita, quando ex consessione 4 I alicuius peecati imminet graue damnuanimae, vel corporis, vel ex parte Confessarii, vel ex parte penitentis. Primo, si pgnitens timeat ex imprudentia Consessarii reuelationem consessionis, tunc enim patest tacere illud peccatum de quo dubitat. Secundo, si timeret sollicitationem εο a Consessario,si se accuset de aliquo peccato carnis, v. g. fi enim probabiliter dolioe dubitet,potest tale peccatum nou confiteri, Medina g. 7. de conse . Nau. in

s euenire pluribus modis. Primo,si timeat

mortem penitentis:pot enim tunc audito uno peccato, penitentem absoluere, dei de audire alia,sseeean.loniat. conec . Se -

8 eundo, si ipse Consessarius morbo corripiatur,praesertim si non adsit alius Coseia satius,& pqniteas sit in periculo.Tertio,ia 49 aliquo periculo mortis,si sint multi rinitentes, dc unus consessarius, tune enim siverd immineat periculu mortis puta ex subuersione naul , vel tempore belli,dec. pcillunt simul omnes se accusare alta voce,& Confessarius unica absolutione,om nes absoluere, Beetan.Dricit.Enriqib. 1. e. idem die si sint multi laborantes s o in extremis in eodem tempore, puta leopore pestis, tunc enim potest eonfessarius audito uno peccato, absoluere, En i .loe. t.pro quibus omnibus ea est ratio, quia integritas confessionis non est de essentia saeramenti, sed de necessitate praecepti, Pnon potest in cafibus praedictis tam striinctὰ ligari. Λduerte quinto, quod peceata debeat

I vere confiteri,dc absque mendacio. Nota tamen primo,quod si quis mentiatur non circa peccata in tonsessione ,11 sed tantum circa res non pertinentes adeonfessionem, committeret tantum peccatum mendae J,6c non esset conismo i ualida, Reeean.Dς. Πι. quas Q. f. prima eoneis .

Nota secundo, quod si quis mentiatur 33 circa veniale,vel dicit v. g. se non commisisse veniale.&si vere commisit,est tantum veniale,sie Suar.disp.16J I. ro. vel dicit se commisisse,N vere non comisit, c tunc subdistinguo, uti adest alia materia abso Iulio

272쪽

lutionis, vel non, si adest alia materia, non peccat mortaliter, si no adest,peccat mortaliter,quia irritat formam,ic reddit sacranientum elusoriu,sic Baeean. in g. secundaeone usio et ea em. Nota tertio,quod mentiri circa mortale,dicendo, v.g. se non fecisse cum vere se is 3 cerit,est Peccatum mortale, nam reddit consessionem non integram in materia necessaria,vel dicit se secisti, de vere non fecit,& tunc quia sallit Iudicem in re gra-m,etiam peccat mortaliter,Enriquee lib. 2.e. q.sit.C. Excipe tamen a peccato mo tali eum,qui non saceret hoc ex animo dein

liberato , sed ex simplicitate , vel stru-

Λduerte sexto, quod peccata debent

3 3 secreto confiteri,non publice. Nota tamen primo, quod si peccatum, 36 quod q iis publice confitetur non conti neat infamiam alienam, sed tantum proin priam poenitentis,tunc potest hic publice cofiteta .vel pluribus sacerdotibus, vel per

. e. s. vul docet Christum non plotabuisse eum,qui voluntarie voluerit id facere, sed tantum non praecepisse talem conses

sionem.

Nota secundo,quod si peccata,que pu-s blice eonfitetitur contineant infamiam alterius, non potest fieri talis consessio , quia non sunt facienda mala, ut euenianthona , ti bonum; nemini debet esse nocivum, quia de ratione honi est beato , Scotus autem eum alius in A. tenet,Secretum ex parte pςnitentis esse de essenti ac proinde non valere confessionem publice iactam.

Aduerte septimo quod peccata debent

voce proferri,nec valet consessio in scriptis, vel per epistolam, sic declarauit Clo- mens VIII. per Bullam, quae incipit Sancti mus Dominus,bant' ostionem,ste Be t licere, e. INota tamen primo, quod potest quiss s scribere peccata,& dare conlessario, ac linsi interroganti poterit poenitens annuere, di sic valida erit consessio, Solus in di L 8.qtia i a. ct Beccan. quas . o. Non sic' autem seclusa tali interrogatione, de an nuentia , quia non potest quis per simplicem scripturam confiteri, sic tenet Sanct. Doctον in quodlibetis art. Io. Scotus in A. AELIM. T. My. . Enriqued lib.2.c. ,9 6. qui licet dicant consessionem esse inualidam,id tenent non quod talis modus con fitendi sit c Quiri naturam sacram cti; nam

adhuc muti confitentur per nutus absquae verbis, 2d quia est contra' commune G. vlam Eceseliae, de eius institutionem, MA Holus ait, Orfitemini alterutrampee-eata Oe Ira,Contento autem ore fit, ergΔ absolutio non sortiretur eflectum suum ratione obicis,quem ponit ipse pce nitens, dum non seruat ritum EccIeliae, non quoia poenitentia deficeret in essentialibus. Nota secundo.quod in duplici ea tu eri eclo licita talis consessio , di valida absolutio

praesentata ta I scriptura, ic concurrente

annuentia ipsius pinnitentis,primo si pueIla propter maximam erubescentiam:no ci posset loqui.Secundo,si quis haberet maximum dolorem, lacrymas, sine singultus, ut non posset exprimere peccata, ratio est secundum Beeeansn 3.eoncl. quia hic usus.seu ritus confitendi proprio ore, non potest, tam strictὰ ligare in casibus,ta magnae necessitatis,ergo tunc licita,& va. lida erit confessio. Circa quattum,de sic circa esiectumn nitentiae Aduerte primo, nunquam peccata per

