Avencebrolis (Ibn Gebirol) Fons vitae ex arabico in latinum translatus ab ...

131쪽

M A Marulla quas sustine praedieamenta non estis obilis in non-tempore. ergo halantia quas sustinet praedlamionis non est mobilisper primunt molarem.

42. Neeomarium est uim est aliquid mobile in tempore, Mi aliquid mobila in no tempore quia ri nihil esset mobile in noti- .lempore, motor primus non esset mouens in non-tempore, sed eam mouens in tempore; ergo primus motor esset mouens in tempore et mouens in non-tempore simul, luod est impossibile.

43. Si saetor primus suerit non mobilis, ne me est iit, hilo per eum et mobilo in non-iempore; quia si mei molli cinis

tempore, Megae esset esse prius eo mobile in non-tempore minon est amua eo nisi motor primus ergo motor primus marini

bati in non tempora: sed motor primus non in molialis ullo modo ergo modiis perium non rei mobile in tempore. deitido presponimus hane et disimus: mobile per primum motorem non inest misso in tempore. et u tantia quae sustinet praedieamenta modilla est in tempore. orgo ohil per primum orem non ea tu tantia quae sustinet praediearnenia.

44. Motus qui eat in substantia quae sustinet praedleamentam mutabilis. ei omne mutabile remptibile est passionis. ergo. motus qui si in suritantia quae sustinet praedieamenta Melis ilialis est paratonis sed ementia primi laetoria non est rerein ubilia passionis ergo motus qui est in sui stantia quae sustinet praedleamenta non eat ex mentia faeloris primi ergo est ex mentia alterius substantiae. M 46. Omne a quo aliquid motum suori patiens essentia eius erit patiens et motu qui eat in uirilantia sustinant prae

132쪽

dieamenta ea patiens ergo su tanta quas cies moiuvi eius rei patiens item dieam: Suhatantia faciens motum substanis iis quae sustinet praedieamenta est patiens et laetor primus non est patiens ergo laetor primus non ea laetens motuuimilatantiae qua sustinet praedleamenta s 46.ὶ Motus diffusus in substantia quae sustinet praedirantenta non oleat esse quin sit aut auritantia, aut aeeidens. Si fueritaeeidens, saetor eius erit au tantia; et hae gulislanii aut erit stilita, aut infinita et impossibila ea ut sit insinita, quineoniuneta est avi tantiae finitae sed si ea sinita, non ostis saetor primus Et si ioius morii sutriinntia, eontietito ei quod subsimilae eonuenit Iaciori, id est finitas vel instilitas. . His hierit finita, non est possibile ut sit laetor rimus o si sumi infinita, noli poterit iungi substantiae finitae, ne iisterii

saereo laeturam finitam. substantia moueris iunei est eunt in

substantia finita et laetons laeturam sinitam ho est, quia omnes niolus qui in sutatantia inueniuntur finiti sunt ergo substantia qliae in ei aulaatantiam sustinaniem praediearnenla non est institia. et saetor primus eat infinitua orgo su tantinqua mouet sutritantiam sustinantem praediramelilii non estis saetor primus. . . 47. Omno quod movetii loeo infinito, impossibilo mi ut lini transeat loeum ompor finito fulminntia tua auηtinet pram dieamenta transit loeunt in quo nolistur tempore finito ergo substantia qua sustino praedieamenta impossit,ile est ut mo-m Matii loeo infinito doliine anteponam hane et dieam: Sub-8iantia quae austinet praedicantenta non mouetur lom infinito. ei saetor primus est loeus infinitus ergo si halantia quae su

i eius m. Ν - n m . . . praedisamenta ea patieus . .

