Diaeta salutis oposculum S. Bonaventurae Ordinis Minorum

발행: 1748년

분량: 222페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

111쪽

m de imenester uti artista para tracer uia Zarato, que a lo me nos ve, palpa, i mide et ob-j cto; a la de que necessita uia Medico , quec On Otros o jos, que con los de una falacissima conge tura , i que no sabe Otros remedios, que los a prendidos de una peligro sa, i casual ex per iacia. Sin embargo , pu es, de to da esta graci dificulta d, i diser encia, que

li ad fama de buen Medico, que a Otro debuen Zipatero. Α aquei, para lograra plauso, balta tela a patiencia para preo cupar lasede et vulgo: pero a est e nada te a pro Ve-cha, si no corresponde la obra a la o pici ion. Filial me me. quaiquier a sabe con Ocer tan ga pato, si eri bien trab.ij ado; pero no pue de sa-ber si una receta es mala , o buena. Al uno cree por ignorandiari peto at o tro censura por et con ocimiento; que por esto es muchomas facit engaior at Mundo como Medico,

que Como Artifices i ad unque sea mas dificii rh ninguna comparacion et e studio de lab edicina , con to do pue de s r uno cre ido

112쪽

cienti flao, por inas que igriore la merda dera Arte de medicar. Pue de augurent ar et miri Hen fetano, i en tendes se , que te hace muchobieni porque et fer Medico depende mas dun credulidad de is se , i de la opinion de los

hombres, que los creen ta es, que no de scr-lo rcal mente , como hemos visio en et di iactat O antecedente.

Peso de tenga monos a resolver una ObjeC-cion , que puede hacer se antes de pro seguic ei propiaesio argumento. Diran alguno S, co- O pu ede ser, que no se a verdadera to da ladoarina de los Dogmaticos , si sabe mos dolas historias, quan grandes Medicos fueron Hi pocrates , i G dono, i quan mara villosas curas hie ieron en su.tiem po 3 Si estos tales buvi essen leido a Cornelio Celso en et prin-ς ipio dei libro primeto , buvieran en contrβ do satisfecha dei todo la di ficulta d. Pue denser falsas sus doctrinas, i con to do esso havenellos sabido medicinar. Seque esto a prime cvista pare cera una grandissima parado δοῦp-ro si quere nos de scubrit et fondo de laverdad, en contrare imos, que Ia proposicion

hista,que es inui probabise Oigan q

113쪽

Oiginis las palabras det misino Author:

Despues, que la experienesa ense no a los hombres, lo que a provechaba, i lo que era latroso a los en sermos,en contraron diserente S remedios a muchas en fermed ades , i deupueS comen Zaron a formar et sistema de sullae orica : i assi primero hie dest ubi erta laMedicina, que la ragon de medicar. Repertis Linde remediis , homines de rationibus eorum

diserere carpige; nec post rationem Medicinam esse inveniam , sed post inventam Medicinam, rationem esse quaesitam. Que quiete decirique

fueron Medicos practicos antes, que theo'ricos. Por lo quat pue de ser verda dera supractica, como funda da en ta experieneia , i falsas sus doctrinas , como colegidas de una falacissima conge tura. De aqui ha provenido, que los modernos, viendo la fama de susantecessores, se hic ieron sequaces de sustheorica . i por estas comengaron a ser Me dicos,como rodavia permanece essa collumbre en los que se a plican at e ludio de ii Medicina. Et vulgo los liam a Doctores antes, que se pan e scribir una receia , i ex celen ii Si 'm0s, ante de saber,como se cura un sabano T. Con