61 pcinitentiam rem sta reuiuiicere per sub Iequens peccatum, nam dicitur Eraebuisti, ig. Ruoriucunq; inmmuerit peccatori

an pomm ad eo nos i l. Deus nunquam retractatseme lam ramissionem. Dicimus hoc, nam apud Mam Irum fantant. non desuere, qui dixerint per subsequens peccatum reuiuiscere peccata antea re

Confirmatur nostrum dictum ex eapita ' .is poenit.dinis. . ibi, Diuina elementia dimissa peccata in ultionem viteae Ius rindira non patitur . Sanct.Doctapud G a tianum de psnitenι.dis ines. . idem con

Dices primo,illud Regum 3. e. 7.ubi mulier vidua dixit Eliae.Ingressu dr ad me ,

Ut rememorarentur in qua tates mea et in

terfice ει Atiam metim, ergo peccata remissi reuiui cunt,ec aliquid operantur,&pol 8.habetur, Na memineris iniquilatum no irarum anιiquarum, ergo peccata re missa reuiuiscunt. Respond. neg.utramq; consequenti am,

63 di addicta loca respond. quod per ipsa

mn probatur reuiuiscere peccata quoad maculam culpae , sed tantum quoad poemnam,quam Deus differt instigere, Se tem i. e quo non infligit,videtur oblivisci.t, me postea occasione alterius peccat qu si reminiscens iniquitatum antiquarum snouam infligit pinam unde quando Aug. de ceteri patres videntur docere peccata

remissa reuiuistere, id intelligendum est

273쪽

UB II INSTIT. CAN. 6s

aeon simpliciter . sed secundum quid, flequoad aliquam ps nam quam Deus infligere distulit , ut diximus, sic explicat, Aia gias . di alios patres Suarat. disputat. I 3.

Diees secundo,peccatum remissum ali quando punitur pina aeterna , ergo reui inscit,nam poena iterna.daturpropter rea. tum culpae existentis . Probatur antecedens, nam si quis post remissum unum peccatum cremanente tamen poena tem porali soluenda committat aliud peccatum,.si hic moriatur , punitur poena aeterena di punitur etiam peccatum remissum , nam dum remanet poena ipsius purganda, &in Inserno nulla est redemptio, re manet per consequens tale peccatum puniendum in aeternum,ergo lallum est id, quod diximus. s. peccatum remissum non reuiuiscere. Respond. antecedens negati ab omniis hus. sisnanter a Sanct. Doctor in A.os .

psnit. quas . S.eorollaria, sequitur a Go.nme.disp. Io. b. s. Nah alij, communiter,& ad protiationem dicιmus, quod per accides se habet tale peccatum puniti pε-na aeterna,non quod per se taliter punibiis Ie sit, quia hoc modo haberetur pro non remisso sed quia quis decedit cum tali poena temporala purganda, di cum status inferornm non admittat tempus satis uiactionis , nemo enim in puris naturalibus potest Deo quouis modo satisfacere, vel satis pati, ibi enim nulla est redemptio , hoe ideo punitur tale peccatum rationa

alterius,quod meretur penam sternam, ac proinde non ex propria ratione,sic Suarin diaptu. IIJect.a.de cum ipso Theologi communite non negamus tamen posse Deum elapso aliquo tempore Psnarum Inferni habere tale peccatum pro remisso quoad ps nam temporalem,quae remane

hat soluenda,sed hic Theologis relinquo

Aduerte tamen, quod hae ratione puiscue nὶuntur etiam p cena aeterna peccata venialia , quia damnati propter mortalia, si venialia etiam habeant, puniuntur prΟ-pter haec,& propter illa,& nnnquam latisfaciunt quantumcumq; poena oppriman eur, & patIantur, nunquam enim releua tur, sed semper sunt poena digni, di dam Ratorum satis passio, nullam habet firmitatem, cap.nom a timemus apprasenti, dieap. empus 13. quas . a. neq; ex hac punit Deus ultra condignum, semper enim sunt digni, ut puniantur, di nunquam possiant

ipsi reddere Deo aequivalens,quia ut insta

d videbimus, nemo potest sacere opus satisfactorium,nisi sit in gratia,& Deo amicus,tum quia sequeretur,quod si in Inserno remitterentur peccata venialia , vel peccata antea remissa, posset quis orare

pro degentibus in Inferno, quod i mente omnium fidelium est omnino alienum. Aduerte secudo,quod neq; per Dei po-66 tentiam absolutam potest reuiuiscere peccatum remissum simpliciter,Est communis sententia TheoIogorum, & probatur, quia dum sunt absolute remissa, interces- fit decretum Dei de tali remissione absoluta, sed Deus immutabilis est, cap. m ire desumm. Trin. de Catho S.Do I. φ.q.9.erg. I9.art. T.ergo quod simpliciter,de absolute a Deo remissum est, semper sic permanet, tum etiam quia neq; posset

dici tale peccatum, peccatum nobis,nam eccatum includit voluntarium , ergo duomo non habet voluntarium circa tale

