Divi Isidori hispalensis episcopi opera Philippi Secundi... : emendata. nunc denuo diligentissime correcta, atque aliquibus oposculis appendicis loco aucta : tomus primus

발행: 1778년

분량: 794페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

111쪽

D. ISID. HISPAL.

CAPUT VII.

De tertia divisione totius

numeri.

I continentes. Iste dividitur sic , i. linealis, ii. 'in superficialis, iii. solidus. Discretus numerus eSt, qui discretis monadibus continetur. Verbi gratia, iii .iiii.V. Vi. & reliqui. Continens numerus eSt, qui conjunctis monadibus continetur. Ut, Verbi gratia , ternarius numerus, si in magnitudine intelligatur, si in linea , aut Spatio , aut Sinlido dicitur continens. Similiter qu, ternari US , & quinarius numeri. Linealis numerUS e St, qui inchoanS a mOnade linealiter scribitur usque ad infinitum. Unde alpha ponitur pro designatione linearum, quoniam haec littera unum Significat apud Graecos. et Superficialis numerus est, qui non solum longitudine , sed, & latitudine continetur: ut trigonUS , quadratus , quinquangulUS, Vel circulares numeri , & caeteri, qui semper in plano,' pede, id est, superficie continentUr.s Circularis dum sibimet multiplicatus fuerit, a Se inchoans ad se convertitur. Verbi gratia, quinquies quini vicies quinque. in Solidus numerus eSt, qui longitudine, latitudine, &altitudine continetur : ut Sunt pyra mides, qui in modum flammae consurgunt. Cubus sunt tesserae. Sphaerae quibus est aequalis undique rotunditas. Sphaericus autem numerus est, qui circulato numero multiplicatus a se inchoat , & in Se convertitur: ut quinquies quini, Viginti quinque. Hic circulus dum seipso multiplicatus fuerit: facit spheram , id est, quinquies XXV

CXXV.

CAPUT VIII. De Disserentia Arithmeticae,

Geometriae, , Musicae.

1 TNter Arithmeticam autem , SA Geometriam , & Μusicam hoc interest : ut media invenias. In Arithmetica primo sic quaeriS. COR jungis extrema, & dividis, & facis me dium : ut puta fac extrema esse Vi. &xii. simul jungis, & faciunt XViii. par' tiris media, & facis ix. quod est ana' logicum Arithmeticae : ut medius, quot monadibus superat primum, is

Superetur ab eXtremo. Superant enimiX. Vi. tribus monadibus , iis superatura Xii. Secundum vero Geometriam ita quaeris. Extrema multiplicata tan

tum faciunt, quantum, & media mul tiplicata : ut puta, vi. & xii. multi plicata facient LXXii. media, viii. & is multiplicata tantumdem faciunt. Τ' Se cundum Μusicam ita : Qua parte SV perat medius primum , eadem pariqSuperatur medius ab extremor ut pinta Vi. ab viii. duabus monadibus sup xδntur , quae duae pars sunt tertia ζη

sit Cap. VII. secundus superficialis. Ita etiam paulimpost, at subercti ia i J Qui discrctis monadibus. Ita apud cisi, bd. f pq s instius. bi I inea, aut spatio , aut solido dicitur continens. Eodem modo I I' i l Plano pς ς, id est, superficie. Alio sonju disti κι ues ι ὰ ρ' 'stistrae , pro emiunmone utens.

112쪽

ETYMOL. LIB. III. 73

Qemque media viii. superantur ab ul- estadiorum ratione probabili distinxe-uma, quae eSt Xii.

CAPUT IX. Quod Numeri in nisi eaeistunt.

a certissimum eSt, quoniam in quocunque numero finem faciendum putaveris, idem ipse non dico uno addito augeri, sed quamlibet Sit magnus, & quamlibet ingentem multitudinem continens, in ipsa ratione, atque Scientiam numerorum, non SolUm duplicari , verum etiam multiplicari Potest. Ita vero suis quiSque numerUSProprietatibus terminatur, Ut nullUSeOI Um par esse cuicumque alteri pOS-εit. Ergo, & dispares inter se, atqUe diversi sunt , & singuli quique finiti

unt, & omnes infiniti sunt. DE GEOMETRIA.

