장음표시 사용
241쪽
is TERMITTENTIBUS. I sconfingunt, avertant, febrem tolli contendunt . Ego vero priorum experientia cluc uS, 1 equor ratationem, & si purgandi indicationes adsint, alvum blande, & repetiti et vicibus, ut supra g. CXV.CXVI. ) posui, eλ piare 1 oleo. , antequam ad Cor licem deveniam . Tum a CatharticiS aegros pro hibeo , itemque ab iis omnibus , quae alvum la Xare possunt , fructibus nempe , oleribus , bella riis , si1 mili usque . Quod si alvus praeter mo dum adit ricta molliri quandoque debeat, soli clysteres , aut rha barbari grana aliquot innoxio id praestabunt . Non omittam tam ω cum SYDEN
bres autumnales , postquam china china 1uppres sae fuerint, catharsim saepe requirore ; nam Ca ne glecta, vel recidivae fiunt, vel alii morbi succe dunt, ut arbitranturi. Purgationem autem hanc post quadragesimam a febre finita diem instituen dam stolum monet SUDENIS AMIUs dandumquΘ Ue iper, paregoricum , ne catharseos irritatione se
bris revocetur. Cave nilum praeterea a nimia cibo
rum repletione est, atque ab aere frigidiore ad aliquot hebdomadas, ne depravata digestio , aut inhibita transpiratio caussam praebeat, cur febris recidiva repullulet. n) Epist. I. responsor. pag. 33 I. b) L. C.
Praesentissimum Chinae China: praesidium , quo-Cuaque m Ddo usurpetur , silve diluti , sive decocti , sive tinctas de , extracti , eli Xysii , syrupi , electuarii , pillusarum , aut pulveri forma , tam BURSER. I i. l. 'Κ ore
242쪽
ore sumptum , quam iniectum miros semper est e dius praestat. Fidi Tnais tamen ex Observationibus constat, nullam praeparationem simplici ejus pulvere, dummodo recens ' ex Optimo, dc tenuiori cortice per uviano sit Confectus, efficaciorem , aut praestantiorem esse. Peculiares vero circumstantiae interdum faciunt , ut una potius forma , quam alia aegrotantibus conan Odior , jucundiorque e Xi-Quando stat, ideoque, altera alteri praeferatur. Et qua -' cruam ore assumptum & gluti tum valentius procul dos eor- dubio agat non tamen effectu caret, sed lenti O- ς' ' ri, etiam clysteris ope subter datum. Tum decoctum saturatius, aut extractum in aqua, aut lacte se lutum magis huic usus accommodatum ecti, dc pueris in primis, qui a remediis etiam edulcatis, atque elegantioribus interdum in vine abhorent ,
adultisque, quos vomitus perpetuus, aut e X morbo, aut ex medicamento vexat , non parum pro'
ficuum a ' Pulvis china china , licos in pyxida , aut vascuris clausis servetur , plurimum deperdit suarum virium . Oportet imitar eam in ptilυ rem tum solum contundi , re redigi , cum eadem titi volumus . R. FRID. M AUT II Dii sertat. dc Cortice peruviano extat in Threauro Dissertatio. Program
mat. &C. EDUARDI SANDI FORTII Vol. I.. p. 277. Rotero
danai I 778. in ε. in qua diligentissime traditur historia
corticis hujus bolanica , c mica , π medica cum notis boni taris ejusdem . Nota bonitatis sunt ejusmodi : exterius correx peruvianus esse debet scaber , asper , fuscμε , pallidis punetis hinc illinc maculatus , musco quand qu canescens , interius tibis , politus , colore cinnamomi, sed
paullo obscuriori , ct ferrugineo ; in fusta di raciui , erioli adversus ostendat puncta splendentia , ac si inesset narrum cri uini n , odore sire mucido , oe leviter aromatico , sapore aromatice amaro , oe leviter styptico ; sienti bus friabilis non visci ne non glutinosus , u u i neus .