peccatum, non potest iterum induci eius macula,quae includit voluntarium, & ubi deest voluntarium,ibi nullum peccatum. Neq; posset dici talis reuiuiscentia peccatorum remissorum voluntaria in peccato subsequenti,tanquam voluntarium in causa,nam ad hoc ut una res possit dici voluntarium in causa, non sussicit facere, & po nere causam talis rei,sed etiam talis caula quae ponitur, debet cognosci,ut talis,deponi,vi causa mali subsequetis, aliis id quod ab ipsa prouenit,non posset dici voluntarium, nihil .n. dicitur volitum , quod non fuerit praecognitum. Aduerte tertio , posse Deum de poten- ων tia absoluta remittere aliquod peccatum sub conditione,ut se. si quis aliud in post

rum committat, reuiuiicat tale peccatum quoad psnam etiam aeternam. Patet hoc, quia ex nullo capite apparet implicantia, ergo non est cur non possit Deus, ita remittere. Ceterum subsequens peccatum ad multa iam remissa, non aggravat culpam, eo quod forsan sit contra multipli cem Dei misericordiam,nisi quis expresse peccaret in contentum talium beneficiorum,& misericordiae. Sed quaeres primo, utrum possit per pἴ- nitentiam remitti unum peccatum mort te sine alio. Resbon. negat ilia de lege ordinaria. sie&Doct. 3s. q. 86.art. 3.in eo pin ratio est, 68 quia peccatal remittuntur per infusionem gratiae, cui quodlibet peccatum aduersiaintur, ergo non potest unum remitti sine alio,tum quia quem penitet de uno peccato propter Deumpoenitet etiam de omnibus alijs, nam quodlibet peccatum est contra Deum,nec potest verus poenitens

274쪽

habete dolorem de uno peccato, Sc non de aliis,quia non haberet verum dolorem nec a Deo est speranda talis dimidiata remissio,ut ait Aus.lib. δε mra, ct falsa penit.e,6.non longe a fine, ibi: Quadum

.imputat is delitatis νs ab illo qui iussur, iustitia is dimidiam sp/rara veniam,

erc. verum tamen est, quod posset Deus saltem cxtri sacramentum per contritio nem penitentis remittere unum peccatusne ali)s,ratio est, quia tuta ratio remi iasonis peccatorum, est gratia quae insunditur,quae habet contrarietatem eum peccatis, ta expellit illa, sed nulla est impii qcantia cur non possit Deus producere gratiam,quae habeat contrarietatem cum vno,vel pluribus peccatis, di non cum alijs. ει quae tendat ad expellendum talia peccatum,& non alia, ergo poterit Deus

hoc iacere, tum quia potest Ptineeps secularis qui passus est plures iniurias a subdi -

O vn In remittere, di non alias, ergo sic etiam poterit Deus. Qus res secundo, an remisso peceato Ort lurem neat aliquae reliquie in homineia Resp. assirmatiu ,sse LDoct. quis. est. Q. F. dc ratio est, nam per frequentatos 69actus peceaminosos, quis acquirit habitum sic inordinatum, remisso autem peceato,tollitur auelli. a Deo, de fit conueris fio ad ipsum. Tollitur actualis conuersio ad creaturas,remanet tamen illa habitualis inclinatio,de tendentia, sed mortifica. a. ra diximus de semite in Sacramento bapti mi,di per alios actuo ederatios subsequentes inductivos boni habitus cotra- .rij omnino in posterum,tollitur talis reli, quia peccati.

Rus res terti hi remittatur peccatum

veniale absque intusione νratiae. Resp.assirmatiud, di ratio est secundum

tollitur per suum contrarium, undὸ quia motiale inducitur cum amissione gratiae. tollitur per infusionem eiusdemiat veni te non facit quod homo amittat Dei gratiam,sed tantum retardat ne magis acce dat ad Deum, merito quotiescaq; homo Deit aliquem actu per que accedat aliquo modo ad Deum, habet remissionem venialium;sed potest esse, quod hic actuast adeo infirmus, vino mereatur auomentum eratia puta si esset attritio ergo tueremitterentur venialia absque infusion gratiae. Qusres quarto, an detur casus in qua vere nunc remittantur venialia absqi insasione gratipde ,secundum Iaactum Doctorem

vi se communem Canonistarum, εe Theo. losorum,quod habemus multa, que fi de .

uore fiant,operantur remissionem seni

lium, L sunt consessio generalis,oratio dominica,tunsio pectoris, aspersio Dη benedictae,benedictio Epistopalis, oratio in

Eeeldsia consecrata, unctio sacramenta4lis, dic.&tatio est secundum S.Doctiari. 3q.cit quia per haec habetur aliquis astus, vel teligionis in Deu, vel petitionis ut remittatur peccata, vel detestationis eorsiisdem, ece. per quos actus quis accedit ad Deu, ergo ponit sormam contrariam veω nialibus,quae retardant aecesium d Dein merito habet remissionem venialium. Quaeres quinto,an possit remitti venia. Ie sine mortali ' . Resp.negatiuE,8c ratio est, quia non fit a remigio culpae sine gratia, S.Do eq.86. 'I.er q.87.ar.A. incorp. unde ad impetrandam remissionem venialium, necesse est, vel quod sit in eratia,& faciat virui ex actibus enumeratis; vel quod elleiae actum charitatis, vel contritionis, de sic consequitur reinissionem mortalium , dc venialium a Cirea secundam partem quaesiti, di sic circa recuperationem bonorum operumque per subsequens pςccatum mortifiςa,ta fuerunt.

