장음표시 사용
101쪽
Traola. Artis.XXXVIII. Propos XXXVIII. 73
, cum solo dolore peccatorum , & proposito con si endi qua rimum ; idest statim consessarium cinerere ut isse, Sacerdote Concilium T ridentinum sessi cit. an
102쪽
confiteri, quae, urgente necessitate, non fuerunt consessa e ac per consequens, ly quamprimum confiteatur , non est consilium , scd PraecePtum.Quare Scotus in A. cit.I. Ad primum artum. ait: Ad se. cundum dico, quod Sacerdos priusquam consecret, tenetur laborare, ut sit extra peccatum mortales autem contingat,quod post consecrationem, aute tamen communicationem, occurrat sibi memoria peccati mortalis, olim commissi, de quo non praecessit poenitentia tuterior, vel exterior, tenetur tunc habere paenitentiam isteriorem , antequam percipiat, differre paenisentiam exteriorem, donec Decurrat opportunitas confitendi . Deducimus ergo merito fuisse ab Alex. VII. damnatam illam propositionem,ut temerariam, & praejudicati Vam Drarcepto de facienda consessione,ante Mi Te celebrationem,quando consciunt iam habet peccati mortalis.
Exponitur sensus trire aenonae Propositionis, s ejus falsitas
Τrigesima nona damnata Propositio. Illa particula , quamprimum intelligitur, eum Sacerdos suo tempore confitebitur. 333 Q Ensus huius damnatae Propositionis est, quod putant Au-o thores ipsius, Concilium Tridentinum , dum Dosuit illam Particulam quamprimum , significare voluisse , Quando Sacerdos vult pro suo libito confiteri; & quod non ponat obligationem confitendi statim, ac habet copiam Consessoris. Et haec propositio sequitur ad superiorem 38. propositionem, in casu scilicet , quod Sacerdos debeat,necessitate ductus, celebrare, & non habeat copiam Consessoris . Falsitas talis interpretationis ostenditur.
139 U um Τridentinum Concilium dixit : Quod si , nee Pate
o urgente Sacerdos a que praevia Confestone celebraυerit, quamprimum eo reattir , debet facere talem sensum ly quampri-wum , qui non obstet praecepto di Uino de praemittenda conscisione communioni; sed ut faciat hunc sensum, qui non obstet tali praecepto. non debet ly quamprimtim sumi , chim sacerdos sio tempore confitebitur;quia quando sito tempore confite hitur,non confis tur tunc ex Vi praecepti, quod urgebat ante Missae celebrationem,icii pro alio tempore,in quo, pro alia. vice Praaecinum urget: Erg. Disitigod by Cooste
103쪽
ly quamprimum non debet intelligi , cum Sacerdos suo tempore confitebitur. Totum hoc ostenditur a pari, in eadem materia contestionis. Si quis immediate post conseisionem factam ct ante communionem recordaretur alicujus peccati obliti , ut digne recipiat communionem , debet iterum sie conducere ad ConsesIorem , ct illud Peccatum confiteri; quia pratceptum de integritate consessioni S aclhuc urget ante communionem. Et hoc non alia ratione, nisi quia Praeceptum de integritate confessionis semper urget. Ita similiter: quia praeceptum de consessione facienda ante communionem urget , ii postponatur confessio ob evidentem necessitatem celetaranui,oc Confessoris carentiam, tenetur ratione eiu lem Praecepit quo ramum Onfiteri, sumpto ly quamprimum quando habet copiam Confieslbris, & non quando Sacerdos suo tempore confitebitur . Vula quinclo suo tempore confitebitur, adimplet praecePtum,iae Psaemittenda confessione pro illo tempore, non pro eo, Pro quo confestionem non praemisit e quare satisfaceret Praecepto pro se cunca confestione praemittenda ante communionem , ct non Pro Prima, non praemissa, stante illa necessitate, 6ed statim iacienda, ut Praeceptum adimpleatur. Hinc concludo, ly quamprimum stamen cium elle Pro statim, ac copiam habet coniendris , non vero cum . suo tem Dore confitebitur. Et iccirco ut temeraria,& scan-calosa, cc in fide non tuta, damnata fuit supradicta Propositio.
Quadragesima damnata Propositio. Opprobabilis opinio, quae dicit
ese tantum υemale, ostinum babitum Oh delectationem carnalem. SIelibilem, quae ex .culo oritur,1 ecluso periculo consensus ulteriora , s pollutionis.