CAPUT X De Geometria insenioribus,

I l Eometriae disciplina primum ab AEgyptiis reperta dicitur, quia inundante Nilo, & omnium POSSeSsionibus limo obductis , initium terrae dividendae per lineas, & menSU-ras nomen arti dedit. Quae deinde longius acumine sapientum prOVecta, maris, & Coeli, & aeris spatia metitur. Nam provocati studioSi coepertini PDSt terrae dimensionem, & Coeli Spatia quaerere: quanto intervallo Luna a terris, a Luna Sol ipse distaret, & usque ad Verticem Coeli quanta se mens ira distenderet, sicque intervalla ipsa Coe Orbisque ambitum per numerum runt. Sed quia eX terrae dimensione, haec disciplina coepit, ex initio Sui, &nomen SerVaVit: nam Geometria de terra, & de mensura nuncupata eSt. Terra enim graece γη VOCamr , τfον mensura. Hujus disciplinae ars continet in se lineamenta, interValla , magmnitudines , & figuras, & in figuris db

CAPUT XI. De Guadripertita divisione

Geometriae.1 Fometriae quadripertita divi- I sio est in figuraS planas, in

magnitudinem numerabilem, in magnitudinem rationalem , & in figuras solidas. et Planae figurae sunt, quae longitudine , & latitudine continentur.3 Numerabilis magnitudo est, quae numeriS Arithmeticae dividi po

Magnitudines rationaleS Sunt,

quarum menSuram Scire POSSUmUS, irrationaleS Vero , quarum menSUrae quantitas cognita non habetur.

3 Figurae solidae Sunt, quae longitudine , & latitudine, & altitudine

continentur: - quae sunt juxta Platonem numero quinque.

CAPUT XII. Db Figuris Geometriae.

1 TN plano figurarum prima Cir-I cuius eSt, figura plana , & cir

cumducha.: cujus in medio punctus eSt , quo cuncta conVergunt, quod centrum Geometrae Vocant : Latini

Rp. X. Quae deindὸ longius proQecta. Ex Plin. lib. 2. cap. 23.

113쪽

Quadrilatera figura est in plano quae sub quatuor lineis rectis jacet. 3 i in Dianatheton grammon figura plana , &c. in Orthogonium triangulum est figura plana , quae habet angulum rec

s Is leuros figura est plana,&c. 6 Sphaera est figura , in rotundum Armata partibus cunctis aequa-itS.nea est praeter latitudinem longitud0. Recta linea est, quae ex aequo in suis punctis jacet. Superficies Vero , quae longitudines, i latitudines solas ha bet. Superficiei vero fines lineae Sunt, quorum formae ideo in superioribus figuris positae non sunt , quia inis

eas inVeniuntur.

CAPUT XIV. De Numeris Geometrib. 7 . . D. Is ID. III Spsit.

punctum circulI nuncupant.

' Cubus est figura solida, quae longitudine, & latitudine , & altitudi

ne continetur.

8 in Cylindrus est figura quadrata habens Superius Semicirculum inSolidum.

9 Conon , figura solida , quae ab

timplo in angustum finit, Sicut orthogonium 1 o Pyramis est figura solida quae in modum ignis ab amplo in acumen consurgit. Ignis enim apud Grae-

OS πυρ appellatur. 11 Sicut autem intra decem omnis est numeri , ita intra circulum omnium figurarum concluditur ambitus.

CAPUT XIII.

De principiis Geom triae.

1 DRincipia hujus artis piunctus x est, cujus pars nulla eSt. Li-

i J Umeros autem secundum

L Geometriam ita quaeris EStrema qusppe ejus multiplicat3, tantum faciunt, quantum , medi/multiplicata : ut puta , Vi. & Xii multiplicata faciunt Lxxii. media viii & ix. multiplicata tantundcra faciunt. DE MUSICA.

CAPUT XV. De Musica , si ejus nomine

VII sica est peritia modulatio'

'L nIs Sono, cantuque consi8 tens : Et dicta Μusica per derivatio nem a Μusis, Musae autem appellVtae δ' ἐ-ὸ του , id est, a qVM rei do , quod per eas, sicut antiq.i Voluerunt vis carminum, & vocis m dulatio quaereretur. Quarum Son. γ

ιὶ Cylindrus. De Olindri definitione Implius dolib. ahu Cap. XIII. Principiae hujus artis. Cie Ahis is,

114쪽

ETYMOL. LIB. III.

quia sensibilis res est 'in praeterfluit in praeteritum tempus , imprimiturque memoriae ; inde a poetis JoVis, Nmemoriae filias Μusas esse confictum est. Nisi enim ab homine memoria teneantur soni, pereunt, quia scribi non pOSSUnt.