133쪽

stinet maciem nta non mouetur in saetor primo. - Remalis o no Subaianlia quae sustinet praediminenta loeum in quo mouetur pertransit tempore finito et omne quod loeum in quo mouetur pertransii tempore finito, loeus in quo mouolue finitus est ergo loeus in quo mouetur u tantia quae sustinet praediramenta nitu es et eum ui eonclusioni adiunxerimna hane lationem, aestim quod laetor primus non est fini- tua, erit eo lusio, quod loeus in quo mouetur subalantia pra disamentorum non est laetor primus. M. Substantia quae sustinet praedieamenta nil est..ei substantia nita non potes moueri in substantia inflntia. ergo Galantia qua sustinet praedieamenta impossibile est ni moueatur in substantia infinita hute eonelus oni aditingam hane saetor primus infinitus es ergo substantia quae sustinet praedleamenta immanihil est ut moueatur in laetor primo. usos. Quaeeumque subalantiarum in plicium eoniungitur alii substantis per se ipsam, finita est scilies ubi eoniungitur apud

illatia et omne quo snilur apud aliani rem essentia eius finita est ergo quaeremque substantiariim implietum e

lungitur alli su tantias, eius essentia finita mi praeponam aeautoni hane et dieani ho modo Quaeeumque substantiarum simplicium eoniungitur alii per se ipsam, ius essentia finita est et ementia saetoria primi nantis eat ergo essentia saetoris primi is est iuneta alieni substantias do substantiis simpliei-

134쪽

esso mensa saetor a primi non est iuncta au tantia qua a uinat praedieamenta. Si inter emendam laetoris primi ei subalantiam quas sustinet praedieamenta non emet medium, e stasia primi laetoris esset iuneta substantia quas sustinet pra dieamenta sed essentia saetoria primi non ea iuncta subissa tiae quae suatinet praediis munia ergo inter ementiam laetoris primi et substantiam quae sustinet praediramenta eat

medium.

M. Quiequid est simplex uel eompositum, et eat finitum e senti . non eoniungitur alii nisi extremitate aui et quisquid eon- is iungitur alii extremitata aut ipsum, imiliter uera uisa allud eo iungitur sibi extremitate sui. ergo omne finitum ementia, qui quid oniungitur sibi, antium est; et omna quod oniungitur et finitum, quiequid sequitur ad illiari finitum ea ementia et

substantia quae sustinet praedieamenta finita ea ementi ergo is in tantia quae loquitur finita essentia esti t. Si substantia quae sustinet praediramenta reata est non ueniens ex alio, non inuenietur aliquid aliud persectius ea ethnius sed inuenitur aliqua in ianua perseetior hae et so tior ergo hae substantia non eat reata non ueniens ex alto. M Item alio ordine. Si aliqua substantia inuenitur persectior quam substantia quae a linei praedieamenta, tune substantia quas sustinet praedieamenta pro dii ex illa omne quod pr redit ex alto, postpriua eat uirtut a qua pro dii et omne quod posterius est aliqua uirtute, non eat ale perlectum ut principium m

135쪽

virlatis qua praemia ergo omne quod pro di ex alio tu,neat ala pendetum ut principium illius a quo pro miti deliino presponam iam et dieam: omno quod Proeedit ex alio, non istiae portatum ut principium illius a quo pro sat et omne quo l non eat ala perlectum ut primipium illius a quo pro sali, diminui unis est ergo omna quod proeedit ex alio imperfectum est timii praeponam hane, lema Omno quod pro dii ex alio impers tum ea et omni impersecto inuenitur aliquid perseeitiis. ergo omni quod pro dii ex alio, inuenitur aliquid aliud pars

lina eo delitne eonuersam huius staminam ho modo: isomna quo hi vitur allud prelaetius pro di ex alio ei huie

adiungamus hane alia auditantia inuenitur persectior quam au stantis qua malina praedleamenta ergo substantia quae magna praedleamenta proredii ex alto. item ex hae mi :alantia qua sua inat praedleamenta pro dit ex alio. Misomno quod pro di ex alio, ei dam generia est eum illo a quo pro di ergo substantis qua sustinet praedleamentit ei dem generis eat eum illo, a quo pro di item ex hae:

Suhatantis quas ouatine praeelearnent et dem generis ea eritii illo a quo MMedi et auritantia qua sustinet praedleari eniam

substantis eat ergo et illud a quo proeedit substantis est.

ergo hae eat in tantia mper substantiam qua malinet prae-dleamenta, unda ipsa pro aestissa. Suhalantis intelligentia a linet omnem tormam. ei omno quod a linei omnem formam, Messarium ea ut iis, priua et sublilius quan id quod malinat aliquas formarum. ergo auditantis intelligentis prior est ei subtilior eo quod malinei aliquas formarem dintne tale eo lusioni addam hane D su

136쪽

.tet subalantia intelligentia prior es et euhtilior auditantia quas

sustinet praedieamenta.