I6o C Ensius huius damnatae Propositionis est , probabilem esse
in OPinionem quorundam Doctorum , qui dicunt , tantum Veniale peccatum esse ostulum praebere mulieri , oh carnalem, &lenti Ditem delectationem, quae duntaxat oritur eX osculis: si ex tali celtetatione non sit periculum ulteriosis consensus , scilicet coPulana habendi cum muliere. vel saltem pollutionem procurandi. Au-inores uil supponunt, in rebus Venereis dari posse parvitatem ma ieriae, eaecusantzm a peccato mortali, quod, ut ostendemus, est sal
104쪽
Oppugnatio Propositionis. Iol 'T Actus, oscula, & similes actus habiti ob camalem delectationem ,& sensibilem , possunt dupliciter considerari ut
nonnulli advertunt Doctores Primo modo , si dentur oscula in ore, in facie, in manibus, vel in fronte;& hujusmodi partes tangantur. Secundo modo, si dentur oscula, ct tangantur partes in hone nar destinatae ad generationem; quae verendae communiter dicuntur. Oscula, & tactus in his partibus inhonestis , & verendis imme diate, & proxime disponunt, vel ad carnalem copulam, vel saltem ad pollutionem. Oscula vero, & tactus in ore, facie, &c non i Inme diate disponunt ad copula vel pollutionem,sed mediate,& remote; sed tamen immediate & proxime di siponunt ad ulteriores tactus, di oscula in partibus verendis immediate aptis ad copulam , Vel pol
lutionem procurandam Hoc notato
16 a Suppono, delectationem esse in triplici disserentia: alia est pure naturalis;quae in quadam naturali proportione rei tactae cum organo tactus consistit: ut si quis manum frigidam haberet , die amaΠu tangeret manum,uel faciem mulieris, ob naturalem delecta tionem recipiendi ab ea calorem, absque ulla ulteriori intentione. Haec delectatio est naturalis tantum , quando alia intentio carnalis, ct sensibilis desectationis non intervenit; nam si huiusmodi intentio
Carnalis delectationis. interveniret; non amplises erit naturalis delectatio, sed carnalis, libidinosa, & venerea. Alia est delectatio moralis, quam quis imit ex tactu manus, vel ex osculo,causa amicitia ,& more Patriae; & haec delectatio, si non est cum intentione carna iis, & sensibilis delectationis, remanet in suo esse morali. Alia tan dem est delcctatio libidinosa, & venerea, quae in carne sentitur ;&ideo sensibilis dicitur; quia per eam excitantur, & moventur Par teS corporis ad procurandam pollutionem. Quare dum delectatio est pare naturalis,vel pus e moralis, non est peccaminosa: quia Peream partes sensibiles corporis non excitantur , nec mOVentur ad
Ponendam carnem in periculo pollutionis . Tertiae vero delectatio
I6s Ante impugnationem damnatae Propositionis, suppono, PrDPOstionem aliquam esie posse speculative tantum probabilem; Vel practice probabilem. Tunc est speculative tantum probabilis, quando habet rationes ad sui probabilitatem ; sed in praxi opinio, Psa non est tuta ,sed periculosa. Tunc vero est practice probabilis, quando in Praxi tuta est , & caret evidenti periculo lapsus in erro
105쪽
nis damnatae, quae probabilitas ad nos non attinet: tamen videtur. Omnino improbabilis practice. 164 Quod sic ostendo. Est omnino improbabile, praeserti in praelice, dari parvitatem materiae in adtihus venereis . Sed haec propositio: Osculum babitum ob delectationem carnalem, s sensibilem, quae ex UcΠlo oritur, es peccaIum veniale; etiam sectu Id quocunque periculo ulterioris consensius, ct Pollutionis: P eret PQrvitatem materiae in actibus venereis z Ergo hujusmodi propositio est omnino improbabilis, praesertim Practice . Singulas Propolitiones sic ostcndo. In actibus Venereis, ut detur ParUitas materiae, CK cusans a peccato mortali, debet removeri Oinnino periculum, tam Proximum , quam remotum ad Pollutionem procurandam. QAO-ties autem osculetur semina in quacunque sui corporis parte , ex his assignatis num. I 6 I. adest periculum , Vel proximum, vel remo tum ad pollutionem: & ideo in talibus aetibus venereis nequit assignari parvitas materia quae a peccato mortali excuset. Tum etiam, quia quoties in actibus venereis habetur carnalis illa delectatio, semper habetur pollutionis inchoatio, quae nulla probabilitate dicere notest ad excusandii a peccato mortali, ex parUitate materia'. Deinde: delectatio illa carnalis , &sensibilis , quae exoscul oritur,ob humanam fragilitatem stat cum imminenti periculo pol lutionis: Ergo,dum Authores propositionis damnatae, praetendunt excludere periculum ulterioris consensus, reddunt ipsam propositionem omnino improbabilem. Quod patet , quia si est improbabile, praesieriim in Praxi , quod possit vitari periculum ulterioris consensiis, ct pollutionis,quando delectatio orta ex osculo, est carnalis, sensibilis,& venerea; iam redditur improbabile, quod sit tantum veniale, & non mortale peccatum , dare osculum , ob carna