CAPUT XVI. De Insenioribus dAS.

y A IOyses dicit repertorem Μu-- V1 sicae artis fuisse Jubal, qui

fuit de stirpe Cain ante diluVium. Graeci vero Pythagoram dicunt hujus artis invenisse primordia , eXmaleorum sonitu, dc cordarum eX-

tenSione percussa. Alii i in Linum Tli, haeum , '' Zethum , dc Amphiona in arte Μusica primoS claruiSse ferunt.

Post quos paulatim directa est praecipue , haec disciplina , & aucta multis modis: eratque tam turpe Alu Si-Cam neScire, quam litteras. Interpo nebatur autem non modo Sacris, Sed,

di omnibus , solemnibus, Omnibus' que laetis , vel tristioribus rebus. f Ut enim in veneratione divina hym- . ita in nuptiis Hymenaei , in funeribus threni , & lamenta ad

tibias canebantur. 7 In conviViis Vero lyra, vel cithara circumferebatur accubantibus singulis ordinabatur LORViviale genus canticorum.

Quid possit MISica.

1 TTaque i in sine Musica nulla dis A ciplina potest esse perfecta: ni hil enim est sine illa. Nam, & ipSumundus quadam harmonia Sonorum fertur esse compositus , & Coelum ipsum sub harmoniae modulatione revolvitur. Musica movet affectUS, pro Vocat in diversum habitum SenSUS. In praeliis quoque tubae concentus pugnanteS accendit & quanto Vehementior fuerit clangor', tanto fit fortior ad certamen animus. Siquidem , & regimes cantus hortatur. Adtolerandos quoque labores Musica animum mulcet, Singulorum Operum fatigationem modulatio Vocis Solatur. Excitos quoque animos Musica Sedat, sicut legitur de David, quia Spiritu immundo Saulem arte modulationis eripuit. IpSas quoque bes tiaS , necnon, SerpenteS , VolucreS,

atque delphinas ad auditum Suae mindulationis Musica proVocat. Sed, &quicquid loquimur , Vel intrinSecus

Venarum pulSibus commoVemur , Per musicos rhythmos harmoniae virtuti bus probatur eSSe Sociatum.

CAPUT XVIII. De tribus partibus Musicae.1 Usicae partes sunt tres , id 1 L est, harmonica, rhythmi

10 pxaeterquit in praeter. Aug. lib. 1. de ordin. eo. . Quoniam illud quod mens, Videt semper est praesens I Onus '' ςma quia sensibilis res est , praeterquit in praeteritum tempus, imprimiturque memoriae , rationabili mendatio 3 milies λδ Gyςδεῖς Latione , quaerendum nequid propagini similiter inesset , Jovis, & mcmoriae Musas filias csse coniri L p. XVI. Graeci vero Pythagor. Macrob. Iib. 2. in somn. Scip. isi Lilium Theb. Ex Euseb. in Chron. lsi Zeth. oc Amph. Ex eodem , , Sorυ. in Cor done. Vς p. in veneratione divi. Horat. Disitum mensis, γ amica te Iis.. l lx in funeribus threni. Hinc Sitieinum modus in xii. tabul. de quibus Agell. lib. r. cap. 2. ct Non. in Siricinis. Sera '- F. Sciendum maioris aetatis funera ad tubam solere proferri, minoris vero ad tibias. Vid. Fest. in Funebres tia 'ς-r eos quoque tibias in funeribus adhibuisse, ostendunt Matthai υerba , cap. '. & Vidi. Qx Libic c., dc turbata tuin

multuantem. in conVIvlis circuns. Ex Quint. cap. de Musico

μὶ C p. XVII. Itaque sine Mus. Ex eodem Luiniit,

115쪽

6 D. ISID. HISPAL.

ca, metrica. Harmonica eSt, quae diS- cernit in sonis acutum , & graVem. Rhythmica est, 'in quae requirit incursionem Verborum : utrum bene SO-nus , an male cohaereat. Μetrica est, quae menSUram diversorum metro

rum probabili ratione cognoscit : Ut verbi gratia , heroicum , jambicum,

elegiacum, &c. .