243쪽
INTERMITTENTIBUS. I 7 fu i ii pol st , oportere , ut sit e ramis mincr bus , Iu
nioribusque decerptus . Contra suspecta est exterior facios alba , aut plane flava , quum flavedinem inducere solent curcuma radice adulteratores lucri caussa , ut quoi cunque alios cortices peruviano similes reddant . Si saapor ejus sit nimium amarus , tum ἰndicium est, coriscem bucco aloes fuisse imbutum, ne e uetus appareret . Rejiciendus om no est vetus vermibus exesus , corruptus, crassus nimis, Cr nimis lignosus, itemque ille qui jamdiu in pu verem redis Ius , obsoleυerit. De υariis ejus foeciebus , is adulterationibus , itemque υiribus , ussibusque consulatur Cl. MURRAΥUs , Apparat. Medicam. Uol. I. sub nomine Cin- Chonae ossicinalis L Iesu. , Chliachinae 2OI. p. y46. ,:a a=n tui locupletissima aucZorum series opportune in Uenietur commemorata . Legi qsoque debent ea, qua de variis ching ching Ueciebus , earum analysi , is viribus traduntur involutat. 3. pro ann. I 770. Reg. Soc. med. pari. histori C. t p. is 2. Cr , ubi praestantior corticis species quAdam rubri coloris celebratur , qua olim adhiberi solita fuit, rarior fa Ia astud nos deinde desueυit. Nunc iterum in Analia in usum revocatur , nsquam SAUNDER si Us ejus laudes opis vulgavit ,1
Noli ei'go audiendi sunt imperiti quidam homi
nes, qui multis de caustis p raesta ni illimum hocce remedium Criminantur, neque sides habenda vituperationibus quorumdam Medicorum , qui ex praeconceptis opinionibus de eo judicium tulerunt; quorum tamen hodie exiguus adeo es: numerus C tiam apud Germanos, & Gallos, apud quos olim male audire solebat, ut ejus os oribus silentium jana imposuisse Optimam magistram experientiam , dies cepitum sit. Non obstructiones, non in farctus Pro
igignit, & si qui a febre ipsa . in primis diu cur
244쪽
reuersio communis est cumatiis an fidotis a
niore geniti suerint , eos paullatim res luit , 'reserat; non ventriculo infensum est, Cum potius, exceptis paucis casibus ', eum firmet, & recreet; nec febrim sopit tantummodo, sed penitus eκt in guit, dummo o satis valida manu, & quamdiu opus est, adhibeatur, & cris es, quas promovere certo solet '. non impediantur neglectu diaetet regimini S.
Interdum ranta est ventricadi sensibilitas , aut tala ejus idiis acras a , ut reυora feνri id remedium non possit, nisi arte quodammodo con emperetur. Tam vel in si , vel ex racili forma, v l ctam mucilagino sis , aut demtalcentibus junoctum saepe eutius o stamitur . ' Modo hanc , is mod/ illam excretionem promoUer , a d prAcipae ct semper perapirationem auget. ALBERTIN. Comment. Acad. BOnon. Tom. I. pag. OS . GORTE R. Coma Med. Tr. F2. 9, 274
At, inquis, eo curati saepe in febrem relabun tur. Hoc Vero nec perpetuum est, nec sol tu Sco licis per uviani vitium, cum aliis quoque medica mentis, quae febres intermittentes propuliant, commune id est e soleat. Sed quando post febres , eo sublatas , relapsus hujusmodi contingit, nIn ideo inessicaae, aut infida ejus virtus illico dicenda est. Plerumque aut medici culpa, qui est cetum nimis Temidium, aut nimis parca manu, aut non satis diu dederit a), aut aegroti, qui diaetetica prΘγpta negleXerit, revocari febrim crediderim . Spe pissime etiam id fieri veros millimum est , quod caussae remotae, a quibus febris primum orta est, uti aeris, regionisque constitutio, aut cibi, & potus deterior indolet, aut humorum cacoc ymia Adt
245쪽
INTERMITTENTIBUS. 149di:t Vetus viscerum prima labes perseverant ; nec
mirum proinde est, si ut prinatim, sic iterum, octertio, & Quarto febrim non revocent modo, sed etiam eXCitent, atque inducant. Quare saepissime accidit, ut aegri non perfecte recOuvalescant, rustoc aerem, dc regionem, dc victum, dc potum cum salubriore commutent, peregrinentur, equitent , vehantur , dc antiqua vitia, quae morbum fovent, aperientibus, antis corbulic;s, martialibus, aut an vivenereis medicamentis oppugnent. Hinc Drtasse ratio petenda est , cur contumacissimas interdum febres intermittentes , tam periodiCRS, quam erracica S, dc vagas , aut recidivas , aut chronicas devictas narrent Clinicorum non pauci, adsectis cortici succis antis corbuticis, falibus mediis , chalybe , mercurio ' dulci , aliisque alioquin nullo modo necessariis b). Aquis quoque medicatis tam falsis , & catharticis , quam acidulis, & ferratis
debres hujus irrodi extinctas novi. Semestrem ter
tianam aqua S. Christophori in I milia, quae sal
sis adnumeratur, potui largiter data radicitus su stuli. Neque rarum est, ruricolas a febribus aesti vis ad Autumnum protensis solo continuato , &largo usu uvarum , mane rore adhuc madentium , e vitibus decerptarum quibusdam in regionibus convalescere solitos esse.