Adverte primo, quod opera iacta ita 3 peccato mort ii, non habet rationem meriti ad aeternam gloriam,quia duo eo principia requRuntur ad merendum,s voluntas libera in operate,& grati . .Qφαρ z.q lo8.ar,sct . Iιε.amq.; probMur, quia meritum debet habere proportionet cum premio, sed premium est supernatu orate, bc satis excedens ut est viso Dei, flesloria ergo opera debent esse supernatu. ralla,sed qui est in peccato mortali no hibet gratiam, quae est principium vitae suis

pernaturalis, ergo eius opera no sunt mearltoria vitae aeternae,quiano sunt superpaturalizata,patet etiam ex Triae es.6. e. I 6.

sumus,est cooperante qui nos eonforrat,stm

hab/ι modum merenai. Confirmatur dictum,exeast. R ibu, si

ombulant, quasi diceret David,non m uentur ab eodem loco,de si multum operentur,dc Isaia t. r. Ne osseratis ineansum

funeis, incensum abominabiis en nubi,

275쪽

LIB. II INSTIT CAN. 6

manus enim Ne ira , sanguine puna

Aduerte secundo, quod opera bona se cta in peccato mortali habent aliquam rationem meriti naturalis,ut perg in cap.quot quidem de renit. ramisi. per illos versius.

sua eum mortali bona flantidanι bona

terra

Corsae iunt humiis,minuunt tormenta gehennaaVnde per talia bona opera quis consequitur a Deo bonam prolem, augmentum diuitiarumJanitatem,&c. insuper humi- Iiationem cordis, quatenus pietatem na turalem exercet, di diminutionem g hennae, quatenus iacienda talia hona ope ra, quis euitat peccatum omissionis , ae Proinde non venit puniendus in Inferis pro ipso,& sie est diminutio gehennae pr seruatiua,non vere diminutive. Adverte tertio', quod quodlibet opus s bonum iusti habet apud Deum retribu tionem,licet opus minimum fit, Mati. I .

O Luca i .ibi,Vo iri evia, rapitis omnes numerati sunt,ac si diceret Dominus etiahonam cogitationem idem, Ze id Vs6.ran. Ia. ubi bona opera merentur augmeae

tum gratiae,& vitae aeternae, &Eeelef.9. ibi Comes eum latisi quia plarant Dεo opse

Αduerte quarto , id quod certum est

apud omnes,scilicEt, non posse reuiuiscere id.quod nunquam fuit vivum,& sic cuopera facta in peccato mortali nunquam fuerint viva, per conseqdiens non possunt reuiuiscere per superuenientem pς niten tia miti gratiam. Patet hoc ex illo Sapiant.

ubi ly , inutilia indistincte ponitur, ergo neq; per superuenientem penitentiam ali quod valent , patet secundo ex illo prouerb.I labi, eap.Impiusfarit opus ins ablis,stminanti autem iuri itiam mereos elis, ergo opera implerum sunt instabilia , Δ ad nihil valent. Adverte quinto opera,quae fuerunt laq 7 cta in statu gratiae amitti deinde persu

sequens peccatum,nam destructo land mento, corruit totum aedificium,sed gratia est fundamentum bonorum operum sergo deperdita gratia evanescunt bona

opera. Quod gratia fit fundamentum;patet , quia opus supernaturale non potest recipi in potetia naturali nisi sit insormata gratia.sed meritum , quod relinquunt talia opera,est quid supernaturale,ergo nis

si quis habeat gratia qua est vita super

naturalis,neq; habet radicem talium meritorum, ac proinde deperdita gratia, dein perduntur omnia opera,quae ad gratiam

subsequuntur, fic Theologi , di Canonillae

communiter.

Aduerte sexto,per superuenientem pe- 8 nitentiam recuperari omnia bona opera meritoria,& omnem statum gratie deperditum per peccatum commistim, patet ex EraebieIe.23. ibi, Impietas impν non no

rabit ei, in quacumq; hora eonuersu uerit ab impietate sua,& e. I 8. habetur,omnium iniquitatum eius quas operatus HI,non recordabor , sed maxime recordaretur

Deus iniquitatum peccatoris,nisi ei resti- tueret omnia bona deperdita per peccatum , ergo dicendum est ea restitui, sicuta pari,si propter crimen Princeps confiscasset bona alicuius, non posset dici remissum, deinde crimen illi non nocere,ni si restituerentur bona, ergo pariter in casa nostro dici debeti. Patet secundo ex Tri F.6c.i6.ubi praeponitur merces pedseuerantibus in gratia,sive etiam lapsis, di redeuntibus ad Deum , ibi, Labor ειI renon af inanis in Domino, non enim iniu-fius Deus , Ot obliviscatur operis v Hri,ct ditictionis quam ostendiisis in nomine ipsius,nolite amittere eon enlι-1tram,qua magnam habet remuneratio

nem erc. Haec ibi,& alia similia subsequuntur;patet tertio, nam cessante causa, cessae effectus, eap. eum esante δε appellat sed causa propter quam recessit meritum sute Peccatu m,ergo remisso peccato,debet cessare talis effeAus,tum quia ista bona opera non sunt quid materiale,quod corruma patur per peccatum,& deinde indigeat noua Dei creatione,sed tantu sunt ius quod ἀdam, quod habet anima ad gloriam, per peecatum suspenditur, seu impeditur taleius ita visi sic decederet,no haberet gloriam ) ergo cessante peccato, restituitur . Patet quarto,nam per gratiam subsequentem quisltestituitur in pristinum statum, sed restitutus recuperat omnia, quae amiserat,Lquodsi minor,g. renitutioσῶ -- noribus,de mitius agitur cum Deo, quam eum homine, Defus , V. de rereptis arbitris ergo si homines, restituto Omnia boiana deperdita concedunt, multo sortius id dicendum est in Deo, icuius mistricordiae non est numerus,& qui est pater misericordiarum, cuius natura, seu proprietas est misereri semper,& parcere, &Ambrosius lib.1.in Lucam ait,Uide quam Deus et facitis in irari peccatis, non solum ablata restituit, orrtim etiam insperata eoncedit, ergo sic omnino dicendum est.