CAPUT XIX.

De triforma Musicae divisione.

a L. teries cantilenarum eSt, tri sermem conStat eSse natura. Prima eStharmonica, quae eX Vocum cantibus ConStat. Secunda organica, quae eX flatu consistit. Tertia rhythmica , quae pulsu digitorum numeros recipit. IR Nam aut Voce editur SonuS, SicUt per fauces aut flatu , Sicut per tubam, vel tibiam: aut pulsu , Sicut per Cytharam : aut per quodlibet aliud , quod

percutiendo canorum eSt.

CAPUT XX.

De prima divisione Musicae,

quae harmonica dicitur.

1 Rima divisio Μusicae , quae harmonica dicitur , id est,

modulatio Vocis, pertinet ad comoe-dOS , tragoedos, Vs choroS , Vel ad OmneS, qui Voce propria Canunt. HaeceX animo, & corpore motum facit, dc eX motu Sonum, eX quo colligitur Musica, quae in homine Vox appel

latur.

α Vox est aer Spiritu Verberatus , Unde, ge verba sunt nuncupamia. Proprie autem vox hominum euet, seu irrationabilium animantium. Nam in aliis abusive non proprie Sonitus VOX Vocatur: ut, Vox tubae infremuit, fractasque ad littora voces. Nam pr0 prium est e ut littorei resonent Sc0 puli , & at tuba terribilem sonitum procul aere canoro. Harmonia eSt m0 dulatio vocis, & concordantia pluri morum Sonorum, Vel coaptatio.

3 Symphonia est modulattollis

temperamentum ex gravi , & acuto Concordantibus sonis , sive in Voc , Sive in statu, sive in pulsu. Per hanc quippe Voces acutiores, gravioresquo concordant, ita, ut quisquis ab ea dis Sonuerit SenSum auditus offendat. Cu jus contraria est diaphonia , id est, Vinces discrepantes, Vel diSSOnae. Euphonia est suavitas Vocis Haec , & meloS a suavitate, mello dicta.

5 Diastema est vocis spatium, reduobus, Vel pluribus sonis aptatum 6 Diesis est spatia quaedam , deductiones modulandi , atque Vex gendi de uno in alterum Sonum.. 7 TODUS est acuta enuntiatio VinciS : est enim harmoniae differenti/να quantitas , quae in vocis accentu Vel tenore consistit: cujus genera i 'quindecim partibus Μusici diviserui I PS quibus hyperbilius novissimul)dc acutissimus: hypodorius omni.

8 Cantus est inflexio vocis, n/φSOΠHS directus est, praecedit autem β'

9 Arsis est vocis elevatio, i lium.Thesis vocis positio, hoc est, fη-

ad ni .esos in Quae requirit incursionem Verb. s. o. I. Cassiod miri,pςxxmςx, harmonica dicitur , quae ad numero, thythmi t 44, 'ς ψ qm dimicat. CapeII. Quae λ xl Nδm, aut voce. Ex August. in Psal. i so. Vς.ba metrica.do si noxum cst. Ex eodem lib. 1. de Ord. eo. , 'F- v x7- sumpta hae omnia , quod perc. hq i, Cap. XX. Vox est aer sp. V. Grammaticorum.A, LI

116쪽

spiSST, clarae , atque acutae. Perspicuae VoceS Sunt, quae longiUS protrahuntur, ita ut omnem impleant continuum locum, sicut clangor tubarum. Subtiles Voces sunt quibus non eSt Spiritu S, qualis est infantium, Vel mulierum , Vel aegrotantium, Sicut in ner-ViS. Quae enim subtilissimae chordae .unt, Subtiles, ac tenues SonOS emittunt. Pingues sunt VoceS, quando Spi-TitUS multus simul egreditur , Sicut Virorum. Acuta voX eSt tenuis , & alta, dicut in chordis videmus. 'in Dura V V t, quae violenter emittit SonoS, Sicut tonitrum, sicut incudiS SOnUS , quoties in durum malleus percutitur ferrum. ASpera VOX est rauca, & quae dispergitur per minutos , S: in dissimiles pulsuS. Caeca VOX eSt, quae mOX : Ut cmissa fuerit, conticeScit, atque Suffocata nequaquam longius producitur, sicut est in fictilibus. - Vinnota vox, est mollis, atque flexibilis. Et vinnota dicta a vinno, hoc est cincinno molliter fleXo. Perfecta autem VOX, est alta, UaVis, & clara. Alta, ut in sublimi sufficiat : clara, ut aures impleat e SVaVis, ut animis audientium blandiatur. Si ex his aliquid defuerit, vox perfecta non

erit.