a GORTE Rius Compend. med. Tradiat. y2. g. 32. A-q it Cortex sit magna copia detur, febrim sillit sine reci diva . Verum id sto, pluries , pluries comperi. Confr matur id observatione is experientia Cl. GUS MANI GALEΛ-TH , qui i Comment. Instit. Scient. Bonon. T. V. P. a.
P. za . ) in quibuidam febribus per issicilibus ad quinque ,
Gex, ultra unciarum quantitatem ascendere debuit , υς eas infringeret, cohiberet . H c oadem quantitate Osui
fuit in videmica constitutione ann. 1 5s., quam alibi s/S
246쪽
DE FEBRIBUS gi di Medi c. Pratic. di P. P. DALL 'ARMI P. I. P. 37 escripsi.' Mercurium dulcem prAter R1vERIUM , laudant ad erreinus febres intermittentes SCHULTIUS , VoGELIUS, BUCH NERUS , LUDVVIGIUS, aliiquo; sed prρcipue tum miris e prodesse, ait FRIDERICU s CASIMI Rus MEDICUS , cum labes venerea ssimul subisit. Nec Mercurius crudus sua laude fraudandus es . Clar. Ios ΕΡΗ ΒΕKvENUius in quadam vide- mica constitutione febrium ρθrniciosarum, quA tu continuas petechiales facillime d en γabant, coγticem solum imparemiis subigendis deprehendi se na, stat escarissmi in vero faridium additione Θdrargyri . Addebat autem Ddrarori scrN-pulum cuilibet corticis drachma , sicque ejus vim noVo, felici experimento auctis summi pere fui se testatur. Videatur ejus Dissertatio historico epistolaris ad clar virum BARI HOLOMAEUM BECCARIUM, qua epidemicae febres in Lucen sis Domini j quibusdam pagis grassantes deseribuntur &c. Lucae I 7Sq. Aliquot ante annis D suo Ius coepit Chinae chinae adjicere magnam Tartari emetici dosim , nempe singulis chinae chinae unciis grana quindecim , aut vigistit, aut etiam viginti quinque Tutari emetici , ut quartanas Contumaci CreS e XPugnaret. Ejus exemplum sequuti sunt alii non pauci deinCeps . Mirabantur autem omnes, tam magnam Tari rie metici dosim nec vomitum , nec catharsim movere . Sed scire Convenit, corticem ipsum, ut reliqua styptica, resolvere, sive, ut aiunt, decomponere tartarum emeticam , &praecipitare ejus partem reguli nam ab amplexu acidi tarta rei dejectam. Experimenta, quae id ostendunt, a Cl. CORNETTO rς seruntur in volum. 3 Reg. Soc. mea. Paris. in Pari, bi toric. p. 249. Hinc Tartari emetici vis emetica Omni 'od struitur, si cum magnesia alba, aliis ve absorbentibus pro
b in GoRTER l. c. g. end. cortici nihil addendum, nisi
symptoma aliter exigat. Symplomata autem saepe aliter eXi- sunt , quorum si ratio habeatur, saepe cortex ipse este tu caret . His igitur medendum quandoque est idoneis medicamentis, aut haec Cortici adjudicanda sunt, ut voti S reSpondeat. Hoc etiam animadvcrtitur a. Cl. GALEAT Io loco ἔupra
247쪽
sDapra e tato; quod in tereiana dysenterica & sanguinis mis-lionein , & cascarillam , & paregorica adhibere debuerit , praeter chinam chinam, ut morbum depelleret; quanquam dysenteria fortasse tuai complicata potius cum tertiana , quam ejus symptoma dicenda fuit.