276쪽

susionν gratit in sacramentis,uel per c d - cunq; saltem exponit se perieulo decede-ititionem,recuperari ommλ bona de rῆ di in statu peccata,& amittendi Deum in dita, nulla enim Ost ratio m*iori dilatio. aeternum, unde enim cautionem habet , nis,&Dςus absq; tempore per4tur ν Sς- quod post commissum peccatum, praebea o cun do,recuperati omnς meritum deper, tur ei occasio,& tempus restagendi λ tum ditum, ius au gloriam, pratiam, virtutes quia maximum malum est priuari chari theologales, di morales, uui3 ut diximus rate Deil, di amicitia summi boni etia pro de sacramento baptismi, iliae virtutes sunt minima parte temporis. necessi rix ad vitam spiritualem, sed quis Dices tertio, homo re ingens a pecca.

recuperat principium vitae spiritualis,ergo tis,adhuc videtur male habituat us,&ten. debet recupprare omnia necussar a ad ta dens adipis,ergo non recuperat virtutes,lem vitam, ut sunt dictae virtu es,urpatςς di alios habitus supernaturales. ςx supra dictis, Re .neg. consequentiam, ut diximus Dices primo, si hoc esset sequeretur in 84 de baptismo,nam signum est, quod in ip-iastum essio melioris conditionis,quam sie so habitus malus praeualet,&elim malo-iaomo iustus probatur, nam homo iustus ri gradu, quam sit habitus supernaturalis non habet , tam magnum beneficium a infusus, igitur accedat ipse ad Deum main

Deo, ut pst recuperatio bonorum,di noust gis,& magis,ut maius habeat augmetum augmentum gratiae, quod consequitur eg gratiae.& habitus supernaturalis,atq; adeo lacr mento, vςl contritione, vel ex actu expellat habitus malos, ut firmentur,& auch gritatis, propter qua habet remissione, geantur boni. recuperat gratia,ergo no est,ita dis C duo Circa quintum,pro poena circa moti e Resp hanc obiectionem peterς soluti tes in peccato mortali,& impenitentes. nem quae itiovis theologicae,per qua que - Λduerte plures penas esse introductaS. ritur,an sit maius beneficium praeseruatio 3s &in primis,si sit elapsus annus Ecclesia- a peccatis, vel excitatio, de resurrecito ab sticus,im nitens est excommunicatus, Nipsio, Cui quasito,ut brouiter respondeam priuatur Ecclesiastica sepultura, Baccan. musa . c . 3 ciae poenit.ε. F.S secunda conclusis,ubi Dico secundum S.Doct.& communem limitat hanc poenam in impuberibus,t si Theologorum, esse maius Dei bestactu quibus non sunt punienda debita,sicut pup seruare aliquem,& manutenere in in niuntur in maioribus , Greg.in eaploenis nocentia, quam liberare a culpa cymmis. κε dolictis p Secundo, si sit impς. ia, nam innocentia nullum malum dicit , nitens vivus adhuc expellitur ab Ecclesia, resurrectio autem dicit malum iam fuisse, di dicitur ambitur ad ostendendam vio- sic con notat praeteratam Dei inimici lentiam,vani iste expelli potest etiam im- ut Deus aliquem praeteruet in gratia, uti a plorato brachio Curiae Φcularis apit.ad-tur extiaordinariis remedijs , ut suit tria mimuratores 23. q. . . I in osse. ordinan, P. U.quam ut preseruaret,tot usus est vijs, P. etiam non lata excommunicatione, p

ut autem aliquom ςxcitet a peccato, dili- rest sic ab Ecclesia arceri elapso anno, εο beret, utitur via ordinaria inspirationuma tempore praecepti, alias habet poenas per impulsu , c.igirur ad argumentum. DD. quarum maxima est priuatio summi - I esp. quod ille,qui recuperat gratia de. boni. 33 perditam cum virtutibus. &c. non facit Collige ex glos. nostra hic quod noris nouum lucrum, imo ut diximus, est lucru 86 potest quis adimplere per alium satisia indignum , connotans Dei inimicitiam . isionem sibi impositam a Cosessario, cap. plateritam,ti respectu nouae gratiae,quam urinde poenitent,dιHιn. 3. ct capit.omnis acquirit, hanc potest acquirere iustus sa- vitri ρωιxus Gnnis. erremss. neq; hic ciendo actum charitatis erga Deum, vel currit regula,qui per alium iacit, per se linproximos,& se nulla apparet melior coa. sum iacere videtur,sed limitatur in patre, ditio peccatoris, quam iusti. cui si praecipiatur aliqua actio poenalis,po Dices. secundo,si hoc esset,sacilitarenis test filius pro ipso satisfacere de voluntatur homines ad peccandum,nam sunt tuis te Confessarij, pater enim magis in filio , ii, quod postea per subsequentem poenia quam in seipso cruciatur .1 ιν quidem,stentiam recuperant omnia bona deperdi- quod nutus eausa, dum pro una persona triac proinde nihil amittent, ergo non est habentur L hic verbo proprijs viribus, Siti dicendum. extendit etiam ad exteros urgente necessi Re P. Def.δntecedens,& ratio est,nam. tale ut si poenitens sit infirmus, sed de sa-ps ex tali capite posset etiam homo pro sui lissactione,infra iusius erit agendum. Iibito octndere Deum, tutus de Diuina Col Iige secundo, praeceptum Ecclesia

misericordia infinita . sed sit quomodo. 87 sticum non esse taxatiuum ascensiue, sed