114쪽

Con esto te nemos visio , que a preΠdenesta Attet an dificii at reves de loque ta a- prendier On Hi pocrates, i Galeno. Siguenco todo rigorii se instruyen en Ias doctrinas,

que puellen fer falsas, i no se cuidan ai principio de is practica , que pue de ser ver da de

ta. Siguen a Hi pocrates en ta theotica: per inui poco en los remedios , i en to que et a prendio de una larga, e incans able experien es a. Elia es la ragon porque, despues de tan tos si glos ninguia o ha llegado a ser tan gran de Medico como Hi pocrates. Si sus successo res hiavi essen hecho lo que et iligo para sabcresia Arte, tengo por seguro , que mucii Os lGhavri an excedi do : pero se guttio en las Opi niones, que pia eden ser salaces, i a partar se enlos ex nerimentos proba dos, es lia ver queri

do ser sola merite Medicos de perspectiva, iengasiar la simplici dad de la gente cola unλd Qx da superficie; hacer , que pareZcan mi βe X celentes los que pueden ser los peOres, iabusar de la ignorandia dei vulgo para adqui 'rir reputacion, i credito, con universat per juicio de lospobres en sermo S. No me admiro aliora de ver todas las de

115쪽

mas ciendias ciaucho. mas adelanta das, de loque estaban en sus primeros Inventores. Observad tollas las partes de la Mathematica. La Altronomia ha me jorado et sistem a dolos Planetas, i ha colocado los in ovim tentos de to das sus e spheras en a justa dissimas ephemerides. La Optica nos lia ampliado mara'

villosa mente la visiva jur diccion de los Ojos, i lo que no se pod1 a ver , o pol la diselancia, O por la peque neg, se ha hecho visi-ble; i puellen des cubrirse con telecopios lossa te lites de los mas remotos Planetas , i me dir todas las eminencias det Disco lunar, icon et micro scopio hac et anathomia de cada parte de quatquier se nomeno subtilissimo. La Architedtura militar se rie aliora dela antigua disciplina. Assi la Nautica, la Mechanica , i todas las Otras, est an aliora masa de tanta das, i todavia van adquiri endo ma-yor perieccion.

Solo la Facultad Medica ha te nido la mala suerte de empeo rar de condicion. Nies topue de haver procedido de otro, sino deque a quellas han camina do siem pre por clcamino Verda dero, i los sequaces de est a dei-

116쪽

.... Ips de ei principio han camina do clega mente en segui attento de salacissimas congeturas de Otros; i imponiendo muchas mentiris como in dispensabies ver da des, se han a parta dodel verdadero camino, que conduce at progresso, i complemento de la Medicina. Lasque eitan sun dadas sobre verti aderos ; testa-bles fundamentos, crecen, i de cada dia masse dilatana: pero lasque por fundamento noti enen mas que la opinion , vanivariandose repetida mente, i jamas se augmentan : .ma enim in natura fundatae sunt, cresicunt , o au'gentur qtra: autem in opinione, variautur, non

augentur. Assi escribe et gran B icon de Ve rulamio. 6Mo m. orgaU. Pudiera aliora referi r oleas muchissimas Sectas de Medicos, los quales, imos por uncamino, o tros por otro h in pretendido ite-gar at ultimo e stado do est, Arte : Pero como no pue de hi ven mas, que uno solo , quegule at con ocimiento de la Ciencia Medica,todos los Otros ieran extra vi Ido, . t tantos alaces, quanto mas se a partea de et recto, i

117쪽

res , clara mente se ve, quan rificii sea lab edicina; porque, quanto mas se multiplicanios libros, queda mucho mas confuso et en tendimiento humano con la varie d ad dedoctrinas; i sella Ciencia noli avi era si dotan dificii de a prender se, no huvieran sidosus professores tan contrarios en conce bir-la, sino mui conformes en est abiecer axiomas, i principios in contra stabies. No halcosa, que motive mayor des precio entielos hombres sabios para con los Medicos, como et ver medicinar a est os de una forma, i a a quellos de Otra : muchos siguen a Cartesio, o tros a Uvilis; qui eo a Silvio de Boe, qui en a Paracelso, qui en a Elmoncio, i quieuitodavia a Hi pocrates , i Galeno. Puessit alve et se juntan para lacura, o para la coissulta de algun ensermo Medicos de diserentes Sectas, en tonces et pobre en-fermo puede rogar a Dios de lodo corazon, que te de fortuna, de que ac terten con et re medio, que lia de hacer bien, porque noli aciendose en se me jantes casos cosa a de Hrechas, Viene a parar toda la consulta enὼebates, i suete succeder at inieli et paciente