Iem , & sensibilem delectationem. S*d improbabile est, praesertim in praxi, quod possit Vitari periculum ulterioris consensus, & pollutionis ; quia delectatio illa carnalis c teste Galeno est quaedam
pollutionis inchoatio ς di posita inchoatione amis peccaminosi, non evitatur periculum Peccandi: Ergo est improbabile , quod sit tantum veniale, & non mortale, osculum, ob carnalem, & siensibilem delectationem, ortam ex osculo. Unde concludendum est, im
probabile esse, quod possit dari in praxi delectatio carnalis, & sen-bilis; di haec praescindat ah ulteriori consensu , & pollutione; quia talis deleetatio est pollutionis inchoatio. Et insuper dato hoc, saltem speculative, est etiam improbabile. quod delectatio illa carnalis, si tantum veniale ; quia tunc in rebus venereis daretur Parvitas materiae, quod scandalosum est; & ideo, ut scandalosiam Alex. VII. damnavit supradictam propositionem quadragesimam. AR ΤΙ-
106쪽
Exponitur sensus quadrare inprimae Propositionis, s ejus fastas
demonstratur. Quadragesima prima damnata Propositio . Non es oblitandus con et binarius ad eliciendam conctihinam, si bie nimis titilis estet ad oble flamentum concubinarii. vulgo regal .dum deficiente illo, ni mis aegre ageret vitam; s aliae epulae taedio magno concubinarium
viscerent; er alia famula nimis dumis iuDei iretur. 163 ΚΕnsius huius damnatae Propositionis est , quod asserunt Au
thores ipsius , Concubinarium non esse obligandum ad eliciendam Concubinam , quando haec est nimis utilis ad oblecta mentum , quo Vivit, & vita suam ipse Concubinarius sustentat; taut sine tali oblectamento seu retalo Concubinarius nimis aegre Vita agerete & eidem Concubinario nimis dissicile esset invenire aliam famula pro filo servitio. Haec propositio potest etiam facere aliti sensum ; quod Concubina sit famula Concubinarii, a qua Concubina' rius habet praeparatos cibos ad comedendum , qui non haberentur , si haec e domo Concubinarii eiiceretur; praesertim in casti, quocum dissicultate posIet Concubinarius aliam famulam invenire. Utroque modo scandalosa, & indigna est hujusinodi propositio, ut ostendemus. oppugnatio Propositionis.
166 Concubina , ut a meri trice secernitur illa est, qua quis ex prava constretudine abutitur in libidinem ς ita ut semper parata sit cum eodem Viro copulam habere; quicunque sit vir, live secularis, sive Clericus, si ve solutus, sive uxoratus . Meretrix Vero
illa est, quae exponit carnes suas, ad copulam habendam cum quo cunque Viro : quare Concubina unius viri tantum admittit carnis commistionein et meretrix vero commiscetur cum omnibus Viris. His notatis,ad verto, urgere praeceptum negativum contra retinen tes Concubinas in propria .vel ali Cna domo, Propriis expensis,obli gans ad non retinendum; & firmum semper habere propolitum d 'lam expellendle quare rodditur Concubinarius oh ligatus ad Coo cubinam expellendam,quae proxima occasio est ad semper peccau-dum .
. I 67 Nunc propositionem ipsim damnatam impugno. In nullo casu licitum est, habere occasiouem proximam ad peccandum: un 'de
107쪽
de dum quis confitetur , se proximam habere occasionem ad poc 'candum, Obligandus est ad tollendam hanc proximam occassionem, ut reddatur capax absolutionis. Unde dum Concubinarius utilitatem corporalem recipit per concubinam , quam utilitatem amitte' et, & nimis aegre vitam agerct, si concubinam expelleret, debet hanc utilitatem amittere, di illa privari ; et iam si fame periret, dcesset positus in evidenti Periculo mortis;& concubinom eiicere .Ra Ilo potissima est; quia nemo debet se ponere in evidenti periculo
Peccat di, Propter corporalem , dc temporalem utilitarem . Vnde certo sciens se moriturum , nisi peccatum contra legem, dc Deum committat, tenetur potius mori,qua in peccatum committere Nam utilitas illa, quam concubinarius reciperet a concubina, evellan tum commodum temporale;eX pulsio velo ipsus concubinae cede'.
ret incommodum spirituale ; sed bonum spirituale semper praese rendum est hono temporali: Ergo propter illam utilitatem, quam concubinarius reciperet a concubina, non debet illam retinere: dc sc obligandus est ad illam eiiciendam,quocunque imminente tem porali damno ipsi concubinario.