277쪽

LIB. II. INSTIT. CAN

peremptorium,ut scilicet ad minus semel in anno quis confiteatur peccata sua, di sumat sacram Eucharistiam, quod antiqui tus frequentius fiebat cap. einfraquentius de conser.HL . . unde male loquuntur qui dicunt, quod Ecclesia praecipit fideles semel in anno confiteri,quia non est voluntas taxatiua, sed praeceptiua, nec eadem

lege ligantur Ecclesiastici, illi enim saepius

ad haec sacramenta accedere debet ratione maioris exempli,& vitae sanctioris,q ducere debent,elem.ne ιn agro,Ssanὸ de

natu rahgiosorum.

In g. constat igitur

s Parru paenitentia aenumeranturix N praelanti Lassignantur parsessiera mentisce nitentiae , qu sunt cordis a contritio,oris consessi de operis satisfactio. Ideo a prima incipientes,tractatum de contritione breuiter,& clare decurren: Ies per articulos diuidemus. sit igitur

ARTICVLVS A. . de dica inr contritio quid sit,& quot uplex ste

peceato um extra sacramentum.

E Cbaritas erga Deum qualis. Duor peccatorum qualis in eontritione 1 Amoν Dei eommensuratur, eum odio per

eati.

I o Precati odium ori Dei diu tio.

i Irca primam partem articuli, diuta cimus, quod contritio idem est, i-- ae scissio, S hoc ab enectu contritionis,quae Operatur scissuram, seu separationem animae a creaturis, & stisit raui, etiam corporis per pinnitentias, quas veri poenitentes exercent, unde piscina in Esebon,quod interpretatur cingulum me μ roris, sim bolum suit contritionis , qua cum lachrymis in dolore peccata delentur, Pater Franciscus Pavonius 3.part.

Circa secunda partem articuli, dicimus ex Trirint sess. I .eapit.Φde contrit. 3 quod contritio est animi dolori, ac detestatio de peccato commisi cum proposito non peccandi de coetero,unde Dauid iam. 6. dicebat , Recogitabo tibi omnes

annos meos in amaritudine anima mea ,

quasi diceret poenitet de annis praeteritis in peccatis,quia tam est hic loquimur de contritione persecta, prout ditieri ab at-ttitione,quae est contritio imperfecta,ideo Aduerte primo, quod contritio, quae 4 disponit ad iustificationem extra sacramentum , debet necessario esse aliquomodo ex amore Dei super omnia, Sanct. Doctor 3.par quan. 8 .art. De 6. quas . 16. art.3.O I. E. quaLIA 23. art q. Dixi aliquo modo , quia potest esse vir tualiter, vel formaliter . Formalis amor Dei est actus charitatis . virtualis vero amor Dei est actus contritionis, ut patebit insta. '

Prohatur dictum ex Trident session. ΙΑ. e. .ubi habetur,quod contritio persecta est sufficiens dispositio ad remissionem peccati , sed remissio peccati non potest

habeti sine mutua amicitia inter peccat rem, de Deum, ergo necessario actus conis tritionis includit actum charitatis. Rauet etiam nostrum dictum illud Ioann. .Lui non diligit, manet in morti, ergo sine amore Dei, non habetur remissio pecca. torum,& Pausis I .ad Corinthios eap. 13. ait,Si ebaritatem non babuero, nibi iam,

quod autem debeat esse dilectio Dei suis per omnia, patet, nam qui diligit aliquid supra Deum , vel qui diligit aliquid

aequo modo,ac Deum,est in actuali moris tali, quod patet ex praecepto Domini Diligos Dominum Deum tuum ex toto eor tuo , & eapit.conuertim idennitens. di L infit. l. ubi habetur,quod ex toto corde debemus diligere Deum ad iustificationem, idem habetur in eapsconuo Adiu in I.est. Adverte lecundo, contritionem inciuis dere etiam necessario dolorem peccator

278쪽

7o CAVA

qua=ris Dominum Deum tuum invenies eum, A tamen extoto eo de tuo quase ιι eum , o cam tota perturbattono animatus, ubi nota ly,eum ista perturbatione sad ostendendum maximum dolorem peccatorum, quod scilicet, ut inueniatur Deus per amicitiam , &gratiam, debee anima esse tota perturbata, & habere dolorem maximum , quem potest habere

3 appretiatiue,ut scilicet, homo plus aestiomet offensam Dei, quam quodlibet aliud malum, tum quia qui diligit Deum super omnia bona, tristatur de malo opposito Contra Deum supra quoblibet aliud maὰ Ium,& hic est effectus vetat,& non ficte di, lectioni S. Aduerte tertio, quod contritio si spes e etur, ut contritio, non est formalis charitas, sed tantum virtualis. Probatur,quia contritio est actus poenitentiae, quae est virtus distincta a charitate, ergo contriti non est sormalis actus charitatis ς tum quia detestari peccata per contritionem , e propter Deum ostensum, est amare Deuindirecte,& reductive, ergo no est form Iis charitas, suam: disput. . feta. a. & alii

apud ipsum.