118쪽

ptintu alimente et proverbio at reves, porque intor duos litigan es tertius moritur. Cels. in lib. ciIat. De a qui es, que los e forZados Empiricos pretenden, que su curacion sea la naas segura, i mas prcvechosiue pero no siegan, que si se pudi esse i legat a conocer la raeton a priori de la ciencia, en tal caso et Medico racional' ita et mas perfecto de lodos; bien, que pa-y' h sest stipue stos se hos, iocon est as armas

querer en ,r a combatir las en fermed ades,sea Ra camino . . te, petnicioso, que saluda-ble. Pues. la expet licia hi Zo ver, quando

se des cubrio et morbo salico, que sv tbe Orica valli poco; i si los Empiricos no hu quiessen e contrado et palo sanio, las unci Ones dela Iogue preparado, i rnuchos Otr OS secretos, de quienes a bora tam bien se ur-Veulos otios Medicos, mal de ciri an toda Via los dolientes su mala fortuna. POr loquat ten agmente creen, que es por eX tremo

impossibie la Ciencia Nedica; ipores o su-

pe isto tanta e speculativa, i metaphysica, para sanar las en fermed ades. De manera, que si tui viesion de contra

Hai pes ag

119쪽

pesar todas las raetones de cada Secta, no sa-bri an a quat inclinar se, porque cada una paWrece, legun su sistema, seguir la vel dad; isIn embargo, observata, que medicando de quat quier manera se librata, i se inueren los en fermos. I assi no comprehenden, pcrque se haya de creer mas a Silvio, que a Uxilis,

mas a Galeno, que a Paracelso. Obschrarum vero causarum, es naturalium actionum qu

sionem, ideo supervacuam esse coniin μμ' 'quoniam incorepreh/ns bilis nato su fisisse vero comprehendi patὸm corsim, qui de his ,ri putaruxi, di is dia. cur enim pomitus aliqhis Hipocrisii credat, quam Herophilo Θ Cur huic potius, quam Asclepiadi i di rationes sequi velit, omnium posse videri non improbabiles. Si curationes, ab omnibus his

agros perductos esse ad sanitatem. Celsus in

lib. citat. )A mas de esto, no hai dud que et ense

mo estimara mas, a quieta sepa con tan a jus' tado remedio quitarie elimal, que a Otro,

que lediga, de don de puelle haver te nido Crige n. Poco importa, a quieta pade ce eniana cama, faber como te produce la Sora, o

120쪽

el cuer po todos los remedios methodicos, esita peor que e staba, i et dolor mucho masteaquexa. Et e lagano de los Dogmaticos, o G ilenicos, que se ili man Racionales, e staen sup oner et ser raron una falacissima con-getura, i q es ciencia positiva, una imaginaria hi potest suya. Por lo quat Galeno enmuchos iuga res confiessa, sermucho me jor far se de solata experiencia, que de una fl1ca OZon. Multo sicuriores Medicos esse, qui sola experientia nituntur, quam qui dilutam illis rutionem adjiciunt, ac mult. praestiterit nulla, quam torma ratione uti. Todavia hai ciertos Medicos, que parare mediar et desorden, que causa a su Artela dis oriancia de tantas doctrinas, procuranconciliarias: i s los modernos eiacuent ranpor la anathomia, o con alguna propria par xiῆular experiencia, algiana cosa in contrast ab eo ego van a busear en Hi pocrates, b GJ- leno alguia texto, que tenga a lusion en lanu eva doctrina , t en casta de no en contrar- se palabras expressas para et intento, Vienen

SEARCH

MENU NAVIGATION