168 Hoc de Clericis ostenditur expresso per Concilium Tridentinum si .cap. Iq. de reformaibi habetur: Quam suυρ, se. Et infra. Ut igitur ad eam,quam decet, continentiam, ac vitie DI tritatem Minipri Ecclesiis revocentur ; populusque bine eos magis discas revereri, quo illos visa honestores cognoυerit: prohibet Sanincta S*uodus quintiscunque elericis, ne Concubinas, aut alias mulieres, δε quibus possis haberi suspicio, in domo, vel extra detinere, aracum iis ullam conquetudinem habere audeant;alioquis paenis, se. Ex quibus verbis expresse Concilium prohibet clericis retentionem Concubinar,vel alterius mulieris,ex qua suspicio haberi possit. Hoc etiam expressiam est in Sacris Canon. praesertim in eap. I. Clericis ira Sacris se. Et in eap. a. de cohabuatione Oeritorum , ubi rigorosia poena statuitur contra Clericos Concubinatos. Haec autem prohi-Ditio, etsi non ita ardue,etiam eXtendenda est ad quoscunque Co cubinarios :& iccirco Per Zelantissimos Praelatos excommunicanis tur Concubinarii, quando Concubinas non expellunt. Unde conis cludo, concubinarios obligandos esse ad Concubinam eiiciendam, non obstante quacunque utilitate, quam Concubinarius amitteret
per Concubinae expulsionem. - . l l
108쪽
Exponitur sensus quadragesimaesecundae Propositionisa ejus sat ardemonseratur.
adragesima secunda damnata Propositio. Licitum est mutuanti, aliquid ultra fortem exigere, sise obliget ad non repetendam sortem, que ad certum tempus.
etis Q Ensus huius damnatae Propositionis est , posse licite mu-
P tuantem,& ab sique usura, exigere aliquid a mutuatario , quando ipse mutuans se obliget ad non repetendam sortem, usque ad certum tempus. V. G. Petrus mutuet Paulo centum , volunt Authores istius propositionis, quod si Petrus se obliget ad non reis petendum centum k Paulo usque ad certum tempus , unius anni V.G.posset licite, ratione huius obligationis, ob dilata Qtutionem, quam Paulo mutuatario concedit, recipere decem , vel octo ultra
sortem principalem. Quod scandalosium esse ostendemus, & aperiret Viam uiris.
Oppugnatio Propositionis. x o D Lura dixi in r. lom. de Iust. , &Jure in materia de contra-
, L ctibus, quae hic breviter recolenda sunt. UQra communiter a Doctoribus definitur , quod sit lucrum immediate ex mutus proveniens, vi mutui. Alia est mentalis, & est quando quis intendit acquirere lucrum ex mutuo; & si re vera lucrum non acquirit, est Peccatum mortale, sed ad restit titionem non obligat, quia nihil inire accipit injuste, ac illicite ut loc. cit. cum communi Doctorum sensu diximus . Alia est realis. qua stilicet mutuans realiter lucrum accipit, sive ex pacto expresso, sive tacito. Alia tandem est virtualis, A palliata,qua stilicet mutuans acu uirit lucrum, non ex ui mU- tui expressi, sed ex vi mutui palliati, & contractus colorati : ut siquis acquireret aliquid ultra sortem,titulo emptionis Vel venditionis, ob dilatam, vel anticipatam solutionem: titulo gratitudinis inpactum deductae; qui omnes tituli exprimuntur, sed sub illis manet mutuum virtualer & hoc modo palliata, seu virtualis usura diceretur. Hinc suppono cum classicis , ct principalioribus Doctori-hus , lucrum cessans, vel damnum emergens excusare ab usura; quando Vere lucrum cessat, vel damnum emergit: nam si ista essent tituli colorati, jam mutuans non excusaretur ab usura. Vt si Titius
109쪽
peteret Caio mutuo centum, & Caius fingeret, quod illam pecuniam vellet applicare negotiationi c quod verum non esset , &quod propter tale mutuum, lucrum acquirendum per negotiationem cessaret: vel fingeret Caius,quod ex illa pecunia vellet emere frumentum pro sita domo , quod si pro alio tempore carius Dumentum illud emeret, tunc damnum et emergeret. In his fictis lucro cessante, & damno emergente, non excusatur mutuan S ab usu ra. At si verum esset lucrum cessans, ct verum damnum emergens, tunc mutuatarius tenetur ad lucrum cessans , & damnum emergens; & sic mutuans ab usura