CAPUT XXI

De secunda divisione, qIDe Ur ganica dicitur

a C Ecunda divisio organica est in iis, quae spiritu reflante completa , in Sonum VociS animantur: Ut sunt tubae , calami, fistulae , organa , pandura , & iis similia instru

menta.

2 organum vocabulum est generale Vasorum omnium muSicorum. ' Hoc autem cui solles adhibentur, alio Graeci nomine appellant. Ut autem organum dicatur , magiS ea Vulgaris eSt conSuetudo.

3 Τ' Tuba primum a Tyrrhenis inventa, de quibus Virgil. TyrrhenuS-

que tubae mugire per aethera clangor, adhibebatur autem non Solum in

praeliis , sed , & in omnibus festis di bus propter laudes, Vel gaudii clarita tem. Unde, & in Psalterio dicitur: Canite initio mensis tuba in die insigni

Solemnitatis Vestrae. Praeceptum enim fuerat Iudaeis: ut initio novae Lunae tuba clangerent, quod etiam hucuSque faciunt.

Tibias excogitatas in Phrygia

ferunt, has quidem diu funeribus tantum adhibitas: moX , & Sacris gentilium. Tibias autem appellataS putant, quod primum de cervinis tibiis, cruribusque hinnulorum fierent : deinde

per abusionem ita coeptaS Vocari, etiam quae non de cruribus, osSibusve

essent: hinc, & tibicen quasi tibiarum

cantor.

3 Calamus nomen est arboris proprium, a calendO , i. fundendo VO-

6 Fistulam quidam putant a Me curio inventam: δ' alii a Fauno quem

in Dura quoties in dur. m. percutitur. s. Al. durum m. percutit ferrum. I in Vinnota Al. Vinnotata. Festus. Vinnulus moliter se gerens, & minime quid viriliter Aciens. Non. Vinnotum , sensi in*qVum , illicebram. Plaut. in Asin. oratione vinnula, venustula, Gloss. Vinnulus ubi mendose. Vinniciis egitur. i in Cap. XXI. Organum vocab. est generat. Ex August. m Ps. IIO. ν 'l Hoc autem cui solles adhibent. H d, auton appellari a Gracis putabat Chacon, de quo Vitruυ. lib. Io. cap. II. G -er lib. de Anima, c. de Animo. Plin. lib. . cap. 3 . se Heron in neupmat. Alii Drrhenam tibiam appell r p 't eπῆρ/ἰμce lib. q. cap. 9. de organis mulsaribus extani pulcherrimi mersus apud Claudian. in lib. de Manlii ΙΘ Ομ. contulatu. Tuba primum - tibias excogitat. Cl m. Alex. strom. i. Hetruseos tubam , o Phrnas tibiam ait ex Niraste.

C lamus n. cst prop. arb. Non malde mirum sἱ arundinem arborem dixit, quisquis fuit, unde δεκέ Fumpta sunt. Cur' 'tendo i. fundendo soles nomen deduxerii, id multo obscurius , nisi calando , hoc est voc naos tegos. Nam canendo, 'ρή eit in plerisque Gotthicis, mendosum putamus. Sed has orsgines , qua , aut nimis alien4 a sui εtissm absurήκ. mul f 'ρμή oidorum vid.bantur , non negligendas .sse , satis jam viri eruditi hac Atare Furar οπε I7ὶ Alii a Fauno. Plin. lib. 7. cap. I 6.

117쪽

D. ISID. HISPAL.

ab Idi Pastore Agrigentino eX Sicilia. I Fistula autem dicta, quod Vocem emittat. Nam Graece phos VOX, Stola missa appellatur. Sambuca in Μusicis species est symphoniarum. ESi enim genus ligni fragilis, unde , & tibiae compO

nuntur.