. Nota tamen nos non negare contritionem esse charitate in genere, sed dicimus, i tantum non esse speciem charitatis, qua quis vult Deo bonum, ut volunt iusti, Nqui operantur ex habitu charitatis,sed esse aliam speciem charitatis, qua quis r mouet impedimenta tendendi ad Deum, unde est formalis charitas in genere, virtualis charitas in specie,prout est virtus illla,quq vult Deo bonum,& amat ipsum, ut summum bonum. Circa tertiam partem artieuli Aduerte, quod contritio duplex est alia persecta,alia imperfecta. Persecta est, de qua nos loquimur in presenti.Imperfecta,

. seu potius attritio,est de qua insta.

ARTICVLVS II 'An contritio requirat necessario propositum vitandi pe cata in posterum , dc coni

SUMMARIUM.

x Propositum non precandi is eatera, quo modo requiramur,n. a. et an susscias

8 Hopostum constendi,ansit necessarium .

xi malentia in aduersu satisfactis eis. xx Satisfactio dilatata arguit imperfecta pDitentiam. 33Psnitretia es persectires omius actus expressi ponantur.

ΡRxo solutione huius articuli

Aduerte primo , certum esse quod in eo, qui cogitat de sutura I vita,requiritur necessario sormale propositum vitandi peccata in posterum,quia

non potest esse dilectio in eo, qui in post

num. 18. Probatur ex Trions.susIq. e. vhi ait, contritionem esse dolorem depeccato praeterito, cum proposito non pecca. x di in posterum, ergo requiritur hoc pro positumitum quia conuersio ad Deumque fit per contritionem,incIudit initium honae,3c nouae vitae,ergo debet homo habere tale propositum bonae vitae in poste

Aduerte saeundo , dati easum in quos potest haberi remissio peceatorum ab et sormali proposito vitanda peccata inpo- serum,dummodo saltem fit stirtuale. Est autem virtuale propositum si quis initi

stee talem habeat voluntatem non pecae 4 candi de cetero. Puta si dum eligit actum contritionis, interrogaretur, an vellet in posterum peccare, diceret nunquam In posterum peccabo,quod lassicere,docene Maio ,et almainus in q,Hytiq. I.Mediu. in αδε ρsnit.tra I. l.q. . Solus lea. II. da

NMU quee, di Coninc.locis supra citatis, s N in pluribus casibus id eurrere potest .

Primo, in omnino immemore suturae viatae hie.n.si eliciat actum contritionis peccatorum,propter summum bonum offensum iu sti heabitur licet non cogitet de sutura vita,&proposito,) quia veram habet contritionem, &hanc instificare, docet

ε Trid. ut iecundo,si quisserto sciat sed

279쪽

dudum moriturum,&putet frustratorium V ΛRTICVI ve 33r essς tale Propositum, ita ut uiti ualiter si AAM vG via Ill.

putaret se posse superuiuere, faceret tale propositum. Tettio, si quis fateret actum

jamoris Dei, immemor suorum peccatorui omnes consentiunt,talem iustificari,& ta4men neq; detestatur formaliter peceata, neq; facit propositum non peccandi deis caeteto,ergo in omnibu hἰs casibus non requiritur essentialiter, di necenario tale propositum. Aduerte tertio, neque requiri per se B propositum eonfitendi. Patet quia, vel quis habet formale propositum vitandi peccata in posterum,de hic certum est, virtualiter vult obseruantiam praecepti confitendi semel in anno,nisi habeat positiuum actum contrarium non confitendi,s quia hic no h beret pet sectam contritio nem,& per consequens noti tu ificaretur. Vel est immemor talis propositi de cptero, quia videt dudum te moriturum, vel quia no cogitat de sutura vita, de sic omittit propositum formale,& hic dum virtualiter habet propositum vit adi peccata, habet etiam sie propositum eonstendi,ut supra diximus,ci docent Suainasq. Coninch. Sor. ocali lociscit. Adverte quarto,neque requiri formale

Io propositum satisfaciendi D o in hae vi-

a per pςnalitates, mortificationes, siue per alia pia opera, vel iniuncta a Consessari; s,vel volutarila elicita; patet discurredo eodem modo,quo supra diximus, te

a. 2 circa . alij, quia oes tenente Om-II muniter tussice ς , quodpsnitens seu se conterens sit paratus labire,quidquid malia ciderit, δέ si sierre esuas a Deo in si genda ,imo Suareet tenet, susice ipsi sit paratus satis pati in Purgatorio. Verum

tamen est, quod qui non est paratus pati in hac vita , ostendit sς habere valde imis .

,1 persectam contritionem , si autem quis ficiat actum confritionis,lc eliciat omnes pis dictos actus formaliter cpteris pari bus eius contritio erit magis meritoria, quam sit illa , quae fit tantum non inten is detestatione peccatorum, quod patet,

quia cum exequutione talium actuum exercentur plutes acius virtutum, quorum quilibet expetit suum premium , & sic cum proposito confitendi quis elicit eum humilitatis, obedientiae, dum vult se subijcere homini , det obedire pfaeceptis Ecclesiae,cum proposito satis sarciendi, facit actum iustitiae,& cum propo

sto vitandi peccat 3 io posterum , elicitastum clauit tig.