53. Suhaianita intelligentiae patiens est in non-tempore. et omno quod est patiens in non-iempora, prius eat e sublili eos quod est patiens in tempore. ergo substantia intelligentiae prior est et subtilior eo quod patitur in tenipora lectaclusioni addam hane au tantia quae sustinet praedi eamenta patiens es in tempore. ergo subalantia intelligentiae prior este subtilior quam au tanti quam sustinet iraediramenta in si inueniretur subalantia prior et subtilior quam auritantia quaesitatine praediramenta, non esset substantia quae a tinei pra dieamenia patiens a primo laetor alna medio. sed tu tantia intelligentia est prior elisuhtilior quam inhalantia quae sustinat praedieamenta. ergo haee subalantia quae a linei praedleamenta . non est patiens a primo laetore in medio. at eonuersam huius es Si subalanii quae auatinet praediramenta ea patiens a primo laetore sine inedio, non erit aliqua subalantia subtiliores prior ea. ae substantia intelligentiae est prior ea et subtilior

ea. ergo ipsa non ea patiena a primo laetore in messio.

lo. b4. Forma quas subflaui in substantia quae inclinet pra dieamenta est in ea aecidentaliter ei quiequid est in aliquo a

radentaliter, est in auo agente ementialiter ergo forma quast

subsistit in substantia quas sustinet praedieamenta aegidentaliter, si in suo agent essentialiter disine praeponam hanem ei dieam Forma sustentata in substantia quae sustine prata, tamen amidenrillior eat in auo agenta ementialiter et quie quid est in suo agenta montialiter ea proprium aeviens suo

137쪽

aeanae ergo forma maloninis in subalantia quae suasinoi yrii daeam in ea proprium Meldens suo genti deliine praeponam hane et addam aliam aevidens non est in essentia saetori, primi ergo forma a tentata in substantia qua sustinet praeeleamanta non eat in ementia saetoris primi dehine primo in hane et leam forma malantari in substantia quae a linei indieamen in suo agenis ea essentialitor . ergo laetor primus non ea agens formas aetione essentiali igitur hie est alia substantia quas ea agena huictorinae actione ementiali, et hareto a tabo eam in ea a saetore prirno per realio m. t. M. Factor primus ea prineipium rerum et quiequid est principium rarum, oppositum hahat ei extremum earum ergo laetor primus hahet extremum quod eat ei oppositum dehine iis nam hane et addam substantia qua sustinet praedim-nim ea extrema rerum ergo Gatantia quae malinei pra udieamen est extrema, quae est primo laetori opposita dehine praeponam hane et addam quiequid est postremum pruno, me-dham ea inter illa ergo inter subalanilam quae sustinetura die menta et laetorem priinum medium eati M. Qui equid eoepit eam: antequam esset, possibila erat illast eam et quiequid ea Masibila antequam sit, Messarium est postea quam erat possibile ergo quisquid eoepit esse, Mesaarim ea postea quam erati altile. Date praeponam hane et dieam: ulmul eat possibile eam antequam esset, Messa rium ea postea quam erat pomihilo et quiequid ea ne Ma-mrium postea quam erat maiabile, iam mutatum est de possibilitata in Marallatam. ergo qui ut eati athlle ut sit postea