excusabitur. I l Nunc damnatam propositionem impugno sic . Dum mutuans exigit ultra sortem ex eo,quod se obliget ad non repetendam sortem, uRue ad certum tempus, non excusatur ab ussura; quia tu .crum illud, quod reciperet,acquireret vi mutui virtualis,quod usu. rarium est. Omnis nanque pastio de dilatione temporis ,ratione cu Jus lucrum acquiritur, est usiuraria ς quia venderet tempus, quod suum non est . Quare si mutuans excusari posset ab usura ex eo, quod se obliget ac on repetendam sortem,nisi ad certum tempus, jam Iempus illud venderet , quod in potestate mutuantis non est. Neque illa obligatio , quam sibi imponit mutuans ad non reseeten clam sortem excusat ipsum ab usiura;quia est obligatio de re illicita, seu de illicito contractur quae obligatio non potest reddere licitum lucrum illud , quod mutuans acquireret. Unde nulla videtur ratio CXcusans mutuantem ab usiura, cauando vi mutui exigit aliquid ultra sortem, etiamsi mutuans se obliget ad non repetendam sortem Usque ad certum tempus. Quapropter cum haec a stertio sit scanda-losa, & praetendat, ac praesiuinat occultare, & palliare usuram, iccirco damnata fuit ab Alex.VII.
Exponitur sensus quadragesi aetertiae Propositionis ejusfalsitas
Quadragesimatertia damnata Propositio. nuum legatum pro antima relictum, non durat plus, quam per decem ausos.
ι7 a C Ensus hujus damnatae Propositionis est destruere perpetuitatem legati relicti pro celebratione Missarum ; & putant
Authores istius propositionis, legatum annuum, etiam Posita clausula tu perpetuum :υel insingulis annis : solum durare per decem annos. Quapropter praesumunt Authores isti, haeredes alicujus le-L gan-
110쪽
82 Trast. I. Artic. XLIII. Propos XLIII.
gantis ad pias causas , tantum per decem annos teneri ad sati μciendum pro legato facto a Testatore. Quod temerarium est , ut 'ostendemus. Oppuguatio Propositionis.
373 Egatum, quod est quaedam dispositio ultimo a Testatore
facta,& ah haeredibus ex honis ipsius Testatoris adimplenda , est quandoque factum ad pias causas ; ut ad Ecclesiae augmentum, Pro anima ipsius Testatorcs, vel aliarum animarum in Purgatorio commorantium; ad pupillos,& pauperes subleVandos; vel ad alias consimiles causas. Vt clum Testator dicit, ex praedicta mea haereditate volo,quod pro singulis annis celebrentur tot Misici: quod pro ornamento talis Altaris pro quolibet anno detur tanta pecuniae sium ma et pro Pauperibus , & pupillis tot aurei , ct Hujusmodi dispositio ad pias causas est legatum . Et quia in sor-Fula consteta, quae a notariis servatur,exprimitur mens, & voluntas Testatoris, ut si velit legatum illud valiturum per quinque annos, per decem, vel in perpetuum; ideo legatum ipsum tandiu durat,quandiu mens Testatoris voluit esse duraturu . Unde hoc stante, i 4 Impugno sic supradictam propositionem. Annuum legatum durare debet per tot annos, quot Testator voluit sore duraturum: Ergo, si voluit duraturum in perpetuum , nequit contra Voluntatem Testatoris ad tempus determinatum durare. Quando in Testamento apponit Testator particulam indefinitam , quae naturam a non habet determinatum tempus significare, ne uult quis aliter mentem Testatoris interpretare, in notabile ipsius Testatoris praejudicium. Unde quoties legatum est factum indefinite, nullum determinatum tempus significans, si haeredes Testatoris legatum ipsum, pro anima relictum, tantum ad decennium ituunt, tenentur ad restitutionem pro singulis annis post decennium; quia usurpatores honorum aliorum censentur: ac insit per malae fidei possestores. Quapropter legatum , si est indefinite factum t id est hac sormula: Volo,ut ex mea haereditate pro si tilis annis celebrentur tot Missae, nequit ista formula interpretari , quod obliget tantum Per dece
ponitur se us quadrage aequartae Propositionis, s ejusfalsitasia demonstrasur.
Quadragesima quarta damnata Propositio. Quo ad forum eo cientiae, Reo correcto riusque contumacia cessam cestant censura.