An contritio perfecta habeat

certam intentionem, &durationen

r Duratio in contritione an requiratur.&

I A Duerte primo, quod contritio te.

quirit aliquam intentionem volu -- a latis,ut scilicet no sit purus actus

voluntatis per modum transitus, na alias non ostendet et ut dolor, tamen eius vis

suscit si eonsistat in appretiatione, ut . . gula cum affectu plus appretiet offensam ei, quam quodlibet aliud malum, quam summum Maximum, quod ei evenire posset, 'eean.e. I S.desacramenignit n. q. L contLi. Sol. Dct. Iq. de poenitent. M. Olesy. I F. g. caterum, Bonavent. in q. dict.16. q. . Duran.ibiae dict. I7. q. Riccamq. I. ar. .ad 3.qui respuunt intentium,&ponunt comparativam, quare videntur m 3 6 is a cicedere ad appretiatiuam.Quod non requiraturintensio, pater,nam alioquis e flet difficillima iustificatio, & sp plus hia mines exercite magis tristantur de morte

filii,quam de offensa Dei, de sic non iusti- .ficarentur, quod non est dicendum .Ratio aute m est, quia dolor de morte consangu i

neorum, de amissione bonoru,&e. est do. Ior naturalis,di per consequens magis co- currunt nostrae potentiae, quae sunt etiam naturales, at ad eliciendum actum supernaturalem, potentiae non sunt ita expediistae, quia actus est prεter earum posse, ergo. t lassicit iste dolor appretiativus , probae

Accan.loe.cit.exemplo S. Pauls Romannquam refert D. Hirron. habuisse maiorem

dotatem de morte filii, quam de ostensa Der, quod tamen intelligi debet intefiu ,

no autem appretiatiue,& tamen erat mulier tantia, di pia, neq; per hoc peccauit, ut vult D. Hieron.ergo sic est dicendum Ex quo collige esse auferendos serupulos circa hanc materiam, sunt enim nonnulli qui putant contritibnem consistere inla

280쪽

erra .in actistione cordis, in maximo

actu intensivo voluntatis , di in similibus, quae fi requirerentur. krε nullus contere retur.Quantum igitur ad durationem

respuit pollentiam,suscipit etiam tuam.

Nee pa 3t- quamuis exigua eonuersonia perdi menedem,tercata quo collige,quod . Pinitentia nullam requirit temporis moram , tum quia si requireretur aliqua du- 1atio, sequeretur,quod qui habet displicetiam suorum peccatorum supra quodliai het malum appretiatiue propter Deum

squam potest haberi in iustatui si iste

post tale instans moreretur,non esset sal tius, posito quod requireretur talis dura tiosed conseques est absurdum,ergo nullo pacto est expetenda duratio aliqua ,3 tam quia nulli bi reperitur praeceptum du

An ad effectum contritionis debeat praecedere singiniorum peccatorum

cogitatio, &dolor: :

SUMMARIUM

rationis,& Dominus absolute dicit:Cam

agertimi ad me, di ego estnuertar ad oes. Non negamuS tamen, quod quanto magis durat actus,tanto maiorem quis me

vetur gratiam, sed posito quod in Instanti Onat veram tontritionem,in instanti iu-hificabitur, subseques autem euratio esu ad maiorem rationem meriti,sc gratis. Aduerte tertio, quod potest etiam quis peccare in immoderata petnitentia:Primbs si haberet maiorem dolorem de peccato veniali,quam de culpa mortali, nam signuest, quod iii cnon habet dolorem de peccato propter Deum,sed propter alium fi nem,Se sic non iustifieabitur. Seeundo, si ea cedereis ita ut potius inducetetur ad desperationem, scilicet, si talem haberet dolorem peceatorum,ut desperaret remisiao sionem , hic enim pq nitentia reprobatur per TridIUI. .e.6. Us. I 4.e. .ubi ait, u vera pςnitentia debet esse cum spe veniae. N Pan . .ad Cori ait,m abundantioν, tri s litia absorbeatur.Tertio,si talis esset pi- nitentia, ut induceret mortem, si enim. Praeuideatur mors sequutura ex peniteti vehementissima propter stequentissimos,lla & intensissimos actus corporis, per pce nitentias esset potius peccare, quam habere contritionem, Deus enim non vult mortem peccatoris,& D.CDUOL .hom. εn a .ad Corinth. ait. Ad eonditionem pro eantium Bominum moderandam esse π-niustia a

1 Contritio in eludit duplieem actum,scit

eat intelissus,di voluntatis. Dolorem exigit is pelcata proprio, nu.3. re de omnibus non de aliquibus,n. . motiuiam debetur esse uniuersati,num. . Non exigit raminiscentiam omnium perin

eatorum,num. 6.9 T.

1 Raeorda: io peccatorum inspeeio utilis es

o N Ioquimur hie de examinia

requisito ante consessionem 'sa. - eramentalem,certum enim est erula praemittendum omnino, S.Din. q. 87. an I .sed tantum dubitatur, an is qui habet centum mortalia, v.g.debeat de omnibus

in speeie recordari, de de quolibet ipsorum habere dolorem, circa quod Aduerte primo, id P omnes conced sit,.scontritionem includere duplieem actu, ι intellectus,de voluntatis. VoluntariS,qua tenus debet quis habere displicet iam peecatorum,intellectus, quatenus debet habere dolorem quis de peccatis,ut a se comissis, nam si cogitado de peceato, t peccatum est de non ut a se commisso quia 3 haberet displicentiam de peccato in genere, licet talis displicentia esset propter Deum,iste talis non iustificaretur vigor contritionis, quia non habet dolorem de peccato proprio, sed iustificaretur vigore actus charitatis, dum tristatur de culpa

commissa contra Deum.

Aduerte secundo, quod no potest quis habere displicentiam de uno peccato, ecnon de alio, na vel motivum contritionis

SEARCH

MENU NAVIGATION