138쪽

quam non haerit iam mulatum est de o Uiltala ad ne λα- tem n quod habet hae eo lusio in potentia extrahemua et diremus siet omiuilitas emendi id quod non erat eommulata est in neremitatem et quisquid est mulatum in aliquid, hisdem goneris eat eum is in quam mutatum ea ergo maritali-aius eiusdem generia est eum ne astino. Dehine ponem hane eoniadorationem et dieamus su tantia quae sustinet pra dieamenta, inueniuntur partes eius in laeo mari ni non erant in eo et inuenitur muta aliqua forma postea quam non a rei Matiis ex illa si quisqui ea poalea quam Boii erat, erat possibile ergo su tantia qua sustinet praedieamenta dieries pomihilis. item: Suhatantia quae malinet praedis menta die est maiabilis et omne quod deseriptum eatio sibila, Messario est aliquid prius eo quod deseripium est, eam inis, hoe eat quia neeosae si ante quam possibile. asem subalaniis quae malinet praedieamen deseripta pomibilia. ne Mario aliquid est prius ea, quod est deae tum ne salinis. - ammam hane Suhaianua qua a tinet praedaeamenta deseriptas sibilia, est ne mari aliquid prius ea, quod si dins pium ne milate possibila aulem et neeomarium eiusdem mseseris sunt, ut dictum ea ergo suditanta quae suamet praedi menta et dem generis est eum au tantia quae est prior ea. Item alio orditis Suhatantia ne maria prior est

139쪽

maassisti et auditantia qua sustine praedieamertia ea possibilis ergo substantis Messaria prior est substantia quas mi-atane praediramenta. item Substantia Memaria prior si substantia praediramentorum substantia ne maria eiusdem genina eat eum substantia pomabili ergo su tantia prior sauhalantia praediramentorum eiusdem generis eat eum auditantia peralbill et u tantia quae sustinet praedieamenta eatio allatis diu au tantia quas est prior substantia praedieamentorum eluadam generis ea eum illa. u. Iam proposuimus omne quod possibile iniit ut propon is remus da probationibus signifieantibus quod subalantia quae sustinat praeeleamenta non eat mobilis a primo laetore sine medio; et manifestum eat hie me aliam substantiam mediam inter laetorem primum et substantiam quae sustinet praedieamenta. B. certa me ostensum est mihi ex probationibus quas is proposuisti sed iellem ut olligeres praedieta de is

et ponere regulam generalem de inquisitione seientiae in non lendi substantiam mediam inter taetorem prini uviet substantiam quae sustinet praedi ea menta. A. Debes scire quod substantia media inter laeto nis primum et substantiam quae sustinet praedieamenta non est ulna substantia ae multae et inquirere seientiam deatis substantiis quae sunt mediae iliter laetorem primum et subalantiam quae sustinet praedieamenta possumus duobus modis. unus eorum ea eonsiderare proprietates saetoris primimet proprietate substantiae quae sustinet praedie menta et Meundum hune modum fuit inquisitio probationuin omnium qua adhue praemiaimus secundus modus est inquirere iuuenilonam substantiarunt mediarum inter saetore t primum et substantiam quae uatine praediminent se eundum

140쪽

quam non strerit iam mulatum est de pomabilllata ad ne satis-lam. at quod habet hae eo lutio in potentia extrahem . et diremus siet ossibilitas emendi id quod non emi eommutatacti in nemaestatem. et quisquid est mulatum in aliquid, eiusdem goneris est eum a in quam mulatum ea ergo Maiiali-sias eiusdem generia est eum ne agitate. Dehine ponem hane eontiderationem et di mus Substantia qua sustinatim dieamenta, inueniuntur parte eius in loco postquani non erant in eo et inuenitur uestris aliqua -- postea quam non tu

ret Matiis ex illa. et quisqui eati ie quam nori erat, erat possibile ergo subalantia quae sustinet praedleamenta dieructi possibilis item tanti quam a tinet iraedi-menia divi eatis albillo et omne quod deseriptum est ma- sibile ne mari eat aliquid prius eo quod deseriptum est, remitate hoe eat . quia neeesae ea ante quam possibile. asergo subalantia quae sustinet praedleamenta dea pia pomabilia, meassario aliquid est priua ea, quod ea deseriptum ne agitata. item Maumam hanes Suhatantia qua sustinet praedicamenta deseripis possibilia, si ne mari aliquid prius ea quod egi d seriplum ne retinis pomibila autem et nemmarium ei demisgeneris sunt, ut dictum ea ergo suditantia qua a tinei medieamenta et dem amoris eat eum au tantia quae est prior ea. Item alio ordi Suhalantia ne maria prior mi