Nulla enisu per se indiget additione , si febres Nulla bibi
s urse, simplices, primariae, non complicatae sint ό P: i 'aegrique aut Venae sectionis, aut purgatione, aut aliis prsesidiis rite ad ejus usuin praeparati , ut decet , fuerint. Amplius triginta annis hoc pene divin I remelii genere usus sum, nec unquam Vidi in hisce quos memoravi, casibus aut estecta caruisse, aut mala post se reliquisse, quorum fauso in si inulatur. Neque ejus laudibus quidquam de trahit. quod minime notum sit, qua ratione se bres i itas profliget; nam si e acido sale, sive al- Latino , sive utroque, sisse gummos , aut resinoso principio, quo scatet, illud agere velis, sive an rdentica vi, sive styptica, sive nervina, sive stomachica, sive uno modo, sive alio malue Iib, no bis perinde videtur . Id unum certe novimus ,
quamquam modum , quo agit , sapientiores se ignorare fateantur , tutissimum , Cificacissimumque in manu exercitati , & periti medici ei-1e, & nostra hac aetate ab ignari vulgi calumniis satis , saperque per docti dimos viros vindicatum . Innumera j re riptoros exkaut , qui de cεrticis perat viani υiribus , rectoque usu non modo ita febribus , verum in aliis et iam morbis praclarissimas obserUais nes edi orunt,
Seu pro millenis profecxo erit I. H. I ΑΗ, M. D. qui VU- luat a primum , quod inscribιtur Adversaria Medico Practica ,
248쪽
Turici an. I 779. editum impendit, ut absolutis a e ud time undique conq ista, is interposito ubique equi mo qudicio ostenuatur usus Corticis Pertaviani salutaris, & inno nius . Sciendum tamen est hoc eodem volumine , quod paginis 4O8. in 8. constat contineri tantum priorcm partem , qua si it Corticis Peruviani usum in Febribus tam insermittentibus , quam continuis cuiusque generis 3 alteram atandi me a nobis expectari, qua de ejut usu in aliis morbisCl. Auctor, ut speramus , di erens, parem doriirius. tiber
tatem commreni omnium bono nobiscum communi et .
QUOTIDIANA INTERMITTENS.I. CXXXV.
UOTIDIANA intermittens quodnam febris genus sit, vel nomen ipsum statim signincat . Est autem febris, quae singulis diebus easdem, si Da ilesiue habet accessiones , & decessiones . Di stingui solet in Orram, sive exquisitam, & in 1DA Utam , sive notham . Utraque a tempore diei , quo invadit , videtur indicari ; sed hac de re
non fatis convenit inter Auctores. Quidam enim, inter quos veterum plerique, illam horis pomeri dianis , vespertinis , aut nocturnis suos circuitus obire tradunt; alii contra, in primis neoterici ea qui dam vocant eam , quae matutinis horis , pu'miam quae vespertinis accedit, & decedit . Re Et ius fortasse illam diurnam , hanc P pertinam , ct nocturnam cum HIPPOCRATE dicerent. Aera men , quoniam quae Vespere , aut noctii RCC dunt , plerumque longiores esse solent , quam matutinae , sive diurnie , & non parum a reliquarum intermittentium indole , si communia spe
ctentur symptomata , discrepant ; ideo hae , si
249쪽
l v TER MITTENTIBUS. I 13ve vespertinae frequentius Duriarum nomen , ii lae , sive diurnae exqu sitarum mereri videntur.' Norant non nulli scρ propes quoti Lanam intermittentem vere inveni i ; quod isi eam non vid rint . Sed accurato aliorum , no traque obse 'vatio eos deceptos fuisse evinciς.