8 Pandura ab inVentore Voca tas: de qua Virg. Pan primUS cala-mOS cera conjungere plures Instituit,

Fuit enim apud gentiles Deus pastoralis, qui primus dispares calamos ad

CAPUT XXII. De tertia divisione, pure Rhth

mica nuncupatur. 1 ra Ertia est divisio rhythmica L pertinens ad nerVoS , &pulsum cui dantur species cithararum diVerSarum , tympanum , & cymbulum , Sistrum , acitabula aenea, & argentea , Vel alia , quae metallico rigore percussa reddunt cum SuaVitate tinnitum , Sc caetera hujusmodi. et Citharae, ac Psalterii repertor Jt:bal: ut praedictum est, perhibetur. JuXta Opinionem autem Graecorum citharae usus repertus fuisse ab Apolline creditur. Forma citharae initio similis fuisse traditur pectori humano, quod uti vox de pectore , ita ex ipsa

CantuS ederetur, appellataque eadem de causa. Nam pectus Dorica lingua κιθαIα Vocatur. Paullatim autem plu'reS ejus Species extiterunt: m ut Psal

teria , lyrae, barbiti, phoenices, & pec ves , & quae dicuntur indicae , & se'

riuntur a duobus simul. Item aliae, at que aliae, dc quadrata forma , & trigo nati. 3. Chordarum etiam numerus multiplicatus est, & commutatum g ΠUS. Veteres autem citharam fidicu'lam , Vel fidem nominaverunt: qui tam concinunt inter se chordae ejus, quam bene conveniunt inter quos fi deS Sit. Antiqua autem cithara Septem choidis erat, unde Virgilius , Sept m discrimina Vocum. Discrimina alitem ideo , quod nulla chorda vicinae chor dae similem sonum reddat: sed ideo septem chordae, vel quia totam vincem implent: Vel quod septem mori bus sonat Coelum. Chordas autem dictas a corde quia Sicut pulsus est cordis in pectON, ita pulsus chordae in cithara. Has pri mUS Mercurius excogitavit: idemquς pilor nervos in sonum strinXit . 5 P δlterium , quod vulgo caΠ ticum dicitur , a psallendo nominJ tum : quod ad ejus vocem choruS con Sonando reSpondeat. Est autem sinais tudo citharae barbaricae in modum Δ litterae. Sed Psalterii, & citha ἐς haec

dicamus citharicen , dcc. '' tib. 7. Cur non a hi

118쪽

ETYMOL. LIB. IIL . 79

haec est differentia: quod Psalterium 8 si Cymbala acliabula quaedam

lignum illud concavum Unde SOnUS redditur superius habet, & deorSum feriuntur chordae , & deSuper Sonant. Cithara vero concavitatem ligni inserius habet. '' Psalterio autem Hebraei decachordo usi sunt propter num rum decaloetum legi S. 6 Lyra dicta τοῖ λυρίν, a Varietate vocum , quod diVersOS SOnOS efficiat. Lyram primum a MercUrio dicunt inventam fuisse, hoc modo. Cum regrediens Nilus in suos meatus Varia in campis reliquisset animalia, IVlicta etiam testudo eSt, quae cUm eS- Qt putrefacta, & nervi ejus remanSiS-Sent eXtenti intra corium: percUSSa a Mercurio sonitum dedit, ad cujuS speciem Mercurius lyram fecit, & Orpheo tradidit, qui erat hujus rei maxime studiosus. Unde , & aeStimatUr eadem arte non feras tanthim, Sed, & sa-Σa , atque SylVas cantus modulatione

allicuisse. Hanc Musici propter studii

amorem, & carminis laudem , etiam inter Sidera suarum fabularum com mentis collocatam esse finXerunt.

J J ympanum est pellis, Vel CO-

Dum ligno ex una parte eXtentUm. EStζms ' pars media symphoniae in Similitudinem cribri. Tympantium a V tem diebam, quod medium est. Unde,' 'l margaritum medium tympanum dicitur , & ipsum ut symphonia ad Virgulam percutitur.

gunt , & sonum faciunt. Dicta auiatem cymbala , quia cum ballematia si mul percutiuntur. Ita enim Graeci dicunt cymbala ballematica. 9 Sistrum ab inventrice Vocatum. Isis enim AEgyptiorum Regina, id genus invenisse probatu. Juvenalis , Isis , & irato feriat mea lumina Sistro. Inde , hoc mulieres percu tiunt , quia inVentrix hujus generis mulier. Unde , δ' & apud Amagonas sistro ad bellum foeminarum eXercitus

vocabatur.