g. CXXXVI Quotidiana itera vel est simple Y vel dti' ex , S
sortasse interdum ' tripleu , prout nempe semel his , aut ter intra unius diei naturalis spatium , sive nychthemerum recurrit. Duplicem, sivo re- duplicatam egomet ipse pluries observavi . Scire autem licet , raro in hac inter unam , atque alteram accessionem veram intercedere integrita tem . Praeterea huic quoque febri communes in nrreliquarum intermittentium differentiae ; . at quo adeo benigna esse potest , vel perniciosa ', ma
ligna Vel corrcipitia ; primaria , vel secundaria , vel f)mptomatica pctri ostica; erratica ; larvata ,
porro a' Perniciosa quotidian; mirum expmplum prostat in Dia rio Medico ann. I7s 7. mens. Aug. pag. 98. Ipsemet D: ri Auctor VAN-RMo Dius eam memori prodidit . En brevem morbi historiam. Juvenis quidam viginti annorum , ce' rerum 4 mo , primum aliquot febris quart- axcessione passi i est, qua deinde in tertianam transmutata est. Son guinis missone, emesi, cathars, is demum cortice ρ ruUrμ'no febrii depulia siluit peγ binos , vest thes dies. Sed ei moN
i pervenit quotidiann continua , vesperi otidie accessio e , bens , a delirio vehementi comitata , is calore magΠ'
250쪽
ἀus, fer bonas videbatur . Toto corbore rigebat , nisqvad subinde tota inum subsultibus convellebatur . Nullus in toto corporis, hιbita calor erat prater uaturam; pulsusdsbilis, parUE , O' celerrimus i ob omen planum, is rigi , dum, penis leuius, ας chorda , sed sine tumore ; obicitus desaeus ; verba interrupta, mutilata, incongrua ; querela dedi ficultate ming nsii ; os sccum, aridumqtae lingua, sum
vellet eam exserere, tremula, is motibus variis impedita ;alr s clausa; lotium paucum, os rarissime emissum ; Θjam ab aliquot diebus hac eum conflic Iabant. Enematibus blaniis , is laxantibus, potu aqueo temperanti , sale sedaretiυo Hombergii is corticis peruet lyni usu largiore in rennissionibus adhibito sobris , qua ab intermittenti origin=m ducebAt, cum omnibus pridiis jus s)mpIomatibus progigata est . Hanc speciem Amphimerinam spasmodi pam nominavit
pernicioSa lom ob continuit atom , quam ob delirium , C apasmos, quibus stipabat lar . Quotidianam pariter perniciosam, spasm 1, is convulsonibus comitatam , extens sm , is subintrantem vidit C SIMI Rus MEDICUS . Vi . CC men p. Lips. Supplem. a. ad De ad. a. pag. 2Oq. & SEq. An re hunc vero GALEA Gus descripsit imitam quotidianam febrem Cum sopore, & convulsiva quadam, & spasmodica ais eoione conj unctam , comitatis perniciosis adnumer)ndam , D propera corticis uberioris exhibitione curavit. Vid. ejus
descriptio in Vol. V. P. 2. Gemment. A ad. bouon. p. 22 O. Novum g nus quotidianae perniciosA albo cutis tumore cc
mirata a Cl. STOR CKIo ann. μ λ ῖ. p. 162. ) desCriptum hic addam . Quotidie eadem laora aegri per omnia membra Primo sormicationis sensum percipiunt, deinde do 'orem tensivum, dilacerantem . Huic succedit totius Cutis tumor albus , sed mollis , & flaccidus cum magna pectoris nXjetate, siti ingenti, pulsu parvo, inaequali, intermittenti . IncreSCente accestione anxium delirium , & continua membrorum jactatio superveniunt. Haec plerumque quinque , vel sex horas perdurant postea somnus , R quies Sponte obrepit, sudor Copiosas emanat , & tumor universa: Cutis cum ipsa icbre evanescit . t 'ost somnum aegri valde debiles