16 Tintinabulum de sono vocis nomen habet, sicUt, & plausuS manuum , Stridor Valuarum.

lignum caVum,eX Utraque parte, pelleCXtenta , quam Virgulis hinc , & inde Musici feriunt. Fitque in ea eX COncordia graVis, & acuti SuaVissimuS caim

CAPUT XXIII.

SitiS eXtremis , ut puta Vi. & xii. vides quot monadibuS SuperetUr , Vi. a Xii.& est vi. monadibus: ducis per quadratum , SeXieS Seni faciunt XXXVi. Conjungis extrema illa prima Vi. a Cxii. Simul efficiunt xviii. Partiris

'in psalterio autem Nebraei aecaehorg. Nam apud al os notem tantum chordas habuisse AE t Athenaus. im rcgrediens Nilus allicuisse. Ex Comm ent. Arat. in Dr. Hygin. lib. M '-rs media symphoniae. Sic supra cap. 1o. Sambuca spectes est symphoniar. H Margaritum mcdium tymp. TUmpanium vocat Plin. lib. 9 cap. 31. Cymbala , acitabula. Aug. in Ps. 11o. Cymbala invicem se tangunt : ut bene sonent , ideo a quibusdam labiis

nostris comparantur. Dictλ autem cymbala, quia cum ballematiis. Interdicitur balle matior, usus in natalitiis sanctor. Concit. Tol. III. Can. Bollematium vero ἀκο αιυ , opinor ducrum. Est autem β. V IIμιν , ut ait Suidas, τα κυμ nτυπουιν,' 'ς τον - νων ἡ χον .m Hrθaei. unde nostrum quoque bullor.

Ut UR ς apud Amazonas. Quas ad calamos arma tractasse ait Capella lib. 9. sed Isidor. magis videtur respexisse ad Vir-- Hrmen. Regina in mediis patrio vocat agmina Sistro. AEn. ἡ Imphonia. Veronym. ad Damas. Qist. 1 6. Male quidam Latinorum symphoniam putant esse genus organi, cum i ''ςψx- in Dei laudib. concentus hoe voeabulo aigniscetur. Symphonia quippe consonantia CXprimitur in Latino. ui' με Hieron mi, Isidorum phoeuldubio non fu ii ; insaluisse tamen consuetudinem . Mi pro orgβni quodHm genera illa artato 'v'retriri apparet ex ejus verbis : Dmphonia vulgo oppellatur.

119쪽

8o D. IS ID

XXXVi. per xviii. esscitur dipondius. Hos jungis cum Summa minore, Scilicet Vi. erunt Viii. & erit medium intervi. & Xii. Propterea , quod Viii. Superant vi. duabus monadibus , 'in id est, tertia de SeX , & Superantur Viii. a Xii ii ii monadibus , tertia portione. Qua

parte ergo Superat, eadem Superatur.

Sed haec ratio quemadmodum in mum do est, eX Volubilitate circulorum: ita,& in microcoSmo in tantum praeter vocem Valet: ut sine ipSius perfecti ne , etiam homo symphoniis carens non conSistat. EjuSdem Μusicae perfectione , etiam metra conSistunt, inarsi, & thesi, id est, eleVatione , positione. DE As TR ΟΝΟΜΙΑ.

CAPUT XXIV. ISPAL.

nase eXcitatus per temporum Vices, per aStrorum ratos , definitosque curosus , per interVallorum spatia moderata , conSideraVit dimensiones qua 'dam , & numerOS, quae definiendo, ac secernendo in ordinem nectens astro logiam reperit.

CAPUT XUI. De Institutoribus ejus.

1 FN utraque autem lingua diver' A sorum quidem sunt de Astro

nomia Scripta Volumina : inter quo tamen Ptolemaeus apud Graecos habe'tur praecipuus hic etiam, & canones instituit, quibus cursus astrorum in

veniantur.

CAPUT XXVII.

De Astronomiae nomineo 1 Λ Stronomia μ' est astrorum

lex , quae cursus Siderum , & figuras, de habitudines steli Tum , cirCa Se , dc circa terram indagabili ratione percurrit.

CAPUT XV.

giam Vero , & nativitatis observantiam Caldaei primi docuerunt. Abraham autem instituisse AEgyptios aStrologiam , JOSephus auctor aSSeVerat. Graeci autem dicunt hanc artem ab Atlante pi ius eXcogitam; ideoque dic

De disserentia Astronomiae,

Astrologiae.

I TNter astronomiam, & astrolo' A giam aliquid differt. Nam as

tronomia conVersionem Coeli, ortui, obitus , motusque siderum continet, Vel qua ex causa ita vocentur. Astrolo gia Vero partim naturalis, partim V PerStillOSa est. Naturalis dum exequitur Solis, & Lunae cursus, vel Stellarum=certasque temporum stationes. Superi titiosa Vero est illa quam Mathem/ tici Sequuntur, qui in stellis augur imtur , quique etiam duodecim signa pς Singula animae , vel corporis membrJi ponunt, Siderumque cursu natiVi tateS hominum , dc mores praedicς si

120쪽

ETYMOL. LIB. II. 8r

CAPUT XXVIII.

De Astronomiae ratione.

. I Λ Stronomiae ratio modis plurimis constat. Definit enim quid sit mundus, quid Coelum, quid Sphaerae Situs, & cursus, & quid axis Coeli, & poli, quae sint climata Coeli, qui cursus Solis, & Lunae, atque ab

CAPUT XXIX.

De Mundo, ejus nomine.

IUndus '' est is, qui conStat

a VI ex Coelo ,& terra, mari, Cunctisque sideribus. Qui idcirco mun-

CAPUT XXX.

Deforma Mundi.

a Normatio mundi, ita demons- 1 tratur. Nam quemadmo dum erigitur mundus in Septentriona-Jζm plagam , ita declinatur in AUStra-

Cies , Orientalis regio est: ultima pars Septentrionalis eSt.

CAPUT XXXI. De Coelo, Hr ejus nomine.

1 CFlum Philosophi rotundum, Volubile , atque armdens esse dixerunt , in Vocatumque hoc nomine, eo quod tanquam Vascoelatum impressa habeat signa stellarum. Distinxit enim id Deus claris luminibus , & implevit Solis scilicet, e Lunae orbe fulgenti, & astrorum mi cantium splendentibus signis adornavit. Hic autem Graece ουραν u dicitur

quod aer perspicuus Sit, & l ad specitandum purior.

CAPUT XXXII.

De Situ sphaerae caelestis.

o dam in rotundum formata, cujuS centrum terra est ex omnibus partibus aequaliter conclusa. Hanc

Sphaeram nec principium habere , sdicunt nec terminum, ideo quod in rotundum quaSi circulus , unde incipiat , vel ubi desinat non facile comprehenditur. Philosophi autem mundi septem Coelos, id est, planetas globorum consono motu introduXerunt, quorum orbibus conneXa memorant omnia, quoS Sibi innexos, & vel ut insertos VerSari retro, & e contrario certis motibuS ferri arbitrantur.

CAPUT XXXIII. De Motu ejusdem.

1 CPhaerae ' motus duobus axi- bus volvitur quorum unus est septentrionalis, qui numquam oc

- φὶ C p. XXIX. Mundas est. Η laus e quo multa Isidor. in Astron. cap. r. Mundus appellatur is , qui constat ex Sole,

Luna , & terra, omnibus stellis. Ria semper in mota est. Nempe quasi movendus. Vid. Iib. II. cap. r. Cδp- xxx. Nam qiemadmodum Vrc. Georg. i. Mundus, ut ad Scithiam, Riphaeasque arduus arces. Consargit,pra mitur Libiae devexus in austros. .. -- 'in C put autem. Aristotὰles tamen Au,realem serticem caput faest , secutus , ut quibusdam videtur a Homerum. Sedebilosophorum hac de re placita. Vid. apud Plutarch- il Cap. XXXI. Vocatumqie. Ex Amb. r. Hexam. cap sit Ad speculandum Ex eodem lib. 3. cap. 22. ν - Cap. XXXII. Sphaera Coeli est speei. Hoc caput ex H in. Astron. cap. I. is Ambros. r. ct z. Hexam. ct ex somn.

ής p. concinnatum est. . ... .

f vhilosophi autem arbitrantur. Eae Ambros. 1. Hexam. cap. 2. Cicero. Novem Livi Ox V-- potaus globis con

V P, A XIII. Sphaerae motus duobus axib. Id est, polis, quomodo alii quo με νοι τήμm loquvnrun

SEARCH

MENU NAVIGATION